Кіріспе

Американдық Олимпиадалық трамплин және платформаға секіруші Грегори Еффимиос Луганис (/l//uː/'/g//eɪ//n//ɪ//s/; 1960 жылдың 29 қаңтарында туған) – 1984 және 1988 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында трамплин мен платформадан алтын медаль жеңіп алған американдық олимпиадалық секіруші. Ол Олимпиада тарихында қатарынан екі Олимпиада ойынында суға секірудің барлық түрлерінде жеңіске жеткен жалғыз ер адам және екінші секіруші. Ол "Американың ең ұлы секірушісі" және "мүмкін, тарихтың ең ұлы секірушісі" деп аталды.

Ерте өмір және білім

Луганис Калифорния штатының Эль-Кахон қаласында дүниеге келген. Оның самау және швед тегі бар. Оның туған ата-анасы оны сегіз айлық кезінде асырап алуға берген, ал оны Калифорнияда Фрэнсис және Питер Луганис асырап алып тәрбиелеген. Оның асырап алған әкесі грек тегінен шыққан. Луганис 1984 жылы туған әкесі Фувале Лутумен қайта байланысқан. ДНК-тестілері мен жартылай туыстарының көмегімен ол 2017 жылы туған анасын тапқан. Ол 18 айлық кезінде әпкесінің сабақтарын көргеннен кейін, оларға қосылуға тырысып, би, акробатика және гимнастика сабақтарына қатыса бастады. Үш жасқа келгенде ол күнделікті жаттығулар жасап, жарыстарға қатысып, көпшілік алдында өнер көрсетті. Ол Санта-Ана қаласындағы Санта-Ана орта мектебінде, Эль-Кахон қаласындағы Вальхалла орта мектебінде және Миссион-Вьехо қаласындағы Миссион-Вьехо орта мектебінде оқыды. 1978 жылы ол Майами университетіне түсіп, драматургия мамандығы бойынша оқыды және суға секірумен айналыса берді. 1981 жылы ол Калифорния университетіне ауысып, 1983 жылы театр мамандығын және би мамандығы бойынша қосымша білім алды.

Суға түсу мансабы

Жас олимпиадалық жарысқа қатысқан Луганиске екі дүркін олимпиада чемпионы доктор Сэмми Ли назар аударды және оны жаттықтыруды бастады. Он алты жасында Луганис 1976 жылғы Монреальде өткен жазғы Олимпиада ойындарына қатысып, мұнарадан секіруде итальяндық спорт жұлдызы Клаус Дибиасиден кейін екінші орын алды. Екі жыл өткен соң, Дибиаси зейнеткерлікке шыққаннан кейін, Луганис жаттықтырушы Рон О'Брайеннің көмегімен сол жарыста алғашқы әлем чемпионатында жеңіске жетті. Луганис 1980 жылғы Мәскеуде өткен жазғы Олимпиада ойындарында екі алтын медальді жеңіп алуға үміткер болған, бірақ американдық бойкот оның қатысуына кедергі келтірді. Кейіннен ол 461 спортшының бірі ретінде Конгресс Алтын медалімен марапатталды. Луганис 1982 жылы өткен әлем чемпионатында екі мәрте жеңіске жетті, онда ол жеті төрешінің барлығынан 10 ұпай алып, ірі халықаралық жарыста мұндай нәтиже көрсеткен алғашқы су спорты шебері болды. 1995 жылы Луганис өзінің ЖИТС-ке шалдыққандығын жариялағаннан кейін, халықаралық су спорты қауымдастығының және одан тыс жерлердегі адамдар 1988 жылғы Олимпиадада бас жарақатын алған кезде өзінің ЖИТС статусын жарияламағанына қатысты Луганистің шешімін күдікпен қарастырды, себебі ол қанды суға құйған, ал басқалар сол суға секірген. Луганис сол қиын жағдайда өзінің басқа бәсекелесін немесе оны емдеген дәрігерді жұқтырудан қатты қорқып, "үрейленгенін" айтты. Ақырында, ешкім жұқпады. Тері ЖИТС вирусына тиімді кедергі болғандықтан, вирус ашық жара арқылы ғана денеге енуі мүмкін; "Вирус тек қана теріге тисе, инфекция тудыруы мүмкін емес: теріде ЖИТС вирусын байланыстыратын рецепторлар жоқ" деді сол кездегі Ұлттық аллергия және жұқпалы аурулар институтының докторы Энтони Фаучи. Луганис өзінің сексуалдық бағдары рөл атқарғанын күдіктенеді, бірақ оның ойынша, ол көбінесе басқа американдық олимпиадашылар, әсіресе Мэри Лу Реттон, оны көпшіктің назарынан тыс қалдырған. 2016 жылы Луганис танымал американдық спортшылардың суреті бейнеленген Wheaties дәнді дақылдарының қораптарында пайда болды, бұл арнайы "Аңыздар" сериясының бөлігі болды, онда 1980 жылдардағы Олимпиада ойындарының қатысушылары Жанет Эванс және Эдвин Мозес те болды.

