Кіріспе

Сингапурдың негізгі қоғамдық көлік жүйесі

Автобустар Сингапурдың қоғамдық көлігінің маңызды бөлігін құрайды, 2021 жылдың желтоқсан айына қарай күніне орташа есеппен 3,6 миллионнан астам жол жүргізіледі. SBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore және Go Ahead Singapore компаниялары 352 жоспарланған автобус бағыттарын іске асырады. Ең жаңа автобус операторы Go Ahead Singapore 2016 жылдың 4 қыркүйегінде қызметін бастады. 2020 жылға қарай, қазіргі уақытта шамамен 5800 автобус пайдалануда.

Ерте тарих

Автобустар Сингапурға алғаш рет 1925 жылғы Сингапур тракциялық компаниясы туралы жарлық бойынша Сингапур тракциялық компаниясы (СТК) құрылған кезде, электр трамвайдың орнын троллейбус жүйесімен алмастыру үшін енгізілді. Алғашқы троллейбустар 1926 жылғы 14 тамызда Джу Чиат жолы мен Танджонг Пагар арасында қызмет көрсетуді бастады, ал трамвайлар 1927 жылға дейін тоқтатылды. Сол жылдың 30 қыркүйегінде 66 троллейбус алты бағыт бойынша 15 шақырымдық қашықтықта жүрді. Кейіннен 1929 жылы STC жеті Dennis G типті автобустарды енгізді, олар Селетарға қызмет көрсету үшін ауыстырылмас бұрын Гейланг пен Финлайсон Грин арасында жүрді. Алайда, STC жеке меншікке алынып, модификацияланған Ford Model T көліктерін пайдаланатын «Mosquito buses» деп аталатын бейресми жеке тасымалдау түрімен күшті бәсекелестікке тап болды. Мұндай «шаян автобустардың» тізгінсіз жүргізуі үкіметті оларға қатаң ережелерді енгізуге мәжбүр етті, соның ішінде белгіленген аялдамаларда тоқтау (1923) және жылдамдық шектеулері (1927). 1935 жылға қарай «шаян автобустар» бұрынғы «шаян автобустардың» иелері құрған Қытай автобус компанияларымен алмастырылды; бұл қытай автобустары Сингапурдың ауылдық аймақтарын қаламен байланыстырды, ал STC қала ішіндегі қызметтерді қамтамасыз етті. Жағдайдың ауырлығы үкіметтен дереу шаралар қабылдауды талап етті; 1956 жылы Лондондық көлік басқармасының өкілі, мырза Л.С. Хокинс басқарымындағы бес комиссар қоғамдық көлікті ұлттықтандыруды ұсынатын есеп жариялады.

