Кіріспе
Америка Құрама Штаттарындағы ескі пошта маршруты түрі – «Жұлдызды маршруттар» АҚШ пошта қызметі және пошта жеткізу қызметтерін келісімшарт негізінде тартумен байланысты қолданылатын термин. 1970 жылдан бері бұл термин қолданылмайды, бірақ кейде «Жұлдызды маршруттарды» алмастырған Highway Contract Routes (HCR) маршруттарын атау үшін пайдаланылады. Бұл термин көбінесе 1870 жылдардағы пошта қызметкерлеріне пара беруге қатысты бірқатар дау-дамағлдармен байланыстырылады.
Star routes is a term used in connection with the United States postal service and the contracting of mail delivery services. The term is defunct as of 1970, but still is occasionally used to refer to Highway Contract Routes (HCRs), which replaced the Star routes. The term is mostly used in connection with a series of scandals in the 1870s involving bribes to postal officials.
Өмірбаян
1845 жылға дейін темір жолдан басқа ішкі поштаны тасымалдау, сатылы немесе дилижанс қызметтерін ұсынған конкурсанттарға тапсырылды. 1845 жылғы 3 наурыздағы Конгресс актісі бұл жүйені жойды, онда пошта бас директоры осындай барлық келісімшарттарды адал орындалуына жеткілікті кепілдік берген және ешқандай қосымша талапсыз, ең төмен баға ұсынған жеңімпазға жалға беруі керек болды. Бірақ, тасымалдаудың тиісінше жылдамдығы, нақтылығы және қауіпсіздігі қамтамасыз етілуі тиіс еді. Осындай ұсыныстар "жылдамдық, нақтылық және қауіпсіздік ұсыныстары" деп аталды және маршрут тізілімдерінде үш жұлдызбен (***) белгіленді, соның салдарынан оларды "жұлдызды маршруттар" деп атады.
Жұлдызды бағыт алаяқтары
"Жұлдызды жол" алаялығы – 19 ғасырдағы табысты схема, онда пошта қызметкерлері оңтүстік және батыс аймақтарындағы пошта жеткізу келісімшарттарын беру үшін пара алған. "Жұлдызды жолдар" жемқорлығына қатысты тергеу 1881 жылы президент Джеймс А. Гарфилд басшылығымен жүргізілді. Грант әкімшілігі кезінде 1872 және 1876 жылдары "Жұлдызды жол" алаялығы бойынша Конгресс тарапынан екі тергеу өтті. 1872 жылғы тергеу нәтижелері парамен ластанған, ал 1876 жылғы тергеу "Жұлдызды жол" алаялығын уақытша тоқтатуға қол жеткізді. 1878 жылы Хейз әкімшілігінде жемқорлық қайта жанданды, ол Гарфилд әкімшілігінде де жалғасты. Іске қатысқан басты тұлғалардың арасында ірі мердігерлер, Вермонт штатының бұрынғы АҚШ өкілі Брэдли Барлоу, екінші көмекші пошта бастығы, департаменттегі бірқатар қызметкерлер және Арканзас штатының сенаторы Стивен В. Дорси болды, ол Джеймс А. Гарфилдтің 1880 жылғы президенттік науқаны кезінде Республикалық Ұлттық Комитетінің хатшысы болды. Гарфилдтің қанымен өлтірілуінен кейін президент Честер А. Артур тергеуді жалғастырды. 1882 жылы федералдық сот процесі өтті, ол ақыры пошта сақинасын таратуға мүмкіндік берді. Алдамшылық кеңінен таралғанмен, сотталғандардың саны аз болды. "Жұлдызды жолдар" ісіндегі көптеген айыпталушыларды танымал заңгер және шешен Роберт Ингерсолл сәтті қорғады. "Жұлдызды жолдар" жемқорлығына байланысты халықтың наразылығы мемлекеттік қызмет реформасына және 1883 жылы Пендлтон мемлекеттік қызмет реформасы заңының қабылдануына түрткі болды.
Жойылғаннан кейінгі кезең
1970 жылдан бастап қазір "Тас жол келісімшарт маршруттары" (немесе HCR) деп аталатын Star Routes поштаны тікелей клиенттерге жеткізу тәсіліне айналды. Тарихи тұрғыдан алғанда, Тас жол келісімшарт маршруттары үй шаруашылықтарына пошта жеткізу үшін сирек қолданылды. Ерекшелік – бір шақырымға бірден аз клиент бар ауылдық аймақтар. Қазіргі уақытта HCR-ді кез келген жерде поштаны тікелей клиенттерге жеткізу үшін пайдалануға болады. Олар көбінесе жаңа тұрғын үйлер салынып жатқан, дамып келе жатқан аймақтарда пошта жеткізу үшін қолданылады. Кейбір маршруттар күніне 20-ға жуық хат жеткізілетін аймақтарда ашылуда. 2000 жылдан бері АҚШ Пошта қызметі "Келісімшарттық жеткізу қызметі" (CDS) терминін Star Route-тың ең соңғы нұсқасы ретінде енгізді. Бұл маршруттар жаңадан құрылған қалалық қауымдастықтарға қызмет көрсету үшін құрылған. CDS тасымалдаушылары поштаны тасымалдамайды, және USPS тасымалдаушыларының жалақысынан арзан жұмыс істеуге дайын жеткізушілерді табуға бағытталған. 2007 жылға қарай осы CDS маршруттарының бірнеше мыңы құрылды, одан да көп маршруттарды ашу жоспарлануда. Көптеген мердігерлер енді поштаны пошта бөлімдері арасында тасымалдауды немесе олар тұратын шалғайдағы елді мекендерге жеткізуді қаламайды. Бұл жаңа үрдіс, көбірек қалалық келісімшарт маршруттарының пайда болуы, бизнеске бірнеше келісімшартқа қатысуға және АҚШ Пошта қызметінің әрбір келісімшарт бойынша төлейтін жалақыдан кем төлейтін жұмысшыларды іздеуге мүмкіндік берді. АҚШ Пошта қызметі әлі де штаттық пошта тасымалдаушыларының сенімділігі мен мердігерлердің, уақытша жұмыс агенттігі сияқты, қызметтерінің арзандығы арасындағы тепе-теңдікті табуға тырысуда. Осы келісімшарттық маршруттарды Пошта қызметі қаншалықты бақылай алады және оларды мердігер ретінде сақтай алады деген пікірталас бар. HCR-дың мердігер екенін немесе қызметкер екенін анықтайтын шекараның қайда екені әлі анық емес.