Кіріспе

Бағалы металдардың тазалығын анықтау үшін құрылған мекеме. Мұндай шара көбінесе тұтынушыларды жалған тауарлардан қорғау мақсатында жасалады. Сынақ сәтті аяқталған жағдайда (яғни, металлургиялық құрамы өндіруші көрсеткенге тең немесе одан жоғары болса және қолданыстағы заңнамаға сәйкес келсе), сынақ кеңселері әдетте металлдың құрамын куәландыратын белгіні (көрсеткішін) бұйымға қояды. Белгі қою (Hallmarking) алғаш рет Францияда, 1260 жылы Париждің провосты Этьен Бойло басшылығымен король Людовик IX үшін қабылданған Алтын шеберлер туралы жарлықта пайда болды.

АҚШ-тың талдау кеңселері

АҚШ Кодексінің 15-тарауы, 8-бөлімі, 291-тармағы бойынша, АҚШ-та тауарларды "United States assay" немесе осыған ұқсас таңбамен белгілеу заңсыз, егер бұл таңба тауар АҚШ үкіметімен ресми түрде сапасы тексерілген деген ой тудырса.

АҚШ-тағы талдау кеңселерінің жалпы шолуы мен қызметі

АҚШ-та бағалау кеңселерi болды және қазiргi күнге дейiн бар, бiрақ олар үкiметтiң монета дайындау орталықтарымен байланысты және осы салада тек үкiметтiң мүдделерiне қызмет етедi. АҚШ-та ешқашан белгiлеу жүйесi болмағандықтан, олар белгiлеумен айналыспайды. 1800 жылдары АҚШ-тағы бағалау кеңселерiнiң қызметтерiне жұртшылықтан және Американың түрлi аймақтарындағы кенiштердi зерттеушiлерден металлдарды қабылдау кiретiн. Қазiргi таңда қалыптасқан бағалау кеңселерi тек ұлттық монета жүйесi шеңберiнде жұмыс iстейдi (инвесторларға сату үшiн металл монеталарды дайындауды қоса алғанда).

Ирландиялық талдау кеңсесі

Бір ғана сараптама бюросы бар, ол – Дублин сараптама орталығы.

Нидерландтық талдау кеңсесінің жалпы көрінісі мен қызметі

Халықаралық холлмаркинг конвенциясының мүшесі болып табылатын Нидерланды 1814 жылдан бері холлмаркингпен айналысып келеді және Нидерланд аумақтарында холлмаркингтің 600 жылдық тарихы бар. Көптеген басқа елдер сияқты, Нидерландыда да 1797 жылдан бастап жауапкершілік белгілерін тіркеу және пайдалану талап етіледі. Нидерландылықтар да күнді әріппен белгілейді. 1813 жылы Лейпцигте француз әскері жеңілгеннен кейін Нидерланд Корольдігі құрылды. Вильгельм VI, Оранж князі (нидерланд тілінде Виллем Фредерик деп аталады) монарх болып жарияланды. 1815 жылғы 15 наурызда Вена конгресінде жиналған державалардың қолдауымен Вильгельм өзін Нидерланд Королі Вильгельм I деп жариялады. Ол сондай-ақ Люксембургтің ұлы герцогы болды. Екі ел ортақ монархқа қарамастан бөлек қалды. Біздің мақсатымыз үшін ол француз заңнамасының көп бөлігін, соның ішінде 1787 жылғы 9 қарашадағы бағалы металлдарға кепілдік беру туралы заңды сақтап қалды. 1813 жылғы 26 желтоқсанда бағалы металлдар туралы заң өзгертілді және француздық белгілер, яғни галльдық әтештер, голланд арыстандарымен ауыстырылды. Жаңа маркалар жасалғаннан және штат қайта толықтырылғаннан кейін кепілдік беру кеңселерi қайта ашылды. Вильгельм 1840 жылы тақтан бас тартты. 1853 жылғы 1 қаңтардан бастап Францияның ескірген кепілдік беру заңы Нидерландының жаңа заңымен алмастырылды. 1852 жылғы 18 қыркүйектегі бұл заң (соңғы рет 1986 жылы "Нидерландының 1986 жылғы холлмаркинг заңы" ретінде өзгертілді) әлі де күшінде. Бенилюкс шартының нәтижесінде 1953 жылы кепілдік салығы жойылды. Сонымен қатар, алтын мен күмістің сынамасы халықаралық стандарттарға сәйкес келтірілді. 1953 жылы платинаны сынау да енгізілді. 1987 жылы холлмаркинг жүйесі жекешелендірілді және 1988 жылдан бері Гуда қаласындағы бір ғана кеңседе орналасқан. Жүйені Нидерландының Экономика министрлігі бақылайды, ол 2002 жылғы 11 наурыздан бастап Edelmetaal Waarborg Nederland B. V. компаниясын тағайындады. 1999 жылы Нидерланды асыл металл бұйымдарының сынамасын бақылау және холлмаркинг туралы Вена конвенциясын ратификациялады. Нидерландылық холлмаркингтер Австрияда, Францияда, Ирландияда, Португалияда, Испанияда және Ұлыбританияда қосымша сынақтарсыз мойындалады, сондай-ақ Бельгияда, Данияда, Финляндияда және Швецияда да мойындалған, олар ерікті холлмаркинг жүйелеріне ие. Нидерландыда өндірілген немесе Нидерланды нарығына импортталған барлық зергерлік бұйымдар холлмаркингпен белгіленуі тиіс.

