Кіріспе

Термоциклер (сонымен қатар термоциклер, ПТР машинасы немесе ДНК күшейткіші деп те аталады) – полимераза тізбекті реакциясы (ПТР) арқылы ДНК сегменттерін көбейтуге арналған зертханалық құрал. Термоциклер зертханаларда температураға сезімтал басқа реакцияларды, соның ішінде шектеу ферментінің қорытылуын немесе жылдам диагностиканы жеңілдету үшін де қолданылуы мүмкін. Құрылғыда реакциялық қоспаларды сақтайтын түтіктер салынатын тесіктері бар жылу блогы болады. Содан кейін циклдеуші алдын ала бағдарламаланған қадамдармен блок температурасын көтеріп, төмендетеді.

Тарих

Алғашқы термоциклер ДНК полимераза I-нің Кленов фрагментімен жұмыс істеу үшін жасалған. Бұл фермент амплификация процесінің әрбір қыздыру кезеңінде жойылғандықтан, әр цикл сайын жаңа фермент қосу қажет болды. Бұл автоматты пипеткаға негізделген, ашық реакциялық түтікшелермен жабдықталған ауыр машинаға әкеп соқты. Кейіннен ПТР процесі Thermus aquaticus бактериясынан алынған термотұрақты ДНК полимеразасын пайдалануға бейімделді, бұл термоциклдің құрылымын едәуір жеңілдетті. Кейбір ескі машиналарда температураны реттеу үшін блок май ваннасына батырылса, ал қазіргі ПТР машиналарында Пельтье элементі жиі қолданылады. Жоғары сапалы термоциклер көбінесе жылдам температура өзгерісіне және блок бойында біркелкі температураға қол жеткізу үшін күміс блоктарды қамтиды. Басқа циклдерде жоғары жылу сыйымдылығы бар бірнеше блоктар болады, олардың әрқайсысы тұрақты температурада ұсталады, ал реакциялық түтікшелер автоматтандырылған процесс арқылы олардың арасында жылжытылады. Микрофлюидтік чиптегі ыстық және суық аймақтар арқылы реакциялық қоспа арна бойымен жылжыған шағын термоциклер жасалды. Квантитативті ПТР үшін арналған термоциклер реакция циклы кезінде флуоресценцияны бақылауға мүмкіндік беретін оптикалық жүйелермен жабдықталған.

Қазіргі заманғы инновациялар

Қазіргі заманғы термоциклдер реакциялық түтіктердің қақпақтарына қысылатын қыздырылған қақпақпен жабдықталған. Бұл реакциялық қоспалардан судың қақпақтың ішкі бетінде конденсациялануына кедергі келтіреді. Бұрын, осы мақсатта минералды майдың қабаты қолданылатын. Кейбір термоциклдер стандартты емес немесе әртүрлі ПТР пластикалық ыдыстарын пайдалануға мүмкіндік беретін толық реттелетін қыздырылған қақпақпен жабдықталған. Ал кейбір термоциклдер бірнеше блокпен жабдықталған, бұл бірнеше ПТР реакцияларын бір уақытта жүргізуге мүмкіндік береді. Кейбір модельдерде блоктың әртүрлі бөліктерінде әртүрлі температураны орнатуға арналған градиент функциясы бар. Бұл, әсіресе, ПТР праймерлері үшін қолайлы оттестіру температурасын анықтау кезінде өте пайдалы.