Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ұшақтағы алдыңғы және артқы пропеллерлердің үйлесімі.
Combination of forward and aft mounted propellers on aircraft
Үстеп-соғу конфигурациясымен жасалған ұшақта алдыңғы (тарту) пропеллерлер мен артқы (итеру) пропеллерлердің үйлесімі болады.
An aircraft constructed with a push pull configuration has a combination of forward mounted tractor (pull) propellers, and backward mounted (pusher) propellers.
Конфигурациясы
Push pull конструкцияларында қозғалтқыштар Dornier ұшатын қайықтарындағыдай қанаттың үстіне орналастырылады немесе Rutan Defiant және Voyager canard конструкцияларындағыдай, дәстүрлі ұшақтардан қысқарақ фюзеляжға орнатылады. Cessna Skymaster және Adam A500 сияқты екі бағаналы конструкцияларда ұшақтың құйрығы екі бағана арқылы, түрткіш винттің арт жағынан ілініп тұрады. Ал, Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңіндегі Dornier Do 335 және 1960 жылдардың басында жасалған француздық Moynet M 360 Jupiter эксперименталды жеке ұшағында түрткіш винт құйрықтың артында орналасқан.
Push pull designs have the engines mounted above the wing as Dornier flying boats or more commonly on a shorter fuselage than conventional one, as for Rutan Defiant or Voyager canard designs. Twin boomers such as the Cessna Skymaster and Adam A500 have the aircraft's tail suspended via twin booms behind the pusher propeller. In contrast, both the World War II era Dornier Do 335 and the early 1960s designed French Moynet M 360 Jupiter experimental private plane had their pusher propeller behind the tail.
Құрылымның пайдасы
Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде таза итергіш конфигурациясының танымалдылығы төмендеді, бірақ итергіш-тарту конфигурациясы қолданыла береді. Оның артықшылығы – екі пернелі ұшақтың центрінде орнату мүмкіндігі, бұл екі қанатқа орнатылған қозғалтқыштарға тән кедергінің артуын болдырмайды. Егер екі қозғалтқыштың бірі істен шықса, ұшу оңайырақ болады, себебі қалған қозғалтқыштан түсетін итергіш күш центрінде қалады. Ал, дәстүрлі екі қозғалтқышты ұшақ істен шыққан қозғалтқыш жағына қарай бұрылып, VMC деп аталатын белгілі бір жылдамдықтан төмен қанатынан айырылып, басқару мүмкін болмайды.
While pure pushers decreased in popularity during the First World War, the push pull configuration has continued to be used. The advantage it provides is the ability to mount two propellers on the aircraft's centreline, thereby avoiding the increased drag that comes with twin wing mounted engines. It is also easier to fly if one of the two engines fails, as the thrust provided by the remaining engine stays in the centerline. In contrast, a conventional twin engine aircraft will yaw in the direction of the failed engine and become uncontrollable below a certain airspeed, known as VMC.
Құрылыс проблемалары
Артқы қозғалтқыш алдыңғы қозғалтқыштан туындаған бұзылған ауа ағынында жұмыс істейді, бұл оның тиімділігін алдыңғы қозғалтқыштың 85%-ына дейін төмендетуі мүмкін. Сонымен қатар, артқы қозғалтқыш, егер құйрық бөлігіне орнатылса, ұшу кезінде ұшақтың бұрылуына кедергі келтіруі мүмкін, немесе қанатын бұзбай орнату үшін қосымша шаралар қабылдау қажет. Осы себепті олар көбінесе суға қонатын ұшақтарда қолданылады, онда мұндай мәселелер туындамайды.
The rear engine operates in the disturbed air from the forward engine, which may reduce its efficiency to 85% of the forward engine. In addition the rear engine can interfere with the aircraft's rotation during takeoff if installed in the tail, or they require additional compromise to be made to ensure clearance. This is why they are more common on seaplanes, where this is not a concern.