Қазіргі кездегі талдау кеңсесі

Гуда және Жоур қалаларында екі голландиялық сынау кеңсесі орналасқан. Голландиялықтар платинаны, алтынды, күмісті және палладийді құнды металлдар деп мойындайды.

Швейцарияның талдау кеңселерінің жалпы көрінісі мен қызметі

Швейцарияда тек бағалы металл сағат корпустары ғана белгіленуі керек. Швейцарияда зергерлік бұйымдар мен ас-аяқ тағы сияқты өзге де заттарға белгі қою міндетті емес. Швейцария белгісінен өзге, барлық бағалы металл бұйымдарына Вена конвенциясының ортақ бақылау белгісі қойылуы мүмкін. Швейцария платина, алтын, күміс және палладийді бағалы металдар деп мойындайды, оларға белгі қойылып, сапасы тексерілуі мүмкін.

Австрияның өлшеу кеңсесі

Венада бір ғана сынақ бюросы бар.

Cyprian сынақ кеңсесі

Арадиппуда бір ғана сынау кеңсесі бар. Қымбат металл бұйымдарын таңбалауды реттейтін заң 1991 жылы Өкілдер палатасымен бекітілді, соның нәтижесінде жаңа жартылай мемлекеттік ұйым құрылды – Қымбат металдарды таңбалау жөніндегі Кипр ұйымы. Кипр сынау кеңсесі (CAO) Сауда, өнеркәсіп және туризм министрлігінің басқаруында. Кипрлік таңба үш міндетті белгіден тұрады: 1. Өндірушінің таңбасы – бұйымды жасаған өндірушінің инициалдары кішкентай қалқанмен оралған түрінде; 2. Металдың сынамасы – мыңнан бөліктің көрсеткіші арқылы металдың тазалығы; 3. Ресми белгі – 2001 жылдың желтоқсанына дейін Афродитаның басы, ал 2002 жылдың қаңтарынан бастап кеме бұйымның алтыннан жасалғанын, ал балық – күмістен жасалғанын көрсетеді. Өндіруші сынау кеңсесіне таңбалауға жібермес бұрын, өндірушінің таңбасын бұйымға қоюға міндетті. Өндіруші бұйымды тапсырғаннан кейін, сынау кеңсесімен келісімшасқан белгілерді қою үшін өндірушінің таңбасын салуды ұйымдастыра алады. Заңның тиісті бөлімінде тіркелген өндірушінің таңбасы өндірушінің аты-жөнінің немесе атауларының бас әріптерін қамтуы керек және сынау кеңсесі бекітетін үлгіде болуы тиіс. Таңбаланған алтын және күміс бұйымдарының сынамасы алтын үшін: 375, 585, 750 және 916 мыңнан бөлік; күміс үшін: 800, 830 және 925 мыңнан бөлік; жоғарыда көрсетілген сынама стандарттары бойынша теріс қабылдауға жол жоқ.

