Кіріспе
Марио франшизасы – Nintendo компаниясы жасаған бейнеойындар сериясы. Nintendo әдетте франшизаның ойындарының жасаушысы және баспагері болып табылады, бірақ әртүрлі ойындар үшінші тарап компаниялары, мысалы Hudson Soft және Intelligent Systems арқылы да жасалады. Марио франшизасындағы ойындар негізінен басты кейіпкер Марио төңірегінде айналады және көбінесе Боузердің принцесса Пичті ұрлап алып, Марио оны құтқаратын жау ретінде бейнеленеді. Көптеген кейіпкерлердің мақсаттары немесе сюжеттік желілері сериялар арасында өзгереді; мысалы, Луиджидің сарайы ойындары Луиджидің Бус деп аталатын әуесқойлармен толған үйді тазалауына арналған, ал Варио ақша мен қазынаға құмарлығы мен ашкөздігі туралы ойындарда ойнайды. Франшиза 1981 жылы Марио, Донки Конг және Паулин алғаш рет пайда болған Donkey Kong ойынымен басталды. Жапондық бейнеойын дизайнері Шигеру Миямото оларды Попай кейіпкерлерінің негізінде құрастырды. Кейіннен Миямото кейіпкерлердің сыртқы түрі мен мінез-құлқына өзгерістер енгізді, мысалы, олардың көңіл көтеруге бейімділігін арттырды. Donkey Kong ойынының үлкен сәттілігінен кейін Марио 1983 жылы Mario Bros. ойынында қайта пайда болды, онда Марионың егіз інісі Луиджи таныстырылды, ал 1985 жылы Super Mario Bros. ойынында көптеген жаулармен бірге Тод таныстырылды, Боузер мен Принцесса Пич сәйкесінше Донки Конг пен Паулиннің орнына келді. Әр серияда көптеген кейіпкерлер енгізілді, олардың көпшілігі қайта оралады. Кейбіреулері өздерінің ойындарында немесе көмекші рөлдерде ойнады. Ойындардың барлығында әдетте ортақ жаулар кездеседі.
The Mario franchise is a video game series created by Nintendo. Nintendo is usually the developer and publisher of the franchise's games, but various games are developed by third party companies, such as Hudson Soft and Intelligent Systems. Games in the Mario franchise primarily revolve around the protagonist Mario and often involve the trope of Bowser as the antagonist kidnapping Princess Peach, with Mario then rescuing her. Many characters have goals or plot arcs that vary between series; for example, the Luigi's Mansion games focus on Luigi ridding a haunted building of ghost like creatures known as Boos, and Wario stars in games that center around his greed and desire for money and treasure. The franchise began with Donkey Kong in 1981, where Mario, Donkey Kong, and Pauline originated. Japanese video game designer Shigeru Miyamoto built them off the base of characters from Popeye. Unable to license the characters, Miyamoto made later changes to their appearances and personalities, such as a more lighthearted tone. Due to the breakthrough critical and commercial success of Donkey Kong, Mario reappeared in Mario Bros. in 1983, which introduced Mario's twin brother Luigi, and Super Mario Bros. in 1985, which introduced Toad alongside numerous enemies, with Bowser and Princess Peach replacing Donkey Kong and Pauline, respectively. Each series has introduced numerous characters, many of them recurring. Some have starred in their own games or in supporting roles. The games all typically share common enemies.
Марио
(Кевин Афгани дауыстаған) - Марио франшизасының басты кейіпкері және Nintendo компаниясының жалпы талисманы. Ол 1981 жылы шыққан "Донки Конг" ойынында Шигеру Миямото жасаған "Жүгіруші" рөлінде алғаш рет пайда болды. Марио бастапқыда ағаш шебер болған, бірақ кейін сантехник болып жұмыс істеді. 1992 жылдан 2023 жылға дейін Марионың дауысын Шарль Мартинет берді. Көптеген ойындарда Марио қиын жағдайдағы қызды (көбінесе Принцесса Персик) қарсыласынан (көбінесе Боузер) құтқарады. Марионың інісі Луиджи, ал оның ашкөз қарсыласы Варио. Йоши бірнеше ойындарда, соның ішінде Super Mario World-де Марионың серігі ретінде көрінеді. Ол пайда болғаннан бастап, Марионың қабілеттеріне секіру кіреді, мысалы, жаудың басына шабуыл ретінде секіру. Гиннес рекордтарының мәліметтері бойынша, Марио Pac-Man кейіпкерінен кейін ең танымал видео ойын кейіпкері болып табылады. Марио көптеген мәдени шараларда пайда болды, мысалы, 2016 жылғы Жазғы Олимпиаданың жабылу салтанатында Жапония премьер-министрі Синдзо Абэ осы кейіпкердің киімдерін киіп шықты. Марио екі толық метражды фильмде басты рөлде ойнады: 1993 жылғы тікелей эфирде түсірілген "Super Mario Bros." және 2023 жылғы анимациялық кассалық табысқа ие болған "The Super Mario Bros. Movie".
