Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Өзгермелі қуаттылық немесе қуаттылықты таңдау мүмкіндігі – қазіргі заманғы ядролық қарулардың көпшілігінде қолбар опция. Ол операторға қарудың қуатын немесе жарылғыш күшін анықтауға мүмкіндік береді, соның арқасында бір конструкцияны түрлі жағдайларда пайдалануға болады. Мысалы, Mod 10 B61 бомбасының қуаты 0,3, 5, 10 немесе 80 килотоннаны құрады, бұл көрсеткіш ұшаққа тиелген кезде ұшақ құралының корпусы ішіндегі дискені қалай орнатуға болса, соған байланысты болатын. Өзгермелі қуаттылық технологиясы кем дегенде 1950 жылдардың соңынан бері бар. Өзгермелі қуатты қарулардың мысалдары: B61 ядролық бомбалар отбасы, B83, B43, W80, W85 және WE177A оқ-дәрілері. Көптеген қазіргі заманғы ядролық қарулар Теллер-Улам конструкциялы термоядролық қарулар болып табылады, олардың бірінші кезеңі – бөліну, ал екінші кезеңі – қосылу, ол бірінші кезеңнің энергиясымен қысымға ұшырайды. Олар қуатты өзгертуге кем дегенде үш әдіс ұсынады:
Variable yield, or dial a yield, is an option available on most modern nuclear weapons. It allows the operator to specify a weapon's yield, or explosive power, allowing a single design to be used in different situations. For example, the Mod 10 B61 bomb had selectable explosive yields of 0.3, 5, 10 or 80 kilotons, depending on how the ground crew set a dial inside the casing when it was loaded onto an aircraft. Variable yield technology has existed since at least the late 1950s. Examples of variable yield weapons include the B61 nuclear bomb family, B83, B43, W80, W85, and WE177A warheads. Most modern nuclear weapons are Teller–Ulam design type thermonuclear weapons, with a fission primary stage and a fusion secondary stage which is collapsed by the energy from the primary. These offer at least three methods to vary yield:
Біріншілік қуатты қосылу арқылы күшейту, яғни бастапқы бөлінуші бомбаның ішіндегі аз мөлшердегі дейтерий/тритий (DT) газын пайдалану арқылы оның қуатын арттыру, бөліну процесінің басында DT қосылуынан қосымша нейтрондарды беру арқылы. Әдетте, газ жарылыстан бірнеше секунд бұрын жіберіледі және пайдаланылатын мөлшері алдын ала белгіленеді, мысалы, нөлдік, 25%, 50% немесе барлық газ. Сыртқы нейтрон инициаторларын (ENI) пайдалану уақытын немесе әдісін өзгерту арқылы біріншілік қуатты өзгерту. Бұл – кішкентай бөлшектерді үдеткіштері, олар дейтерийді тритий нысанына (немесе керісінше) үдетіп, қысқа термоядролық реакцияны тудырады, нәтижесінде энергетикалық нейтрондардың қысқа импульсі пайда болады. Ядролық біріншілік ұңғыманың құлау кезінде ENI импульсінің уақыты қуатқа елеулі әсер ете алады, сондай-ақ нейтрон инъекциясының жылдамдығын да бақылауға болады. Термоядролық екіншілік кезеңді тоқтату, яғни біріншілікті екінші кезеңді тұтандыру үшін жеткілікті қысымға ие болмайтындай төмен қуатпен оқтап жіберу, немесе жапқыштар немесе ұқсас механизмдерді пайдалану арқылы біріншілік оқталған кезде оқ-дәрі ішіндегі энергия тасымалын қысқа уақытқа тоқтату. Егер біріншілік энергиясы екіншілікке бағытталмай тұрып, сәулелену корпусына тарап кетсе, онда екіншілік жарылмайды. Қазіргі британдық ядролық оқ-дәрілерінің барлығы стандартты түрде өзгермелі қуаттылық технологиясын қамтиды.
Varying primary yield by boosting with fusion, using small amounts of deuterium / tritium (DT) gas inside the primary fission bomb to increase its yield by supplying additional neutrons from DT fusion at the beginning of the fission process. Typically, the gas is injected a few seconds before detonation and the amount used can be presete. g., zero, 25%, 50%, or all of the gas. Changing the primary yield by varying the timing or use of external neutron initiators (ENIs). These are small particle accelerators that cause a brief fusion reaction by accelerating deuterium into a tritium target (or potentially vice versa), producing a short pulse of energetic neutrons. Precise timing of the ENI pulse as the nuclear primary's pit is collapsing can significantly affect yield, and the rate of neutron injection can also be controlled. Shutting down the thermonuclear secondary, either by firing the primary at low enough yield that it does not compress the secondary sufficiently to ignite, or by blocking energy transport inside the warhead briefly as the primary is firing using shutters or a similar mechanism. If the primary's energy starts to disperse through the radiation case before being focused on the secondary then the secondary will likely never detonate. All current British nuclear warheads incorporate variable yield technology as standard.
Халықтық мәдениет
Диалл - өнімділік құрылғысы «Диабло Меса» триллерінің сюжетіне енгізілген.
A dial a yield device is featured in the plot of the thriller novel Diablo Mesa.