Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ричард Робертс (1789 жылдың 22 сәуірі – 1864 жылдың 11 наурызы) – Уэльстің өрнекші және инженері. Оның жоғары дәлдікті машина құралдарын жетілдіруі өндірістік инженерияның және жаппай өндірістің қалыптасуына үлкен үлес қосты.
Richard Roberts (22 April 1789 – 11 March 1864) was a Welsh patternmaker and engineer whose development of high precision machine tools contributed to the birth of production engineering and mass production.
Ерте өмір
Робертс Англия мен Уэльс шекарасындағы Лланимених, Поуисте дүниеге келді. Ол Нью-Бридж төлемақысы жинаған аяқ киім жасаушы Уильям Робертстің ұлы еді. Робертс приход священнигінен білім алды және бастапқыда Эльсмир каналында қайықшы болып, кейін жергілікті әк тас кеніштерінде жұмыс істеді. Ол Томас Телфордтың жетекшілігінде жұмыс істейтін жол саршысы Роберт Боудан сурет салу сабақтарын алды. 1816 жылға қарай, Наполеон жеңілгеннен кейін милиция қауіпі сейілгенде, солтүстікке қайтуы қауіпсіз болды. Ол Манчестерде "15 Деан қақпасында қарапайым және ерекше жұмыстарды бұраушы" ретінде жұмыс істеді. Токарлық станогы жатын бөлмеде орналасқан, ал оны әйелі айналдырған жертөледегі үлкен дөңгелекпен қоздырды. Робертс көп ұзамай Пулл Фольдтағы Жаңа Базар ғимаратына көшіп, "Токарлық станок және құрал жасаушы" деп танылды.
Roberts was born at Llanymynech, Powys, on the border between England and Wales. He was the son of William Roberts, a shoemaker who also kept the New Bridge tollgate. Roberts was educated by the parish priest and early found employment with a boatman on the Ellesmere Canal and later at the local limestone quarries. He received some instruction in drawing from Robert Bough, a road surveyor, who was working under Thomas Telford. By 1816, when defeat of Napoleon had removed the threat of the militia, it was safe for him to return north, he had set up at Manchester as a "turner of plain and eccentric work at No 15 Deans Gate". The lathe was upstairs in a bedroom, driven by a big wheel in the basement turned by his wife. Roberts soon moved into New Market Buildings at Pool Fold, and was described as a "Lathe and Tool Maker".
Құрал машиналары
Робертс түрлі машина құралдар жасады, олардың кейбіреулерін өзі жобалаған, алғашқысы – тісті дөңгелек кесу станогы. Дөңгелектердің өлшемдерін тексеру үшін ол басқа инженерлерге сатуға дайындаған секторды бейімдеді. Робертс Модслиде қолданылған айналмалы кескіштерді қабылдады. Бұл – инженерлік істе қолданылған фрезаның ең ерте жазбаларының бірі. 1816 жылы ол алғашқы сенімді ылғалды газ есептегішін жасады. Ол толығымен темірден жасалған және жоғары дәлдікпен жасалғандықтан жоғары жылдамдықпен жұмыс істей алды. 1825 жылға қарай жылына 4000 данасы өндірілді. 1824 жылы ол ең танымал машинасы – өздігінен жұмыс істейтін орамал тоқу станогын ойлап тапты және 1825 жылдың наурыз айында патент алды.
Roberts built a range of machine tools, some to his own design, the first being a gear cutting machine. For checking the dimensions of the gears he adapted the sector, which he developed for sale to other engineers. Roberts adopted rotary cutters, which he had seen used at Maudslays. This is one of the earliest records of a milling cutter used in engineering. In 1816 he made the first reliable wet gas meter. This was made entirely of iron and being precision made was able to operate at high speed. They were turned out at the rate of 4,000 per year by 1825. In 1824 he invented his most famous machine, the self acting spinning mule, and patented it in March 1825.
