Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Георгий Александрович Яртцев (Гео́ргий Алекса́ндрович Я́рцев; 11 сәуір 1948 – 15 шілде 2022) – ресейлік футбол жаттықтырушысы және бұрынғы ойыншы. 2003-2005 жылдары Ресей ұлттық құрамасының бас бапкері болды.
Russian football coach and former player (1948–2022)
Georgi Aleksandrovich Yartsev (Гео́ргий Алекса́ндрович Я́рцев; 11 April 1948 – 15 July 2022) was a Russian football coach and player. He was the head coach of the Russia national team between 2003 and 2005.
Клубтық мансап
Текмаш Кострома футбол мектебінде футбол ойнауды үйренген. Спартак Кострома (1965–1967, 1975–1976), Искра Смоленск (1968–1972), ЦСКА Мәскеу (1970), Гомсельмаш Гомель (1973–1974), Спартак Мәскеу (1977–1980), Локомотив Мәскеу (1981), Москвич Мәскеу (1982) командаларында шабуылшы ретінде ойнады. КСРО чемпионатының жоғары лигасынде 82 ойын өткізіп, 38 гол соқты. 1979 жылы КСРО чемпионы атанды. 1978 жылы КСРО чемпионатында (19 гол) ең көп гол соққан ойыншы болды. КСРО ұлттық құрамасы сапында бес (5) ойын өткізді. Оның ойыншылық карьерасы ерекше болды, себебі ол КСРО-дағы клубтық футболдың ең жоғары деңгейіне 29 жасында ғана жетті. "Спартак" Мәскеу клубына келгеннен кейін ол үлкен жетістіктерге тез қол жеткізді. Дегенмен, карьерасының кенеттен жандануы ұзаққа созылмады және ол көп ұзамай футболдан қол үзді.
He learned to play football in the Tekmash Kostroma football school. Played forward for Spartak Kostroma (1965–1967, 1975–1976), Iskra Smolensk (1968–1972), CSKA Moscow (1970), Gomselmash Gomel (1973–1974), Spartak Moscow (1977–1980), Lokomotiv Moscow (1981), Moskvich Moscow (1982). Played 82 games and scored 38 goals in the premier league of the USSR championship. USSR champion in 1979. He was the top scorer at the USSR championship in 1978 (19 goals). He played five (5) games for the USSR national team. His playing career was unusual in that he only got to the highest level of club football in USSR when he was 29 years old. He achieved highest level success quickly once he got to Spartak Moscow. However, that sudden late career revival did not last for too long and he retired soon thereafter.
Басқарушылық мансап
Ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін Капотня Мәскеу футбол мектебінде (1982–1984), Красная Пресня Мәскеуде (1984–1985), СК Красный Богатырь Мәскеуде (1985–1988), эстрадалық әншілер командасында, «Звездный спорт» (1993–1994) жаттықтырушысы болды. 1994 жылы сол кездегі ең үздік ресейлік клуб, Мәскеудің «Спартак» клубының көмекші жаттықтырушысы болып жұмысқа қабылданды. 1996 жылы «Спартак» клубының және Ресей құрамасының бас бапкері Олег Романцев ұлттық құрамаға көңіл бөлгендіктен, Яртцев «Спартак» клубының бас бапкері болып тағайындалды. «Спартак» сол кезде қайта құрылып жатқан еді, бірақ көптеген жас ойыншыларына қарамастан, сол жылы лига жеңімпазы атанды. Жеңіс «алтын ойын» арқылы тіркелді, себебі чемпионаттан кейін «Спартак» пен «Алания Владикавказ» ұпай саны тең болды. Команданың жетістігіне Яртцевтің қаншалықты үлесі бар екені әлі де даулы, өйткені Романцев командадан толығымен кетпеді және кейбіреулер оның сахна артындағы барлық маңызды шешімдерді қабылдағанын айтады. 