Кіріспе
Оңтүстік Африкалық Жаңа Зеландиялық нетболшы Айрин ван Дайк (туған Вильюен; 21 маусым 1972 жылы туған) – Оңтүстік Африкада туған Жаңа Зеландиялық нетболшы. Гол соққышы, ван Дайк – әлемдегі ең танымал нетболшылардың бірі және барлық уақыттағы ең көп халықаралық матч өткізген ойыншы. 1994 жылы тұңғыш рет алаңға шықты, Оңтүстік Африка құрамасы сапында 72 рет ойнады және команда капитаны болды. 2000 жылы Веллингтонға (Жаңа Зеландия) көшіп, жақын арада Жаңа Зеландия ұлттық құрамасы – «Күміс папоротниктерге» (Silver Ferns) ілікті. 2003 жылы Жаңа Зеландияның үздік спортшысы атанды және 2005 жылы марапатқа ие болды. 2005 жылы Жаңа Зеландия азаматтығын алды, халықаралық нетболдан 2014 жылдың маусымында зейнеткерлікке шыққанға дейін 14 жыл бойы Жаңа Зеландия намысын қорғады. Ван Дайк 2014 жылдан бастап ANZ чемпионатында «Central Pulse» командасы үшін өнер көрсетіп, соңғы жылдары бапкерлік қызмет атқарады. Жаңа Зеландиядағы карьерасының көп бөлігін «Waikato/Bay of Plenty Magic» (2003–2013) командасында өткізді.
Irene van Dyk (née Viljoen; born 21 June 1972) is a South African born New Zealand netball player. A goal shooter, van Dyk is one of the world's best known netballers and is the most capped international player of all time. Debuting in 1994, she represented South Africa 72 times and captained the team. In 2000, she moved to Wellington, New Zealand and was quickly picked for the New Zealand national team, the Silver Ferns. She was the 2003 New Zealand Sportswoman of the Year and a nominee in 2005. She became a New Zealand citizen in 2005, and represented New Zealand for 14 years before retiring from international netball in June 2014. Van Dyk played for the Central Pulse in the ANZ Championship from 2014, taking a coaching role in more recent years. For most of her domestic career in New Zealand she played for the Waikato/Bay of Plenty Magic (2003–2013).
Жеке өмір
Айрин ван Дайк Оңтүстік Африканың Гаутенг провинциясындағы Веренинг қаласында Айрин Вильюен болып дүниеге келді. 1994 жылы ол Кристи ван Дайкке үйленді және олардың Біанка есімді бір қызы бар. Ван Дайк мұғалім, бастауыш және негізгі мектептерде жұмыс істеген. 2002 жылы Рассел Грей оның өмірбаянын "Changing Colours" деп жазды.
Оңтүстік Африкадағы мансабы
1994 жылы Оңтүстік Африка ұлттық құрамасы сапында дебют жасады, кейін команда капитаны болды және 72 рет құрама намысын қорғады. Ол 1995 жылғы Нетбол әлем чемпионатының бірінші турында Жаңа Зеландияны 59–57 есебімен жеңген, ал финалда Австралияға 68–48 есебімен ұтылып күміс жүлде алған Оңтүстік Африка құрамасының құрамында болды.
Жаңа Зеландия мансабы
Ван Дайк 2000 жылы Жаңа Зеландияға эмиграциялады.
2002 жылғы Достастық ойындары
Ван Дайк 2002 жылы Англияның Манчестер қаласында өткен Ұлттар Достастығы ойындарында, қосымша уақыттың екі кезеңінен кейін Австралияға 57–55 есебімен ұтылған Жаңа Зеландия құрамасының құрамында күміс медальді жеңіп алды.
2003 жылғы нетболдан әлем чемпионаты
"Күміс папоротниктер" Ямайканың Кингстон қаласында өткен нетболдан әлем чемпионатында жеңіске жетті, финалда Австралияны 49–47 есебімен ұтып алды. Ван Дайк 43 талпыныстан 41 гол соқты, бұл 95% құрайды. "Күміс папоротниктер" 1987 жылы Шотландияның Глазго қаласында өткен Әлемдік Нетбол Чемпионатынан бері үлкен жарыста жеңіске жетпеген еді.
2004 жыл
2004 жылғы 5 шілдеде Австралияға қарсы сериядағы үшінші тестілік матчтың үшінші тоқсанының басында алаңға шығып, 24 доптан 24 ұпай жинады, бұл матчтың барысын өзгертуге мүмкіндік берді. 2004 жылғы қарашада Австралияға сапарлаған "Күміс папоротниктер" командасы Австралиядан 2:1 есебімен жеңілді.
