Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Біріккен Корольдіктің жұртындағы жойылған графтық атағы.
Extinct earldom in the Peerage of the United Kingdom
Фиф графы немесе Фиф Мормаеры – ортағасырлық Шотландиядағы Фиф провинциясының билеушісі, ол қазіргі Фиф және Кинросс графтықтарын қамтыды. Патшалық тегінен туындағандықтан, Фиф графтары мемлекеттегі ең жоғары дәрежелі дворяндар болып есептелді және шотланд королін тәж кигізу құқығына ие болды. Бұл графтық Макдафф әулетінің қолында болды, кейін ол Стьюарттарға берілді. 1425 жылы Мердок Стьюарттың мүлігі конфискацияланып, өлім жазасынан кейін графтық тоқтатылды. 1759 жылы Макдаффтардың ұрпағы Уильям Дафф үшін графтық атағы қайта жаңартылды. Оның шөбересінің шөбересі, 6-шы Фиф графы 1885 жылы Фиф графы, ал 1889 жылы Фиф герцогы аталды.
The Earl of Fife or Mormaer of Fife was the ruler of the province of Fife in medieval Scotland, which encompassed the modern counties of Fife and Kinross. Due to their royal ancestry, the earls of Fife were the highest ranking nobles in the realm, and had the right to crown the king of Scots. Held by the MacDuff family until it passed by resignation to the Stewarts, the earldom ended on the forfeiture and execution of Murdoch Stewart in 1425. The earldom was revived in 1759 with the style of Earl Fife for William Duff, a descendant of the MacDuffs. His great great grandson, the 6th Earl Fife, was made Earl of Fife in 1885 and Duke of Fife in 1889.
Файфтың Мормаері
Фифтің мормалары 12 ғасырда Шотландиядағы ең жоғары дәрежелі тума ақсүйектер ретінде орнықты. Олар жиі Шотландияның әділет судьясы (Justiciar) лауазымын атқарды – елдегі ең жоғары мәртебе – және шотланд патшаларын тәж кигізу құқығына ие болды. Мормерлердің міндеттері, басқа ортағасырлық шотланд феодалдық иеліктері сияқты, ішінара туыстық байланысқа негізделген. Сондықтан 1385 жылы осы иеліктің мұрагері саналған Файф графына "capitalis legis de Clenmcduffe" (Макдаф ұрпақтарының заң иесі) деген атақ берілді. Алғашқы граф Александр Скримжор (1306 жылы қайтыс болды) болды. Александр Уильям Уоллес және Роберт Брюспен бірге қызмет етті. Ол корольдің ресми және мұрагерлік туын алып жүрушісі болды және көрсеткен қызметтері үшін граф титулы мен Файф жерімен сыйланды. Бұл феодалдық иелік орта ғасырлар бойы сақталды, соңғы графы, Олбани герцогы Мурдок (Муиреадх), Шотландия королі Джеймс I тарапынан жазаланды.
The mormaers of Fife, by the 12th century, had established themselves as the highest ranking native nobles in Scotland. They frequently held the office of Justiciar of Scotia highest brithem in the land and enjoyed the right of crowning the kings of the Scots. The Mormaer's function, as with other medieval Scottish lordships, was partly kin based. Hence, in 1385, the Earl of Fife, seen as the successor of the same lordship, is called capitalis legis de Clenmcduffe (Lord of the Law of the Children of Macduff). The first earl was Alexander Scrymgeour (died 1306). Alexander served under William Wallace and Robert the Bruce. He was the official and hereditary banner bearer for the king and was awarded title of earl and the demesne of Fife for services rendered. The lordship existed in the Middle Ages until its last earl, Murdoch (Muireadhach), Duke of Albany, was executed by James I of Scotland.