1997 жылы Романцев бас бапкер лауазымын қайта иеленді, ал Яртцев көмекшіге қайтарылды. 1998 жылдың маусым айында Яртцев «Спартактың» қалалық қарсыласы «Динамо» Мәскеу клубының бас бапкері болып тағайындалды. 1999 жылдың көктемінде Ресей кубогының финалына жеткеніне қарамастан, ол бұл командамен көп жетістікке жете алмады және 1999 жылдың маусым айында жұмыстан босатылды. Яртцевтің туған күніне орай «Динамо» командасының ойыншыларының біріне Ресейдің премьер-министрі Сергей Степашин ойын алдындағы салтанатта сабель сыйлады. Яртцев 2000 жылдың қаңтар айында «Ротор Волгоград» клубына бас бапкер болып келді. Алайда, ол бұл командамен де көп нәрсе істей алмады және сол жылдың маусым айында жұмыстан шығарылды. Келесі үш жыл бойы «Спартак» Мәскеу ардагерлер командасының менеджері болды. 2003 жылдың тамызында Ресей 2004 жылғы Еуропа чемпионатының іріктеу кезеңіндегі тобынан шығарылуға жақын болды және бас бапкер Валерий Газаев жұмыстан босатылды. Көптеген ресейлік жоғары деңгейдегі жаттықтырушылар бұрын ұлттық құраманы жаттықтырғандықтан, Ресей футбол федерациясы күтпегенше Яртцевті басқаруға тағайындады. Яртцевтің басшылығымен Ресей плей-оффтың іріктеу матчтарына қатысып, Уэльсті жеңді. Бұл серия даулы аяқталды. Бірінші кездесуде Ресей УЕФА-дан Уэльстің жартылай қорғаушысы Райан Гиггсты ресейлік қорғаушыны тепкені үшін дисквалификациялауды сұрады, бірақ УЕФА бұған келіспеді. Кейін ресейлік жартылай қорғаушы Егор Титовтың допинг тестісінде заңсыз препарат табылғандықтан дисквалификацияланды. Уэльс командасы осыған байланысты жеңімпаз деп жариялануды өтінді, бірақ бұл өтініш қабылданбады және сот ісі тоқтатылды. УЕФА Еуро-2004 турнирінде Ресей Испания және Португалиядан 1:0 және 2:0 есебімен жеңіліп, бірінші болып турнирден шығарылды. Бірінші ойыннан кейін Яртцев тәжірибелі ресейлік жартылай қорғаушы Александр Мостовойды жаттығулардағы ауыр жүктемеге шағымданғандықтан үйіне жіберді. Яртцев әр ойында құрамын көптеген өзгерістерге ұшыратты, бастапқыда жарақат алған негізгі қорғаушылардың орнына резервтік және жас ойыншыларды қойды, содан кейін Роман Шаронов пен Сергей Овчинниковтың дисквалификациясынан кейін. Үшінші және соңғы ойында Ресей Грекияны 2:1 есебімен жеңді. Бұл Грекияның турнирдегі жалғыз жеңілісі болды, себебі Грекия ақырында Португалияны жеңіп, турнир жеңімпазы атанды (Ресей екі финалистпен бір топқа түсуде өте бақытсыз болды). Яртцев топтық кезеңнен шыға алмағандықтан жұмыстан босатылмады. 2006 жылғы ФИФА әлем чемпионатының іріктеу кезеңінде Португалияға 7:1 есебімен ұтырғаннан кейін Яртцев лауазымында қалды, бірақ Эстониямен 1:1 тең ойнағаннан кейін отставкаға кетті. 2007 жылдың басында ол 2006 жылы Ресей Премьер-лигасынан алғаш рет түскен «Торпедо» Мәскеу клубының жаттықтырушысы болып тағайындалды. 2007 жылдың 20 маусымында жұмыстан босатылды, сол кезде «Торпедо» бірінші дивизионда 7-орында тұрды (Премьер-лигаға тек ең үздік 2 команда ғана көтеріледі).