2005 жыл
2005 жылдың қысында Сиднейде бір реттік сынақ матчы өтті, онда «Күміс папоротниктер» Австралияны 50–43 есебімен жеңді. Ван Дайк жеңіске үлкен үлес қосты және әлемдегі ең үздік гол соққышы ретіндегі беделін нығайтты, әсіресе Австралияның өте күшті шабуылшысы Кэтрин Коксқа қарсы. Оның формасы Жаңа Зеландияның қақпашысы Вилимаина Давудың ойнаған ойынынан кейін нашарлады. 2003 жылдан 2013 жылға дейін Ван Дайк «Уайкато Мэджик» командасы үшін ұлттық лигада нетбол ойнады және 2005 жылы олардың алғашқы Ұлттық банк кубогын жеңіп алуына көмектесті. Бұл жеңіс «Саутерн Стинг» командасының алты жылдық жеңіс тізбегін үзіп тастады. 2005 жылдың қазан айында Ван Дайк Австралияны 61–36 есебімен жеңуге көмектесті. Австралия құрамасының капитаны Лиз Эллистің матчтың үш бөлігінде алаңнан шығуымен ерекшеленген бұл ойында Жаңа Зеландия жылдамдығымен, допты тиянақты ұстауымен, қатал қорғанысымен және гол соғудың жоғары дәлдігімен Австралиядан басым түсті. Гол шабуылшысы Джоди Те Хунамен бірге Ван Дайк өте сабырлы және жаттығулы болды, ал Австралия Жаңа Зеландияның бұл ойынына және жалпы күш-жігеріне тиімді жауап бере алмады. Жаңа Зеландия 2005 жылы жеңіліссіз өтті, соның ішінде Кариб аймалына сәтті сапар жасап, Барбадос және Ямайка командаларын жеңді.
2006 жылғы Достастық ойындары
Жаңа Зеландия 2006 жылы Мельбурн қаласында өткен Команда Достастығы ойындарының финалында чемпион атанған Австралиямен кездесті. Ван Дайк Австралияның қақпашысы және жергілікті қыз Бианка Чатфилдке қарсы тартысты бәсекеде шеберлік пен нық қадаммен өнер көрсетті, ол да керемет ойын көрсетті. (Лиз Эллис жарақат алғандықтан қатыса алмады.) Жаңа Зеландия финалда 60–55 есебімен жеңіске жетті. Ван Дайк турнир барысында 324 лақтырудан 300 гол соғып, 93 пайыздық нәтиже көрсетті.
2009 жыл
2009 жылдың 23 қыркүйегінде Ван Дайк Жаңа Зеландия құрамасындағы 100-ші тестілік ойынын ойнады, нәтижесі 52–36 Австралияның жеңілісімен аяқталды. Жаңа Зеландия серияны 3–2 есебімен ұтылды.
2010 жылғы Достастық ойындары
2010 жылы Ван Дайк Делиде өткен 2010 жылғы Достастық ойындарының ашылу салтанатында Жаңа Зеландия құрамасын жетектеуге таңдалды. 2010 жылғы ойындарда ол Лесли Рамболдың 110 матчынан асып, Silver Ferns тарихындағы ең көп матч өткізген ойыншы атанды. Ван Дайк жартылай финалда 32-ден 32 нысананы, ал финалда 29-дан 25 нысананы (86%) дәл атып, Жаңа Зеландия Австралияны 66:64 есебімен жеңіп шықты.
2012 жыл
Маусым айында ван Дайк өзінің 40 жылдық мерейтойын атап өтті және зейнеткерлікке шығуды жоспарламайтынын мәлімдеді. ANZ чемпионатында ол 527 талпақтан 501 гол соқты, бұл 95,1% нәтиже көрсетті. 2012 жылғы ANZ чемпионатында ол командасын финалға жеткізіп, «Виксенс» командасын 41–38 есебімен жеңіске жеткізді, соның арқасында «Мэджик» командасы ANZ чемпионатында жеңіс туын көтерген алғашқы Жаңа Зеландия франшизасы атанды. Ван Дайк сол ойында 26 талпақтан 25-ін дәл соқты.
2014 - Халықаралық зейнеткерлік
Ван Дайк бұрынғы командасы – Вайкато/Бей оф Пленти Мэджиктен баптырушы Ноэлин Тауруаның отставкасынан кейін Central Pulse командасына ауысты. Ол ойын барысында орташа есеппен 27 гол соқты, бұл бұрынғы маусымдарға қарағанда төмен көрсеткіш. 20 жылдық халықаралық карьерасы оны барлық уақыттағы ең көп ойын өткізген ойыншыға айналдырды, ол 217 матч өткізді (Оңтүстік Африка үшін 72 және Жаңа Зеландия үшін 145). Оның халықаралық карьерасы 6572 лақтырудан 5917 голмен аяқталды, бұл 90% тиімділік құрайды. "Күміс папоротниктер" құрамасы сапында ол 5288 әрекеттен 4796 гол соқты, бұл 91% тиімділік көрсеткіші.