Жаттықтыру

2010 жылдың қарашасында Луганис Калифорния штатының Фуллертон қаласындағы SoCal Divers клубында әртүрлі жастағы және дағдылары бар су спортымен айналысушыларды жаттықтырушылыққа бастады. Ол 2012 жылғы Лондон Олимпиадасында және 2016 жылғы Рио-де-Жанейро Олимпиадасында АҚШ су спорты командасының жетекшісі болды.

Актерлік өнер

Луганис колледжде театр мамандығы бойынша оқыған, ал 1980 жылдардың аяғы мен 1990 жылдары ол бірнеше фильмде ойнады, соның ішінде 1997 жылы "Touch Me" фильмінде. 1993 жылы ол Бродвейден тыс қойылған "Джеффри" пьесасында Дариус рөлін сомдады. 1995 жылы ол алты апта бойы Бродвейден тыс Дана Батлердің гей өмірі туралы "Мен естиген ең жаман нәрсе" атты бір актерлік шоуында ойнады, Батлердің өзінен кейін рөлге келді. Пьесада ол 14 түрлі кейіпкерді бейнеледі. 2008 жылы ол "Акварельдер" фильмінде жоғары мектепте жүзу оқытушысы Коуч Браун рөлінде ойнады. 2012 жылы ол IFC телеарнасының "Portlandia" комедиялық сериалының екінші маусымының тоғызыншы эпизодында өзін-өзі ойнап түсті.

Теледидар

2000 жылдың қыркүйегінде Луганис Голливуд алаңдарында әйгілі Олимпиада алтын медальдарының иегерлерінен құралған "Dream Team" құрамында пайда болды. Бұл арнайы апталық ойын шоу сериясы 2000 жылғы Жазғы Олимпиадасына арналған құрмет ретінде көрсетілді. Бұл эпизодтар осы чемпиондардың бұл сияқты телебайқауға бірінші рет жиналған уақытын белгіледі. 2013 жылы Луганис ABC телеарнасының "Splash" атты мәшһүр суға секіру шоуында "Суға секіру шебері" болды, сондай-ақ Австралияның 7-арнасында "Celebrity Splash!" шоуының төрешісі болды. 2020 жылы ол ABC шоуының екінші маусымында "Holey Moley" суға секіру төрешісі болды.

Кітаптар мен бейне күнделігі

1996 жылы Луганис өзінің өмірін Эрик Маркуспен бірлесіп жазған, бестселлер болған "Брекинг the Surface" автобиографиясында баяндады. Кітапта Луганис отбасылық зорлық-зомбылық пен зорлауға ұшырағанын, сондай-ақ жасөспірім шағындағы депрессиясын және жас кезінде темекі тарту мен арақ ішуді қалай бастағанын толық айтып берді.

Иттерге арналған жеңіл атқылау жарыстары

Суға секіруден кейін зейнетке шыққаннан соң Луганис иттермен а agility жарыстарына қатыса бастады; ол иттермен бірге болу өзіне "қауіпсіздік, серіктестік және шарты жоқ махаббат сезімін" сыйлағанын айтты.

Белсенділік

Луганис – гейлердің құқықтарын қорғайтын белсенді және сонымен қатар ЖИТС туралы хабардар етуді қолдайтын адам. Ол ЛГБТ қауымдастығының және ЖИТС/АИДС диагнозы қойылған адамдардың азаматтық құқықтарын қорғау үшін Адам құқықтары жөніндегі науқанмен тығыз жұмыс істеді. 2010 жылғы қазан-қараша айларындағы ABILITY журналында Луганис «Айтпа, сұрама» саясатын «абсурдты», «конституцияға қайшы» және «әйелдерді қуғындау» деп атады. Ол сондай-ақ: «Гей ерлер мен әйелдер осы елге жылдар бойы қызмет етіп келеді, [бірақ] бұл елге қызмет ететін адамдарды бір-біріне жалған айтуға итермелейді» деді. Луганис Монаконың принцессасы Шарленнің қайырымдылық қорының АҚШ-тағы филиалының директорлар кеңесінде отыр. 2023 жылы Луганис бес Олимпиада медалінің үшеуін Индиана штатындағы ең көне және ірі ЖИТС орталығы – Дэмиен орталығын қаржыландыру мақсатымен аукционға шығаратыны хабарланды. «Медальдер тарихқа енген», – деді ол. «Оларды өзімде сақтап қалудың орнына, Олимпиада тарихының бір бөлігін коллекционерлермен бөліскім келеді; бірге біз Дэмиен орталығы мен оның қауымдастығының дамуына және гүлденуіне көмектесе аламыз».