1971 жылдың сәуір айында 10 қытай автобус компаниясы бірігіп, үш ірі аймақтық автобус компаниясын құрды: батыста Amalgamated Bus Company, шығыста Associated Bus Services және солтүстікте United Bus Company. STC Сингапурдың орталық бөлігіндегі қызметін сақтап қалды, бірақ 1925 жылғы STC жарлығымен берілген артықшылықтарын жоғалтты. Қаржылық қиындықтарға және аймақтық компаниялардың бәсекелестігіне төтеп бере алмаған STC 1971 жылы автобус операцияларын тоқтатты, оның қалған автобус паркі үш аймақтық компания арасында бөлінді. Алайда қызмет сапасы айтарлықтай жақсармады, ақаулар мен жолаушылардың шағымдары жиі кездеседі. Нәтижесінде 1973 жылы Сингапур үкіметі үш аймақтық компанияны Сингапур автобус қызметі (SBS) деп аталатын бірыңғай ұйым құруға көндірді. 1977 жылы SBS өзінің алғашқы екі қабатты автобустарын, Leyland Atlantean AN68-ді 86-шы маршрутта Тампинес-Уэй мен Шентон-Уэй арасында пайдалануға берді. Джуронг ауданындағы автобус қызметтеріне қанағаттанбаушылық пен қамтуды жақсарту туралы өтініштерді ескере отырып, SBS Джуронгтан бастап бүкіл ел бойынша автобус қызметтерін қайта ұйымдастыруды бастады. Бұл қала ішінде қызмет көрсететін ішкі қызметтер желісінен тұрады, ал сыртқы қызметтер қаладағы бір нүктеде аяқталады, сондай-ақ осындай терминалды қызмет ететін автобус аралықтары бар. Сонымен қатар, қосымша деполар салынды, бұл SBS-ке автобус операцияларын жақсырақ бақылауға мүмкіндік берді. 1975 жылы адам күшін үнемдеу үшін бір жүргішпен жұмыс істеу (OMO) біржолғы тарифпен (SBS үшін; TIBS қашықтыққа қарай тариф таңдады) енгізілді, одан кейін 1982 жылы бір жүргішпен билет сату операциясы (OTS) енгізілді. 1984 жылға қарай автобус кондукторлары толығымен жойылды. 2002 жылы магниттік жол жүру картасын алмастыру үшін байланыссыз EZ Link картасы енгізілді және Toa Payoh-да бірінші кондиционерленген автобус алмасу пункті ашылды; 2021 жылдың соңына дейін 11 кондиционерленген интеграцияланған көлік торабы (ITH) болды. 2006 жылы SBS Transit өзінің бірінші дөңгелекті арбамен жүретін автобусын, Volvo B9TL-ді Pasir Ris пен St. Michael's арасындағы 21-маршрутында пайдалануға берді. SSB 2007 жылы City Shuttle қызметін тоқтатумен таратылды және оның автопаркі SMRT Buses-ке өтті. 2009 жылға қарай SBS Transit және SMRT Buses жаңа Scania K230UB және Mercedes Benz OC500LE автобустарымен автобус парктерін жаңартты. LTA 2009 жылдан бастап орталық автобус желісін жоспарлаушы рөлін өз мойнына алды, қауымдастықтармен және автобус операторларымен, SBS Transit (SBST) және SMRT Buses (SMRTB) автобус қызметтерін жақсарту аймақтарын анықтау және жолаушыларды орталыққа қоюға және жалпы көліктік желіні жоспарлауда кешенді тәсілді қолдануға назар аудару үшін жұмыс істеді, сондай-ақ Жедел транзиттік жүйе (RTS) желісінің және басқа көлік инфрақұрылымының дамуын ескерді. Бұл олардың пікірлерін алу үшін жасалған, ал кез келген өзгерістер ай сайынғы жаңартулар аясында жүзеге асырылады, бұл Bus Services Enhancement Programme арқылы жүзеге асырылды. BSEP аясында бес жыл ішінде 80 жаңа қызмет енгізіліп, 1000 автобус қосылады. Қызмет көрсету сапасының (QoS) стандарттары да күшейтілді, күту уақытын қысқарту және тығыздықты азайту үшін. Қазіргі уақытта, 2015 жылы жұмыс күндері жолаушылар саны көп маршруттар әр 10 минут сайын немесе одан да жиі жүреді. Автобус қызметтерінің жиілігі де артты, қазірде автобустардың 95% жұмыс күндері тығыз уақытта 10 минут немесе одан аз уақыт аралығында жүреді, бұл көрсеткіш 85%-дан төмендеді. Сондай-ақ, 21 ғасырда қоғамдық автобус операторлары балама отын көздерін қарастыра бастады. 2002 жылы SBS 12 CNG қозғалтқышы бар Volvo B10BLE автобустарын сатып алды, ал алғашқы гибридтік автобустар мен сутек отын жасушасы бар автобустар 2010 жылы енгізілді.