Луижи
(Кевин Афгани дауыстаған) - Марионың кіші егіз інісі. 1983 жылғы Mario Bros. ойынында Луиджи екінші ойыншы рөлінде таныстырылды, ол Мариоға көп жағынан ұқсас болды. Алғашқыда Мариодан ешқандай айырмашылығы болмаса, Super Mario Bros.: The Lost Levels (1986) ойынында ол өзгешеліктерді дамыта бастады, нәтижесінде, жауап беру жылдамдығы мен нақтылығы төмендесе, биікке және алысқа секіруге мүмкіндік алды. Super Mario Bros. 2 (1988) Солтүстік Америкалық нұсқасында Луиджи Мариодан ұзын бойлы және жіңішке денелі болып бейнеленді, бұл оның қазіргі келбетін қалыптастыруда шешуші роль атқарды.
Әмірші қыз
(Саманта Келлидің дауысы) - Марио франшизасының Саңырауқұлақ Патшалығының ханшайымы. Басты сериядағы ойындарда ол көбінесе Мариодан құтқаруға мұқтаж қиын жағдайдағы қыз рөлін ойнайды. Ойналатын болғанда, ол әдетте ауада қалықтау қабілетіне ие және физикалық тұрғыдан Мариодан сәл биік. Peach 2005 жылғы Super Princess Peach ойынында басты рөлді ойнады, онда ол Марио, Луиджи және Тоадты құтқаруға тырысады. Ол Mario Kart сериясы және Mario спорттық ойындары сияқты Марио ойындарының көптеген нұсқаларында жиі пайда болады. 2017 жылғы Super Mario Odyssey ойынында Боузер оны тұтқындап, күштеп үйленуге мәжбүр етеді, содан кейін Марио оны құтқарады, бірақ ол екеуін де қабылдамайды, керісінше әлемді аралап саяхатқа шығады, алайда Марио оған қосылады.
Жабайы бақа
Toad (キノピオ, Kinopio) (Саманта Келлидің дауысы) – антропоморфты саңырауқұлақ сияқты кейіпкер. Ол алғаш рет 1985 жылы шыққан "Super Mario Bros." ойынында пайда болды, бірақ оның тұңғыш басты рөлі 1994 жылғы "Wario's Woods" ойынында болды, онда ойыншы оқуылдарды шешу үшін Toad-ты басқара алады. Toad 1988 жылы "Super Mario Bros. 2" ойынында негізгі Mario ойынында ойналатын кейіпкер ретінде дебют жасады және көбінесе Mario-ның рөлдік ойындарында ойнауға болмайтын кейіпкер болып табылады. Бұл кейіпкер – Капитан Тод, Тодет және Тодсворт сияқты кейіпкерлерді қамтитын Toad түрінің мүшесі.
Йоши
(/lang/'/j//oʊ//ʃ//i//, /'/j//ɒ//ʃ//i/, бұрын Yossy деп романшаланған; Кадзуми Тотаканың дауысы) – жасыл антропоморфты динозавр кейіпкері. Ол жауларды жеуге арналған ұзын тілімен бейнеленеді және жеген жауларын қуат көтергіштерін шығаратын немесе лақтырылатын жұмыртқаларға айналдыра алады. Йоши кейіпкерлерге мінуге немесе Марионың көптеген қосымша ойындарында, соның ішінде өзінің жеке сериясында ойнауға болатын кейіпкер.
Паулин
Полин (ポリーン, Porīn) (дауыстаған Кейт Хиггинс) 1981 жылғы Donkey Kong ойынында Леди рөлінде дебют жасады, содан кейін Game Boy үшін шыққан Donkey Kong (1994) және Mario vs. Donkey Kong сериясында да пайда болды. Ол Шигеру Миямото жасаған, бейне ойындарда сөйлейтін рөлдегі алғашқы әйел тұлға және әдебиеттегі қиын жағдайдағы қаһарманның танымал мысалы ретінде жиі айтылады. Super Mario Odyssey ойынында ол New Donk City қаласының мэрі.
