Кіріспе

Gaël Dimitri Clichy – француз бұрынғы кәсіби футболшы, сол жақ қорғаушы. Қазір Францияның 21 жасқа дейінгі құрамасының көмекші бапкері. Негізінен сол аяқты, бірақ табиғи оң аяқты, мансабының басында "көрінеу теңдесі жоқ шыдамдылыққа" ие, "тез әрекет ететін және алға жылдамдауға дайын" ойыншы деп сипатталған. Клиши Тулуза қаласында дүниеге келді және футбол карьерасын Жоғарғы Гаронна департаментіндегі JS Cugnaux, AS Muret және Tournefeuille сияқты көптеген әуесқой клубтарда бастады. 2001 жылы Прованс-Альп-Кот-д’Азур аймағына көшіп, кәсіби клуб Cannes үшін ойнады. Клиши 2002–03 маусымда француз футболының үшінші лигасы – Чемпионат-Националда клуб сапында кәсіби дебют жасады. 2003 жылы Cannes клубында үш маусым ойнағаннан кейін, бас бапкер және отандасы Арсен Венгер оны Англиядағы «Арсеналға» қосылуға көндірді. «Арсеналдағы» алғашқы маусымында ол жеңіліссіз өткен лига маусымында «Invincibles» деп аталған команданың құрамында болды. Бұл титулдың нәтижесінде 18 жас 10 айлық Клиши Премьер-лига медалін жеңіп алған ең жас ойыншы болды. Ашли Коулға үш маусым көмектескеннен кейін, 2006–07 маусымда Клиши тұрақты түрде негізгі құрамға ілікті. 2007–08 маусымда ол барлық 38 лигалық матчта ойнады. Маусымдағы өнері үшін ол Кәсіби футболшылар қауымдастығының (PFA) жыл командасына ілікті. 2003–04 жылғы лига титулынан басқа, ол «Арсеналмен» 2004 жылғы Англия футбол қауымдастығының (FA) жамағаттық қалқанын да жеңіп алды. 2011 жылы Клиши «Манчестер Ситиге» ауысып, тағы екі Премьер-лига титулын (2011–12 және 2013–14) және екі Лига кубогын (2014 және 2016) жеңіп алды. 14 жылдан кейін 2017 жылы Англиядан Түркияның «Истанбул Башакшехир» клубына көшті, олармен 2020 жылы ұлттық лигада жеңіске жетті. Клиши – Францияның жастар құрамасының бұрынғы ойыншысы және барлық жас деңгейінде ел өкілдігіне шықты. Ағалар құрамасына шақырылғанға дейін ол 2002 жылғы 17 жасқа дейінгі Еуропа чемпионатында Швейцарияға есе жіберіп, екінші орын алған 17 жасқа дейінгі құрамада ойнады. Клиши 2008 жылдың қыркүйегінде Сербияға қарсы 2010 жылғы ФИФА Әлем чемпионатының іріктеу матчында ұлттық құрама сапында дебют жасады. 2010 жылғы ФИФА Әлем чемпионатында Франция құрамасының құрамында алғашқы ірі халықаралық турнирге қатысты. Клиши турнирде Оңтүстік Африкаға қарсы топтық кезеңнің соңғы матчында бір рет өнер көрсетті. Ол сондай-ақ УЕФА Еуро-2012 құрамасында да ойнады, ал соңғы халықаралық матчын 2013 жылы өткізді.

Ерте өмір

Клиши Францияның оңтүстік-батысындағы Тулуза қаласында туып өскен. Оның анасы Жаклин медициналық медбике, ал әкесі Клод қалада педагог болған. Клиши футболдық карьерасын бастаған кезде, әкесі көбінесе қосымша жаттықтырушы және төреші болып жұмыс істеген. 15 жасында Канн клубында ойнап жүргенде, Клиши өлімге жуықтап кетті. Клубтың жаттығу алаңында металл қоршаудан өту кезінде, оның саусағындағы жүзік қоршауға ілігіп, оң қолындағы төртінші саусағының терісі мен тіндері толыққандай жыртылып кетті.

