Кіріспе

Жалынға төзімді метаарамид материал.

Nomex – DuPont компаниясы 1960 жылдардың басында жасап, 1967 жылы тұңғыш рет саудаға шығарған жалынға төзімді метаарамид материал.

Қасиеттері

Номекс және оған ұқсас арамидтік полимерлер нейлонмен туыс, бірақ олардың негізгі тізбегі ароматикалық болғандықтан, олар қатаң және тозуға төзімді. Номекс – арамидтердің мета-түрінің мысалы (Кевлар – пара-арамид). Кевлардан ерекшелігі, Номекс талшықтары полимерлену кезінде түзу сызыққа келмейді және оның беріктігі төмен: оның максималды созу беріктігі… Алайда, полимерлік материал ретінде ол жоғары жылулық, химиялық және радиациялық тұрақтылыққа ие. Ол 370 °C (698 °F) дейін температураға төтеп бере алады.

Өндіріс

Nomex m-фенилендиамин және изофталоилхлорид мономерлерінің конденсация реакциясы арқылы өндіріледі. 2002 жылы, ішінара осы жұмыс үшін.

Қолданбалар

Nomex Paper электрлік ламинаттарда, мысалы, схемалық платаларда және трансформатор өзектерінде, сондай-ақ отқа төзімді бал аралы құрылымдарда қолданылады, онда ол фенолды шайырмен қанықтырылған. Осы сияқты бал аралы құрылымдар, сондай-ақ милярлы Nomex ламинаттары ұшақ құрылысында кеңінен қолданылады. Өрт сөндіру, әскери авиация және автожарыстар салалары Nomex-ті қатты ыстыққа төтеп беретін киім мен жабдықтар жасау үшін пайдаланады. Nomex капоты – жарыстар мен өрт сөндіру техникасының қалыпты жабдығы. Ол өрт сөндірушінің бет маскасының үстіне басына орналастырылады. Бас киімнің қалпақ пен бет маскасы жаппайтын бөліктерін оттың қатты ыстығынан қорғайды. Орман өртін сөндірушілер орман өртін сөндіру кезінде жеке қорғаныш құралдары ретінде Nomex көйлектері мен шалбарларын киеді. Жарыс жүргізушілері от болған жағдайда өздерін қорғау үшін Nomex және басқа да отқа төзімді материалдардан жасалған жүргізу костюмін, Nomex қолғаптарын, ұзын іш киімін, балаклаваларды, шұлықтарды, қалпақ ілмектерін және аяқ киімдерін киеді. Әскери ұшқыштар мен ұшақ экипажы кокпиттегі өрттен қорғау үшін 92%-дан астам Nomex-тен жасалған ұшқыштар костюмін киеді. Сонымен қатар, ол теңізшілердің жарықтан қорғау киімі ретінде қолданылады. Жер асты көліктеріндегі әскерлер көбінесе өрттен қорғану үшін Nomex киеді. Кевлар жіп матаны тігістерде біріктіріп ұстауға жиі қолданылады. Әскери танк жүргізушілері де оттан қорғану үшін Nomex капоттарын пайдаланады. АҚШ ғарыш бағдарламасында Nomex экстраәуекелдік мобильдік бөлімде (Кевлар және Гор-Текспен бірлесіп) және ACES қысым костюмінде, отқа және экстремалды ортаға (суға батырудан вакуумға дейін) қорғаныс үшін, сондай-ақ ғарыш кемесінің жүк бөлімінің есіктерінде, фюзеляжда және жоғарғы қанаттың бетінде жылулық жамылғы ретінде пайдаланылды. Сондай-ақ, ол Mars Pathfinder және Mars Exploration Rover миссияларында, Galileo атмосфералық зондында, Cassini Huygens Titan зондында, AERCam Sprint сыртқы жабындысы ретінде және әуе қалталары үшін қолданылды, сондай-ақ NASA-ның алдағы экипаждық зерттеу машинасына енгізілуі жоспарланған. Nomex Нью-Йорк штатының Троя қаласындағы Ренсселер политехникалық институтының Эксперименталды медиа және сахналық өнер орталығы (EMPAC) бас концерт залында акустикалық материал ретінде қолданылды. Nomex төбесі жоғары және орта жиілікті дыбысты қайтарады, бұл кері дыбыс беруді қамтамасыз етеді, ал төменгі жиілікті дыбыс төбе арқылы ішінара өтеді. RPI президенті Ширли Энн Джексонның айтуынша, EMPAC – акустикалық себептермен Nomex-ті сәулеттік материал ретінде қолданған әлемдегі алғашқы орын. Nomex (кевлар сияқты) дыбыс беруші драйверлерді өндіруде де қолданылады. Бал аралы құрылымды Nomex қағазы ATLAS сұйық аргон калориметрінде қорғасын қабаттарының арақашықтығы ретінде, Stiletto 27 сияқты Stiletto Catamarans сияқты әдепкі қайықтарда корпус пен палуба құрылысына ламинат өзек ретінде қолданылады. Nomex өнеркәсіптік қолданбаларда, әдетте, асфальт зауыттарында, цемент зауыттарында, болат балқыту қондырғыларында және темірлі емес металл өндіріс қондырғыларында кездесетін ыстық газдар шығарындыларын өңдеуге арналған, шығарындыларды сүзгілеу жүйелерінде сүзгі ретінде қолданылады. Nomex кейбір классикалық гитаралардың үстінде "композиттік" дыбыс тақтасын жасау үшін қолданылады. Nomex екі қарағай немесе самырсын "терісінің" арасында ламинатталған кезде қатты және жеңіл пластина пайда болады, бұл дыбыс тақтасының тиімділігін арттырады. "Ламинатталған" техниканы Matthias Dammann жасаған болса, Nomex-ті ең алғаш рет аспап жасаушы Gernot Wagner қолданған. 1966 жылдың басында Competition Press және Autoweek хабарлағандай: "Өткен маусымда эксперименталды жүргізу костюмдерін Уолт Хансген, Мастен Грегори, Марвин Панч және 44-топтың Боб Туллиус киген; бұл төртеу спорттың жақсы қимасын көрсетеді. Мақсат – Nomex-тің ыңғайлылығы мен жуу қасиеттері туралы пайдалану сынақтары туралы ақпарат алу болды. "Крайслер Плимут" командасы да осы костюмдерді жақында Риверсайд қаласында өткен "Мотор Тренд 500" жарысында киген".