Кіріспе

Самоаның ұлттық әуе тасымалдаушысы – Самоа Әуе Жолдары, бұрын Полинезия Әуе Жолдары. Әуе компаниясы 1959 жылы «Polynesian Airlines» деген атпен құрылды, Оңтүстік Тынық мұхитындағы ішкі және халықаралық рейстерді жүзеге асырды. 2005 жылы халықаралық рейстер уақытша тоқтатылып, кейін «Polynesian Blue» (кейін «Virgin Samoa») әуе компаниясы басқарды, ал 2017 жылдың соңында «Самоа Әуе Жолдары» деген жаңа атаумен халықаралық рейстер қайта жаңғыртылды. Самоа Әуе Жолдары Самоа үкіметіне толыққанды тиесілі және Апия қаласында орналасқан. Оның бас кеңсесі Бич Роудтағы Самоа методистік шіркеу ғимаратында, ал негізгі транзиттік пункті Фалеоло халықаралық әуежайында орналасқан. Қазіргі таңда әуе компаниясы Самоа және Америка Самоасы ішінде қысқа қашықтыққа рейстерді орындайды, бірақ 2020 жылы COVID-19 пандемиясы салдарынан реактивтік ұшақтарды пайдауын тоқтатқаннан кейін Австралия және Жаңа Зеландияға ұзын қашықтыққа рейстерді тоқтатты.

Тарих

Авиакомпания 1959 жылы "Polynesian Airlines" деп құрылды және сол жылдың тамызында жұмысын бастады. 1969 жылға қарай ол Дуглас DC 3 ұшағымен Пэго-Пэгоға күнделікті рейстер жасап, сондай-ақ жалға алынған Хокер Сиддли HS 748 ұшағымен Тонга мен Фиджиге рейстер ұйымдастырды. 2005 жылы авиакомпанияның халықаралық реактивтік рейстері Самоа үкіметі мен Австралияның бюджеттік авиакомпаниясы Virgin Blue-дің бірлескен кәсіпорны болып құрылған Polynesian Blue авиакомпаниясына берілді. Жаңа авиакомпанияның 49% үлесі Самоа үкіметіне, тағы 49% Virgin Blue-ге тиесілі болды, ал қалған 2% Самоа инвестициялық тобына бөлді. Самоа үкіметі Polynesian Airlines авиакомпаниясының жұмыс істеу шығындарының өсуін, ол үкіметтің жылдық бюджетінің жартысынан астамын құрады, халықаралық рейстерді тоқтатудың басты себебі ретінде атады. Дегенмен, Polynesian Airlines Самоа мен Америка Самоасында турбовинтті рейстерді жалғастырды. 2011 жылы Virgin Blue өзінің авиакомпаниялар тобының тауарлық белгісін жаңартқанын хабарлады, осыған сәйкес оның Самоадағы еншілес компаниясы "Virgin Samoa" деп аталды. 2017 жылы Самоа үкіметі бәсекеге қабілетсіз тарифтер мен көңілі толмаған нәтижелерге байланысты Virgin Samoa авиакомпаниясын жабатынын мәлімдеді. Оның орнына "Polynesian Airlines" жаңа атауымен – "Samoa Airways" халықаралық рейстерді қайта бастайды. Мемлекеттік Samoa Airways халықаралық рейстерді ұйымдастыруға көмектесу үшін Fiji Airways авиакомпаниясымен серіктестікке келді. Халықаралық рейстер 2017 жылдың 14 қарашасында қайта басталды, Samoa Airways Апиядан Оклендке рейстер жасады.

Апаттар мен оқиғалар

1966 жылғы 11 мамырда жергілікті уақыт бойынша шамамен 18:10-да Полинезиялық әуе компаниясының 5W FAB тіркелген Douglas DC 3 ұшағын басқарып жатқан үш экипаж мүшесі кабинаның кіреберіс есігі ажыралып, құйрығына тигеннен кейін Аполима бұғазы үстінде ұшақтың бақылауын жоғалтты. Ұшақ оқу рейсінде болған, бортта үш адам болды; барлығы үш адам кейін болған апатта қаза тапты. 1970 жылғы 13 қаңтарда жергілікті уақыт бойынша 02:54-те Полинезиялық әуе компаниясының 208B рейсі, Douglas DC 3D (тіркелген 5W FAC) ұшағымен орындалған, Фалеоло халықаралық әуежайынан Америка Самоасының Паго Паго халықаралық әуежайына бағытталған халықаралық кестеден тыс жолаушылар рейсі кезінде теңізге құлап, борттағы 29 жолаушы мен үш экипаж мүшесі қаза тапты. 1988 жылғы 20 тамызда Полинезиялық әуе компаниясының Britten Norman BN 2A Islander (тіркелген 5W FAF) ұшағы Асау әуежайына қонғанда ұшу-қону жолағын асып кеткендіктен жөндеуге келмейтіндей зақымданып, өлім-жітім болған жоқ. 1994 жылғы 13 қыркүйекте Fuaʻamotu халықаралық әуежайынан Faleolo халықаралық әуежайына PH844 рейсімен ұшқан Полинезиялық әуе компаниясының Boeing 737 3Q8 ұшағы оң жақтан кедергі келтіріп тұрған қаза болған ер адамның денесін тапты. Сағат 6:00-де денесін алып тастауға жасалған 3,5 сағаттық маневрлерден кейін рейс Фалеолоға тек мұрындық доңғалағы мен сол жақ шассиін пайдаланып төтенше қонды. Ұшақтағы 72 адам аз зақыммен аман қалды. Куәгер және жазушы Рупераке Петая оқиғаға қатысқан жолаушылардың естеліктеріне негізделген "The Miracle" атты кітап жазды. 1997 жылғы 7 қаңтарда жергілікті уақыт бойынша шамамен 11:00-де Полинезиялық әуе компаниясының de Havilland Canada DHC 6 300 Twin Otter ұшағы нашар ауа-райы жағдайында Самоадағы Ваэа тауына құлады, бұл жерге бақылаумен ұшу деп аталды. Ұшақ 211-ші рейсті Паго-Пагодан Апияға қарай орындап жатқанда, ұшқыштар Фалеоло әуежайына бағытты өзгертуге шешім қабылдады. Апатта үш жолаушының екеуі және екі ұшқыштың біреуі қаза тапты.