Кіріспе
1996 жылғы Mario Kart 64 (マリオカート64, Mario Kāto Rokujūyon) – Nintendo 64 (N64) платформасы үшін Nintendo әзірлеген және жариялаған картинг жарыстарының видео ойыны. Бұл Mario Kart сериясының екінші толыққанды ойыны және Super Nintendo Entertainment System үшін шыққан Super Mario Kart (1992) ойынының жалғасы. Ол Жапонияда 1996 жылдың 14 желтоқсанында, Солтүстік Америкада 1997 жылдың 10 ақпанында, Ұлыбританияда 1997 жылдың 13 маусымында және Еуропада 1997 жылдың 24 маусымында шықты. 2003 жылдың 25 желтоқсанында Қытайда iQue Player үшін де жарық көрді. 2007 және 2016 жылдары Wii және Wii U виртуалды консолінде, ал 2021 жылдың 25 қазанында Nintendo Switch Online + Expansion Pack арқылы қолжетімді болды. Ойыншылар Марио франшизасының сегіз кейіпкерінің біреуін басқарып, 16 трассада (әрқайсысы 4 стақаннан) қарсыластарына зиян келтіретін немесе өздеріне көмектесетін заттарды пайдалана отырып жарысады. Оригиналдан ерекшеленетін жаңалықтардың қатарында трасса дизайны үшін 3D компьютерлік графиканың енгізілуі және төрт ойыншыны қолдау мүмкіндігі бар. Кейіпкерлер мен заттар 2D форматта сақталса да, 3D трассалардың биіктігі, көпірлер, қабырғалар және шұңқырлар сияқты ерекшеліктері бар. Ойын коммерциялық жағынан табысқа жетті және көп ойыншылы режимдерінің қызықтылығы мен қайта ойнату мүмкіндігі үшін жоғары бағаланды. Ол барлық уақыттағы ең ұлы видео ойындардың бірі деп есептеледі.
Mario Kart 64 (マリオカート64, Mario Kāto Rokujūyon) is a kart racing video game developed and published by Nintendo for the Nintendo 64 (N64). It is the second main entry in the Mario Kart series and is the successor to Super Mario Kart (1992) for the Super Nintendo Entertainment System. It was released in Japan on December 14, 1996; in North America on February 10, 1997; in the United Kingdom on June 13, 1997; and in Europe on June 24, 1997. It was released for the iQue Player in China on December 25, 2003. It was released on the Wii and Wii U Virtual Console in 2007 and 2016, and on the Nintendo Switch Online + Expansion Pack on October 25, 2021. Players control one of eight Mario franchise characters, who race around 16 tracks (4 in each of 4 cups) with items that can either harm opponents or aid the user. Changes from the original include introducing 3D computer graphics for track design, and four player support. The characters and items remain 2D sprites, but 3D track features include elevation, bridges, walls, and pits. The game was commercially successful and was generally praised for the fun and high replay value of its multiplayer modes. It is regarded as one of the greatest video games of all time.
Ойын процесі
Mario Kart 64 – ойыншының әртүрлі пішін мен тақырыпқа ие бірнеше жарыс трассаларында сегіз таңдауға болатын Марио кейіпкерлерінің біреуін басқаратын карт жарысы ойыны. Жарыс кезінде ойыншылар трассаның әртүрлі бөліктерінде орналасқан арнайы жәшіктерден кездейсоқ заттарды ала алады, оларды қарсыластарына кедергі келтіру және үстемдікке ие болу үшін пайдаланады. Мысалы, Купа Трупа қабықтары мен банандар ойыншыға қарсыластарына шабуыл жасауға және оларды баяулатуға мүмкіндік береді, ал Саңырауқұлақтар ойыншыға жылдамдық пен секіру қабілетін уақытша арттырады. Бұрынғы нұсқадан айырмашылығы, ойыншылар бір уақытта бірнеше затты алып жүре алады. Mario Kart 64 құрамында 4 кубокқа бөлінген 16 жарыс трассасы бар. Одан бөлек, шайқас режимі үшін 4 шайқас аренасы да бар. Бұл Mario Kart сериясындағы slipstreaming-ті қолдайтын алғашқы ойын.
