Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1889 жылы Вашингтон штатының Сиэтл қаласының орталығын қиратқан өрт.
1889 fire which destroyed downtown Seattle, Washington, US
Ұлы Сиэтл өрті – 1889 жылдың 6 маусымында Сиэтл қаласының барлық орталық бизнес ауданын жойған өрт. Бұл өрт бір тәуліктен кем уақытқа созылып, түстен кейін және түнге дейін жалғасты. Ол Ұлы Спокан және Ұлы Эленсбург өрттері болған осы жазда орын алды. Сиэтл қаласы бастапқы көше деңгейінен 6 метр биіктікте салынған кірпіш үйлерді пайдаланып, жылдам жаңадан құрылыс жұмыстарын жүргізді. Қайта құру кезінде халық саны артып, қала жаңадан құрылған Вашингтон штатының ең ірі қаласына айналды.
The Great Seattle Fire was a fire that destroyed the entire central business district of Seattle, Washington, on June 6, 1889. The conflagration lasted for less than a day, burning through the afternoon and into the night, during the same summer as the Great Spokane Fire and the Great Ellensburg Fire. Seattle quickly rebuilt using brick buildings that sat 20 feet (6 m) above the original street level. Its population swelled during reconstruction, becoming the largest city in the newly admitted state of Washington.
Ертедегі Сиэтл
1851 жылдың күзінде Денни тобы қазіргі Вашингтон штатындағы Алки Пойнтқа келді. Эллиотт шығанағының батыс жағалауында қиын қысты өткізгеннен кейін, топ шығыс жағалауға көшіп, кейін Сиэтл қаласына айналған елді мекенді құрды. Алғашқы Сиэтлде ағаш өңдеу өнеркәсібі үстемдік құрды. Қауіпсіз шығанақ пен қылқан жапырақты ағаштардың молдығы Сиэтлді Калифорнияға ағаш жіберу үшін өте қолайлы орынға айналдырды. 1852 жылы Генри Йеслер Тынық мұхитының солтүстік-батысында алғашқы бумен жұмыс істейтін диірмен құрылысын бастады. Ағашқа оңай қол жеткізілуіне байланысты, дерлік барлық ғимараттар арзан, бірақ өртке оңай тұтанатын ағаштан салынды. Сонымен қатар, аймақ теңіз деңгейінде немесе одан төмен орналасқандықтан, жаңа қала жиі үлкен су тасқындарына ұшырады, сондықтан ғимараттарды ағаш тіреулерге орнату қажет болды. Қала су және кәріз жүйелері үшін ағаш тіректерге қойылған, ішіндегі қуыс бұршақтарды да пайдаланды, бұл өрт қаупін арттырды.
In the fall of 1851, the Denny Party arrived at Alki Point in what is now the state of Washington. After spending a miserable winter on the western shores of Elliott Bay, the party relocated to the eastern shores and established the settlement that would become Seattle. Early Seattle was dominated by the logging industry. The combination of a safe bay and an abundance of coniferous trees made Seattle the perfect location for shipping lumber to California. In 1852, Henry Yesler began construction of the first steam powered mill in the Pacific Northwest. Because of the easy access to lumber, nearly every building was constructed of the affordable, but combustible timber. Additionally, because the area was at or below sea level, the fledgling town was a frequent victim of massive floods, requiring buildings to be built on wooden stilts. The town also used hollowed out scrap logs propped up on wooden braces as sewer and water pipes, increasing the combustible loading.
Өрт оқиғасы
1889 жылғы 6 маусымда сағат 14:20 шамасында ағаш өңдеу шеберханасындағы желім қайнату ыдысының кездейсоқ қызып кетуі Сиэтл тарихындағы ең қиратушы өрттің бастауы болды. Келесі күні, өрт салдарынан уақытша жайларда жұмыс істеп тұрған Seattle Post Intelligencer газеті, оқиғаның "Джим Макгоудың бояу шеберханасында, Смит аяқ киім дүкенінің астында, Фронт және Мэдисон көшелерінің қиылысында, Денни блогы деп белгілі болған жерде" басталғанын дұрыс емес хабарлады. Екі аптадан кейін түзету жасалып, "іс жүзінде, өрт Понтиус ғимаратының жертөлеріндегі Макгоудың шеберханасының астында орналасқан Clairmont and Company жиһаз шеберханасында басталды" делінді. Бірақ бастапқы қате жиі қайталанды, тіпті Мюррей Морганның Сиэтл тарихы бойынша ең көп сатылған "Скид Роуд" (1951) кітабында да кездеседі. Өрт сөндірушілер сағат 14:45-ке келді, бірақ сол кезде аудан тым көп түтінге толып, өрттің басталу орыны анықталмады.
At approximately 2:20 p. m. on June 6, 1889, an accidentally overheated glue pot in a carpentry shop started the most destructive fire in the history of Seattle. The next day, the Seattle Post Intelligencer, operating out of temporary facilities in the wake of the fire, reported incorrectly that the incident began in "Jim McGough's paint shop, under Smith's boot and shoe store, at the corner of Front and Madison streets, in what was known as the Denny block"; a correction two weeks later said that it "actually started in the Clairmont and Company cabinet shop, below McGough's shop in the basement of the Pontius building", but the original error was often repeated, including in Murray Morgan's bestselling Seattle history book Skid Road (1951). The fire department arrived by 2:45, but by that time the area was so smokey that the source of the fire could not be determined.