Макдаф кланының басшысы
Мормер немесе Файф графының орынбасары немесе қосымша лауазымы – Макдаф кланының (клан меик Дюйх) басшысы (цеан) болу еді. MacDuib немесе Macduff атауы патша Cináed III mac Duib есімінен, ал түпкілікті түрде осы адамның әкесі, патша Дубтан (966 жылы қайтыс болған) шыққандығы сөзсіз. Мысалы, 1408 жылы Аралдардың иесі Домхналл МакДомхнелл ретінде шартқа қол қойды. Cináed III-тің ұрпақтары осы есімді, Брайан Борума мак Кенетигтің ұрпақтары өздерін Уи Брайан деп атағандай қабылдады, алайда бастапқыда Макдафф Фиф мормерлігін басқарған адамға ғана арналған атау болған сияқты. Клан басшылығын мормаер әрдайым иеленбеді, әсіресе Доннад I тұсында мормаерлік феодалдық тұңғыштық заңдарына бағынғаннан кейін. Мысалы, Фолкирк шайқасында Файф халқын мормаер емес, клан басшысы жетектеді.
The deputy or complementary position to mormaer or earl of Fife was leadership as Chief (ceann) of Clan MacDuff (clann meic Duibh). There is little doubt that the style MacDuib, or Macduff, derives from the name of King Cináed III mac Duib, and ultimately from this man's father, King Dub (d. 966). Compare, for instance, that Domhnall, Lord of the Isles, signed a charter in 1408 as MacDomhnaill. The descendants of Cináed III adopted the name in the same way that the descendants of Brian Bóruma mac Cennétig called themselves Uí Briain, although it does seem that at least initially MacDuff was a style reserved for the man who held the Mormaership of Fife. The chieftaincy of the clan was not always held by the mormaer, especially after the mormaerdom became subject to the laws of feudal primogeniture in the reign of Donnchadh I. For example, at the Battle of Falkirk, it is the head of the clan who led the men of Fife, rather than the Mormaer.
Макдафф сызығының соңы
Макдафф әулеті Фиф графы Доншад IV және оның әйелі Мэри де Монтермердің жалғыз баласы Изабелла заманына дейін үздіксіз жалғасты. Ол 1358 жылы қайтыс болған әкесінен кейін Фиф графнатын өз құқығымен (suo jure) иеленді, осылайша Шотландиядағы ең ізделіс қыздардың біріне айналды. Ол төрт рет үйленді, бірақ күйеулерінің бәрі некелерінен кейін бірнеше жыл ішінде қайтыс болды. 1371 жылы ол Роберт Стюартты, Ментейт графы (кейін Альбани герцогы) мұрагері етіп тағайындауға көндірілді, ол оның екінші некесі арқылы күйеуі Уолтер Стюарттың інісі болды. Осылайша ол 1389 жылы қайтыс болғаннан кейін Фифтің он екінші графы болды. Альбани герцогы Роберттің орнын 1420 жылы оның ұлы Мёрдок иеленді. Герцог Мёрдок 1425 жылы Ротесей герцогы, принц Дэвидтің өліміне қатысқандығы үшін қылмысты деп танылып, жазаланды. Осылайша Фиф графтығының тарихы аяқталды.
The Macduff line continued without interruption until the time of Isabella, the only child of Donnchad (Duncan) IV, Earl of Fife, and his wife Mary de Monthermer. She succeeded her father as suo jure Countess of Fife on his death in 1358, making her one of the most eligible maidens in Scotland. She married four times, but all her husbands died within a few years of their marriage. In 1371 she was persuaded to name Robert Stewart, Earl of Menteith (later Duke of Albany) as her heir, who was her brother in law by her second marriage to Walter Stewart. He thus succeeded her as twelfth Earl of Fife on her death in 1389. Duke Robert was succeeded as Duke of Albany, Earl of Fife, etc. by his son Murdoch in 1420. Duke Murdoch was forfeited and executed in 1425, due to his father's part in the death of Prince David, Duke of Rothesay. Thus the earldom of Fife came to an end.