Құс
Бірдо, сондай-ақ Birdette деп те аталады, ал Жапонияда Кэтрин (キャサリン, Kyasarin) деп танылады, (дауысын Кадзуми Тотака сомдайды) – қызғылт түсті, адам кейпіндегі динозавр, басына қызыл лента тағып, жұмыртқаларды оқ ретінде атуға болатын дөңгелек аузы бар. Бірдо алғаш рет Super Mario Bros. 2 ойынында қайта-қайта кездесетін бас қарсыласы ретінде пайда болды. Одан бері ол әртүрлі франшизаның спин-оффтарында ойналатын кейіпкер ретінде жиі кездеседі. Бірдо алғашқы бейнелеулерде, мысалы, Doki Doki Panic ойынының алғашқы прототипіне арналған жапондық нұсқаулықта "өзін әйел санаған ер адам" деп сипатталған, ал кейінгі ойындарда әйел деп есептелген. Бірдоның трансгендер екендігі жөнінде көп болжам бар; ол видео ойындардағы алғашқы трансгендер кейіпкерлердің бірі саналады.
Дариға ханшайым
(Гизель Фернандес дауыстаған) – "Супер Марио Елі" (1989) ойынының оқиғасы Сарасалендте өрбітеді, ол осы елдің ханшайымы. Одан бері ол көбінесе Марио ойындарының қосымша нұсқаларында, әсіресе Марио спорттық ойындарында ойналатын кейіпкер ретінде пайда болды. "Super Mario Run" (2016) Дейзидің негізгі сериядағы ойында тұңғыш рет ойналатын кейіпкер ретінде пайда болуын белгілейді, онда ол қос секіруді жасай алады. Ол Пинцесса Пичтен көбірек еркекше мінез-құлық танытады, бұл Марио спорттық ойындарындағы оның бейнесінде жақсы көрінеді. Кейбір адамдар Дейзи мен Луиджинің жұп екенін санайды, бірақ Дейзиді "Супер Марио Елі" мен "Супер Марио Рун" ойындарында Марио құтқарады. Ол сондай-ақ "Super Mario Bros. Wonder" ойынында ойналатын кейіпкер.
Құс
Почи (ポチ, Pochi) – Йошидің көмекші иті болып бейнеленеді. Ол Super Mario World 2: Yoshi's Island ойынында тұңғыш рет пайда болды және Poochy & Yoshi's Woolly World сияқты Йоши ойындарының сериясында одан әрі жалғасты. Ойындарда ол Йоши істей алмайтын нәрселерді жасай алады, мысалы, жасырын заттарды иіскеп табу, қауіпті жерлерден өту және Йошидің қабырғаға секіруіне көмектесу үшін қабырғадан секіріп өту. 2023 жылы Почи Mario Kart Tour ойынына ойналатын кейіпкер ретінде қосылды. Super Mario Sunshine ойынында ол Марионың F.L.U.D.D. құрылғысын ойлап тапқан адам ретінде көрсетілген, бұл құрылғы оған су шашуға мүмкіндік береді. Бұл кейіпкер Mario Party және Mario & Luigi сериалдарында эпизодтық рөлдерде пайда болған.
Тодсворт
Тодсворт (キノじい, Kinojī) (Скотт Бернс дауыстаған) – Принцесса Пичтің сарай күзетшісі болып табылатын қарт Тод кейіпкері. Ол ханшайымның қауіпсіздігі үшін үнемі алаңдайды және Тодтардың басты күтушісі ретінде әрекет етеді. Ол GameCube платформасы үшін шыққан Super Mario Sunshine ойынында тұңғыш рет пайда болды, онда ол Марио, Пич және басқа Тодтармен бірге демалысқа шығады. Mario & Luigi: Partners in Time ойынында ол ханшайым нәресте кезінен бастап оған қамқорлық жасағаны айтылады.
Тодет
Тоадет (キノピコ, Kinopiko) (Саманта Келлидің дауысы) – қызғылт түсті Тоад кейіпкері, ол 2003 жылғы Mario Kart: Double Dash ойынында ойналатын жүргізуші ретінде тұңғыш рет пайда болды. Тоадеттің екі ұзын, дөңгелек шашы бар, олардың үстінде ақ дақтар шашыраңқы жатыр, және ол Тодтан ерекшелену үшін көйлек киеді. Super Mario Odyssey-ден бері Тоадет Тоад бригадасының мүшесі және мұрағатшы қызметін атқарады. Ойынға қарай, ол Марио ойындарының көптеген нұсқаларында қолдау көрсететін немесе басты кейіпкер болып табылады. New Super Mario Bros. U Deluxe ойынында Super Crown деп аталатын күштің арқасында Тоадет Пейшетке айналуға мүмкіндік алады, ол ханшайым Пичке өте ұқсас. Пейшет ретінде ол Пичтің қалықтап секіруін пайдаланып, ауада ілгері жылжи алады және екі рет секіріп алады. Ол Super Mario Bros. Wonder ойынында да ойналатын кейіпкер ретінде қайта оралады.