Өрттің таралуы
Шаруашылықтың ағаштары мен ерекше құрғақ жаздың салдарынан өрт тұтанды және көп ұзамай бүкіл ауданды жалмап кетті. Жақын жердегі спирттік ішімдік дүкені жарылып, ішімдік отты қоздырды. Өрт жылдам түрде Кеньон блогына, сондай-ақ жақын орналасқан Мэдисон және Гриффит блоктарына тарады. Ағаштан жасалған жолдар отты көшелер арқылы тасымалдап, басқа блоктарды да тұтатты. Дайындықсыздық пен өкінішті жағдайлардың үйлесімі осы қаһарлы өртке себеп болды. Сиэтлдің сумен жабдықталуы осы алып отты сөндіруге жеткіліксіз болды. Өрт сөндіру гидранттары көшелерде сирек орналасқан, көбінесе кішкентай құбырларға қосылған. Өрт кезінде көптеген гидранттар қолданысқа енгендіктен, су қысымы мұндай ауқымды өртпен күресуге тым нашар болды. Сиэтлде ерікті өрт сөндіру бөлімі жұмыс істеді, олар өрт сөндіруде білікті болғанмен, оны толығымен сөндіруге жеткіліксіз болды.
Fed by the shop's timber and an unusually dry summer, the blaze erupted and shortly devoured the entire block. A nearby liquor store exploded, and the alcohol fueled the flames. The fire quickly spread north to the Kenyon block and the nearby Madison and Griffith blocks. Wooden boardwalks carried the flames across streets to ignite other blocks. A combination of ill preparedness and unfortunate circumstances contributed to the great fire. Seattle's water supply was insufficient in fighting the giant inferno. Fire hydrants were sparsely located on every other street, usually connected to small pipes. There were so many hydrants in use during the fire that the water pressure was too weak to fight such a massive blaze. Seattle was also operated by a volunteer fire department, which was competent but inadequate in extinguishing the fire.
Қайта құру және қалпына келтіру
Қайта құру жұмыстары қираудың ауқымды болғанына қарамастан, тез басталды. Басқа жерде жаңадан бастаудың орнына, Сиэтл тұрғындары қаланың қайта құрылуын жөн көрді. Сиэтл күлден жылдам қайта құрылды, ал өрт көптеген егеуқұйрықтар мен басқа да зиянды жәндіктерді өлтірді, соның арқасында қаланың кеміргіштер мәселесі шешілді. Жаңа қағидалар қабылдануы нәтижесінде қала орталығы ағаш емес, кірпіш және тастан салынған ғимараттардан құралды. Өрттен кейін бір жыл ішінде Сиэтл халқы қаланы қайта жаратуға көмектесу үшін келген адамдардың есебінен шамамен 20 000-нан 40 000-ға дейін өсті. Көмекке қажетті заттар мен қаржы Батыс жағалауының барлық аймақтарынан жеткізілді. Халықтың өсуі Сиэтлді Вашингтон штатының ең ірі қаласына айналдырып, оны Ұлы Солтүстік темір жолының соңғы стансасы болуға басты үміткер етті.
Despite the magnitude of destruction, the rebuilding effort began quickly. Rather than starting over somewhere else, Seattle's citizens decided to rebuild. Seattle rebuilt from the ashes quickly, and the fire killed many rats and other vermin, thereby eliminating the city's rodent problems. A new building ordinance resulted in a downtown of brick and stone buildings, rather than wood. In the year following the fire Seattle's population actually grew by nearly 20,000 to 40,000 inhabitants from the influx of people helping to recreate the city. Supplies and funds came from all over the West Coast to support the relief effort. The population increase made Seattle the largest city in Washington, making it a leading contender in becoming the terminus of the Great Northern Railway.
Өрттен кейінгі реформа
Сиэтл өрттен кейін көптеген жақсартулар жасады. Сиэтл қалалық өрт сөндіру қызметі ерікті ұйымды жаңа өрт бекеттері мен жаңа басшысы бар ақылы күшпен алмастыру мақсатында төрт айдан кейін ресми түрде құрылды. Қала сумен жабдықтауды өз бақылауына алып, гидранттардың санын көбейтті және үлкен диаметрлі құбырлар салды. Бұл өзгерістер өрттен кейінгі құрылыстың басты ерекшеліктеріне айналды және бүгінде Сиэтлдің Пионер сквері ауданында, өрт болған жерде көрініп тұр. Пионер алаңында ақы төлегендерге экскурсиялар ұйымдастырылады. Сондай-ақ, осы жерде келушілер Сиэтлдің жер асты жолдарына саяхаттап, өрттен кейін салынған ғимараттар мен дүкендердің алғашқы көше деңгейін (қазіргі жер төле деңгейі) көре алады.
Seattle made many improvements in response to the fire. The Seattle Fire Department was officially established four months later to replace a volunteer organization with a paid force containing new firehouses and a new chief. The city took control of the water supply, increasing the number of hydrants and adding larger pipes. These changes became principal features of post fire construction and are still visible in Seattle's Pioneer Square district today, the present day location of the fire. At Pioneer Square, guided tours are also available to paying customers. Also at this location, visitors can tour the Seattle Underground, where they can visit the original street level (now basement level) of buildings and storefronts that were built after the fire.