Кіріспе
Гунде Андерс Сван (12 қаңтар 1962 жылы туған) – шведтің бұрынғы шаңғышы және автожарыс жүргізушісі. Шаңғы спортымен айналысқан кезеңінде ол Қысқы Олимпиада ойындарында төрт алтын, бір күміс және бір қола медаль жеңіп алды. Сван FIS шаңғыдан жарыс чемпионатында барлығы жеті алтын, үш күміс және бір қола медаль жеңіп алды. Сван Holmenkollen шаңғы фестивалінде 15 км (1983) және 50 км (1986, 1990) жарыстарында бір рет жеңіске жетті. 1984 жылы ол Svenska Dagbladet алтын медалін алды, ал 1985 жылы Holmenkollen медалін Анетт Бёе және Пер Бергерудпен бөлісті. Сван 1984 және 1985 жылдары Jerring сыйлығын жеңіп алды. Қазір ол Халықаралық шаңғы федерациясының кеңесінің мүшесі.
Gunde Anders Svan (born 12 January 1962) is a Swedish former cross country skier and auto racing driver. During his cross country skiing career he won a total of four gold, one silver and one bronze medals at the Winter Olympics. Svan won a total of seven golds, three silvers, and one bronze at the FIS Nordic World Ski Championships. Svan also won the 15 km once (1983) and the 50 km twice (1986, 1990) at the Holmenkollen ski festival. In 1984, he earned the Svenska Dagbladet Gold Medal, and in 1985, he earned the Holmenkollen medal (shared with Anette Bøe and Per Bergerud). In both 1984 and 1985 did Svan win the Jerring Award. He is a board member of the International Ski Federation.
Өмірбаян
Шаңғы спорндағы карьерасында ол өзінің адалдығымен және ең ұсақ бөлшектерге назар аударуымен танылды. Мысалы, ол шаңғы таяқтарының ұштарында жеңілрек қорытпа қолданды, салмақты азайтты. 1984 жылы Сараевода өткен Қысқы Олимпиада ойындарында ол екі алтын (15 км және эстафета), бір қола (30 км) және бір күміс (50 км) медаль жеңіп алды. 1988 жылы Калгарида өткен Қысқы Олимпиада ойындарында ол 50 км және эстафетада екі алтын медальді қанжығасына тіркеді. Ол сондай-ақ алты рет Әлем чемпионатын жеңіп, бес рет Әлем кубогының жеңімпазы атанды. Ралликроста ол Швеция чемпионатында бір алтын медаль және 1995 жылы FIA Еуропа чемпионатында (1-ші дивизион, N тобы; Toyota Celica GT Four көлігімен) қола медаль иеленді. Басқа спорт түріне бейімделуіне себепкер болған факторлардың бірі – кейбір адамдар оны туа біткен шаңғышы деп атады, бірақ ол өзінің "еш нәрсе мүмкін емес" деген сөздерімен белгілі болған ұстанымында, бұл тек ерік күші мен адалдықтың нәтижесі екенін айтты. Ол шаңғы спорндағы тәсілдерін автоспортқа да қолданды және ралликростағы маңызды старттарға дайындалу үшін тіпті өз реакция тестерін жасады. Оның отандасы және команда басшысы, марқұм Кристер Болин, 1996 жылы Toyota командасын ERC жоғары лигасына (сол кездегі 2-ші дивизион) көтеруге берген уәдесін орындай алмағандықтан, Сван командадан кетіп, ралликростың қырынан шықты. Спорттық карьерасын аяқтағаннан кейін ол американдық "Gladiators" және "Fort Boyard" ойын-шоуларының шведтік нұсқалары сияқты бірнеше телешоулардың жүргізушісі болды, сондай-ақ шведтік ұлттық лотереясы "Bingolotto" бағдарламасын жүргізді. Ол рок-тобы "Svenne Rubins" режиссерлік еткен "En handelsresandes nöd" қысқа фильмінде сүйкімді әйел рөлін ойнады, онда Claes Månsson, Björn Skifs және Gert Klötzke де түсті. Ол көптеген жарнамаларда да пайда болды, соның ішінде әріптес шаңғышы Томас Вассбергтің рөлін сомдаған танымал жарнамасы да бар. Сван 2009 жылдың 4 мамырында Швецияның жоталы шаңғыдан жарыс бөлімінің басшысы лауазымынан кетті, себебі ол бөлімді қайта ұйымдастыруға қатысты. 2018 жылы TV4 арнасында көрсетілген "Let's Dance" бағдарламасына қатысып, Жаннет Карлсонмен бірге үшінші орынды иеленді. Ол ұлы Ферри Сванмен бірге жұмыс істейтін орман шаруашылығына зейнетке шықты және қазір балаларының мансабын қолдап жүр.
Туралы тау шаңғысы
Барлық нәтижелер Халықаралық шаңғы федерациясы (FIS) деректерінен алынған.