Максимилиан II: Бавария сайлаушысы және әскери қолбасшы

Кіріспе

Баварияның 1679–1726 жылдардағы сайлаушысы Максимилиан II (11 шілде 1662 – 26 ақпан 1726), сондай-ақ Макс Эммануил немесе Максимилиан Эммануил деп те аталады, Баварияның Виттельсбах әулетінен шыққан билеушісі және Киелі Рим империясының сайлаушысы болған. Ол сонымен қатар Испан Нидерландысының соңғы губернаторы және Люксембург герцогы еді. Ол шебер әскербасы болған, бірақ оның жоғары талпыныстары оның династиялық жетістіктерін шектеген қақтығыстарға әкелді. Ол Мюнхенде Баварияның сайлаушысы Фердинанд Мария мен Савой ханшайымы Генриетта Аделаиданың (1676 жылы қайтыс болған) отбасында дүниеге келді. Оның анасының ата-аналары Виктор Амадей I Савойский және Франция королі Генрих IV-нің қызы Кристина Франция болды.

Осман империясына қарсы соғыс

Максимилиан 1679 жылы еңбекке қабілетсіз кезінде сайлаушының мантиясын мұраға алды және 1680 жылға дейін ағасы Максимилиан Филипптің регенттігінде болды. 1683 жылы ол Осман империясының Еуропаға иелігін кеңейту әрекетіне қарсы тұрып, Венаны қорғаудағы әскери мансабына қадам басты. 1685 жылдың 15 шілдесінде Венада Киелі Рим императоры Леопольд I мен Испанияның Маргарет Терезасының қызы Мария Антонияға үйлену үшін сарайға оралды. Бұл неке өте бақытсыз болды, себебі олар бір-бірін ұнатпады, бірақ Бавария мен испан монархиясы үшін қажетті мұрагерді дүниеге әкелді. Максимилиан Эммануэльдің даңқы 1688 жылы серб көтерілісшілерінің толық қолдауымен, Жован Монастерлия басшылығымен түріктерден Белградты жаулап алғанда бекітілді. Максимилиан II 1697 жылғы Польша-Литва корольдық сайлауында кандидат болды, алайда, басқа державалардың күшті қолдауының болмауы, Польша-Литва одақтастығының Сеймі корольдық биліктің шектеулі екенін, және Испания тағына ие болуға деген үлкен қызығушылығын ескере отырып, Польша тәжі үшін күш салған жоқ. Дегенмен, ол өзінің қызығушылығын Батыс Еуропаға шоғырландырып, Тереза Кунегунда Собиескадан туған ұлдары Чарльз Альберт пен Клеменс Августты өзінің амбицияларының басты иегерлері етті. Француз әскерлерінің 1695 жылы тоғыз жылдық соғыс кезінде Брюссельді сәтсіз қоршауы мен бомбалауы, және Макс Эммануэльдің билігі кезінде болған өрт, Брюссель тарихындағы ең ауыр оқиға болды. 1701 жылы Испания мұрагерлік соғысы басталған кезде, ұзақ мерзімді императорлық ұмтылыстары бар Максимилиан Эммануэль, Испанияның Нидерландтарындағы губернаторлық лауазымының өтеуі ретінде Леопольдтан немесе, егер ол жетпесе, Людовик XIV-тен Испания мұрасының үлесін алуға үміттенді. Австрияға қарсы француздармен одақтасып, 1703 жылы Тирольге жасаған жорылы сәтті болмады, ал 1704 жылы Бленхайм шайқасындағы апатты жеңілістен кейін оның жоспарлары күйреп кетті. 1704-05 жылдары Бленхайм шайқасында жеңілгеннен кейін Бавария сотының Испанияның Нидерландтарына көшірілуінен кейін Макс Эммануэльдің жұбайы Баварияның Бавариялық сайлаушылығының Мюнхендегі басқарушылығында регент-принцесса ретінде үкіметке жауапты болды. Алайда, Тереза Кунегунда Макс Эммануэльдің сүйіктісі Арко графының махаббат хаттарын тапқаннан кейін Мюнхеннен анасына Венецияға кетті. Әскер оған қайтып оралуға рұқсат бермеді. Содан кейін оның сотының Нидерландыға көшірілуі кезінде Максимилиан Эммануэльдің отбасы бөлініп кетті, ал оның ұлдары бірнеше жыл Австрияда тұтқынға алынды, Клеменс Август иезуиттермен тәрбиеленді. Бавария Австрия мен Палатинат сайлаушысы Иоганн Вильгельмнің арасында бөлінді. Бавариядан көп мөлшерде ақша мен жұмыс күшін алып, қатал австриялық әкімшілік бір жыл ішінде шаруалардың ірі көтерілісіне әкелді. Максимилиан Эммануэль 1706 жылдың 23 мамырында Рамильи шайқасынан кейін Нидерландыдан қайта қашуға мәжбүр болды және Версальдегі француз сотында баспана тапты, онда оның қарындасы Мария Анна (1660-1690) Франция дофині болған. 1712 жылы Люксембург пен Намурды Максимилиан Эммануэльге оның француз одақтастары тапсырды, бірақ Франция әлі де испандық Нидерландының иесі болғандықтан, бұл тапсыру толық болған жоқ. Франция мен Австрия арасындағы соғыс 1714 жылы Раштатт келісімімен аяқталды, онда Людовик XIV Австрияны өзінің адал одақтасы Максимилиан Эммануэльді толыққанды қалпына келтіруге мәжбүр етті, соның ішінде Жоғарғы Пфальцты қайтаруды да қамтады. Максимилиан Эммануэль Люксембург, Намур және Шарлеруані қалпына келтірілгенше иеленуде болды. Нимфенбург сарайы кеңейтілді, Дахау сарайы қайта жоспарланды, ал жаңа Шлейсхайм сарайы Макс Эммануэльдің тұсында аяқталды (1726). Бұл сарайлар Макс Эммануэльдің Нидерландыда танысқан каналдар желісімен байланысты болды. 1715 және 1717 жылдар аралығында ол Эффнердің барокко стилінде салынған Fürstenried сарайын аңшылық үй ретінде салдырды, ол бұрыннан бар болған ақсүйектер үйінің кеңейтілуі мен өзгертілуі болды.

