Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің май құю кемесі

USS Patoka (AO–9/AV–6/AG–125) – Шенноа, Лос-Анджелес және Акрон дирижабльдеріне қызмет көрсету кемесі ретінде танымал болған май құю кемесі. Сонымен қатар, оның биіктігі (54 метр) Техас штатындағы Радуга (Rainbow) көпірінің жобасында маңызды рөл атқарды (көпірдің жобасы сол кездегі АҚШ Әскери-теңіз күштерінің ең биік кемесі болған «Патоканың» оның астынан өте алуын талап еткен, бірақ ол ешқашан осыдан өткен емес).

Құрылыс және іске қосу

Патока өзенінің атымен аталған «Патока» кемесі 1918 жылдың 17 желтоқсанында Вирджиния штаты, Ньюпорт Ньюс қаласындағы «Ньюпорт Ньюс кеме құрылысы және құрғақ док» компаниясында салынды және 1919 жылдың 26 шілдесінде суға түсірілді. 1919 жылдың 3 қыркүйегінде АҚШ Кеме қатынасы басқармасынан Әскери-теңіз күштеріне қабыл алынып, 1919 жылдың 13 қазанында қолданысқа берілді.

1920-шы және 1930-шы жылдар

1919 жылы 4 қарашада "Патока" Норфолктан Техастың Порт-Артур қаласына жөнелді. Сол жерде ол отын майларын тиеп, Шотландияға қарай жүзіп, 6 желтоқсанда Клайдқа келді. Ол Порт-Артурға мұнай алу үшін оралды және 1920 жылы 9 қаңтарда Адриатика теңізіне жолға шықты. Сәуірде Америка Құрама Штаттарына оралған "Патока" Таяу Шығысқа қайта оралып, маусымда Стамбулға келді. Адриатика мен Жерорта теңізінде қызметтен кейін ол АҚШ-қа оралды және 1924 жылға дейін шығыс және батыс жағалауларында болды. Судан 125 фут биіктікте тұрақтандыру мачтасы орнатылды; "Шенандоа" экипажы және дирижабльді ұстап, қамтамасыз ететін адамдар үшін қосымша жатақханалар салынды; "Шенандоа" үшін қажетті гелий, бензин және басқа да жабдықтарға арналған қондырғылар жасалды; сондай-ақ үш су ұшағын ұстап, сақтауға арналған жайлар құрылды. Норфолк теңіз жағалауындағы бұл жұмыс 1924 жылдың 1 шілдесінен кейін аяқталды. "Патока" өзінің AO–9 сыныптамасын сақтады. "Патока" 1924 жылы 1 тамызда командирге баяндаған "Шенандоамен" қысқа тұйықталу тәжірибелерін жүргізді. Бірінші сәтті тұйықталу 1924 жылы 8 тамызда жасалды. Қазан айында "Патока", "Милвоки" және "Детройт" крейсерлерімен бірге Атлантиканың орталық бөлігінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінің екінші операциялық әуе кемесі "Лос-Анджелес" үшін 1924 жылдың 12-15 қазан аралығында Германиядан Нью-Джерси штатындағы Лейкхерст әскери-теңіз әуе станциясына ұшу кезінде ауа райы туралы хабарлар мен болжамдарды беруге тағайындалды. 1925 жылы "Патока" "Шенандоа" және "Лос-Анджелес"пен бірге әуе кемелерінің жылдамдығын көрсету және оларды басқару үшін қажетті жердегі персонал санын азайту бойынша жұмыс істеді. "Шенандоаның" "Патоканы" операциялар базасы ретінде пайдаланып жоспарланған полярлық ұшуы, 3 қыркүйекте 1925 жылы дауыл кезінде кеме жоғалып кеткендіктен тоқтатылды. 1925 және 1932 жылдар аралығында "Патока" "Лос-Анджелес"пен жұмыс істеді және Пуэрто-Рикоға (1925), Панамаға (1928), Флоридаға (1929) және Панамаға (1931) алыс қашықтыққа ұшуларында жабдықтау және операциялардың негізі ретінде қызмет етті. 1932 жылы ол жаңадан сатып алынған "Акрон" дирижаблімен жұмыс істеді, бірақ 1932 жылы 30 маусымда "Лос-Анджелес" қызметтен босатылуы және 1933 жылы 4 сәуірде "Акрон" жоғалуы дирижабль тендерінің қажеттілігін азайтты, "Патока" 1933 жылы 31 тамызда қызметтен босатылды. 1939 жылы 10 қарашада "Патока" Пьюгет-Саунд теңіз жағалауында қайтадан іске қосылды, командир Спраг 5-ші патрульдік қанаттың, ұшақ, барлаушы күштерінің бақылауында болды. 1939 жылы 11 қазанда оның сыныптамасы AV–6 деп өзгертілді. 1940 жылы 18 қаңтарда ол Пьюгет-Саундтан шығып, Сан-Педрода жанармай мен жүк алып, 31-і күні Сан-Диегоға жетті. 5 ақпанда шығыс жағалауға бет алып, 25 наурызда Норфолкке жетті. Содан кейін "Патока" 1940 жылы 19 маусымда AO–9 болып қайта жіктелді. 13 тамызда ол Норфолктен Хьюстонға жөнелтілді. 1940 жылдың тамыз және желтоқсан аралығында ол Хьюстон мен Бейтауннан (Техас штаты) жұмыс істеді. 1941 жылдың наурыз айынан қыркүйек айына дейін "Патока" Атлантика, Перс шығанағы және Кариб теңізіндегі флоттың түрлі бөлімшелеріне жанармай және жалпы жүк тастырды. 28 қыркүйекте Норфолктен шығып, Аруба арқылы Бразилияның Ресифе қаласына барды. "Патока" АҚШ-тың Екінші дүниежүзілік соғысқа кіруінен бұрын тағы бір рет Ресифеге барып-келді.

