Кіріспе

Негізгі белдеу астероиді

Метис (шағын планета таңбаламасы: 9 Метис) – негізгі белдеудегі ірі астероидтердің бірі. Ол силикаттар мен металл никель темірден тұрады және ежелгі соқтығысу нәтижесінде қираған үлкен астероидтің ядролық қалдығы болуы мүмкін. Метис астероидтар белдеуінің жалпы массасының жарты пайызынан азырақ құрайтыны есептеледі. Метис 2004 жылғы 19 тамызда Вестаға 0,034 а.б. (астрономиялық бірлік) немесе 5,1 миллион километрдей жақыннан өтті.

Ашылуы және атауы

Метисті Эндрю Грэм 1848 жылдың 25 сәуірінде Ирландиядағы Маркри обсерваториясында ашқан; бұл оның жалғыз астероид ашылуы болды. Сондай-ақ, ол 2008 жылдың 7 қазанына дейін Ирландиядан жасалған бақылаулар нәтижесінде ашылған жалғыз астероид болды. 160 жыл өткен соң J65 обсерваториясынан Дейв Макдональд (281507) 2008 TM9 астероидін тапты. Оның аты мифологиялық Метис, Титан және Океанид, Тетис пен Океанның қызынан шыққан. Тетис деген ат та қарастырылды, бірақ қабылданбады (кейіннен ол 17 Тетис астероидіне берілді). Метистің тарихи символы – үстінде жұлдызы бар көзге ұқсайтын белгі. Ол Unicode 17.0 стандартында U+1CEC3 𜻃 ретінде енгізілуде.

Сипаттамалары

Метистің айналу бағыты қазіргі уақыттағы екіұшты деректерге байланысты белгісіз. Жарық қисығын талдау Метидиан полюсі эклиптикалық координаттарға (β, λ) = (23°, 181°) немесе (9°, 359°) 10° дәлдікпен қарай бағытталғанын көрсетеді. Теңдес экваторлық координаттары (α, δ) = (12,7 сағ, 21°) немесе (23,7 сағ, 8°). Бұл 72° немесе 76° осьтік бұрылысқа сәйкес келеді. Хаббл ғарыш телескопының суреттері және жарық қисығын талдау жарық қисықтарының пішін моделімен сәйкес келеді. Метидиан бетінің құрамы 30–40% металл қосылған оливин және 60–70% Ni Fe металлынан тұрады деп бағаланған. 1993 жылы Хаббл ғарыш телескопымен жасалған келесі іздеулерде серіктер табылған жоқ. Бірақ, жақындағы белгілі отбасыларды іздеу кезінде мұндай топ табылмады, сондай-ақ орбиталық элементтердің диаграммаларын визуалды тексеру кезінде Метис маңында ешқандай шоғырланған топ байқалған жоқ. Дегенмен, спектроскопиялық талдау Метис пен 113 Амальтея арасындағы күшті спектрлік ұқсастықтарды көрсетті, және бұл астероидтер өте ертеде (кем дегенде ~1 млрд жыл) пайда болған динамикалық отбасының қалдықтары болуы мүмкін, олардың кіші мүшелері соқтығысулар нәтижесінде ұнтақталып немесе жақын аймақтан ығыстырылған. Болжамды ата-ана денесінің диаметрі 300-ден 600 км-ге (Веста сияқты) жетеді және дифференциацияланған. 1989 жылғы 6 тамызда Метис 8,7 жұлдыздық шамадағы жұлдызды жасырып, 173,5 км диаметрлі бес хорда жасады. Бұл үш жасырудың барлығы Баер ұсынған 222×182×130 км эллипсоидқа сәйкес келеді.