Кіріспе
Жапондық гитара өндіруші ESP Company, Limited (株式会社イーエスピー) – негізінен электр гитаралар мен бас-гитараларды өндіруге бағытталған жапондық гитара өндіруші. Олар Токио мен Лос-Анджелесте орналасқан, әрбір нарық үшін ерекше өнімдер желісіне ие. ESP Company бірнеше бренд астында аспаптар шығарады, олардың ішінде "ESP Standard", "ESP Custom Shop", "LTD Guitars and Basses", "Navigator", "Edwards Guitars and Basses" және "Grassroots" бар.
ESP Company, Limited (株式会社イーエスピー) is a Japanese guitar manufacturer, primarily focused on the production of electric guitars and basses. They are based in both Tokyo and Los Angeles, with distinct product lines for each market. ESP Company manufactures instruments under several names, including "ESP Standard", "ESP Custom Shop", "LTD Guitars and Basses", "Navigator", "Edwards Guitars and Basses", and "Grassroots".
Тарих
1975 жылы Хисатакэ Шибуя Токиода гитараларға арналған қосалқы бөлшектерді ұсынатын Electric Sound Products (ESP) атты дүкен ашты. Осы кезде ESP, сонымен қатар ESP және Navigator брендтерімен гитаралар жасауды бастады. ESP қосалқы бөлшектері алғаш рет 1983 жылы АҚШ-қа енгізілді және 1984-1985 жылдары жергілікті Нью-Йорк суретшілері үшін арнайы аспаптар жасауды бастады. Осы суретшілердің арасында Вернон Рид (Living Colour), Винни Винсент және Брюс Кулик (KISS), Дэвид Леттерменнің кешкі шоуынан Сид МакГиннис және Ронни Вуд (The Rolling Stones) болды. Осы уақытта ESP 400 сериясын АҚШ-та таратылатын алғашқы өндіріс желісі ретінде ұсынды. Осы кезеңде ESP Kramer гитаралары үшін денелер мен мойындар жасады, ал Robin Guitars, Schecter Guitar Research және DiMarzio сияқты басқа өндірушілер ESP-ді OEM ретінде пайдаланды. Kramer желісінің көптеген ерекшеліктері, соның ішінде мойын конструкциясы және дене бұрыштары әлі де көрінеді. ESP, Schecter денелерінде Том Андерсонның мойынға бекітілген қырқылған мойын тірегі үшін жабдықталды, және бұл олардың үй брендінің ерекшелігіне айналды. 1985 жылы Джордж Линч Токиода гастрольде жүргенде ESP дүкенін тапты. Линч, ауыстыруға арналған мойын іздеп ESP дүкеніне кірді және ESP арнайы гитаралар да жасайтынын білді. Нәтижесінде оның әйгілі ESP Kamikaze гитарасы жасалды және ESP Джордж Линчтің Kamikaze модельін өзінің алғашқы қолтаңбалық моделі ретінде шығарды. ESP көп ұзамай M1 Standard, MI Custom, Horizon Custom және Surveyor бас гитараларын ұсынды. Осы кезде ESP штаб-пәтері Нью-Йорк қаласының 19-шы көшесіндегі үйдің ішінде орналасқан. 1989 жылы бас кеңсе басқа музыка дүкендерінің жанында 48-ші көшеге көшірілді. 1990-1992 жылдары ESP өзінің Signature сериясын, сондай-ақ стандартты өнімдер желісін кеңейтті. АҚШ-тағы қосалқы бөлшектер бизнесі тек гитара мен бас гитараларын, сондай-ақ Custom Shop сериясын дамытуға бағытталғандықтан тоқтатылды. 