Екінші дүниежүзілік соғыс, 1941-1943

1941 жылы 7 желтоқсанда «Патока» Ресифеде танкер, жүк, қойма және жөндеу кемесі ретінде орналасқан болатын. Ол мұнда 3-ші (кейін 23-ші) топтың бөлімшелерін отынмен, дизельмен, майлау майымен, бензинмен, азық-түлікпен және жөндеу жұмыстарымен қамтамасыз етті. 1942 жылдың басында ол Бразилиядағы Баияға бағыт алды, 8 қаңтарда ол жерге жетіп, тігізді. Ол жерде резеңке және басқа да маңызды соғыс материалдарын тасымалдайтын кемелер Француз Индокитайынан Еуропадағы Орталық державалар бақылауындағы порттарға бет алғанын естіді. «Патока» Баия маңындағы теңіз жолдарын күзетуге рұқсат сұрап, оны алды. Күзету міндеттерін орындағаннан кейін ол портқа кіріп, 22 қаңтарда Ресифеге оралды. Алты күннен соң ол Пуэрто-Рикодағы Сан-Хуанға жол тартты, бірақ жолында Тринидадқа бұрылды. Отын мен азық-түлікпен толықтырып, ол Ресифеге қайтып келді. 21 ақпанда порттан шығып, хабарланған суасты қайықтарынан қашу үшін бірнеше рет бағытын өзгертті және 4 наурызда Сан-Хуанға жетті. Оның Ресифеге қайта оралуы ешқандай оқиғасыз өтті. 1942 жылдың 25 мамырында, «Жоуетт» сүйемелдеуімен Тринидадтан Ресифеге қайтып келе жатқанда, «Патока» жаудың суасты қайығын су бетінде көрді. «Жоуетт» шабуыл жасап, U қайығын суға батыруға мәжбүр етті және «Патока» қашып кеткенше шабуылды жалғастырды. «Патока» 1943 жылдың сәуіріне дейін Ресифеде қалып, 23-ші топтың кемелерін азық-түлікпен, жабдықтармен және басқа да қызметтермен қамтамасыз етуді жалғастырды, сондай-ақ Пуэрто-Рико мен Тринидадқа жаңару үшін кейде сапар шекті. Содан кейін «Патока» үйге қайтып, 22 мамырда Норфолкке жетті. 6 тамызда ол Арубаға (Батыс Индия) бағыт алған конвойге қосылу үшін Нью-Йоркке аттанды және Оңтүстік Америка жағалауындағы операцияларын жалғастырды.

1944-1945 жылдар

1944 жылғы сәуірде ол Рио-де-Жанейродан Ресифеге 62 әскери тұтқынды (неміс әскери-теңіз және сауда флотының қызметкерлерін) жеткізді, олар АҚШ армиясына тапсырылды. Патока 24 наурызда келіп, 6 сәуірде Норфолкке жетіп, Тынық мұхитындағы қызметке дайындалу үшін күрделі жөндеуден өтті. 15 маусымда Патока Норфолктан Панама каналы мен Перл-Харборға бағыт алды. Ол жерде ол миналық кемелерге қызмет көрсетуші кеме ретінде жабдықталды және 1945 жылғы 15 тамызда AG–125 ретінде қайта жіктелді. Содан кейін ол Гуам арқылы Окинаваға қарай жүзіп, 5 қыркүйекте Бакнер шығанағына жетті. Патока 21 қыркүйекке дейін миналық кемелерге қызмет көрсету қызметтерін ұсынды, содан кейін ол Жапонияның Вакаяма қаласына жолға шықты. 23 қыркүйекте ол Вакаямаға жақтады және 5-ші флоттың бөлімшелеріне логистикалық қолдау көрсетуді жалғастырды, 52.6-топтың миналық кемелеріне қызмет көрсетті. Ол 1946 жылғы көктемге дейін оккупациялық күштермен бірге болды және 1946 жылғы 10 наурызда АҚШ-қа оралды.

Тағдыр

Патока 1946 жылғы 1 шілдеде қызметтен босатылды, Соғыс кемелерді басқару басқармасына берілді және 1946 жылғы 31 шілдеде Әскери-теңіз күштерінің тізімінен алынды. 1948 жылғы 15 наурызда ол Dulien Steel Products Co. компаниясына металл тескілеуге сатылды.