Ұшу
Америка Құрама Штаттарында осы итеру-тарту немесе "орталық күш" конфигурациясы бар ұшақта көп қозғалтқышты ұшуға рұқсат алған ұшқыштар тек орталық күш ұшақтарымен ғана шектеледі; дәстүрлі екі қозғалтқышты ұшақта көп қозғалтқышты ұшуға рұқсат алған ұшқыштар орталық күш ұшақтарына қатысты мұндай шектеуге ие емес. Бұл шектеуді дәстүрлі көп қозғалтқышты ұшақта қосымша сынақтан өткеннен кейін алып тастауға болады.
Pilots in the United States who obtain a multi engine rating in an aircraft with this push pull, or "centerline thrust," configuration are restricted to flying centerline thrust aircraft; pilots who obtain a multi engine rating in conventional twin engine aircraft do not have a similar limitation with regard to centerline thrust aircraft. The limitation can be removed by further testing in a conventional multi engine aircraft.
Әскери қолдану
Оның артықшылықтарына қарамастан, түрткі-тарту конфигурациялары әскери ұшақтарда сирек кездеседі. Азаматтық ұшақтарда байқалатын мәселелерден басқа, ұшақ апатқа ұшыраған жағдайда ұшқышқа қауіптің артуы және ұшақтан парашютпен секіру қажеттілігі де қиындықтар тудырады. Апат кезінде артқы қозғалтқыш ұшқышты қысып қоюы мүмкін, ал парашютпен секіргенде, ұшқышқа винтке соғылу қаупі бар. Бұрынғы әскери қолданыс мысалдарына жоғарыда аталған Siemens Schuckert DDr. I екі қозғалтқышпен жабдықталған үш қанатты ұшақ және қозғалтқыштары екі бөлек фюзеляждың алдыңғы және артқы жағына орнатылған Gotha G. VI кіреді. Итальяндық Caproni Ca.3 тримоторы екі тартымды және бір түрткіш қозғалтқышымен жақсы нәтиже көрсетті. Екі дүниежүзілік соғыс аралығында, түрткі-тарту ұшақтарының көпшілігі ұшу қайықтары болды, олардың ішінде Dornier Wal ең көп санымен ерекшеленді, ал Farman F.220 сияқты бірқатар ауыр бомбалаушылар қанаттарының астында түрткі-тарту жұптарымен орнатылған қозғалтқыштарды пайдаланды. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңына қарай, неміс Dornier Do 335 екі қозғалтқышпен жабдықталған, Zerstörer үміткері ауыр истребитель артқы винт пен арқалық құйрықтың сыртын, қолмен ажыратылатын негізгі кабинаны, сондай-ақ катапульталық креслоны шығаруға арналған жарылғыш зарядтармен жабдықталды. Бұл конфигурацияны қолданған соңғы әскери ұшақтардың бірі – Вьетнам соғысы кезінде әуе бақылауына пайдаланылған американдық Cessna O-2 болды.
Despite its advantages push pull configurations are rare in military aircraft. In addition to the problems noted for civil aircraft, the increased risk to the pilot in the case of a crash or the need to parachute from the aircraft also pose problems. During a crash the rear engine may crush the pilot and if bailing out, the pilot is in danger of hitting the propeller. Examples of past military applications include the aforementioned Siemens Schuckert DDr. I twin engined triplane and the Gotha G. VI, with its engines mounted on the front and rear ends of two separate fuselages. More successful was the Italian Caproni Ca.3 trimotor, with two tractor engines and one pusher. Between the wars, most push pull aircraft were flying boats, of which the Dornier Wal was probably the most numerous, while a number of heavy bombers, such as the Farman F.220 used engines mounted in push pull pairs under the wings. Near the end of World War II, the German Dornier Do 335 push pull twin engined, Zerstörer candidate heavy fighter featured explosive charges to jettison the rear propeller and dorsal tailfin, a manually jettisonable main canopy, as well as an ejection seat. One of the last military aircraft to use the configuration was the American Cessna O 2, which was used for forward air control during the Vietnam war.