Розалина
Розалина (ロゼтта, Rosetta) (Лора Фэй Смит дауыстаған) – 2007 жылы шыққан Super Mario Galaxy ойынында таныстырылған ханшайым кейіпкері. Анасы қайтыс болғаннан кейін ғарышқа қашқан бала ретінде, ол Марио франшизасындағы ғарышта мекендейтін, сырлы және достық жұлдыз тәрізді жаратылыстар – Lumas-тың асырап алушы анасы болады. Кейінгі ойындарда ол көбінесе көмекші кейіпкер рөлін ойнайды және негізінен Марио спорттық ойындары, Марио Карт сериясы және Super Smash Bros сериясы сияқты ойындарда пайда болады. Super Mario 3D World (2013) ойынында ол ойналатын кейіпкер, ол ойын барысында ашылады. Lumas әртүрлі түстерде кездеседі, бірақ көбінесе сары түсті. Бір ерекше Luma, Сәби Luma немесе Жас Шебер Luma деп аталады, ол Super Mario Galaxy ойынындағы маңызды кейіпкер, Мариоға немесе Луиджиге Жұлдызды айналу күшін сыйлайды. The Super Mario Bros. Movie (2023) анимациялық фильмінде Джульетт Еленич Lumalee есімді нигилистік көк Luma дауысын береді, ол Super Mario Galaxy-де сатушы ретінде алғаш рет пайда болған. Боузердің тұтқынындағы Lumalee тұтқынға түскендердің бәрін күтіп тұрған азап-тозақты көңілді күймен баяндайды, бұл оның тұтқындарына үлкен депрессияны сыйлайды.
Капитан Жабайы
Капитан Тод (キノピオ隊長, Kinopio Taichō) (Саманта Келлидің дауысы) – «Супер Марио Галактика» ойынында дебют жасаған барлаушы және Тод бригадасының басшысы. Одан кейін ол «Супер Марио Галактика 2» және «Супер Марио Одиссея» ойындарында, сондай-ақ «қорлықты іздеуші» ретінде пайда болады. Ол «Супер Смэш Брос.» ойынында бірнеше рет камео түсіреді және «Mario Kart Tour» сериясында ойнауға болатын жарыскер ретінде дебют жасады. Ол «Супер Марио 3D World» ойынындағы «Captain Toad's Adventures» деп аталатын деңгейлер жинағының және «Captain Toad: Treasure Tracker» ойынының басты кейіпкері. Ол Тодтан заттарды ұрлайтын қоянға ұқсайтын жаратылыс. Ол «New Super Mario Bros. U» (2012) ойынында таныстырылды. «New Super Luigi U», «New Super Mario Bros. U Deluxe» және «Super Mario Bros. Wonder» ойындарында оны ойнауға болады.
Есек Конг
Donkey Kong (ドンキーコング, Donkī Kongu) (Такаши Нагасаконың дауысы) – Donkey Kong франшизасындағы басты рөлде ойнайтын антропоморфты горилла. Ол әртүрлі приматтардан құралған Конг отбасының басшысы және 1981 жылғы Donkey Kong аркадалық ойынында пайда болған Cranky Kong-тың немересі ретінде бейнеленеді. Алайда, ол Mario vs. Donkey Kong сериясында қарсыласы болып көрінеді. Ол көңілді және күшті кейіпкер ретінде сипатталған.
Дидди Конг
Дидди Конг (ディディーコング, Didī Kongu) (Дидди) (Катсуми Судзукидің дауысы) – Донки Конгтың жүйесі, серігі және ең жақсы досы, Донки Конг және Марио франшизаларында кездеседі. Ол Diddy Kong Racing және оның DS қайта жасалған нұсқасының басты кейіпкері. Ол көңілді және мейірімді мінезді тұлға ретінде бейнеленген. Rare компаниясы Дидди деген атты жасаған, бұл британ тілінде "кішкентай" деген мағынаны білдіреді.
Қалшыл Конг
Cranky Kong (クランキーコング, Kurankī Kongu) (Такаси Нагасаконың дауысы) – егде жастағы Конг. Оның алғашқы пайда болуы 1981 жылғы Donkey Kong ойынында болды, онда ол ойынның қарсыласы ретінде Паулинды ұрлады, бірақ Марио оны тоқтатып қалды.