2003-2006 жылдар

Арсеналдың бас жаттықтырушысы Арсен Венгер Клишидің талантын ойыншы 16 жасында Канн қаласына алғаш келген кезде байқаған. 2002–03 маусымынан кейін Венгер ойыншыны қолға алу үшін тікелей Клишимен байланысқа түсті. 2003 жылдың маусым айында «Арсенал» бас жаттықтырушысы Турнефюйедегі Клиши отбасының үйіне барып, оған клубпен кәсіби келісімшарт ұсынды. Венгер Клишиге «сен ойнайсың» деген хабарлама жіберді, бұл ойыншының және оның отбасының сенімін жете түсті. 22 қарашада Клиши лигадағы алғашқы ойынында «Бирмингем Сити» клубын 3–0 есебімен жеңіске жеткізді. Желтоқсан айында Коул жарақат алғаннан кейін Клиши қатарынан тоғыз матчқа қатысты, олардың алтауы негізгі құрамда. 2004 жылдың 24 ақпанында ол УЕФА Чемпиондар лигасының алғашқы матчында Испанияның «Сельта де Виго» клубымен өткен 3–2 есебімен жеңіске жетті. Клиши маусымды тағы жеті матчта аяқтады. 2004 жылдың 9 мамырында ол «Арсеналдың» «Фулхэмді» 1–0 есебімен жеңген матчында қосымша ойыншы ретінде алаңға шықты. Бір аптадан кейін Клиши команданың маусымдағы соңғы лигалық матчында «Лестер Сити» клубын 2–1 есебімен жеңген кезде құрамда болды. Бұл жеңіс «Арсеналға» жеңіліссіз маусымды қамтамасыз етті, нәтижесінде клуб ағылшын футбол тарихында бірінші дивизионда жеңіліссіз аяқтаған екінші команда атанды. Осы титулдың нәтижесінде 18 жас 10 айлық Клиши Премьер-лига медалін алған ең жас ойыншы болды. 2004–05 маусымында Клиши Коулдан кейін екінші нөмірлі ойыншы болды. Венгер жас қорғаушыны ФА Кубогы маттарында негізгі құрамға қойды. Клиши жартылай финалға дейін барлық раундтарда негізгі құрамда ойнады, бірақ «Арсенал» жартылай финалға жеткенде оның орнына Коул шықты. Команда ақыры жарысты жеңіп, «Манчестер Юнайтедті» пенальтилер сериясында 5–4 есебімен жеңіп, Клишиге алғашқы ішкі кубок жеңісін сыйлады. Премьер-лигада Клиши 15 матчта ойнады, олардың жетісінде негізгі құрамда. УЕФА Чемпиондар лигасында ол тек екі матчқа қатысты: топтық кезеңде норвегиялық «Розенборг» клубын 5–1 есебімен жеңіске жеткізді және нокаут кезеңінде неміс клубы «Бавария Мюнхеннен» 3–1 есебімен жеңілді. Клишидің маусымы сәуір айында қайталап туындаған аяқ жарақатынан кейін мерзімінен бұрын аяқталды. 2005–06 маусымында Клиши Коулдың 2005 жылдың қазан айында аяғының сынуына байланысты негізгі құрамда тұрақты орын алуға мүмкіндік алды. Бұл жарақат Клишидің Коул жарақат алған кезде негізгі құрамда ойнайтынын білдірді, бірақ қатарынан алты матчта негізгі құрамда ойнағаннан кейін Клиши қараша айында ұқсас жарақатқа ұшырады, ол оны төрт айға жарамсыз қылды. Келесі аптада лигада «Сандерлендке» 3–0 есебімен жеңіске жеткеннен кейін Клиши аяғының жарақаты қайтадан туындады. Бұл рецидив ойыншының 2006 жылғы Чемпиондар лигасының финалында ойнамауына себеп болды, ол матчтың барлық уақытын құрамда отырды. «Арсенал» матчты «Барселонаға» 2–1 есебімен жеңілді.