Ойын режімдері
Mario Kart 64 төрт ойын режиміне ие: Гран-при, Уақыт сынағы, Versus және Шайқас. Гран-при режимі бір ойыншылық және бәсекелестік көп ойыншылық ойынды қолдайды, ал қалған режимдер тек біреуін немесе екіншісін қолдайды. Гран-при режимінде бір немесе екі ойыншы төрт кезекті үш айналымдық жарысқа қатысады, әрқайсысы әртүрлі трассада, төрт таңдалатын кубоктың (Mushroom, Flower, Star немесе Special) бірінде жеті (немесе алты) компьютерлік ойыншыға қарсы. Ойыншы жарысты аяқтағанда, біріншіден сегізінші орынға дейін алған орнына қарай ұпайлар беріледі, ал орналасу тәртібі келесі жарысқа жаңа старттық тор ретінде көшіріледі. Егер ойыншы 5-ші немесе одан төмен орын алса, жарысты қайтадан бастауы керек. Алғашқы Super Mario Kart-тан айырмашылығы, ойыншы үш рет қайта бастаудың орнына, шексіз рет қайта бастауға мүмкіндік алады. Әр кубоктағы төрт жарысты аяқтағаннан кейін, ең көп ұпай жинаған ойыншыларға кубоктар табыс етіледі: үшінші орын үшін қола, екінші орын үшін күміс және бірінші орын үшін алтын. Марапаттау рәсімі "Жұлдыз кубогының" үшінші жарысы – "Роял жарыс жолындағы" Пичтің сарайында өтеді. Қиындық деңгейі қозғалтқыштың көлемімен өлшенеді: 50, 100 немесе 150 куб. см. "Extra" деп аталатын қосымша ашылатын қиындық деңгейі бар, ол ойыншыларға солдан оңға айналдырылған трассаларда 100 куб. см жылдамдықпен жарысуға мүмкіндік береді. Бұл мүмкіндікті ұсынатын сериядағы алғашқы ойын. Кейінгі бөлімдерде бұл мүмкіндік "Көзілдірме режимі" деп аталады, онда ойыншылар 150 куб. см жылдамдықпен көлденең айналдырылған трассаларда жарысады. Уақыт сынағы – таңдалған трассадағы үш айналымдық жарысты ең жылдам уақытта аяқтау мақсатын көздейтін бір ойыншылық режим. Жарыста қарсыластар немесе бонус жәшіктері болмайды, бірақ ойыншы әр жарысты әрқашан қоймада Үш есе саңырауқұлақпен бастайды. Кез келген трасса үшін ең жылдам бес уақыт сақталады, сондай-ақ кез келген жарыстың ең жылдам бір айналымдық уақыты да сақталады. Ойыншы бұрынғы жарыстағы ойыншының қозғалысын қайталайтын "көлеңке" кейіпкерге қарсы жарысуға таңдау жасай алады. Екі түрлі трассаның "көлеңке" деректерін тек Controller Pak құрылғысында ғана сақтауға болады. Алайда, Wii консоліндегі Mario Kart 64-тің виртуалды нұсқасы бұл құрылғымен үйлесімді емес, сондықтан "көлеңке" деректерін сақтау мүмкін емес.
Ойналатын кейіпкерлер
Mario Kart 64 сегіз ойналатын кейіпкерді ұсынады: Марио, Луиджи, Принцесса Пич, Тоад, Йоши, Боузер, Варио және Донки Конг. Кейіпкерлер үш салмақ санатына бөлінеді: жеңіл салмақтылар, олардың карттары төмен салмағының орнына ең жоғары үдеуге және максималды жылдамдыққа ие; ауыр салмақтылар, олардың карттары ойыншыларды ығыстыру үшін салмақтырақ, бұрылғанда жылдамдық жоғалтуды азайтады, бірақ максималды жылдамдық пен үдеуі біршама төмен; және орта салмақтылар, олардың үдеуі орташа, ал максималды жылдамдығы ауыр салмақтылармен бірдей, бірақ рульді басқару жақсырақ. Алғашқыда ойында Йоши аралынан шыққан жаман кейіпкер Камек болуы жоспарланған, бірақ оның орнына Донки Конг қосылды.
Даму
Өнім 1995 жылы Super Mario Kart R деген атпен басталды, мұндағы "R" әріпі "рендеринг" дегенді білдіреді. Ойын Super Mario 64 және The Legend of Zelda: Ocarina of Time ойындарымен бір уақытта жасалды, Nintendo 64 консолі үшін шығарылатын ойын ретінде жоспарланған, бірақ қалған екеуіне көбірек ресурстар жұмсалды. Ойынның алғашқы фрагменттері 1995 жылғы 24 қарашада Жапонияда өткен Shoshinkai бағдарламалық қамтамасыз ету көрмесінде қысқаша көрсетілді. Миямото ойынның 95% дайын екенін айтты, бірақ Nintendo көп ойыншылы режимді көрсетудің қиындықтарына байланысты ойналатын нұсқасын көрсетуден бас тартты. Ойыншының басқаруы радиобасқарылатын машинаны басқаруға ұқсас етіп жасалды. Mario Kart 64 толыққанды 3D графикада жасалған трассаларды және Advanced Character Modeling (ACM), MIPS процессоры мен Silicon Graphics жұмыс станцияларын пайдалану арқылы кейіпкерлер мен заттарды көрсету үшін билбордтарды қамтиды. Конно кейіпкерлерді 3D модельдер ретінде көрсету мүмкін болғанымен, бір уақытта сегіз 3D кейіпкерді көрсету консольдің өңдеу қуатын асып түсетінін мәлімдеді. Оның орнына кейіпкерлер әртүрлі бұрыштардан көрсетілетін, 3D көрінісін имитациялайтын пре-рендерингтелген спрайттардан құралған, бұл Super Mario Kart, Killer Instinct және Cruis'n USA ойындарына ұқсас. Donkey Kong Country ойындарының жасаушысы Rare, Donkey Kong кейіпкерінің моделін ұсынды. Ойынның өндірісінің ортасында әзірлеушілердің қатты дискісі бұзылып, бастапқы кейіпкерлердің модельдері жоғалып кетті. Олар кейіпкерлердің модельдерінің шамамен 80% қайта жасауға мәжбүр болды және кейіпкерлерді таңдау экранын жаңартты, оларды бастапқы жоспарда болмаған анимациялық көрсетуге ауыстырды. "Резеңке таспа" AI техникасы жарысқа қатысушылардың оңай ажыраспауын қамтамасыз етеді, ал бірінші орындағы ойыншыға шабуыл жасайтын Spiny Shell заты жарыстың бәсекеге толы әрі теңгерімді болуын қамтамасыз ету үшін қосылды. Бұл зат барлық келесі Mario Kart ойындарына енгізілді.