2010 жылдар: мемлекеттік қарыздар

Тәуелсіздіктің алғашқы жылдарынан бастап үкімет автокөліктерді пайдаланудың Сингапур үшін ұзақ мерзімде тұрақты емес екенін қатаң сақтап келді, сондай-ақ автокөлікті пайдалануды шектеу және халықты қоғамдық көлікке көшуге итермелеу үшін саясаттардың кешенді жиынтығын қолданды. 2011 жылдың желтоқсан айында Солтүстік-Оңтүстік метро желісі алғашқы ірі бұзылуға ұшырады, оның салдарынан 127 000 жолаушы қиындыққа тап болды. Қазіргі жұмыс моделіне наразылық күшейгенімен және автобус жүйесіне түсетін жүктеме артқан кезде, негізгі қоғамдық көліктің мемлекеттік органы – Жер көлігі басқармасы (LTA) Автобус қызметін жақсарту бағдарламасын (BSEP) іске қосты. Бұл бағдарлама аясында бес жыл ішінде 80 жаңа және кеңейтілген автобус маршруты, сондай-ақ 1000 мемлекеттік қаржымен сатып алынған автобус, оның ішінде Volvo B9TL, Mercedes Benz Citaro, Alexander Dennis Enviro500 және MAN A22 автобустары пайдалануға енгізілді. 2013 жылы соңғы кондиционерсіз автобус – Volvo Olympian 2 өсі қызметтен алынды, ал SMRT Buses өзінің алғашқы дөңгелекті креслоға қолжетімді буыны бар автобусын – MAN A24 ұсынды, келесі жылы алғашқы екі қабатты автобусын – Alexander Dennis Enviro500 таныстырды. 2014 жылы LTA 2016 жылдан бастап қолданыстағы жұмыс моделін Автобус келісімшарт моделімен (BCM) алмастыратынын жариялады. LTA Transperth моделіне және London Buses-тің бәсекелестік тендерлік моделінің элементтеріне сүйене отырып, барлық автобус активтеріне иелік ететін болады және оларды бес жылға әртүрлі автобус операторларына аймақтық пакеттер түрінде жалға беретін болады. Бірінші автобус пакеті – Булим автобус пакеті Tower Transit компаниясына, ал Лоянг пакеті Go Ahead компаниясына берілді. Екі компания да 2016 жылы қызметін бастады. 2016 жылдың қыркүйегіне дейін қоғамдық автобус жүйесінің барлығы BCM-ге толық көшті, SBS Transit және SMRT LTA-мен 2021-2026 жылдарға дейінгі қалған пакеттерді басқару туралы келісімдерге қол қойды, одан кейін олар біртіндеп бәсекелестік тендерге ашылатын болады. BCM жүйесінде автобус операторлары жаңа мүмкіндіктері бар жаңа автобустарды енгізді. 2016 жылы троллейбустарды тоқтатудан кейін алғашқы толық электрлі автобус – BYD K9A Go Ahead Singapore компаниясымен пайдалануға енгізілді, ал USB зарядтау порттары бар алғашқы автобустар сол жылы SMRT компаниясында пайдалануға түсті. 2017 жылы Tower Transit және SMRT Buses компаниялары екі үш есікті автобусты – MAN A95 екі қабатты және MAN A22 бір қабатты автобустарын сынақтан өткізді. 2018 жылы Volvo компаниясынан жаңа Volvo B5LH гибридті автобустары да сатып алынды. 2018 жылдың 17 желтоқсанында LTA сұраныс бойынша қоғамдық автобус (ODPB) қызметтерін 6 айлық сынақтан өткізді. Бұл қызмет жолаушыларға демалыс күндері Marina Downtown және Joo Koon аймақтарында, сондай-ақ жұмыс күндері кешкі уақытта CBD-ден Bedok немесе Tampines бағытына бара жатқан жолаушыларға сұраныс бойынша автобус қызметтерін тамашалауға мүмкіндік берді. Сынақ кезінде аталған аймақтарға қызмет көрсететін тұрақты автобус маршруттары да қолжетімді болды, бірақ олардың жиілігі төмендеді. Алайда, сынақтар сәтті болмады және 2019 жылдың 15 маусымынан кейін тоқтатылды. Нәтижесінде 400 және 402 маршруттары COVID-19 карантині кезінде тоқтату қажеттілігі болмай, 400 маршрутымен біріктірілді, ол Шентон Уэйден Марина Баражы мен Марина Оңтүстік Пирсіне қатынайды. NR7 маршруты – тоқтатылған алғашқы түнгі автобус маршруты, ал қалғандары 2020 жылдың 7 сәуірінен бастап тоқтатылды. 2019 жылдың сәуір айында SimplyGo жаңа төлем жүйесі енгізілді, ол банк карталарынан тікелей төлем жасауға мүмкіндік береді. 2019 жылдың шілдесінен бастап барлық дөңгелекті креслоға қолжетімді автобустарда балаларға арналған ұстағыштар орнатылды. Сонымен қатар, LTA 2019 жылдың қаңтар және шілде айлары аралығында 139 және 141 маршруттарында арнайы қажеттіліктері бар жолаушылар үшін көмекші технологияларды сынақтан өткізді.