Боузер
Боузер (クッパ, Куппа) немесе Король Купа (Кеннет В. Джеймс дауыстаған) – тасбақаға ұқсас Купа тайпасының патшасы, Саңырауқұлақ Патшалығын жаулап алуды қалайтын өзімшіл бұзақы. Ол Марионың басты жауы ретінде бейнеленген және көптеген Марио ойындарының соңғы боссы болып табылады. Ол көптеген Марио ойындарының спин-оффтарында ойнауға болады. Құрғақ Боузер (ほねクッパ, Hone Kuppa) – Марио сериясындағы қайта-қайта пайда болатын қарсы кейіпкер. New Super Mario Bros. ойынында денесінен айырылғаннан кейін Боузердің бір түрі ретінде алғаш рет пайда болған бұл кейіпкер, Mario Kart Wii-ден бастап жеке тұлға ретінде көрінеді және көбінесе негізгі ойындарда соңғы қарсы кейіпкер болып табылады. Dry Bowser Mario Party: Island Tour, Mario Party 10 ойындарында пайда болды және бірнеше Марио спин-офф ойындарында ойнауға болатын кейіпкер.
Копалингтер
Копалингтер (コクッパ, Kokuppa) – 1988 жылы шыққан Super Mario Bros. 3 ойынында бас босс ретінде алғаш рет пайда болған жеті бауырлас. Олардың жеке есімдері Людвиг, Лемми, Рой, Игги, Венди, Мортон және Ларри. Ескі Марио ойындары жаңартылған нұсқаулықтар мен қайта шығарылымдарда оларға қатысты ақпаратты сақтап келеді. Кейіннен олар 2009 жылы New Super Mario Bros. Wii ойынынан бастап Боузердің шақырулылары ретінде бейнеленді, ал Шигеру Миямото 2012 жылы: «Қазіргі оқиғамыз бойынша жеті Копалинг Боузердің балалары емес. Боузердің жалғыз баласы – Боузер-младший» деді. Копалингтер сонымен қатар, Super Smash Bros. сериясы мен Марио ойындарының спин-оффтарында ойналатын кейіпкерлер ретінде пайда болды, сондай-ақ бейне ойындарынан басқа Марио медиасында, мысалы, Super Mario Bros. 3 және Super Mario World анимациялық фильмдерінде де кездеседі. Олардың дауыстарын Мишель Хипп, Дэвид Кук, Эшли Фланнеган, Райан Хиггинс, Дэн Фальконе, Карли Макманус және Дэвид Дж. Голдфарб жазды.
Варио
(Кевин Афганидің дауысы) семіз, бірақ бұлшық еті дамыған, тез ашуланатын және ашкөз адам. Ол Марионың өзін-өзі жариялаған сары және күлгін киімді басты қарсыласы. Алғашқыда ол жаман рөлде пайда болды, бірақ жылдар өте анти-батырға айналды, тіпті кейбір ойындарда ойнауға мүмкіндік берді. Варио – «Варио» сериясының басты кейіпкері және көбінесе Марионың қосымша ойындарында Валуигидің серіктесі ретінде ойнайды. Оның аты «жаман» деген мағына беретін жапон тіліндегі «варуи» және «Марио» сөздерінің қосындысынан құралған. Варионың сүйікті тағамы – сарымсақ, ол жеңілген кезде денсаулығын қалпына келтіру үшін жиі қолданылады.
Қамық
Камек - Магикопа (Kamek the Magikoopa) (/lang//k//ə/'/m//ɛ//k//, /'/k//æ//m//ɪ//k/) - Боузердің балалық шағындағы қамқоршысы, кейін өмірінде оның жоғары дәрежелі қолбасшыларының бірі болатын, құрамындағы Магикопа түрінің мүшесі. Камек – Йоши сериясының басты қарсыласы. Оның түрлі ойындағы көріністерінде өзін-өзі көбейту, телепортация, сиқырлы оқтар ату және басқа жаратылыстардың мөлшерін өзгерту сияқты сиқырлық қабілеттері бар. Ол көбінесе басқа Магикопалардан мініп жүретін сыпырғысымен ерекшеленеді. Жапонияда оның түрі де Камек деп аталады, бірақ Жапониядан тыс жерлерде оларды Магикопалар дейді. Камек 2009 жылғы Wii ойыны «New Super Mario Bros. Wii» және оның 2012 жылғы Wii U жалғасында қайта-қайта келетін қарсыласы және бас кейіпкер ретінде пайда болады. Камек сонымен қатар «Mario Party» және «Paper Mario» серияларында әртүрлі рөлдерде ойнамайтын кейіпкер ретінде де көрінеді, ал 2012 жылғы Wii ойыны «Mario Party 9» және 2014 жылғы Nintendo 3DS ойыны «Mario Golf: World Tour»-да ойналатын кейіпкер ретінде пайда болды. Камектің «Mario Party 8» ойынындағы ойнамайтын көрінісі дау тудырып, Ұлыбританияда ойын қайтарылып алынды, себебі оның ойын ішіндегі диалогтарының бірінде Ұлыбританияда мүгедектерге қорқынышты болып естілетін «спастик» сөзі қолданылған. Сонымен қатар, Камек «Super Smash Bros.» сериясында шағын эпизодтық рөлдерде де пайда болды. «Mario Kart 64» ойынының Nintendo 64 үшін жасалған прототипінде Камек ойналатын сегіз кейіпкердің бірі болған, бірақ соңғы нұсқада ол Donkey Kong-қа алмастырылды. Кейін Камек 2021 жылғы «Mario Kart Tour» ойынының жаңартуында Камек туры үшін қолжетімді ойналатын кейіпкерге айналды. 2023 жылы ол «Mario Kart 8 Deluxe» ойынына «Booster Course Pass» бөлігі ретінде қосылды, бұл консольдік «Mario Kart» ойынында оның тұңғыш рет пайда болуы болды. Камек «The Super Mario Bros. Movie» фильмінде Кевин Майкл Ричардсонның дауысымен сомдалды, ол Камектің даусын Питер Лорреге негіздеді.
