Кіріспе

Футс-Крей – Оңтүстік-Шығыс Лондонындағы, Англиядағы, Лондонның Бексли ауданындағы аудан. 1965 жылға дейін ол Кент тарихи графтығының құрамында болған. Ол Сидкуптың оңтүстік-шығысында, Орпингтонның солтүстігінде және Суонлидің солтүстік-батысында орналасқан.

Тарих

Ол өзінің атын 1086 жылғы Domesday Book-те тіркелген жергілікті саксондық жер иесі Годвин Фоттан және ауылдан өтетін Крей өзенінен алған. Ол бұрынғы Мейдстоун жолының (қазіргі A20 жолы) бойында орналасқан, ол Лондоннан солтүстік Кентке дейін созылады. 20 ғасырға дейін Футс Крей, жақын орналасқан, көне емес Сидкуп төбесіндегі елді мекеннен үстемдік құрды. Екі аймақ 1902 жылы Футс Крей қалалық округі деп белгіленді. Бірақ көп ұзамай екі елді мекеннің тағдыры өзгерді, Футс Крейдің дәстүрлі өнеркәсіптері Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін құлдырады, ал Сидкуп теміржолдың салынуынан кейін Лондон орталығымен байланысып, жылдам дамыды. 1921 жылы бұл өзгеріс Футс Крей қалалық округінің Сидкуп қалалық округі болып қайта аталғандығында көрінді. 1965 жылы екі аймақ Лондонның Бексли ауданының құрамына кірді. Уильям Уолсингхэм (1534 жылы қайтыс болды), Футс Крейде тұрған, Джеймс Уолсингхэмтің екінші ұлы, Кенттегі Чизлхерсттегі Скадбери иелігінің иесі, сэр Фрэнсис Уолсингхэмнің (1532-1590 жж.) әкесі болды. Футс Крей Плейс иелігі 1754 жылы Буркье Клив үшін, сарай орнында Исаак Уэрге тиесілі Палладиан стиліндегі сарай ретінде қайта салынды; оның суреті Vitruvius Britannicus IV (1777, pls. 8-10) еңбегінде келтірілген. Футс Крей Плейс 1792 жылы Бенджамин Харенк үшін шағын лондондық сәулетші Генри Хаквиллмен қайта жаңартылды, ол 1823 жылы Николас Ванситтарт, 1-ші Барон Бексли үшін оны қайта жаңғыртты, ол қазынашылық канцлері болған. Лорд Бексли үшін тағы да жұмыстар шағын беделді лондондық сәулетші Джон Уильям Хиорт жасады, ол Вестминстердегі Ұлы Джордж көшесіндегі Бекслидің лондондық үйін де салған. 1949 жылы болған өрттен кейін 1950 жылы бұл сарай қиратылды. Қазір тек қора ғимараты ғана сақталған, бірақ Футс Крей Медоуз деп аталатын бұл жер, Лондонның оңтүстік-шығыс шетінде орналасқан, маңызды қоғамдық демалыс орны болып табылады. Бұл 89 гектарлық саябақ 19 ғасырдың басында 18 ғасырдың ортасында жасалған екі ландшафтық саябақтың бірігуінен құралған. Ол Англия мұрасымен ІІ дәрежелі тарихи саябақ ретінде тізілген және Жергілікті табиғат резерваты болып табылады. "Лондон ЛОП" жаяу жолы Олд Бекслиден Сидкуп Плейс және Петтс Вудқа қарай Футс Крей Медоуз арқылы өтеді. Өзенге жақын жердегі даланың жанында бірнеше өнеркәсіптік кәсіпорындар орналасқан. Теңіздік сымсыз байланыс инженері және әңгімелер авторы Ф. Г. Лоринг 1951 жылдың 7 қыркүйегінде Футс Крейдегі ескі үйде сексен екі жасында қайтыс болды. Футс Крей қорасы мен оған іргелес жатқан қабырғалы бақ Англия мұрасының "қауіпте" тізіміне енгізілген, бірақ қазір қайта жаңартудан кейін құтқарылды. Бұл қала өз атын Австралияның Мельбурн қаласындағы ішкі батыста орналасқан ірі қалалық маңындағы Футскрейге берді.

География

Футс Крей солтүстік және солтүстік-шығыста Солтүстік Креймен, шығыста және оңтүстік-шығыста Ракслимен, оңтүстікте және оңтүстік-батыста Сент-Полс Креймен, батыста және солтүстік-батыста Сидкуппен көршілес.