Жеке өмір

1983 жылдан 1989 жылға дейін Луганис өзінің менеджері Р. Джеймс "Джим" Баббитпен романтикалық қарым-қатынаста болды. Луганис бұл қарым-қатынасты зорлық-зомбылыққа толы деп сипаттады, 1983 жылы Баббит оны пышақ ұстап зорлағанын айтты. Луганис сондай-ақ Баббитті өзінің табысының 80 пайызын ұрлағаны үшін айыптады. 1988 жылғы Олимпиада ойындарына алты ай қалғанда Луганиске ВИЧ диагнозы қойылды; ол вирусты Баббиттен жұқтырған. Ол одан бұрын да "ашық гей өмір" салған. Екеуі 2013 жылдың 12 қазанында неке қиды. 2021 жылдың 18 маусымында Луганис Инстаграмда Шайломен некелерін ажырастырып отырғанын хабарлады.

Танымал мәдениетте

Луганистің 1984 және 1988 жылғы Олимпиада жеңістері Бад Гринспеннің 1984 және 1988 жылғы жазғы Олимпиада ойындары туралы "Даңқтың 16 күні" деп аталған деректі фильмдерінде көрсетілді. Луганистің "Жер бетін жару" атты естеліктері 1997 жылы USA Network телеарнасында "Жер бетін жару: Грег Луганис туралы оқиға" телефильміне бейімделді, онда Марио Лопес басты рөлді ойнады, ал Луганис өзі баяндады. "Jackass" телесериалының бірінші эпизодында Джонни Ноксвилл өзін "Грег Пуганис" деп атап, өзінің "Нағыз қоқыс коктейлі" трюгіне дайындалу үшін жүзуге арналған киім киеді. "Lois & Clark: The New Adventures of Superman" телесериалының 3-ші маусымының үшінші эпизодында Лойс Лейн гипноз күйінде вертолеттен секіргеннен кейін Джимми Олсен оған: "Лойс, сен Грег Луганистің өзің сияқты есіктен ұшып шықтың" дейді. 2005 жылғы "The Longest Yard" фильмінде Кареткер кейіпкері Крюдің "табиғи атлет" екені туралы пікірге жауап беріп: "Грег Луганис та сондай, бірақ оның мұнда жақсы жағдайға түспейтініне көзім жетті" дейді. Актер Майкл Фассбендер 2012 жылғы "Прометей" фильмінде дамыған гуманоидты роботты сомдау үшін Луганистің қимыл-қозғалысын және мінез-құлқын шабыт көзі ретінде пайдаланды, ол: "Луганис мен үшін бірінші шабыт болды. Мен физикалық бейнесін оған ұқсатып жасауға тырыстым, содан кейін ол осыдан өркендеді" деді. "Castle" телесериалының 3-ші маусымының бірінші эпизодында сот-медициналық сарапшы терезеден құлаған құрбанды "Ол сол терезеден Грег Луганис сияқты секірді" деп сипаттады. Луганис 2015 жылдың 4 тамызында HBO телеарнасында көрсетілген "Қайта келді" атты деректі фильмнің басты кейіпкері болды. Ол ESPN.com веб-сайтында 30 for 30 Shorts сериясының бөлігі ретінде 2015 жылдың 1 желтоқсанында жарияланған "Судан қалың" атты қысқаша деректі фильмнің тақырыбы болды. Деректі фильм Луганистің 1988 жылғы Олимпиададағы қиындықтары мен соңғы жеңісін қамтыды. "Миллиардерлер" телесериалының 6-шы маусымының он екінші эпизодында миллиардер Майк Принс: "Мен Грег Луганистің өркендеген кезіндегідей әділдік пен тазалыққа ұмтыламын" дейді.

Марапаттар мен құрметтер

1984 жылы Луганис Америка Құрама Штаттарының ең үздік әуесқой спортшысы ретінде Аматорлық спорт одағынан (AAU) Джеймс Э. Салливан сыйлығын алды. 1988 жылы ол ABC Wide World of Sports телеарнасының "Жыл спортшысы" атағымен марапатталды. 1989 жылы ол "Кішкентайлардың таңдауы" сыйлығының "Ең үздік ер спортшы" номинациясына ұсынылды. 1991 жылы Грег Майами университетінің спорттық даңқ залына енгізілді. 2013 жылдың маусым айында Луганис Калифорния спорттық даңқ залына енгізілді. Ол 2013 жылдың 2 тамызында Ұлттық гейлер мен лесбиянкалар спорттық даңқ залына енгізілген алғашқы топтың құрамында болды. 2015 жылдың сәуірінде Луганиске Торонто университетінің Марк С. Бонем жыныстық әртүрлілік зерттеулер орталығы жыныстық идентификация мәселелерін дамыту мен білім беруге қосқан үлесі үшін Бонхам орталығы сыйлығы табыс етілді. 2015 жылдың шілдесінде ол Лос-Анджелесте өткен 2015 жылғы Арнайы Олимпиаданың жазғы әлем ойындарының шырағын алып жүрді. 2017 жылдың қаңтарында ол Калифорния штатының Пасадена қаласындағы Розалар шеруінің бас маршалы болды.