Шағын шаңғышы
Мини Боузер (ミニクッパ, Minikuppa), сонымен қатар Солтүстік Америкада Koopa Kid деп аталады және бастапқыда Baby Bowser деп қате аударылған, Боузердің дизайны ұқсас элементтері бар жеке тұлғаны да, оның қол астындағы топты да сипаттайды. Олар тек Mario Party видео ойындарының кіші сериясында ғана кездеседі, онда олардың міндеті көбінесе ойыншының прогресіне кедергі келтіру, ілгерілеу үшін қажетті монеталарды ұрлау немесе мини-ойындарда ойыншымен күресу болып табылады. Mini Bowser бастапқыда серия бойында маңызды рөл атқарып, сюжеттің басты қарсыласы болды, Mario Party 5-те ойналатын кейіпкерге айналды және Mario Party Advance-те арнайы режимге ие болды. Бірақ ол Nintendo-ның Super Mario франшизасынан кейбір кейіпкерлерді біртіндеп алып тастауының мысалы болды, жаңа ойындарда оны жақында пайда болған Bowser Jr. алмастырды, осылайша ол "тағы бір ұмытылған классикалық Nintendo кейіпкері" репутациясын алды. Оның неліктен жоғалып кеткені және Боузермен қарым-қатынасы жанкүйерлердің пікірталасына айналды, себебі ойын мәтіндері мен нұсқаулықтарындағы аймақтық айырмашылықтар Mini Bowser-ді Боузердің баласы, жас нұсқасы немесе қарапайым қолбасшысы деп түсіндіруге мүмкіндік береді.
Валуиги
(/lang/,/w//ɑː//l//u/'/iː//dʒ//i/) - биік, жіңішке және әдемі қиындық тудыратын адам, ол Mario Tennis ойынында Варионың белгісіз байланыстағы серіктесі ретінде таныстырылды. Ол Луиджидің қара және күлгін түсті басты қарсыласы. Валуиги көбінесе Вариомен бірге олардың жоспарларын орындау үшін бірігіп жұмыс істейтін қарсы кейіпкер. Ол көптеген Mario ойындарында ойнауға болады және Super Smash Bros. сериясында кейіннен пайда болады. Варио сияқты, оның аты "warui" және "Luigi" сөздерінің қосындысынан жасалған.
Бу патшасы
Бу патшасы (キングテレサ, Kingu Teresa) – Булардың патшасы және Луиджидің үйі сериясының басты қарсыласы. Ол түрлі басқа Mario ойындарында, соның ішінде Mario Kart және Mario Party серияларында эпизодтық рөлдерді ойнайды, кейде ойналатын кейіпкер ретінде де кездеседі. Бу патшасының алғашқы маңызды рөлі Луиджидің үйіндегі соңғы босс ретінде болды, онда ол өзін Баузер деп көрсеткен. Луиджидің үйінен кейінгі ойындарда кездесетін қарапайым Булардан ол әлдеқайда ірі көрінеді. Ол үлкен рубинмен әшекейленген тәж киеді және Луиджидің үйі франшизасында жарқырап тұратын, шұңғыл көздері бар. Super Mario World-дегі жау және Super Mario 64 DS-дегі босс – оған ұқсас Үлкен Бу кейіпкері. Сонымен қатар, Boss Boo деп аталатын, Жапонияда Boss Boo ретінде белгілі басқа кейіпкер Super Mario Sunshine-де босс ретінде пайда болады.
Боузер кіші .
Боузер-младший (Жапонияда Куппа-младший (クッパJr., Kuppa Junia) деп аталады; дауыстаушысы – Кейти Сагоян), немесе кейде жай ғана Jr. немесе Junior, Боузердің ұлы. Ол алғаш рет 2002 жылы шыққан Super Mario Sunshine ойынында пайда болды.