2006-2011 жылдар

2006 жылғы маусымда Клиши аяқ жарақатынан кейін қалпына келуге күш салды. Жарақат ойыншы үшін соншалықты қиын болды, Венгер реабилитация процесіне араласуға мәжбүр болды. Венгер кейіннен Клишиге Мэриленд штатының Балтимор қаласындағы Мерси медициналық орталығының Аяқ және тобуды қайта құру институтының ортопед-хирург және медициналық директоры доктор Марк Майерсонға баруды ұсынды. Бұл Клишидің негізгі құрамға тұрақты түрде кіруіне жол ашты. Коулдың дублері ретінде үш маусымда Клиши Арсенал сапында 24 лигалық матч және барлығы 57 матч өткізді. Клиши 2006 жылдың 14 қазанында Уотфордқа 3:0 есебімен жеңіске жеткен матчта командаға орынбасар ретінде оралды. Он күннен кейін ол негізгі құрамға оралды. Содан кейін Клиши келесі 19 матчта негізгі құрамда ойнады. 2007 жылдың 3 наурызында Клиши Юлио Баптистаның Редингке қарсы 2:1 есебімен соққан жеңіс голына ассистент болды. 2007-08 маусымда Клиши мансабындағы ең жақсы маусымын өткізді. Ол 49 матч өткізіп, командадағы ең көп матч өткізген ойыншы болды және 38 лигалық матчтың барлығында өнер көрсетті. Клиши сонымен қатар карьерасындағы ең көп ассисттерді жасады – алты, олардың екеуі желтоқсан мен қаңтар айларында «Эвертон» және «Вест Хэм» командаларына қарсы жеңіске жеткен матчтарда болды. 2008 жылдың 28 сәуірінде ол «Дерби Каунтиге» 6:2 есебімен жеңіске жеткен матчта екі голға ассистент болды. Маусым бойы көрсеткен өнері үшін Клиши Бакари Сагна, Эммануэль Адебайор және Фабрегаспен бірге Англия Футбол қауымдастығының (PFA) жыл командасының құрамына енді. Сондай-ақ, ол «Арсенал» жанкүйерлерінің «Маусымның үздік ойыншысы» сайысында екінші орын алды. Алайда, әсерлі жеке маусымға қарамастан, «Арсенал» үшінші рет қатарынан ешқандай жүлде жеңе алмады. 2008 жылдың 16 мамырында «Арсенал» Клишимен келісімшартты екі жылға ұзартты, ол 2012 жылдың маусымына дейін клубта қалатын болды. 2008-09 маусымының алдындағы «Арсеналдың» дайындық кезеңінде Клиши команданың 2:1 есебімен «Барнетке» қарсы жеңіске жеткен матчта алғаш рет команда капитаны болды. Ол жас Киран Гиббстің пайда болуына қарамастан, маусым бойы негізгі құрамдағы ойыншы болып қала берді. 2008 жылдың 1 қарашасында Клиши өзінің алғашқы кәсіби голын «Сток Ситиге» қарсы 2:1 есебімен жеңіліспен аяқталған матчта соқты. Маусымның көп бөлігінде командамен үнемі ойнағаннан кейін, 2009 жылдың сәуірінде Клиши себебі белгісіз жарақаттан кейін матчтарды жіберіп ала бастады. Бірнеше апта алаңнан тыс қалғаннан кейін, мамыр айының басында қорғаушының 2008-09 маусымының қалған бөлігін арқа жарақатына байланысты өткізіп алатыны хабарланды. Үш маусым бұрын аяғы жарақаттанған сияқты, 2009-10 маусымының ең жақсы сәтінде Клишидің арқа жарақаты қайтадан пайда болды. Ойыншы команданың «Тоттенхэм Хотсперге» 3:0 есебімен жеңіске жеткен матчында арқасының төменгі бөлігінде стресс-жарақат алғаны анықталды. Бастапқыда бір айға шығарылған Клиши он аптадан кейін ғана командаға оралды. Ол клубтың қалған барлық матчтарында ойнады, біреуін қоспағанда. 2010-11 маусымын сәтті бастаған Клиши отандық және халықаралық ареналарда алғаш рет сол жақ қорғаушы ретінде ойнады. 30 қазанда ол «Вест Хэмге» қарсы жеңіске жеткен матчта Алекс Сонгтың соққан жалғыз голына ассистент болды. 2011 жылдың 2 наурызында Клиши ФА Кубогының қайта матчта «Лейтон Ориентке» 5:0 есебімен жеңіске жеткен матчта өзінің екінші голын соқты. Барлығы Клиши «Арсенал» сапында 264 матч өткізіп, екі гол соқты. Содан кейін ол 2011 жылғы Англия Футбол қауымдастығының (FA) Community Shield турнирінде «Манчестер Юнайтедке» қарсы алғашқы ресми матчына қатысты және Премьер-лигада «Суонси Ситиге» қарсы алғашқы матчын өткізді. Ол «Челсиге» қарсы лига матчында екінші сары карточка алғандықтан алаңнан қуылды. Клиши Александр Коларов резервтік ойыншы болған кезде сол жақ қорғаушы ретінде бекітілді. 2012 жылдың 13 мамырында Премьер-лиганың соңғы күні Клиши «Манчестер Сити» стадионында «Квинс Парк Рейнджерс» клубына қарсы 3:2 есебімен жеңіске жеткен матчта 90 минут бойы ойнады. Бұл матч «Ситиге» қарсыласы «Манчестер Юнайтедтің» есебінен жеңіс сыйлады. Клиши өзінің мансабындағы екінші Премьер-лига жеңімпазының медалін жеңіп алды, алғашқысын «Арсеналмен» 2003-04 маусымда жеңіп алған. 2013 жылдың мамырында Клиши «Ситимен» 2017 жылға дейін «Этихад» стадионында қалу туралы келісімшартқа қол қойды. «Мен «Ситимен» жаңа келісімге қол қойғаныма өте қуаныштымын және келесі маусымды асыға күтудемін», - деді Клиши. «Бұл жыл біз қалағандай болмады, бірақ келесі маусымда біз одан да мықты болып ораламыз және осы тәжірибеден сабақ аламыз». Клиши 2014 жылдың мамырында «Манчестер Сити» «Ливерпульдің» қарсылығын жеңіп, Премьер-лига титулын үшінші рет жеңіп алғанда тағы бір Премьер-лига жеңімпазының медалін жеңіп алды. Клиши «Манчестер Сити» сапындағы алғашқы голын 2014 жылдың 30 қарашасында «Саутгемптонға» 0:3 есебімен жеңіске жеткен матчта соқты. 2017 жылдың 25 мамырында «Манчестер Сити» Клиши клубты тастап кететінін хабарлады.