Шіркеу

Негізгі жол қиылысынан солтүстікке қарай, Футс-Крейдегі Барлық Әулиелер шіркеуі, Футс-Крей шалғынының шетінде, Крей өзеніне жақын Ректория көшесінде орналасқан. Шіркеу 1330 жылдары салынған, бірақ одан бұрынғы (мүмкін саксон) шіркеудің орнында тұрғандығы айтылады, мұны 12 ғасырдың соңына жататын Норман қазаншұқыры дәлелдейді. Шіркеуде 14 ғасырдың ортасындағы мүсін, соқпақтың оңтүстік жағындағы және шапкіштегі екі 14 ғасыр терезесі, сондай-ақ 1489 жылы Футс-Крейдің пасторы Томас Майтонның қайтысын тіркеген мыс тақта бар. Батыс есік пен вестибюль шамамен 1500 жылға дейін салынған. 1638 жылы шіркеуге 8 акр жер болған, оның ішінде бау-бақша, бақ, мал қорасы, тұрғын үй, шатыр, амбар және тұрақ кірген. 1863 жылы шіркеуде кең ауқымды жөндеу жұмыстары жүргізілді, оның ішінде ескі жабық орындықтар алынып тасталды және шіркеу жаңадан салынды. Кеме батысқа қарай кеңейтілді, ал шіркеудің батыс жағындағы қоңырау мұнарасы төрт емен бағанаға тіреліп тұрды, сондықтан қоңыраулар енді дәліздің ортасынан соғылады. Ғибадатхананы кеңейту және қайта жаңарту кезінде жиырма жерлеу орнының қалдықтары табылды, сондай-ақ 1440 жылғы жазуы бар мыс тақта табылды, оның астында лаванда шоғыры сақталған. Витражды терезелер мен үш қоңырау 19 ғасырдың екінші жартысына жатады, бірақ қоңыраулар 1987 жылы қайта құйылған. 1995 жылы кеме, ғибадатхана, шапкіш және киім бөлмесінің шатырларын жөндеуге 97 миллион теңгеден астам қаражат жұмсалды. 1559 жылға дейінгі шіркеудің алғашқы тізілімдері 1948 жылы вандалдар шіркеуге кіріп, шіркеу мұрағаттарын Крей өзеніне лақтырып жіберген кезде ұрланған, бірақ 1559 жылдан 1832 жылға дейінгі тізілімдердің көшірмелері сақталған.

Автобустар

Футс-Крейді 5 Лондон автобусы бағыты қызмет көрсетеді. 51-бағыт Сент-Полс-Крей және Сент-Мэри-Крей арқылы Орпингтонға, ал Сидкуп, Блэкфен, Веллинг және Пламстед Коммон арқылы Вулвичке қатынайды. 233-бағыт Сидкуп және Нью-Элтем арқылы Эльтамға, ал Раксли арқылы Суонлиге қатынайды. 321-бағыт Сидкуп, Нью-Элтем, Элтем, Элтем Грин, Ли Грин және Левишам арқылы Нью Кросс Гейтке (тәулік бойы) қатынайды. 492-бағыт Раксли Корнер, Норт-Крей, Бексли, Бекслихит, Крейфорд, Дартфорд, Стоун және Гринхит арқылы Блювоатерге, ал Сидкупқа қатынайды. R11-бағыт Сент-Полс-Крей, Сент-Мэри-Крей және Орпингтон арқылы Грин-стрит Гринге, ал Сидкуп-Хай-стрит арқылы Сидкуп-Квин-Мэри ауруханасына қатынайды.

Темір жол

Футс-Крейге ең жақын Ұлттық теміржол станциялары – Сидкуп және Сент-Мэри-Крей.

Өнеркәсіп және сауда

Coca Cola компаниясының Футс-Крейде 1961 жылы ашылған және 361 адамды жұмыспен қамтитын ірі өндіріс және бөтелкелеу зауыты бар. Осы зауытта «Дасани» суы өндірілген. «Колстер Брандес» компаниясы 1928 жылы Футс-Крейге көшіп келген радио және теледидар жинақтарын өндіруші болды. Кейін компанияны «ITT» сатып алды. 1967 жылы құрылған «Колстер Брандес» компаниясының регби командасы қазір «Футс Крей РУФК» деп аталады және осы күнге дейін жарысқа қатысады. Команданың эмблемасында «Kolster Brands» бизнесін иеленген «Standard Telephones and Cables» компаниясын көрсететін «STC» әріптері бейнеленген. «Fujitsu» компаниясының 2009 жылы жабылған бұрынғы «Kolster Brandes» зауытының орнында колл-орталық және бағдарламалық жасақтаманы әзірлеу кеңселері орналасқан. «Ричард Клингер» тобы – австриялық компания, ол қозғалтқыш прокладкаларын, гидравликалық құбырларды, су деңгейін өлшегіштер мен клапандарын жасады. 1937 жылы Эдгингтон Уэйге қарай модернистік стильде салынған зауыты болды. Бұл «Клингер» зауытын кейіннен француз компаниясы «Trouvey Cauvin» сатып алды, ол 1990 жылдары жабылды және 2013 жылы өрттен қирады. Ғимарат 2018/19 жылдары өзін-өзі сақтау үшін қайта жаңартылғанда негізгі және бүйірлік қасбеттері сақталды, сондай-ақ сыртқы сағаты да қалпына келтірілді. Ауыл орталығындағы «Роберт Грейг» азық-түлік дүкені 1990 жылдардың басында «Lidl» супермаркетіне айналдырылды және 2022 жылдың 16 қаңтарына дейін жұмыс істеді, содан кейін оның орнына оңтүстікке қарай Сент-Мэри Крейдегі Севеноакс жолындағы жаңа супермаркет салынды.

Спорт

1930 жылдардың ортасында осы аймақта қысқа ғұмырлы тазы жарыс жолы ашылды. Нақты орналасқан жері белгісіз, бірақ 1934 жылғы Келли анықтамалығында Футс Крейдің Сидкуп төбесі жағында орналасқандығы көрсетілген. Жарыс тәуелсіз болды (спортты басқарушы органға, Ұлттық тазы жарыс клубына қатыспады) және тәуелсіз жолдарға берілген «қолдаушы жол» деген лақап атымен белгілі болды. 1977 жылы Футс Крей Лайнз футбол клубы құрылды, бір командасы жергілікті лигаға қатысты. Клубтың ойындары Футс Крейдегі Бау Роудта өтеді. Клубта ересектер мен жасөспірімдер арасындағы ерлер мен әйелдер командалары бар. 2016 жылы Футс Крей Лайнз футбол ассоциациясы тарапынан «Жылдың даму стандарты клубы» деп танылды.