Кіріспе
Дональд Фредерик "Донн" Дрейгер (15 сәуір 1922 – 20 қазан 1982) – американдық жекпе-жек шебері және оқытушы. Ол АҚШ және Жапонияда халықаралық дзюдоны дамытудың алғашқы қадамдарын жасады. Сондай-ақ, жекпе-жек өнерін академиялық зерттеу нысаны ретінде қабылдануына үлкен үлес қосты.
Donald Frederick "Donn" Draeger (April 15, 1922 – October 20, 1982) was an American practitioner and teacher of martial arts. and was a pioneer of international judo in the United States and Japan. He also helped make the study of martial arts an acceptable topic of academic research.
Ерте өмір
Дональд Фредерик "Донн" Дрейгер 1922 жылдың 15 сәуірінде Висконсин штатының Милуоки қаласында дүниеге келген. Оның ата-анасы Франк және Ирма (Поеч) Дрейгер болды. 1940 жылы, 17 жасында, ол Милуокиде әкесімен, өгей анасы Дорамен, екі жартылай бауырымен және әкесінің әкесі мен анасымен бірге тұрды. 1949 жылдың 18 маусымында Батыс Вирджиния штатының Блюфилд қаласында үйленді. Келесі екі жылда Дрейгер мен оның әйелі екі ұл өмірге әкелді. Отбасы 1951 жылдың көктемінде ажырасып кетті.
Әскери қызмет
Дрейгер 1943 жылдан 1956 жылға дейін АҚШ Теңіз жаяу әскерлері корпусында қызмет етті. 1943 жылғы қаңтарда Сан-Диегодағы Теңіз жаяу әскерлері корпусының жалдау орталығында жалдану оқуын бастады. Бітіргеннен кейін, ол Куантикодағы Теңіз жаяу әскерлері казармасында офицерлік дайындық мектебіне қабылданды. 1943 жылғы сәуірде екінші лейтенант болып тағайындалды. Дрейгер байланыс офицері мамандығы бойынша білім алды, ал 1944 жылғы қазан айында V амфибиялық корпустың корпустық байланыс батальонына тағайындалды. 1945 жылғы ақпан және наурыз айларында корпустың байланыс батальоны Иво-Джима шайқасына қатысты. 1945 жылғы сәуірде Дрейгер бірінші лейтенант болып жоғарылатылып, Жапонияға жоспарланған шабуылға дайындалып жатқан III амфибиялық корпусына ауыстырылды. Алайда, Тынық мұхитындағы соғыс 1945 жылғы тамызда аяқталғаннан кейін, III амфибиялық корпус Солтүстік Қытайға жапон әскерлерінің капитуляциясын қабылдау үшін барып, 1945 жылғы қазаннан 1946 жылғы ақпанға дейін Дрейгер Тяньцзинь, Қытайдағы байланыс бөлімінде қызмет етті. Дрейгер 1946 жылғы көктемде АҚШ-қа оралды, ал жылдың қалған бөлігінде Иллинойс, Мичиган және Висконсин штаттарындағы Теңіз жаяу әскерлері жасақтарында қызмет етті. 1947 жылғы қаңтарда ол Солтүстік Каролина штатындағы Лежун лагеріне тағайындалды. Лагерде болған кезінде ол капитандыққа көтеріліп, ротаға басшылық етті және базаның дзюдо командасын жаттықтырды. 1951 жылғы жазда Дрейгер Кореяға жіберілді, онда ол 1-ші Теңіз жаяу әскерлері дивизиясында байланыс офицері болып қызмет етті. Кореяда болғанда, оның қосымша міндеттеріне Хонгчон маңындағы дивизияның қолдау аймағында дзюдо сабақтарын өткізу кірді. 1952 жылғы қазан айында Дрейгер Теңіз жаяу әскерлері бас штабына қайта тағайындалды. Оның негізгі міндеті Америкааралық қорғаныс кеңесімен жұмыс істеу болды. Осы лауазымда ол майор шеніне ие болды. Бұл міндетін орындағаннан кейін, Дрейгер капитан шеніне қайта оралды және 1956 жылғы 30 маусымда әскери қызметтен босатылды.