Пити пиранья
Пити Пиранья, Жапонияда Босс Паккун (ボスパックン, Bosu Pakkun) деп аталады, ол Пиранья өсімдігінің ірі, күшті кейіпкері. Әдеттегі Пиранья өсімдіктері көбінесе құбырлардан өсіп шығатын болып бейнеленсе, Питидің жапырақтары мен тамырлары қол-аяқ сияқты мүшелерге ұқсас, бұл кейіпкерге әртүрлі Марио спорттық ойындарында ойнағанда теннис ракеткалары мен гольф таяқшалары сияқты заттарды қолдануға мүмкіндік береді. Ол кейде жапырақтарымен ұшып жүре алады. Ол Super Mario Sunshine ойынында Бианко Хиллздің басты боссы ретінде алғаш рет пайда болды, содан кейін New Super Mario Bros ойынында екінші дәрежелі босс ретінде қайта оралды. Пити Пиранья Mario Kart: Double Dash ойынында ойналатын жүргізуші ретінде Mario Kart әлеміне енді, және Mario Kart Tour мен Mario Kart 8 Deluxe ойындарында да пайда болды.
Қатты
Фавфул (ゲラコビッツ, Gerakobittsu), Жапонияда Геракобитс деп аталады, Mario & Luigi сериясындағы қайта-қайта келетін антагонист. Кейіпкер "есінен шыққан" деп есептеледі және хаостық түрде сөйлейді. Ол Superstar Saga-дағы екінші антагонист, ал Bowser's Inside Story-дағы басты антагонист болды. Сонымен қатар, ол Боузердің барлық қолбасшыларын миын жуып, Боузердің қолбасшыларының басты қарсыласы болды және Капитан Гумбаның өміріндегі жауы болды. Оны Масанори Сато жасаған, ол Mario & Luigi: Superstar Saga суретшісі болған, бұл Mario & Luigi сериясының алғашқы ойыны. Фавфулдың жапон тіліндегі аты Геракобитс, герагера сөзінен шыққан, ол жапон тілінде азаматтық күлкіні білдіреді, ал оның ағылшын тіліндегі аты "қорқынышты" және "күлкі" сөздерінің ойынды білдіретін сөздерінің қосындысы. Фавфул Марио сериясындағы ешқандай кейіпкерге негізделмегендіктен, Солтүстік Америка аудиториясы үшін ойындарды локализациялауға жауапты Nintendo Treehouse, кейіпкер үшін жазуда шығармашылық еркіндікке ие болды. Treehouse-тың қызметкерлері Билл Тринен мен Нейт Бихльдорф жазбалар алмасып, Фавфул үшін ағылшын тіліндегі диалогтарды жазды. Тринен мен Бихльдорф Фавфулды батыс нұсқасында мүмкіндігінше "ерекше" және "қайсарлы" етуді жоспарлады. Ол сондай-ақ цитаталарымен және юморымен танымал, 2009 жылы "Ең көп цитаталанған кейіпкер" сыйлығына ие болды, бірақ Left 4 Dead 2-дегі Эллиске ұтылып қалды. 1UP.com сайтының журналисі Джереми Пэриш Superstar Saga комедиясының сапасын оған жатқызады. Оның "Менде ашу бар!" деген цитатасы Nintendo Power жинағына Nintendo ойындарынан алынған классикалық цитаталардың ішіне енді. Тағы бір цитатасы, "Мен сенің жойқының горчицасымын!" MTV Multiplayer жазушысы Стивен Тотилоның пікірінше, соңғы жылдардағы бейне ойындардағы ең танымал сөздердің бірі болып саналады және "көптеп" цитаталанды. GamesRadar Фавфулды ең жақсы бейне ойын зұлымдарының бірі деп атады, оның цитаталарының арқасында ол Mario & Luigi сериясының маңызды бөлігі болды деп мәлімдеді.