Sharp, Roberts & Co. компаниясы
Робертс тоқыма машиналарын жасағанда, темір саудагері Томас Шарп, оның інісі Джон Шарп, Роберт Чапман, Томас Джонс Уилкинсон және Джеймс Хиллді серіктес етіп алды. Олар екі фирма құрды: Sharp Hill & Co және Roberts, Hills & Co. 1826 жылдың мамырында олар бірігіп Sharp, Roberts & Co фирмасын құрды. Бұл фирма кейіннен локомотивтер жасауымен танымал болды. 1834 жылы Чарльз Бейер фирмаға қосылып, локомотивтерді құрылысындағы табысқа үлес қосты, себебі Робертс локомотивтердің дизайнымен айналысудың көп бөлігін Бейерге жүктеді. Робертс өте табысты өнертапқыш және өндіруші болды, ол мұнара сағаттарын жасаудан бастап, жол көліктеріне, темір кемелерге дейін, тіпті Жакард тоқыма станогының принципімен жұмыс істейтін, Солтүстік Уэльстегі Конви өзені үстіндегі темір көпірге арналған темір пластиналардағы қабылдағыш тесіктерін жасауға арналған соққыш машинаны да ойлап тапты. Оның "Альфа" мұнара сағаты 1851 жылғы Ұлы көрменің жүлдесін жеңіп алды. Ол аса табысты кәсіпкер болған жоқ, сондықтан Sharp, Roberts & Co фирмасы 1852 жылдың маусымында жабылды (сол кезде, одан табыстырақ Sharp, Stewart and Company фирмасы құрылды).
When developing his textiles machines, Roberts took as partners Thomas Sharp, an iron merchant, and his brother John Sharp, Robert Chapman, Thomas Jones Wilkinson and James Hill. They formed two firms, Sharp Hill & Co and Roberts, Hills & Co, and in May 1826 these were amalgamated to form Sharp, Roberts & Co. The firm later became well known for making locomotives. In 1834 Charles Beyer joined the firm and contributed to its success in locomotive building as Roberts soon delegated most of the locomotive design work to Beyer. Roberts was a prolific inventor and manufacturer, ranging over turret clock making, to road vehicles, to iron ship building, to a punching machine, operating on the same system as the Jacquard loom, for punching the rivet holes in the iron plates making up the railway bridge over the river Conwy in North Wales. His Alpha turret clock won a prize medal at the Great Exhibition of 1851. He was not a particularly successful businessman, and Sharp, Roberts & Co. closed in June 1852 (by which time the more successful Sharp, Stewart and Company were formed).
Өлім және мұра
Робертс өмірінің соңына дейін инженер-консультант және өнертапқыш ретінде жұмыс істеді, 18 патент алды. 1860 жылы 71 жасында Лондонға көшіп келді, онда қаржылық қиындыққа тап болды. Оның көптеген достары, көбінесе инженерлер, оған көмектесу үшін қаражат жинады, бірақ ол 1864 жылдың 11 наурызында 74 жасында Лондонда қызының құшағында қайтыс болды. Ол Лондонның Кенсал Грин зиратында жерленген. Кейін оның қызы әкесінің еңбектерінің құрметіне мемлекеттік зейнетақы алды. Ол 19 ғасырдағы ең маңызды британдық механикалық инженер ретінде танылған. Биограф Ричард Лесли Хиллздің сөзіне сүйенсек, оның ең басты еңбегі – жоғары дәлдікке қол жеткізуге мүмкіндік бермейтін, жақсартылған машина құралдарын енгізу болды. Осы арқада қазіргідей өндіріс инженериясының негізі қаланды, стандартталған бөлшектердің алмастырылуына және жаппай өндіріске жол ашылды. Оның құрметіне «Робертс механизмі» деп аталатын, жуық тура сызықты қозғалыс жасауға арналған механизм бар. Ричард Робертс (инженер)
Roberts continued as a consulting engineer and inventor until his death, taking out 18 patents. In 1860, aged 71 he moved to London, where he became financially distressed. Various friends, almost all engineers, raised a fund to help him, but he died in his daughter's arms in London on 11 March 1864 aged 74. He was buried at Kensal Green Cemetery, London. His daughter later received a civil list pension in recognition of her father's achievements. He has been described as the most important British mechanical engineer of the 19th century. According to biographer Richard Leslie Hills, his main contribution was the introduction of improved machine tools without which high standards of accuracy could not be achieved. This laid the foundation of production engineering as we know it today, leading to the interchangeability of standard parts and mass production. The Roberts mechanism, a linkage for generating approximate straight line movement, is named after him. Richard Roberts (engineer)