Саундтрек
Mario Kart 64 саундтрегін Кента Нагата құрады, бұл Nintendo ойынындағы оның алғашқы жұмысы болды. Саундтрек бірнеше рет әртүрлі форматтарда, оның ішінде компакт-диск және аудио кассетада жарық көрді. Альбомның төрт әртүрлі нұсқасы шықты: Race Tracks және Greatest Hits саундтректері Солтүстік Америкада; Original Soundtrack және Club Circuit Жапонияда жарық көрді. Кейіннен ол Star Fox 64 және Super Mario 64 саундтректерімен бірге үш дискілік жинақта шығарылды.
Шығару
Жапониядағы стандартты жарыққа шығарудан өзге, Nintendo қара және сұр Nintendo 64 контроллерімен бірге келген "шешілген бағадағы" нұсқасын шығарды. 1996 жылдың желтоқсанында Жапонияда жарық көргеннен кейін, 1997 жылдың ақпанында АҚШ-та да жарық көрді. Nintendo of America төрағасы Говард Линкольн, Mario Kart 64-тің жергілікті тілге аударуға кеткен уақыттан бөлек, жапон нарығы үшін маңыздырақ болғанын, себебі сол кезде бұл нарықта N64 ойындарының саны аз болды деді. Ол 1997 жылдың 24 маусымында Ұлыбританияда жарық көрді. Mario Kart 64 2007 жылдың қаңтарында Wii-де жүктеліп алатын Virtual Console ойыны ретінде шығарылды. 2021 жылдың қазан айында Nintendo ойынды Nintendo Switch Online-ға көшірді. 1997 жылдың бірінші үш айында Mario Kart 64 АҚШ-та ең көп сатылған консоль ойыны болды, осы кезеңде 849 000 дана сатылды. 2007 жылға дейін Mario Kart 64-тің АҚШ-та шамамен 5,5 миллион, ал Жапонияда 2,24 миллион данасы сатылды.
Қабылдау
Mario Kart 64 сыншылардан жағымды пікірлер алды және коммерциялық сәттілікке қол жеткізді. Metacritic шолулар жинағы он бес шолу негізінде оны Nintendo 64 платформасындағы ең жоғары бағаланған алтыншы ойын деп санайды. Сыншылар ойынның ұсынылысы мен графикасын талқылады. Ойынды жақтағандар N64 мүмкіндіктерін толыққанды пайдаланғанын (GamePro және Electronic Gaming Monthly сыншылары), жарыс жанрында және Mario сериясындағы басқа ойындардан ерекшелендіргенін (GameSpot-тың Трент Уорд) айтты. Ойын коммерциялық тұрғыдан танымал болды және Nintendo консольдерінің келесі буындары үшін бірнеше жалғасын жасауға ықпал етті. Mario Kart 64 – Official Nintendo Magazine журналының барлық уақыттардағы ең ұлы Nintendo ойындарының 100 тізімінде 17-орынды, ал Electronic Gaming Monthly журналының 1997 жылғы 100 ең жақсы консольдік ойындар тізімінде 49-орынды иеленді. 1998 жылы Mario Kart 64 Интерактивті өнер және ғылым академиясының алғашқы Interactive Achievement Awards марапаттау рәсімінде «Жылдың консольдік жарыс ойыны» номинациясына ұсынылды.
The game was commercially popular and helped spawn several sequels which have been brought out across generations of Nintendo consoles. Mario Kart 64 placed 17th in Official Nintendo Magazines 100 greatest Nintendo games of all time and 49th in Electronic Gaming Monthlys 1997 list of the 100 best console games of all time. In 1998, Mario Kart 64 was nominated for Console Racing Game of the Year by the Academy of Interactive Arts and Sciences during the inaugural Interactive Achievement Awards.
Жылдам жүгіру
Уақыт сынағы бойынша әлем рекордтары, бастапқыда іс жүзінде құжатталған және бүгінге дейін сақталып келе жатқаннан басқа, Mario Kart 64 жылдам өтудің (спидраннинг) ұзақ және бай тарихына ие. Бұл ойынды жеке режимде бәсекелеп ойнаудың екі әдісі де Summoning Salt атты спидраннинг туралы деректі фильмдердің назарына ілігіп, оның Mario Kart 64 туралы видеолары 2023 жылдың қазанына дейін 26 миллионнан астам қаралым жинады.