Кіріспе
Melway, көбінесе Melways немесе The Melways деп аталатын, Австралияның Виктория штатындағы Мельбурн қаласы және оның жақын аймақтарына, соның ішінде Джилонг қаласына арналған көшелер каталогы. Бұрын кеңінен таралған каталог болған Melway қазір 50-ші нұсқасын – 2024 жылғы нұсқасын шығарды.
Тарих
Мерв Годфри мен тағы бір серіктес 1950 жылдары Melway жобасын ұсынды. Сол серіктес 1961 жылы қайтыс болды. Годфри жаңа серіктес іздеді де, Ивен Маккейді тапты. Олар бірігіп алғашқы Melway-ді жасады. Бес жылдық жұмыс пен зерттеуден кейін, алғашқы басылым 1966 жылдың мамырында жарық көрді. Кейбір күмәнданушылар Melway сатылымға түспейді деп ойлады, себебі оның бағасы сол кезде 2,5 долларға тең болды, ал ең жақын бәсекелесінен шамамен екі есе қымбат еді. Бастапқы 106 картаның барлығы қолмен, бояумен салынған. Melway-дің алғашқы басылымдары қолданылған нарықта шамамен 500 долларға сатылады. Бірінші басылымның қайта басылымы 2012 жылы жарық көрді және оны Melway-ден 150 долларға сатып алуға болады. Бірінші басылымдағы түпнұсқа карталарды онлайн режимінде, басылатын карта арқылы қарауға болады. 1980 жылдардың басында Melway Мельбурндағы ең танымал көшелер каталогы болды, нарықтың 80 пайызынан астамын иеленді; іс жүзінде "Melway" термині кез келген көшелер каталогын білдіретін жалпы атауға айналды. 2017 жылғы Melway-дің қазіргі ұсыныс бағасы (RRP) 62,95 доллар, бірақ көптеген сауда орындары Melway-ді шамамен 40 долларға сатады. 1982 жылы Melway-дің он төртінші басылымы жарық көргеннен кейін, Халықаралық картографиялық қауымдастықтың үздік сыйлығымен, сондай-ақ Австралия картографтары институтының картографиялық үздік сыйлығымен марапатталды. Бұл такси жүргізушілері, автобус жүргізушілері және кейбір жалға алынатын көліктер үшін де қатысты. Виктория полициясы, өрт сөндіру қызметі, жедел жәрдем қызметі, Виктория штатының төтенше жағдайлар қызметі, Сент-Джон жедел жәрдем Виктория және мемлекеттік автопарк Melway-ді ресми түрде пайдаланады. Оның негізгі бәсекелесі – UBD Gregory's, ол басқа барлық штаттар мен аумақтарда ең танымал бренд болып табылады.
Ерекшеліктері
Негізінен көшелер туралы анықтамалық болса да, Мелвей басылымдарында қоғамдық көлік туралы да мәліметтер бар (пойыз, трамвай және автобус маршруттары, билеттер мен бағалары), велосипед жолдары, аудандар және пошта кодтары туралы ақпарат, қоғамдық саябақтар мен қорықтар, маңызды орындар (сауда ғимараттары, телефон кабиналары, пабтар мен мейрамханалар), көрікті жерлер, сондай-ақ танылған порттардағы қайықтарды тоқтату туралы мәліметтер де қамтылған. Көк және қызыл жиекті көше карталарынан өзге, университеттердің кампустары мен крематорийлердің сары жиекті карталары да бар. Бұған қоса, Аделаида мен Сиднейге қарайтын жолдарды көрсететін жасыл жиекті карталар да бар. Көше анықтамалықтарының көптеген нұсқаларын алуға болады, әдетте стандартты немесе ірі шрифтпен басылған, қабырғаша карталар түрінде немесе онлайн каталогтан табуға болады.
Желілік сілтемелер
Мельбурнда, мысалы, шара туралы хабарламада немесе жылжымайтын мүлік туралы жарнамада бағыттармен бірге Melway сілтемесі (карта-тор сілтемесі түрінде, мысалы, 59 K5) көрсетілуі жиі кездеседі. Көбінесе Мельбурндағы барлық адамда осы анықтамалық бар немесе оған қол жеткізуге болады деп есептеледі. Ал салыстырарлық түрі, UBD сілтемесі белгілі бір "Melways сілтемесі" үшін (көптегендер осылай атайды) айтарлықтай өзгеше болуы мүмкін, бірақ мұндай жағдай сирек кездеседі (немесе тіпті болмайды). Әдетте, осы сілтемелердің барлығы, нақты айтылған немесе айтылмаған болса да, UBD-ден емес, Melway анықтамалығынан алынған деп саналады. Ал басқа штаттар мен аумақтарда бұл керісінше. Кейбір ұйымдар карта сілтемесіне қоса Melway басылған жылын көрсетеді (мысалы, (2006) 70 F6), карта сілтемелері анықтамалықтың жаңа басылымдарында өзгеретін болса, шатасуды болдырмау үшін. Дегенмен, Melway компаниясы жылдар бойы мұндай қажеттілікті ең төменгі деңгейде ұстап келеді. Олар бірнеше картографиялық мүмкіндіктерді, соның ішінде бүкіл қалалық аймақ бойынша беттердің логикалық түрде орналасуын (бұл мүмкіндіктер Sydway және Brisway-де бар) сақтап қалды. Бұл 1966 жылғы бастапқы тор сілтемелерінің сақталуын және үздіріліссіздігін қамтамасыз ету үшін жасалды.