Кіріспе

"Catspaw" – американдық ғылыми фантастикалық телесериал "Жұлдыздар жолының" екінші маусымының жетінші бөлімі. Роберт Блох жазған және Джозеф Певни түсірген бұл эпизод алғаш рет 1967 жылдың 27 қазанында көрсетілді. "Энтерпрайз" экипажы басқа галактикадан келген, сиқырға ұқсайтын күштерге ие екі шетелдікпен кездеседі. Бұл эпизод сериалдың тұрақты актер құрамына Павел Чеховты (Вальтер Кениг) енгізген алғашқы түсірілім болды, бірақ кейіпкермен бірнеше эпизод көрсетілгеннен кейін эфирге шықты; көрсетілуі Хэллоуинмен сәйкес келу үшін кейінге қалдырылды.

Сюжет

"Энтерпрайз" кемесі, капитан Кирктің басшылығымен, тіршілік белгісі жоқ Пирис VII планетасының орбитасында айналып жүр. Бас инженер Скотт, лейтенант Сулу және экипаж мүшесі Джексоннан құралған десант тобымен байланыс үзілді. Джексон кемеге қайтаруды сұрайды, бірақ платформадан өлі қалпымен құлайды. Оның ашық аузынан ерегіс дауыс естіледі, "Энтерпрайз" қарғысқа ұшырады және дереу планетаны тастап кету керек, әйтпесе өлімге ұшырайсыздар дейді. Кирк бірінші офицер Спок пен бас дәрігер доктор МакКоймен бірге жоғалған экипаж мүшелерін іздеу үшін келеді, ал "Энтерпрайз" бас инженері ДеСаллға басшылық тапсырылады. Десант тобы үш әйел бейнесін көреді, олардың сыртқы түрі әйелдерге ұқсас, олар десант тобын одан әрі жүрмеуге ескертеді. Топ ескертулерді елемейді және орта ғасырлық сарайға ұқсайтын құрылысты табады. Сарайға кіргенде, десант тобы алмас әшегі бар қара мысықты кездестіреді. Олар мысықтың соңынан ергенде еден құлайды, соққыдан олар есінен танып қалады. Олар оянғанда, өздерін түрмеде екенін көреді. Біраз уақыттан кейін Скотт пен Сулу гипноз күйінде пайда болып, олардың кісендерін ашады. Кирк және басқалары оларды жеңуге тырысады, бірақ кенеттен өздерін сарайдың басқа бөлігінде, Короб пен қара мысықтың қасында табады, ол кеңес сұрап тұрғандай көрінеді. Спок планетада тіршілік жоқ екенін айтады, ал Короб өзінің жергілікті емес екенін мойындайды. Мысық бөлмеден шығып кетеді, ал Коробтың әдемі әріптесі Сильвия кіреді, оның әшегі мысықтың әшегімен бірдей. Өзінің күшін көрсету үшін, Джексонды өлтіргенін мәлімдеп, Сильвия "Энтерпрайз" моделін жанып тұрған шамның үстіне іліп қояды, содан кейін нағыз "Энтерпрайз" экипажы корпустың температурасының күрт өскенін хабарлайды. Кирк өте қиын жағдайда келісіп, ынтымақтастыққа уағдаласады. Короб содан кейін кеме моделін кристалдық призмамен орап, "Энтерпрайз" бұзылмайтын күш өрісіне қоршалғанын хабарлайды. Кирк пен Спокты түрмеге қайтарады. Біраз уақыттан кейін МакКой гипноз күйінде пайда болып, Киркті Сильвияға жетеледі. Сильвия адамдық сезімдерді бастан кешіргісі келеді және Кирктің қызығушылығын ояту үшін әртүрлі әйелдік бейнелерде пайда болады. Кирк ақпарат алуға тырысып, оның ойынына қатысады. Сильвия Киркке олардың екеуі де басқа галактикадан келген саяхатшылар екенін айтады, олар өздерінің күшін "трансмутатор" деп аталатын құрылғы арқылы қолданады, бұл оларға материяны басқаруға мүмкіндік береді. Сильвия Кирктің өзін пайдаланғанын түсінеді және ашуланып, оны түрмеге қайтарады. Короб Кирк пен Спокты босатып, кемелерін босатып жібергенін айтады және оларды дереу кетуге шақырады, өйткені ол енді Сильвияны бақылауда ұстай алмайды. Сильвия алып мысық түрінде оған шабуыл жасайды. Короб сүңгісін жібереді, ал Кирк оны көтеріп алып, оның трансмутатор екенін болжайды. Кирк Сильвияға оның трансмутаторы бар екенін айтады. Ол оны фазермен қорқытқанда жояды. Сарай жоғалып кетеді, ал Сулу, Скотт және МакКой қалыпқа келеді. Кирк төмен қарап, екі кішкентай көк және сары тіршілік иелерін көреді, олар Короб пен Сильвияның нағыз түрі болып шығады. Трансмутаторсыз өмір сүре алмай, екі тіршілік иесі өліп, жоғалып кетеді.

Өндіріс

Блох бұл эпизодты өзінің 1957 жылғы "Бромстик Рид" атты қысқа әңгімесіне сүйене отырып жазды, сондай-ақ "Жұлдызды жол" эпизоды "Кішкентай қыздар неден жасалған?" авторы да осы кісі. Екеуінде де "Ескілер" есімдері кездеседі. Ассистент бас инженер ДеСалл кейіпкері бұрын "Готтың қожасы" және "Жәннаттың бұл жағы" эпизодтарында алтын түсті командалық жейде киіп пайда болған. "Ловидің құпия сыйлықтары" (23 қаңтар 1967 жылы көрсетілген) эпизодында Гиллиган киген плащ, "Кэтспо" (27 қазан 1967) эпизодында Короб та киген.

Сыни жауап

2017 жылы H&I "Catspaw" эпизодын "көңілді қорқытатын, мазасыз ететін және тікелей қорқынышты" эпизодтар тізіміне қосты. Тізімде эпизодты жазған Роберт Блох, әйгілі психологиялық триллер "Психо" романының авторы екені атап көрсетілді. 2020 жылы Den of Geek "Catspaw" эпизодын барлық Star Trek франшизасының телесерияларының арасындағы 28-ші ең қорқынышты эпизод деп бағалады, соның ішінде кейінгі телесерияларды да қамтиды. 2021 жылы ScreenRant "Catspaw" эпизодын барлық Star Trek франшизасының телесерияларының арасындағы 10-шы ең қорқынышты эпизод деп бағалады, соның ішінде кейінгі сериалдарды да ескере отырып.

Шығару

Catspaw 1994 жылдың 15 сәуірінде CBS Paramount International Television компаниясы арқылы VHS форматында жарық көрді.