Әскери кезеңнен кейінгі кезең
1956 жылы Дрейгер Вашингтондағы Джорджтаун университетіне түсті, ал 1959 жылы Токиодағы София университетінің ғылым бакалавры дәрежесін алды. Дрейгердің жекпе-жек өнерімен 7 немесе 8 жасында Чикаго аймағында тұрғанда танысқаны айтылады. 1952 жылы Дрейгер жаңа құрылған АҚШ дзюдосының қара белбеу иелері қауымдастығының жетекшілерінің бірі болды. Бұл Солтүстік Америкадағы алғашқы ұлттық деңгейдегі дзюдо ұйымы және кейіннен АҚШ дзюдо федерациясы болып құрылған ұйымның алғашқы қадамы болды. Дрейгердің ұлттық деңгейдегі лауазымдарына Пан Америкалық дзюдо қауымдастығының вице-президенті және АҚШ-тың әуесқой дзюдо қауымдастығының Қоғамдық байланыс комитетінің төрағасы кірді. Ол сонымен қатар АҚШ-тың Атлантика орталық аймағында дзюдоны насихаттауға көмектесті. Дрейгер 1953 жылы Куба мен Бельгияда өткен халықаралық жарыстарда АҚШ дзюдосының мүддесін ресми түрде қорғады, ал 1964 жылы ол 1964 жылғы Олимпиадада дзюдоның енгізілуіне дайындалып, Жапониядағы АҚШ әуесқой спорт одағының дзюдо өкілі болып тағайындалды. Осы кезеңде Дрейгер қытай жекпе-жек өнерін де үйренді, Жапонияда Ван Шуджиннің багуажанг мектебінде оқыды. Жаттығу серігі Роберт В. Смит арқылы Дрейгер Хуан Шенг-Шянмен сынақ кездесу өткізіп, оны мойын қысымымен жеңді. Смит бұрын оны сынға алған танымал Ченг Ман Чингпен күресуге тырысқан, бірақ Дрейгер олардың арасындағы үлкен жас айырмашылығына байланысты бас тартты. Дрейгер классикалық жекпе-жек өнерін зерттеу және сақтау үшін ең көне жапон мәдени ұйымы – Нихон Кобудо Шинкокайдың мүшесі болды. Ол Tenshin Shōden Katori Shintō ryū мектебінің алғашқы жапон емес оқушысы болды және осы жүйеде нұсқаушы (kyoshi menkyo) дәрежесіне жетті. Ол сонымен қатар Шинда Мусо риу-джодо, кендо, каратэ және айкидода жоғары дәрежелерге ие болды. Дрейгер адамның ұрыс дағдыларының эволюциясын және дамуын зерттеді және 1982 жылы қайтыс болғанға дейін Токиодағы Халықаралық гоплология қоғамының (IHC) директоры болды.
Кейінгі жылдар
Кейінгі жылдары Драгер жылына төрт ай бойы Азия бойынша экспедициялар жасады. 1979 жылы Драгер мен оның командасы Суматра аралына сапар шекті. Ачех тайпасын аралап келген кезде, бүкіл топтың қандай да бір жолмен, мүмкін қасақана уланғаны болжамдалады. 1982 жылдың 25 қазанында Милуокидегі Вуд Ұлттық Зиратына жерленді. Оның қабірі 4-бөлімде, 377-орында орналасқан. Оның ең әсерлі кітаптары, әлдебір «Азиялық Жекпе-жек өнері» (Роберт В. Смитпен бірге жазылған, Tuttle, 1969) және «Жауынгерлік өнер және Жапония жолдары» (Weatherhill, 3 томдық, 1973–1974) болды. Драгердің зерттеулері, теориялары және тұжырымдары жауынгерлік өнерді зерттеушілер мен тәжірибешілердің бір буынына шабыт берді, ал 2012 жылға дейін оның көптеген кітаптары басылымда қалды. Драгер қысқа мерзімге кино саласында жұмыс істеді. Атап айтқанда, ол «Сіз тек екі рет өмір сүресіз» атты Джеймс Бонд фильмінде жекпе-жек өнері координаторы болды, сонымен қатар актер Шон Коннеридің дублері болды. Ол сондай-ақ жапондық жекпе-жек өнері туралы кем дегенде бір теледокументальды фильмде пайда болды. Жапонияда тұрғанда Драгер ағашқа басылған суреттерді жинады, ал 2004 жылы оның сумо суреттерінен тұратын коллекциясының бір бөлігі Сиэтл Азия өнер мұражайы ұйымдастырған көрмеде көрсетілді.