Стамбул Башакехир

2017 жылдың 7 шілдесінде «Стамбул Башакшехир» клубы Клишидің күні ішінде медициналық тексеруден сәтті өткенін хабарлады, одан кейін ол түрік клубымен 3 жылдық келісімшартқа қол қойды. 2020 жылдың 19 шілдесінде Клиши «Башакшехирдің» тарихындағы тұңғыш рет лига титулын жеңіп алуына көмектесті, маусымның соңғы алдындағы күні «Кайсериспор» клубымен өткен ойындағы жалғыз голға нәтижелі пас берді.

Сервет

2020 жылдың 2 желтоқсанында Клиши Швейцария Суперлигасының «Серветте» клубына тегін трансфермен және 18 айға келісімшарт бойынша қосылды.

Жастық шақ

Клиши Францияның барлық жастар құрамаларында ойнады, жасына сәйкес командалардың құрамына шақырылды. 15 жасқа дейінгі құрамаға ол жаттықтырушы Люк Рабаттың басшылығымен кеш қосылды. Клиши жастар арасындағы халықаралық дебютін 2001 жылғы 13 наурызда Италияға қарсы өткен жолдастық ойында жасады, бұл кездесу 3:0 есебімен Францияның жеңісімен аяқталды. Ол командамен бірге 2001 жылғы Монтейгу турнирінде үш матч өткізді, Франция бұл турнирде жеңіске жетті. Клиши Италияның Салерно қаласында өткен халықаралық турнирде де барлық үш ойында қатысты. 17 жасқа дейінгі құрамада Клиши Францияның 2002 жылғы Еуропа чемпионатының іріктеу турниріне қатысуы үшін он матчта ойнады. Командадағы дебютін ол 2001 жылғы 19 қыркүйекте маусымның алғашқы лигалық матчында жасады, бұл кездесуде Югославияны 1:0 есебімен жеңді. УЕФА санкциялаған турнирге іріктеу кезінде Клиши үш іріктеу матчының екеуіне қатысты. Турнирде ол барлық алты матчта сол қапталдағы қорғаушы ретінде ойнады. Франция финалға жетті, бірақ болашақ «Арсенал» командаласы Филипп Сендерос бастаған Швейцариядан жеңілді. «Канн» клубында ойнаған уақытының көбейгеніне байланысты Клишидің 18 жасқа дейінгі құрамадағы өте басымдығы болған жоқ, ол тек үш матчта ғана ойнады. 2004 жылғы Еуропа чемпионатының іріктеу турниріне қатысуға тырысқан 19 жасқа дейінгі құрамаға ол тұрақты ойыншы ретінде қайта оралды. Франция бірінші іріктеу кезеңінде үшінші орын алғаннан кейін күтпеген жерден жеңіліске ұшырады. Команданың іріктеуден шығарылуынан кейін Франция тағы үш матч өткізді. Клиши Украинаға қарсы соңғы екі матчта ойнады. 21 жасқа дейінгі құрамаға алғашқы шақыруын ол жаттықтырушы Раймонд Доменектің басшылығымен алды, бұл матч Францияның 2004 жылғы Еуропа чемпионатының іріктеу турниріне қатыса алмағаннан кейін өткізілді. Бельгияға қарсы өткен бұл матч 1:0 есебімен Францияның жеңісімен аяқталды. 2004 жылғы Тулон турнирінде команданың барлық матчтарында бастапқы құрамда ойнағанмен, маусымның соңына қарай Клиши сол қапталдағы қорғаушы орнын «Лион» клубының перспективті ойыншысы Жереми Бертодқа жоғалтты. Ол командамен соңғы рет 2005 жылғы 15 қарашада Англияға қарсы өткен плей-офф матчында ойнады, бұл матч 2006 жылғы Еуропа чемпионатында қандай команданың қатысатынын анықтады. Клиши бірінші матчты бастапқы құрамда ойнады, бірақ жартылай уақытта Бертодқа ауыстырылды. Франция Англияны жалпы есеп бойынша 3:2 есебімен жеңіп, турнирге қатысу құқығын алды. Алайда, «Арсенал» клубында ойнаған кездегі жарақатынан (аяғының сынуы) осы жарысқа қатыса алмады.