Жау кейіпкерлері
Blooper – Ойыншыны қуатын кальмар тәрізді күзетші, Super Mario Bros ойынында дебют жасады. Blooper Nannies – Blooper-дің бір түрі, шабуыл ретінде өздерінің кіші нұсқаларын (Blooper Babies) ойыншыға жібереді. Super Mario Bros. 2 ойынында енгізілген бомба жауы, желкесіне кілт және фитилі бар, белгілі бір уақыттан кейін немесе лақтырылғанда жарылады. Король Боб-омб, бұрын Big Bob-омб аталған, Super Mario 64, Mario Party 9, Mario & Luigi: Paper Jam және Mario Party: Star Rush ойындарында бас кейіпкер ретінде таныстырылды. Бу, Жапонияда Тереза (テレサ, lead=yes) деп белгілі – Super Mario Bros. 3 ойынында "Boo Diddleys" (американдық музыкант Бо Диддлидің есімімен ойынға салынған) ретінде таныстырылған шар тәрізді әуесқұмар жау, ол ойыншыдан арт жағынан жақындап келеді, ал ойыншы одан қашып бара жатқанда. Такаши Тезуканың жұмыстан кеш келгені үшін әйелімен болған даудан шабыттандырылған. Бу Марионың ең танымал жауларының бірі болғандықтан, оның суреті Nintendo-ның ресми тауарларында, мысалы, плюштік ойыншықтар мен печенье кескіштерінде қолданылған. Бу Марио сериясындағы ең жақсы жаулардың бірі саналады. Bullet Bill – "Bill Blaster" деп аталатын зеңбірекпен атылатын, ашулы көздері мен жұмырылған жұдырықтары бар оқ. Олардың акулаға ұқсас беті бар үлкен аналогтары бар. Cheep Cheep – Super Mario Bros ойынында дебют жасаған, әдетте қызыл түсті дөңгелек балық. Cheep Cheep-тер көбінесе суда кездеседі, бірақ кейбіреулері доға тәрізді секіріп немесе шектеулі қашықтықта ұша алады. Үлкен түрлері ойыншыны жұтуға тырысады, мысалы, Boss Bass және Big Bertha. Porcupuffers – тікенекті арқалары бар алып түрлері. Fish Bones – қабырғаға соқтығысқанда бөлініп кететін, ойыншыға шабуыл жасайтын қаңқалар. Dry Bones – Super Star, мыс қауырсыны, Super Leaf немесе Ice Flower арқылы жеңілгенше, соққыдан кейін өзін қайта құрастыратын Koopa Troopa қаңқасы. Goomba-ның кейбір түрлерінің қанаттары болуы мүмкін, олар Paragoomba деп аталады, ал осыған ұқсас жандарға Galoomba жатады, оны басып тұрғанда аударып, лақтыруға болады, сондай-ақ Goombrat, ол бұрыштарда айналады. Goomba-лардың өз патшасы бар, King Goomba (сонымен қатар Goomboss деп аталған), ол Paper Mario ойынындағы алғашқы бос ретінде таныстырылды. Hammer Bro – ойыншыға балғалар лақтыратын қалпақ киетін Koopa. Оның басқа снарядтарды лақтыратын бірнеше түрлері бар, мысалы, Boomerang Bro және Fire Bro, сондай-ақ ойыншыны шаңқыта алатын Sledge Bro деп аталатын үлкен түрі бар. Buzzy Beetle – қара немесе көк түсті қоңызға ұқсас, отқа төзімді қатты қабықшасы бар жануар. Ол төбелерге дейін секіріп, ойыншы тым жақын келгенде құлап түседі. Сондай-ақ, ол Mario spin-off ойындарында әр түрлі рөлдерде пайда болады, мысалы, Mario Kart-та трасса маршалы және Super Mario 64-те оператор. Magikoopa – сиқырлы әрекеттер жасауға қабілетті, блоктарды жауларға, қуаттандыруларға немесе монеталарға айналдыратын сиқыршы Koopa. Magikoopa-лар алғаш рет Super Mario World ойынында пайда болды. Podoboo – лавадан секіріп шығып, қабырғалардан секіре алатын от шары. Ол сондай-ақ лавалық көпіршік деп те аталады (басқа лаваға негіделген жаулармен ортақ атау). Super Princess Peach ойынында көк лавадан секіріп шығып, ойыншыны қуалайтын көк Podoboo, ал Paper Mario ойындарында көбінесе кездесетін, от шашатын лавалық көпіршіктің түрі бар. Pokey – Халықаралық Super Mario Bros. 2 ойынында алғаш рет пайда болған, жасыл немесе сары дене бөліктері бар тікенекті кактус. Spike – Super Mario Bros. 3 ойынында алғаш рет пайда болған, аузынан тікенекті шарларды лақтыратын жасыл Koopa құрты. Thwomp – ашулы беті бар үлкен тас блок, көбінесе қамалдарда кездеседі. Ол әдетте жоғарыдан ойыншыны басып өлтіруге тырысады. Thwomp-тың Thwimp деп аталатын кішірек түрі бар. Whomp – ойыншы жақындағанда бетін жерге ұрып соғатын антропоморфты тас плита. Оны тек арт жағынан жерге басып қана жеңуге болады. Жапон мифологиясындағы қабырғалық жәндік – нурикабеден шыққан. Wiggler – Super Mario World ойынында енгізілген, басылғанда түсін өзгертіп, ойыншыға қарсы шабуылдайтын құрт. Ол Mario Kart 7, Mario Kart 8 Deluxe және Mario Kart Tour ойындарында ойналатын кейіпкер. Кейбір Wiggler-лер, Flutters деп аталады, олардың бауырсақ қанаттары бар.