Кіріспе

Сонгхла (สงขลา), сондай-ақ Сингора немесе Сингора (Паттани малай тілінде: ซิงกอรอ, Singoro) деп те аталады, Оңтүстік Таиландтағы Сонгхла провинциясында, Малайзия шекарасына жақын орналасқан қала (тесабан нахон). Сонгхла Бангкоктен оңтүстікке қарай орналасқан және 2020 жылғы мәліметтер бойынша 61 758 тұрғыны бар. Көршілес Хат Яй қаласынан кіші болғанына қарамастан, Сонгхла Сонгхла провинциясының және Муанг Сонгхла ауданының (Сонгхла қалалық ауданы) әкімдік орталығы болып табылады. Хат Яймен бірге Сонгхла Тайландтағы үшінші ірі агломерация – Үлкен Хат Яй-Сонгхла агломерациясының (шамамен 800 000 тұрғыны бар) құрамына кіреді. Сонгхла көлінің Таиланд шығанағына құятын жерінде орналасқан Сонгхла – балық аулаумен айналысатын қала және маңызды порты. Бұл Кра мойынының шығыс жағындағы ірі теңіз порты.

Тарих

Сонгхла атауы «арыстан қаласы» дегенді білдіреді (Сингапурмен шатастырмау керек) және «Синггораның» тай тіліндегі нұсқасы (малай және джави: سيڠڬورا). Бұл – Сонгхла қаласының жанында орналасқан арыстан пішіндес тау. Сонгхла көлі мен теңіз арасындағы тас жолда жүргізілген археологиялық қазбалар 10-шы ғасырдан 14-ші ғасырға дейін бұл ірі қалалық аймақ және халықаралық теңіз саудасының маңызды орталығы болғанын, әсіресе Қытайдағы Куанчжоумен байланыс күшті болғанын көрсетеді. Сол кездегі санскрит тіліндегі толық аты жоғалып кеткен; ал қысқа санскрит атауы – Сингапура («Арыстан қаласы») (Сингапурмен шатастырмау керек), ол қала-мемлекет болған. Ұзақ жергілікті аты – Сатинпра, ол Мон-Кхмер тіліндегі sting/steng/stang (мағынасы «өзен») және санскрит тіліндегі pura («қала») сөздерінен құралған. Ежелгі Сатинпра портының қираған қалдықтары Сонгхладан солтүстікке қарай бірнеше шақырым жерде орналасқан. Бұл Тамбралинга патшалығының ең маңызды сауда орталықтарының бірі болды. 20-шы ғасырдың соңында жүргізілген археологиялық зерттеулер және қазба жұмыстары қамалдың бар екенін растады. Күрделі арналар жүйесі теңізді Сонгхла көлімен байланыстырып, кемелердің қалыпты жүріп-тұруына жағдай жасады. Қазба жұмыстарының нәтижесінде зор тарихи және көркем құндылыққа ие артефакттар табылған. Қазіргі Сонгхла қаласының алдастысы – Сингора сұлтандығы, ол мықты бекініске ие болған порты қаласы. Ол 17-шы ғасырдың басында парсы, Дато Моғол құрған және оның ұлы, Сұлтан Сүлеймен Шах тұсында гүлденген. 1680 жылы, ондаған жылдық қақтығыстардан кейін, қала қиратылып, тастап кетілген. Қалдықтарында бекіністер, қала қабырғалары, голланд зираты және Сұлтан Сүлеймен Шахтың мазары бар. 1941 жылдың 8 желтоқсанында жергілікті уақыт бойынша Жапон императорлық әскері Сонгхлаға қонды және Таиландқа басып кірді. Халықаралық дата сызығының есесінен, бұл 7 желтоқсандағы (Гавайи уақыты бойынша) Перл-Харборға жасалған шабуылдан бірнеше сағат бұрын болды, демек бұл Тынық мұхиты соғысының алғашқы маңызды әрекеті саналды. Жапон әскерлері Малайя кампаниясының аясында Перлис және Пенангке қарай оңтүстікке жылжыды, бұл Сингапурды басып алумен аяқталды. 2003 жылдан бері Сонгхла көршілес Наратхиват, Паттани және Яла аймақтарындағы сепаратистік көтерілістерден зардап шегуде. Муниципалитет әкімі Пера Тантисеране 2014 жылы Сонгхлада қанымен құрбан болды.

Климат

Соңғыла тропикалық муссондық климатқа (Кёппен климаттық жіктелімі Am) ие. Жыл бойы температура өте жылыдан ыстыққа дейін өзгереді, айырмашылығы шамалы. Ақпан және наурыз айларында қысқа құрғақ маусым болады; жылдың қалған уақыты ылғалды, әсіресе қазаннан желтоқсанға дейін ауа райы жаңбырлы болады.

Халық саны

Халықтың көп бөлігі буддистерді құрайды, сонымен қатар мұсылмандар да көп, әсіресе Малайзия шекарасына жақын ауылдық аймақтарда. Бұл мұсылмандар яви тілінде сөйлейді, ол малай тіліне өте жақын тіл, және тай тілінен алынған сөздерге ие, әсіресе тай тілінен қарыз сөздер бар. Сонгхла қаласы Бо Ян кіші ауданының бүкіл аумағын алып жатыр. 2020 жылғы мәліметтер бойынша Сонгхла қаласының халқы 61 758 адамды құрады.