Maximilian inherited the elector's mantle while still a minor in 1679 and remained under his uncle Maximilian Philipp's regency until 1680. By 1683 he was already embarked on a military career, fighting in the defence of Vienna against the attempt of the Ottoman Empire to extend their possessions further into Europe. He returned to court for long enough to marry Maria Antonia, daughter of Leopold I, Holy Roman Emperor and Margaret Theresa of Spain, on 15 July 1685 in Vienna, Austria. This marriage was very unhappy since the couple disliked each other, but it was successful in producing the desired heir for both Bavaria and the Spanish monarchy. Maximilian Emanuel's fame was assured when, in 1688, he led the capture of Belgrade from the Turks, with the full support of Serbian insurgents under the command of Jovan Monasterlija. Maximilian II was a candidate in the 1697 Polish–Lithuanian royal election, however, in view of the lack of strong support from other powers, the limited royal authority by the Sejm of the Polish–Lithuanian Commonwealth, and his greater interest in assuming the Spanish throne, he did not make a serious effort for the Polish crown. However, he concentrated his interests in Western Europe, making his sons by Theresa Kunegunda Sobieska, Charles Albert and Clemens August, the principal beneficiaries of his ambitions. The unsuccessful siege and bombardment of Brussels in 1695 during the Nine Years' War by French troops and the resulting fire during Max Emanuel's rule were together the most destructive event in the entire history of Brussels. By the outbreak of the War of the Spanish Succession in 1701, Maximilian Emanuel, who had long term imperial aspirations, had hoped that his governorship of the Spanish Netherlands might yet reap the reward of a share of the Spanish inheritance from either Leopold or, failing him, Louis XIV. Allying himself with the French against Austria, his campaign against Tyrol in 1703 did not have success and his plans were then frustrated by the disastrous defeat at the Battle of Blenheim in 1704. In 1704–05, following the evacuation of the Bavarian court to the Spanish Netherlands after the defeat at the Battle of Blenheim, Max Emanuel's consort apparently was in charge of the government in the Stewardship of Munich of the Electorate of Bavaria as Regent Princess. However, when Theresa Kunegunda had found love letters of the Countess of Arco, a mistress of Max Emanuel, she left Munich to see her mother in Venice. The army would not allow her to return. In the ensuing evacuation of his court to the Netherlands, Maximilian Emanuel's family became separated and his sons were held prisoners for several years in Austria, Clemens August being brought up by Jesuits. Bavaria was partitioned between Austria and Johann Wilhelm, Elector Palatine. The harsh Austrian administration which managed to extract massive amounts of money and manpower from Bavaria led to a serious peasant uprising within a year. Maximilian Emanuel was again forced to flee the Netherlands after the Battle of Ramillies on 23 May 1706 and found refuge at the French court in Versailles where his late sister Maria Anna (1660–1690) had been the Dauphine of France. In 1712, Luxemburg and Namur were ceded to Maximilian Emanuel by his French allies, a cession that was not definitive since France was only the occupant of what was still the Spanish Netherlands. The war between France and Austria finally ended in 1714 in the Treaty of Rastatt in which Louis XIV compelled Austria to implement the full restoration of his faithful ally Maximilian Emanuel, including the return of the Upper Palatinate. Maximilian Emanuel was to remain in possession of Luxemburg, Namur and Charleroi until he was restored. The Nymphenburg Palace was enlarged, the Dachau Palace redesigned, and the new Schleissheim Palace was finally completed (1726) during Max Emanuel's reign. These palaces were connected with a network of canals as Max Emanuel had become acquainted with in the Netherlands. Between 1715 and 1717, he had the Baroque style Fürstenried Palace built by Effner as a hunting lodge which was the extension and modification of an already existing noble mansion.