Кіріспе

Австралиялық крикетші (туған 1964)

Иан Эндрю Хили (30 сәуір 1964 жылы туған) – Австралияның бұрынғы халықаралық крикетшісі, ол жергілікті деңгейде Квинсленд үшін ойнады. Викеткіпер және оң қолды орта буынды соққы беруші, ол алғаш рет 1988 жылы халықаралық крикетке қатысты, алты бірінші сыныптық ойыннан кейін. Келесі он жыл бойы Хили команданың құрамында болды, команда табысқа жетті. Ол зейнетке шыққан кезде, викеткіпер ретінде ең көп тестілік ойыншыны шығару бойынша әлемдік рекордты иеленді. Ол 1996 жылғы Крикет әлем чемпионатында күміс жүлде алған Австралия құрамасының құрамында болды. Оның бірінші сыныптағы барлық төрт ғасыры тестілік матчтарда соғылды. Ол 100 допқа 83,8 ұпай жинап, орташа есеппен 21 ұпай жинады. Тұрақты капитан Марк Тейлор жарақат алғанда ол сегіз бір күндік халықаралық матчта Австралия құрамасына қатысты.

Әлемдік рекордтар

1998 жылғы 4 қазанда Хили Пәкістанға қарсы Равалпиндиде өткен бірінші сынақ матчында Колин Миллер добымен шарыққан Васим Акрамды ұстап алып, Род Марштың 355 рет ойыннан шығару жөніндегі әлемдік рекордын бұзды. Бұл оның 104-ші сынақ матчы болса, Марш 96 сынақ матч өткізген. Хили 119 сынақ матчта 395 рет ойыннан шығарды. Бұл көрсеткішті кейіннен Оңтүстік Африкалық қақпашы Марк Бучер (оның 103-ші сынақ матчында, Хилиден 16 матч кем) және тағы бір австралиялық қақпашы Адам Гилкрист өзінің 96-шы, соңғы сынақ матчында басып өтті. Бучер қазіргі таңда әлемдік рекордты ұстап тұр. Хили сонымен қатар сынақ крикетінде Марк Тейлормен бірге, сынақ матчтың екі иннингінде де екі рет қадамнан шығарылған жалғыз крикетші ретіндегі рекордты бөліседі. Өкінішке орай, ол Австралия үшін көптеген бір күндік матчтарда ойнады, бірақ Крикет әлем чемпионатында жеңіске жете алмады.

Антиклиматикалық қоштасу

Төрт айлық үзілістен кейін, Австралия құрамасы 1999 жылдың тамыз және қыркүйек айларында Шри-Ланкаға тур жасады. Үш тест матчында Хили бар болғаны 25 ұпай жинап, төрт рет қақпаға ұстады. Команда келесі айда Зимбабвеге қысқа сапармен барып, Харареде екі ел арасындағы тұңғыш тест матчын өткізді. Хили бес ұпай жинап, екі рет қақпаға ұстады. 1999–2000 маусымына дайындық кезеңінде, іріктеу комиссиясы Адам Гилкристі тест командасы мен бір күндік матчтарда да қақпашы ретінде көруге ниеттенгенін мәлімдеді. Алғашқыда Хили тағы бір маусым ойнап, содан кейін зейнеткерлікке шығуға рұқсат беруді сұрады, бірақ бұл өтініш қабылданбады. Одан кейін ол Брисбендегі өз алаңында өтетін алғашқы тест матчын қоштасу ойыны ретінде өткізуге рұқсат сұрады. Бұл да қабылданбады, сондықтан ол 1999 жылдың 28 қазанында жасаған мәлімдемесінде барлық форматтағы ойыннан дереу зейнеткерлікке шығатынын хабарлады. 2006–2007 жылдары Сиднейде өткен бесінші тест матчының соңында Шейн Уорн, Гленн МакГрат және Джастин Лангерге жасалған зор құрметті қоштасуға жауап ретінде Хили ұзақ жылдар бойы қызмет еткен ойыншылардың қоштасу рәсімдерін өзіне қарағанда жақсырақ ұйымдастыру қажет екенін айтты.

Зейнетақыға шыққаннан кейін

Хилидің өнері ХХ ғасырдағы Австралия крикет кеңесінің командасында, Род Марш, Уоли Граут және Дон Талон сияқты ұлы ойыншылардан бұрын, қақпашы ретінде таңдалғанда мойындалды. 1994 жылы ол "Wisden" журналының "Жылдың крикетшісі" атанды. Ол сондай-ақ, ең жоғары рейтингті Nine News Queensland телеарнасында спортты ұсынумен айналысты; бастапқыда 2007 және 2008 жылдары апта ішінде, ал 2009 жылдан 2016 жылға дейін демалыс күндері жұмыс істеді, содан кейін, апта ішіндегі спортты ұсынатын Уоли Льюис эпилепсиядан толық жазылғаннан кейін, қызметін жалғастырды. Ол сонымен қатар Сомервилл Хаус крикет командасын жаттықтырды. 1999 жылдан бері Хили крикетке қатысты комментатор болып жұмыс істеп келеді. 2004 жылы ол Австралияның Спорттық Даңқ залына, ал 2008 жылы Австралияның Крикет Даңқ залына енгізілді. Хили 2020 жылдың 7 қыркүйегінде СЭН Трек Солтүстік Квинсленд және Оңтүстік-Шығыс Квинслендте іске қосылғанда Пат Уэлшпен бірге "Pat & Heals" таңғы бағдарламасын жүргізе бастады. 2021 жылы бағдарлама жаңа цифрлық SENQ станциясында да дыбыстады. Хили 693 SENQ Брисбенде 693 AM жиілігінде 2022 жылдың 1 шілдесінде эфирге шыққаннан кейін бағдарламаны бірлесіп жүргізуін жалғастырды, бұл Спорттық ойын-сауық желісінің HT&E еншілес компаниясы Австралия радио желісінен ұзақ жылдар бойы Брисбендегі 4KQ музыка станциясының лицензиясын сатып алуынан кейін болды. 2021 жылдың наурызында Брисбендегі Иан Хили Овал бірінші сыныпты крикет алаңына айналды.

Отбасы

Хилидің екі бауыры мен бір қарындасы бар; Кен, Грег және Ким. Кен 1990 жылы Квинсленд үшін бір Шеффилд Шилд матчында және 1991 жылы бір А тізіміндегі ойында қатысты, ал Грег Квинсленд құрамасының кеңейтілген құрамында болды. Иан Хеленге үйленген, олардың Эмма мен Лора есімді екі қызы және Том есімді ұлы бар. Оның немере қызы Алисса Хили Австралия әйелдер құрамасының қақпашысы, бұрын «Оңтүстік жұлдыздары» деп аталған. Алисса 2016 жылдың сәуір айында балалық шағынан таныс, австралиялық жылдам допшы Митчелл Старкке үйленді, осылайша ол Ианның күйеу баласы болды.