After finishing his playing career, he became a coach at the Kapotnya Moscow football school (1982–1984), Krasnaya Presnya Moscow (1984–1985), SC Krasny Bogatyr Moscow (1985–1988), pop singers team that played exhibition games, Zvezdy Sporta (1993–1994). In 1994, he was hired as an assistant coach for the top Russian club at the time, Spartak Moscow. When Oleg Romantsev, who was head coach of Spartak and of the Russian national team, decided to focus on the national team in 1996, Yartsev was appointed the head coach of Spartak. Spartak was rebuilding at the time, but even with many young players in the lineup, they won the league that year. They did so in a "golden game" which had to be played because Spartak and Alania Vladikavkaz were level on points after the championship. How much of that team's success was due to Yartsev is still questioned, because Romantsev never really left the team and some say he continued to make all the important decisions behind the scenes. Romantsev took back his head coach position in 1997, moving Yartsev back into the assistant position. In June 1998 Yartsev was appointed the head coach of Spartak's cross city arch rival, Dynamo Moscow. Despite getting to the Russian Cup final in the spring of 1999, generally he did not have much success with that team and was fired in June 1999. Before one of the Dynamo games that was played on Yartsev's birthday, Sergei Stepashin, who was the Prime Minister of Russia at the time, gave Yartsev a sabre as a birthday gift in a sideline pre game ceremony. Yartsev got another head coach position soon enough, when he joined Rotor Volgograd in January 2000. However, he could not do much with that team either and was fired in June of same year. For the next three years he was the manager of the Spartak Moscow veterans team. In August 2003, Russia was very close to elimination from their Euro 2004 preliminary qualification group and the coach Valery Gazzayev, was fired. Most of the other high level Russian coaches have already coached the national team at one point or another, so unexpectedly Russian soccer federation decided to put Yartsev in charge. Under Yartsev's management, Russia qualified for the playoff preliminary qualification matches, in which they beat Wales. That series ended with controversy. First Russia asked UEFA to disqualify Wales midfielder Ryan Giggs for elbowing a Russian defender in the first leg of the playoffs, which UEFA refused to do. Later key Russian midfielder Egor Titov was disqualified for testing positive for an illegal performance enhancing drug, Wales asked to be declared winners because of that, but that request was ultimately denied and their court case dismissed. In UEFA Euro 2004 Russia lost the first two games to Spain and Portugal 1–0 and 2–0 and was the first team to be eliminated. After the first game Yartsev sent home one of the most experienced Russian midfielders, Alexander Mostovoi, after Mostovoi complained to the press that Yartsev is overworking players in training sessions, so they do not have any energy left for the games. Yartsev changed lineup extensively in every game, first because some key defenders were injured and he had to play the reserves and young players, and then because of disqualifications to Roman Sharonov and Sergei Ovchinnikov, who were sent off in the first two games. In their third and final game, Russia defeated Greece 2–1. That ended up being the only Greek loss in the whole tournament as Greece eventually won it all, defeating Portugal in the finals (Russia was not very lucky in getting drawn into the same group as two eventual finalists). Yartsev was not fired despite not coming out of the group stage. After a 7–1 loss to Portugal in the 2006 FIFA World Cup qualifying Yartsev kept his job, but then resigned after a 1–1 draw with Estonia. In early 2007, he was hired as a coach for FC Torpedo Moscow, who got relegated in 2006 from the Russian Premier League for the first time in its history. He was fired on June 20, 2007, Torpedo was in 7th place in First Division at the time (only the top 2 teams get promoted into the Premier League).
Жеке өмір
Яртцев үйленген және екі қызы бар. Оның ұлы Александр 2007 жылдың 18 ақпанында өз үйінде қанымен өлтірілді. Яртцев "Біріккен Ресей" партиясының мүшесі болған. 2018 жылғы президент сайлауы барысында ол Владимир Путинге қолдау көрсеткен PutinTeam қозғалысына қосылды.
Yartsev was married, and has two daughters. His son Alexander was murdered 18 February 2007 in his own home. Yartsev was a member of the United Russia party. During the 2018 presidential election, he became part of the PutinTeam movement, which supported Vladimir Putin.