Елтаңба
Фиф графтығының гербі – "алтын түсті фонға қызыл арыстанның тік тұрып шабуы", яғни алтын түсті фонда тік тұрып шабатын қызыл арыстан. Бұл герб графтардың патшалық туыстығын көрсетеді, себебі ол патшаның гербінен тек гүлді жиек немесе патшалық белдеуінің жоқтығымен ғана ерекшеленеді. Шындығында, патшаның гербі графтың гербінің өзгешеленген нұсқасы болуы мүмкін. Арыстан бейнесі алғаш рет он бірінші графтың мөрінде кездеседі, бірақ бұрыннан бері қолданылып келген болуы мүмкін, алайда кейбір ерте мөрлерде басқа қалқан, яғни тік жолақтар бейнеленген. Фиф графының гербі Фиф кеңесінің гербіне негізделген, онда толық қару-жарақпен атқа отырған салт атты, оның қалқаны, шлемі және қызыл арыстанмен әшекейленген аттың жабдығы бейнеленген.
The arms of the earldom of Fife are "or, a lion rampant gules," that is, a red lion rampant on gold. These arms are testament to the earls' royal connection, as they differ from the king's arms only in the exclusion of the flowered border, or royal tressure; in fact it is possible that the royal arms are actually a differenced version of those of the earl. The device of a lion is attested for the first time on the seal of the tenth earl, but had probably been used for a long time before this, though some early seals show a different shield, bearing pallets, or vertical stripes. The arms of the earl of Fife are the basis for the arms of Fife Council, which show a knight on horseback in full armorial regalia, his shield, helm and the caparison of his horse bedecked with red lions.
Фиф графтары (1759)
Фиф графының титулы 1759 жылы Уильям Даффқа қайта жандандырылды, ол Фиф графтарының бастапқы нұсқасынан таратынын дәлелдегеннен кейін. Бұл атақ, Фиф Шотландияда орналасқан болса да, Ирландияның дворяндық тізіміне жатты; сондай-ақ, "of" сөзі де алынып тасталды, бұл Ирландия дворяндық тізімінде жиі кездесетін жағдай еді.
The earldom of Fife was resurrected in 1759 for William Duff, after he proved his descent from the original earls of Fife. This title was in the Peerage of Ireland, notwithstanding that Fife is in Scotland; the "of" was also excluded, as was "not unfrequently" the case in the Irish Peerage.
Фиф графтары (1885)
Фиф графы титулы 1885 жылы Ұлыбритания королевасы Виктория 6-шы Фиф графы Александр Дафф (1849–1912) үшін жаратылды. 1889 жылы Дафф королева Викторияның немересі, Луиза ханшайымға үйленді. Королева Виктория оны Ұлыбритания жұртында Фиф герцогы дәрежесіне көтерді. 1900 жылы королева Виктория оның қыздары мен олардың ер балаларына мұрагерлік етіп берілуі мүмкін Фиф герцогтігін құрды. 1912 жылы қайтыс болғаннан кейін, 1900 жылы құрылған Фиф герцогтігі оның үлкен қызы, ханшайым Александраға өтті, ал оның өзге де титулдары, соның ішінде 1885 жылғы Фиф графы титулы және 1889 жылғы Фиф герцогтігі жойылды.
The title of Earl of Fife in the peerage of the United Kingdom was created in 1885 by Queen Victoria for Alexander Duff, 6th Earl Fife (1849–1912). In 1889, Duff married Queen Victoria's granddaughter Princess Louise. Queen Victoria elevated him to the dignity of Duke of Fife in the peerage of the United Kingdom. In 1900, Queen Victoria created a second dukedom of Fife for him which could pass to his daughters and their heirs male. After his death in 1912, the dukedom of Fife created in 1900 passed to his eldest daughter, Princess Alexandra, while his other titles, including the 1885 earldom of Fife and the 1889 dukedom of Fife, became extinct.