Кіріспе
Америка саясаткері (1845-1896)
Чарльз Фредерик Крисп (1845 жылдың 29 қаңтары - 1896 жылдың 23 қазаны) – британдық-американдық саяси тұлға. Демократиялық партия мүшесі Крисп 1882 жылы Грузиядан конгрессмен болып сайланды және 1896 жылы қайтыс болғанға дейін қызмет етті. 1890 жылдан 1895 жылға дейін ол Палатадағы Демократиялық партияны, Палата спикері немесе Палатадағы оппозиция жетекшісі ретінде басқарды. Ол сондай-ақ Конгресте қызмет еткен Чарльз Р. Крисптің әкесі болды.
Өмірбаян
Крисп 1845 жылдың 29 қаңтарында Англияның Шеффилд қаласында дүниеге келді. Сол жылы ата-анасы Америка Құрама Штаттарына көшіп келіп, Джорджия штатында қоныстанды, ол Саванна мен Мейкон қалаларының жалпы білім беретін мектептерінде оқыды. Америка Азамат соғысы басталғанда, ол ата-анасымен бірге Вирджиния штатының Лурей қаласында уақытша тұрып, ата-анасы Шекспир пьесаларын қойып жүрген кезде, жергілікті "Page Volunteers" бөлімінің "K" компаниясы, 10-шы Вирджиния жәй ауласындағы әскеріне қатысты және лейтенант болып тағайындалды. Ол 1864 жылдың 12 мамырына дейін осы полкте қызмет етті, содан кейін Спотсильвания сотының шайқасында тұтқынға түсті. Ол Джорджия штатының Форт-Пуласки қаласындағы "Өлмес алты жүздік" құрамында ұсталды, кейін Форт-Делаверге ауыстырылды. 1865 жылдың маусым айында босатылғаннан кейін, ол Джорджия штатының Эллавилл қаласында ата-анасына қосылды. Крисп Джорджия штатындағы Америкада заңгерлік білім алды. Ол 1866 жылы адвокаттық практикамен айналыса бастады. 1872 жылы оңтүстік-батыс сот округінің бас прокуроры болып тағайындалды және 1873 жылы төрт жылдық мерзімге қайта тағайындалды. 1877 жылдың маусым айында ол сол округтің жоғары сотының судьясы болып тағайындалды. Крисп 1878 жылы жалпы жиналыс арқылы осы лауазымға сайланды және 1880 жылы төрт жылдық мерзімге судья болып қайта сайланды, бірақ 1882 жылдың қыркүйегінде осы лауазымнан кетіп, АҚШ Конгресіне Демократиялық үміткерлікті қабылдады. Крисп оңтүстік-батыстағы шағын қала Эллавиллде туған Клара Белл Бертонға ғашық болды. Оның әкесі Роберт Бертон соғыстан бұрын құлдарды ұстап, мақта өсіретін шаруашылықтың иесі болған. Ол да, оның анасы да екі қызының болашағына үлкен үміт артып, театрлық отбасынан шыққан кедей заңгер Крисптің кіші қызы Клара Беллге үйленгісі келгеніне ренжіді. Олар оның сүйіспеншілігіне қол жеткізгенін білгенде қатты ашуланды. Әсіресе, миссис Бертон өзінің әдемі қызының некеде үлкен амбициялары болуы керек деп ойлады. Крисп рәсімді сақтап, мистер Бертонға ресми өтініш хат жазды. Кейінгі жылдары, Крисп атаққа ие болғаннан кейін, Бертон күйеу баласы одан жақсы жазбағанын мәлімдеді. Бірақ ол кезде бұл ешқандай нәтиже бермеді. Крисп досынан мистер Бертонға үйлену тойын олардың үйінде өткізуге рұқсат сұрауын өтінді. Оның ата-анасы бас тартқандықтан, олар басқа жоспарлар жасауға мәжбүр болды. Клара Беллдің әпкесі Элла оның тойлық киімдерін дайындауға көмектесті. Бір күні жексенбіде таңертең ол Эллавиллдің шетіндегі ағасына қонаққа барғанда, Крисп Клара Беллді арбамен қонақ үйіне апарып, қонақ бөлмесінде бірнеше досының куәлігінде үйленді. Келесі жексенбіде Крисп әйелімен бірге Эллавиллдегі методист шіркеуіне қосылды. Көп ұзамай Клара Беллдің ата-анасы олармен татуласты, ал ол олардың қарттық шағындағы тірегі болды. Олар бір үйде 51 жыл өмір сүрді. Өлім төсегінде жатқан Клара Белл былай деді: "Ол болмаса, менің өмірім қандай болар еді деп ойлай алмаймын. Әкесі мен анасы оны қатты жақсы көрді. Ол мен үшін ең жақсы, ең сүйкімді күйеуім болды, мен оны жер бетіндегі барлық нәрседен артық жақсы көремін". Крисп 1883 жылдың сәуір айында Атлантада Демократиялық губернаторлық конвенцияның төрағасы болып сайланды. Ол Демократтар партиясынан 48-ші және одан кейінгі алты Конгреске сайланды және 1883 жылдың 4 наурызынан өліміне дейін қызмет етті. Конгресте ол Елуінші Конгресте Сайлау комитетінің, Елуінші және Елуінші екінші Конгрестерде Ережелер комитетінің төрағасы және Елуінші және Елуінші екінші Конгрестерде Өкілдер палатасының спикері болып қызмет етті. Ол 1896 жылы Джорджия штатының сенаторына үміткер болып тіркелді, бірақ 1896 жылдың 23 қазанында Атлантада қайтыс болды және туған қаласы Америкастағы Оук Гроув зиратында жерленді. Джорджия штатының Крисп округі оның құрметіне аталған.
Мұра
Бұрынғы Палата Төрағасы болғандықтан, оның суреті АҚШ Капитолийінде ілініп тұрған. Конфедерация штатының армиясында шайқасқандығына байланысты, 2020 жылдың 18 маусымында Палата спикері Нэнси Пелосидің бұйрығымен сурет Палата отырыстар залының сыртындағы Спикерлер лоббиінен алынып, қоғамдық көрнекіліктен шығарылды.