Кіріспе

Газ турбинасының жұмысы. Әуе кемесіндегі газ турбинасының компрессор бөлімінен алынған, жанар отын жағатын бөлімдерінен бұрынғы қысылған ауа – бұл "bleed air" (қоршау ауасы). Автоматты ауамен жабдықтау және кабина қысымын реттеуші (ASCPC) клапандары қозғалтқыштың төменгі немесе жоғары саты компрессор бөлімдерінен қоршау ауасын алады; жоғары қуат режимінде төменгі саты ауасы қолданылады, ал төмен түсу және басқа да төмен қуат режимінде жоғары саты ауасы қолданылады. Бұл жүйеден алынған қоршау ауасы қозғалтқыштың ішкі салқындатуына, басқа қозғалтқышты іске қосуға, қозғалтқыш пен ұшақ фюзеляжының мұздануын болдырмауға, кабинаны қысыммен толтыруға, пневматикалық механизмдерге, ауамен жұмыс істейтін моторларға, гидравликалық резервуарды қысыммен толтыруға және қалдықтар мен су резервуарларын толтыруға пайдаланылады. Кейбір қозғалтқыш техникалық құжаттарында мұндай жүйелерді "тұтынушының қоршау ауасы" деп атайды. Ұшақта қоршау ауасының екі маңызды қасиеті бар: жоғары температура және жоғары қысым (реттелетін қоршау ауасы үшін, ұшақ жүйесіне берілетіндегі типолық мәндері – және ).

Қансыз ұшақтар

Қысымды ауа жүйелері ондаған жылдар бойы жолаушылар ұшақтарында қолданылып келеді. Қатты күйдегі электрониканың соңғы жетістіктері пневматикалық қуат жүйелерін электр қуат жүйелерімен алмастыруға мүмкіндік берді. Boeing 787 сияқты қысымды ауасыз ұшақта әрбір қозғалтқышта сыртқы жүйелерге қысымды ауа жеткізбеуді өтеу үшін екі өзгеретін жиілікті электр генераторы бар. Қысымды ауаны жою және оны қосымша электр энергиясын өндірумен алмастыру қозғалтқыштың тиімділігін арттырады, салмақты азайтады және техникалық қызмет көрсетуді жеңілдетеді деп саналады. Boeing-тің ішкі құжаттарына сәйкес, кабиналық ауаның көзі ретінде қысымды ауаны пайдалануды тоқтату "кабинаға ауамен бірге түсетін қозғалтқыштан келген зиянды заттардың таралуын болдырмауға" мүмкіндік береді.

Артықшылықтары

Қансыз ұшақ ауаны қысып, декомпрессиялау процесін жою арқылы және арналар, клапандар, жылу алмастырғыштар және басқа да ауыр жабдықтарды алып тастау арқылы ұшақтың салмағын азайту арқылы отынның тиімді пайдаланылуын қамтамасыз етеді. Көмекші күш блогы (APU) негізгі қозғалтқыштар жұмыс істемей тұрғанда қысымды ауамен қамтамасыз ету қажеттілігін жояды. Қанаттардағы ауа шығару тесіктерінің болмауына байланысты аэродинамика жақсарады. Кабинаға ауа жеткізу компрессорларын қажетті ең төменгі жылдамдықпен басқару арқылы энергияны зейінсіз кетіретін реттегіш клапандардың қажеті болмайды. Жоғары температуралы, жоғары қысымды ауа цикл машинасы (ACM) жинақтарын тиімділікті арттыру үшін төмен температуралы, төмен қысымды жинақтармен алмастыруға болады. Ұшақ крейсерлік биіктікте, яғни көп бөлік уақытын өткізіп, отынының көп бөлігін жасайтын жерде, ACM жинақтарын толығымен айналып өтуге болады, бұл одан да көп энергияны үнемдеуге мүмкіндік береді. Кабинаға қозғалтқыштардан қысымды ауа алынбайтындықтан, кабинаға берілетін ауаның қозғалтқыш майымен ластану қаупі жойылады. Дизайнды қолдаушылардың айтуынша, бұл конструкция қауіпсіздікті арттырады, себебі қыздырылған ауа қозғалтқыш корпусының ішінде ғана қалады, ал құбырлар мен жылу алмастырғыштар арқылы қанатта және кабинаның жанында таратылмайды, онда ақаулық туындаған жағдайда басқа жүйелерге зиян келтіруі мүмкін.