41 қолтаңбалық гитара сериясы бар. 1993 жылы ESP штаб-пәтерін тағы бір рет көшірді, бірақ бұл жолы Лос-Анджелеске, Голливудтағы Sunset Blvd. көшесіне. 1995 жылы LTD сериясы ESP-нің жоғары сапалы өнімдерін қолжетімді бағамен өндіру үшін құрылды. Корея және Индонезияда LTD желісі енгізілгеннен кейін көп ұзамай, ESP өзінің жапондық флагмандық гитараларының көп бөлігін Америка Құрама Штаттарында сатуды тоқтатты, себебі Америкаға экспорттаудың жоғары құны болды. Бірден-бір ерекшелік – ESP-нің суретшілердің қолтаңбалық сериясы, ол ESP (LTD емес) модельдері болып қалды. 2000 жылдардың басында (онжылдықта) ESP стандартты жапондық желілерді АҚШ-қа қайта экспорттауды бастады (онда олар ауыр металл және хард-рок ойнаушылар арасында танымал болды), бірақ 1990 жылдардың басына қарағанда бағалары айтарлықтай өсті. Ibanez сияқты, ESP-нің Жапониядағы басты бәсекелесі, ESP бастапқыда әйгілі американдық гитаралардың жоғары сапалы және жекеленген көшірмелерін жасаумен танымал болды, соның ішінде жақсартылған Strats және Teles, сондай-ақ Gibson Explorers. Explorer моделі (EXP/MX деп аталады) 80-ші жылдардың соңы мен 90-шы жылдардың басында ESP қолданушысы Джеймс Хетфилдтің Metallica тобы танымал болған кезде танымал болды. Хетфилдтің қара ESP-ге ұқсас модельдер тіпті бүгінгі күні бастапқы бөлшек сауда бағасынан мыңдаған долларға қымбатқа сатылады. Алайда, Ibanez сияқты, Gibson компаниясы ESP өзінің гитараларын сатуға қаншалықты кедергі келтіріп жатқанын түсінгенде, Америкада осы гитараларды сатуды тоқтату үшін сотқа шағымданып, талап қойды. ESP американдық модельдерге ұқсамайтын желілерді қайта жобалады. 2002 жылы ESP музыка индустриясының ең жылдам дамып келе жатқан компанияларының қатарында болды. Бұл негізінен Fender компаниясының Jackson Guitars компаниясын сатып алуына байланысты, ол 1980 және 1990 жылдары ESP-мен бәсекелесу үшін күресті. Сатып алудан кейін Джексонның көптеген қолдаушылары ESP-ге ауысты. Джексонды ESP үшін тастап кеткен суретшілердің қатарында Дейв Мустайн (Megadeth, қазір Gibson Guitars қолданады), Адам Дарски (Behemoth), Алекси Лайхо және Руп Латвала (Children of Bodom), Джефф Ханнеман (Slayer), Гальдер және Силеноз (Dimmu Borgir) болды. ESP өзінің Xtone желісін ұсынды, ол жартылай қуыс Paramount сериясымен басталды. 2005 жылы ESP өзінің 30 жылдығын тойлады және Джеймс Хетфилдтің "Truckster" модельін өзінің Signature сериясына қосты. 2006 жылы ESP өзінің 22 жаңа Signature Series және Standard Series модельдерін 2006 жылғы қысқы NAMM көрмесінде көрсетті. Стандартты серияға ESP LTD EC 500 және ESP LTD B 500 сияқты модельдер кірді. ESP стендінде өздерінің ең жаңа ESP модельдерін көрсеткен және автографтар берген суретшілердің арасында Дейв Мустайн, Джордж Линч, Стивен Карпентер (Deftones), Майкл Уилтон және Пейдж Гамильтон болды. 2015 жылдың наурызынан бастап ESP Takamine гитараларын АҚШ-та таратты.