Чех Республикасының талдау кеңсесі

Прагада бір ғана сараптамалық кеңсе бар. Бұл кеңсе Чехия Ұлттық Кеңесінің 19/1993 Coll. № заңымен құрылған, ол Чехия Республикасының таңбалау және қымбат металдарды сынау саласындағы әкімшілік органдары туралы ережелерді қамтиды, және осы заң сараптамалық кеңсесінің құзыреттері мен міндеттерін анықтайды. Қаржыландыру мәселелері таңбалау және қымбат металдарды сынау туралы заңда (Hallmarking Act), 539/1992 Coll. №, және Федералды экономика министрлігінің (FME) 540/1992 Coll. № процессуалдық қаулысында қарастырылған, оған сәйкес Hallmarking Act іске асырылады.

Даниялық талдау кеңсесі

Брондбиде бір ғана сынақ кеңсесі бар.

Финляндияның талдау кеңсесі

Эспоо қаласында бір ғана сынақ кеңсесі бар. Бұл сынақ кеңсесі жекешелендірілді және концессия Inspecta Corporation компаниясына берілді, ол тәуелсіз, халықаралық біліктілік талаптарына сай келетін тексеру, сынау, өлшеу және сертификаттау қызметтерін ұсынатын компания.

Венгрияның өлшеу кеңсесі

Будапештте бір ғана сынақ кеңсесі бар.

Латвияның өлшеу кеңсесі

Ригада бір ғана сынақ кеңсесі бар.

Литвалық талдау кеңсесі

Друскининкайда бір ғана сынақ кеңсесі бар.

Швед өлшеу кеңсесі

Шведтік сынақ кеңсесі, Швецияның SP техникалық зерттеу институты Борас қаласында орналасқан. Сынақ кеңсесі жекешелендірілген, ал Inspecta корпорациясына берілген концессия – тәуелсіз, халықаралық біліктілік талаптарын қанағаттандыратын инспекция, сынақ, өлшем және сертификаттау қызметтерін ұсынатын провайдер. Inspecta SWEDAC аккредитациясына ие.

Бахрейндік талдау кеңсесі

Бағалы металдар мен асыл тастарды сынақтан өткізу дирекциясы – Индустрия, сауда және туризм министрлігі құрамындағы он төрт дирекцияның бірі. Дирекцияның өзінде сынақ пен геммологиямен айналысатын екі бөлім бар, ал дирекцияның негізгі үш функциясы:

1. Саудагерлер мен халықтың геммологиялық және сынақ қажеттіліктерін қанағаттандыру. 2. Жергілікті зергерлік саласын бақылау және саудагерлердің ұлттық және халықаралық заңдар мен терминологияны сақтауын қамтамасыз ету. 3. Нарықтағы алаяқтықтан тұтынушылар мен сауданы қорғау. Дирекцияның екі бөлімі де асыл металдарды сынау және геммологияның барлық аспектілерімен айналысады және он жылдан астам уақыттан бері жұмыс істеп келеді. Сынақ кеңсесі 1979 жылы Әміри жарлық №19 арқылы, ал Асыл тастар мен інжу сынақ зертханасы 1990 жылы Әміри жарлық №10 арқылы құрылды. Екі бөлім де Таяу Шығыста алғашқылардың бірі болып құрылды және құрылғаннан бері Таяу Шығыста және одан тыс жерлерде жақсы беделге ие болды.

Жапондық талдау кеңсесі

Жапонияда Сайтама префектурасындағы Жапония монетасының Сайтама филиалында бір сынақ кеңсесі бар. Жапония монетасы 1929 жылдан бері сынап және таңбалап келеді, ал Сайтама филиалы 2016 жылы Токиодан көшірілді. Жапондық таңбалау міндетті емес. Алтын, күміс және платина сынақтан өтеді. Алтын және платина бөліктері бар бұйымдар арнайы белгілермен таңбаланады.