Аға

2008 жылдың 31 қаңтарында Клиши тұңғыш рет ұлттық құрамаға шақырылды. Бірақ, ол Испаниямен өтетін кездесуден бір күн бұрын Конго Демократиялық Республикасына қарсы жолдастық ойында «B» командасының құрамында ойнады. 2008 жылы бірнеше шақырудан кейін, Клиши 10 қыркүйекте 2010 жылғы әлем чемпионатына іріктеу ойынында Сербияға қарсы алғашқы ойынын өткізді. Келесі айда ол Тунис және Австрияға қарсы 3:1 есебімен жеңіске жеткен кездесулерде бастапқы құрамда шықты, бірі – жолдастық, екіншісі – әлем чемпионатына іріктеу кезеңі. Келесі бір жарым жыл бойы Клиши Франция атынан халықаралық жарыстарда ойнамады. Дегенмен, ол 2010 жылғы ФИФА әлем чемпионатына қатысу үшін Доменехтің 30 ойыншыдан тұратын алдын ала тізіміне енді. Кейін Клиши 23 ойыншыдан тұратын құрамаға шақырылып, Патрис Эвраның қосалқы ойыншысы болды. Турнирде Франция футболшылары шабуылшы Николас Анельканың құрамадан қуылтуына наразылық білдіріп, ереуілге шықты. Топтық кезеңнің соңғы матчында, Оңтүстік Африкаға қарсы, бірнеше тәжірибелі ойыншылардың қатыспауына байланысты Клиши бастапқы құрамда ойнады және команданың 2:1 есебімен жеңілісіне дейін барлық уақыт бойы алаңда болды, нәтижесінде Франция турнирден шығарылды. Ойыншылардың бүлік тудыруы салдарынан Клиши және команданың тағы 22 мүшесі Норвегияға қарсы жолдастық ойынға қатысудан шеттетілді. Эвраның бес ойынға дисквалификацияланғаннан кейін, жаңа ұлттық құрама басшысы Лоран Бланк Клишиді бастапқы құрамға қосты. Әлем чемпионаттан кейінгі Белоруссияға қарсы алғашқы матчынан кейін Клишидің қорғанысы сынға ілікті; Ян М’Виламен келіспеушілікке байланысты, ол Вячеслав Хлебтің матчтағы жалғыз голға нәтижелі пас беруіне кедергі келтіре алмады, нәтижесінде Франция 1:0 есебімен жеңілді. Бұл сәтсіздікке қарамастан, Клиши бірінші таңдау болып қала берді және команданың келесі үш матчында да ойнады. 2010 жылдың қарашасында Клиши Эрик Абидалдың пайдасына құрамнан шығарылды. Абидалдың бауырда ісік табылғаннан кейін Эвра командаға оралды және алғашқы матчында сол қанаттағы қорғаушы ретінде алаңға шықты. Кейін Клиши бұл шешімге наразы болғанын, бірақ басшының таңдауын құрметтегенін мойындады. 2012 жылдың маусым айында ол Франция құрамасына 23 ойыншыдан тұратын тізімге енді және Польша мен Украинада өткен УЕФА Еуро-2012 турнирінде Эвраның орнына 22 нөмірлі жейдемен ойнады. Ол Украина және Швецияға қарсы соңғы екі топтық матчта, сондай-ақ турнирдің ширек финалында Испанияға қарсы 2:0 есебімен жеңіліс тапты.

Франция U-21

2023 жылдың тамызында Клиши өзінің бұрынғы командаласы Тьерри Генридің француз жастар құрамасы мен француз Олимпиада құрамасының көмекші бапкері болып тағайындалды.

Демеушілік

2012 жылы Гейль Клиши неміс спорттық киім және аяқ киім өндірушісі Puma SE компаниясымен демеушілік келісім шарт жасасты. Ол бұрынғы командаластары Серхио Агуэро және Яя Туре сияқты evoSPEED футбол буттарын таңдады. Клиши бұрын британдық Umbro брендімен және оның Stealth желісімен жұмыс істеген.