Өндірістік операциялар
Оригиналдық сериялар мен Custom Shop ESP гитаралары Жапонияда қолмен жасалса, стандартты сериядағы ESP гитаралары Жапониядағы зауытта шығарылады. 1996 жылы ESP өзінің "LTD" сериясын іске қосты. Бұл гитаралар төменгі деңгейдегі ESP гитараларына ұқсас, бірақ арзанға түседі және көбінесе Жапониядан тыс нарықтарға бағытталған. 1000 сериялы LTD гитаралары Кореядағы конвейерде жасалса, 401 сериясы және одан төменгі деңгейдегі LTD гитаралары Индонезияда өндіріледі. LTD бас-гитаралары көбінесе бастаушы музыканттарға арналған. Өндіріс жылдар бойы Вьетнам, Қытай және Индонезия сияқты түрлі елдерде жүргізілді. 2000-ші жылдардың басында (онжылдықта) орта деңгейдегі модельдер Кореяда жасалды. Олардың сапасы LTD сериясына деген сұраныстың жалғасуына себеп болды. Сонымен қатар, ESP-нің Жапонияда ғана сатылатын екі жеке гитара желісі бар: Grassroots (төменгі деңгей) және Edwards (орта деңгей). Grassroots желісі Кореяда өндіріледі және Sub 400 сериялы LTD гитараларымен бірдей немесе олардан жақсырақ сапаға ие, сондықтан оны бюджеттік желі деп санауға болады. Ал Edwards гитараларының соңғы реттелуі Жапонияда жасалса, корпусы мен бояуы Қытайда жасалады (өте сирек Жапонияда жасалған Edwards модельдерін қоспағанда, бірақ олар ерекше жағдай). Олар жоғары деңгейдегі ESP гитараларымен салыстырылатын аппараттық бөліктерге ие, бірақ қолмен жасалмайды. Сапа тұрғысынан, АҚШ-тағы гитара желілерімен (яғни ESP Standard & LTD) салыстырғанда, Edwards желісі әдетте жоғары деңгейдегі LTD және ESP Standards арасында орналасады. ESP гитаралары кең ауқымды музыканттарға арналған. Модельдердің ішінде Superstrat стиліндегі, Les Paul стиліндегі, Flying V стиліндегі, жұлдыз тәрізді және тағы да басқа гитаралар бар. Техникалық тұрғыдан ESP-нің АҚШ және Жапония үшін екі желісі бар, бірақ олардың арасында шамалы айырмашылықтар бар. ESP USA желісіне Strat сияқты Snapper, Forest GT, сондай-ақ кейбір жапондық рок-артист модельдері кірмейді, бірақ олардың жекелеген желісі Gundam Beam мылтығының көшірмесін жасаған гитара сияқты ең ерекше дизайнды модельдерді шығарады, сондай-ақ жапондық Alfee тобы қолданған "ESP Machinegun" гитарасын да жасады. ESP гитараларды ғана емес, сонымен қатар бас-көпірлер немесе ESP Flicker тремолосы, ESP Labs пикаптары, сондай-ақ ұстағыштар, эквалайзерлер және т.б. сияқты түрлі аппараттық бөлшектерді де өндіреді. Әдетте, бұл бөлшектер тек OEM үшін қол жетімді, ал қарапайым тұтынушылар үшін емес.
Танымалдық
ESP 1980-ші жылдары траш-металдың алдың қатарлы орындаушыларына айналған гитарашыларға гитара жасап, оларды қолдау арқылы танымал болды, Jackson және Dean сияқты басқа гитара өндірушілермен бірге Metallica, Slayer, Anthrax және Megadeth топтарымен жұмыстасты. Осы қолдаулардың нәтижесінде ESP ауыр металл үшін гитаралардың ең танымал жеткізушілерінің біріне айналды. ESP аспаптарын жүздеген музыкант қолдайды. Олардың толық тізімін ESP Guitars веб-сайтының «Суретшілер» бөлімінен табуға болады. Luna Sea тобының негізін қалаушы J-дың бас гитара үлгілері 50,000-нан астам дана сатылып, ESP өндірген ең ықпалды модельдердің бірі болып табылады. Осы топтан шыққан Сугизо да өзінің дизайн идеяларымен брендке маңызды үлес қосты.