2020 жылдар: тұрақты және қолжетімді автобустар

2020 жылдың 3 сәуірінде SMRT Автобустарының 944 және 983 бағыттарында, Tower Transit компаниясының 66 және 990 бағыттарында, сондай-ақ Go Ahead компаниясының 15 бағытында 10 дана Yutong E12 электр автобустары жұмысын бастады. 2020 жылдың 29 шілдесінде 5 дана BYD K9 электр автобустары SBS Transit компаниясының 135, 162 және 807 бағыттарында жұмысын бастады, ал қалған 15 дананың енгізілуі 2020 жылдың желтоқсан айында аяқталды. 2020 жылдың 27 қазанында SMRT компаниясының 983 бағытында, Tower Transit компаниясының 189 бағытында және Go Ahead компаниясының 83 және 118 бағыттарында Yutong E12DD екі қабатты электр автобустарының 10 данасы жұмысын бастады. 2021 жылдың 25 тамызында 3 есігі бар ST Engineering Linkker LM312 SBS Transit компаниясының 38 және 40 бағыттарында, SMRT Автобустарының 176 және 976 бағыттарында пайда болды. 2021 жылдың 5 қазанында ST Engineering қайта жабдықталған электр автобусы SG3100M, бұрын дизельді автобус болған, SMRT Автобустарының 176 бағытында жұмысын бастады. Алайда, ол келесі күні кері жүру және зарядтау мәселелеріне байланысты қызметтен алынды. 2022 жылдың соңынан 2023 жылдың тамызына дейін жөндеуден өткеннен кейін ол 2023 жылдың тамызында қайтадан жолға шықты. Барлық Volvo Super Olympian автобустары 2020 жылдың 8 сәуірінде қызметтен шығарылды, SBS9889U автобусы 2020 жылдың 11 қарашасына дейін қызметте болды. Дегенмен, 2 автобус сақталды – біреуі Гонконгта мұражайлық мақсаттар үшін, ал екіншісі Сингапурдың Ан Мо Кио қаласындағы арнайы қажеттіліктері бар білім беру орнында практикалық мақсаттар үшін. Kranji Depot [KJDEP] базасында жұмыс істеген жалғыз Mercedes Benz O405G (Hispano Habit) үлгісінің TIB1238H нөміріндегі автобусы Kranji Depot-та сақталды және "Off Peak" нөмірлік тақтасымен тіркеуден шығарылды, ол қызыл түсті тақтада ақ әріптермен жазылған. 2020 жылдың қараша айы TIB1242U нөміріндегі Hispano Habit Mercedes Benz O405G автобусы 169 бағытында жұмыс істеген соңғы мүгедектерге арналмаған автобуспен қызмет көрсетудің соңғы күні болды. 2020 жылдың 1 желтоқсанында Сингапурдағы барлық қоғамдық автобустар мүгедектерге толық қолжетімді болды.

COVID-19 пандемиясы

COVID-19 пандемиясы 2020 жылдың басында пайда болған кезде Сингапур үкіметі вирустың таралуын шектеу үшін «қоршау» шараларын енгізді. Осы шаралар аясында таңдалған қоғамдық автобус бағыттары екі кезеңмен тоқтатылды, кейіннен түзетулер енгізілді. Автобус бағыттарының тоқтатылуының бірінші кезеңі 2020 жылдың 8 сәуірінен бастап күшіне енді, ал екінші кезеңі 2020 жылдың 15 сәуірінен бастап қолданысқа кірді. Тоқтату 2020 жылдың 1 маусымына дейін сақталды; «Экспресс» және «City Direct» бағыттары 1 маусымнан кейін толығымен қайта іске қосылды, ал бірнеше ойын-сауық және қосымша қызметтер 2022 жылдың 30 маусымына дейін тоқтатылды, содан кейін барлық бағыттар 401 бағытынан басқа тоқтатылды. 401 автобусы 2022 жылдың 4 маусымында қайта іске қосылды, ал қалған тоқтатылған автобус бағыттары 2022 жылдың 30 маусымынан бастап жойылды.

Қорғау экрандарын орнату

2016 жылдан бері автобус жүргізушілерін жолаушылардың болуы мүмкін зорлық-зомбылықтарынан қорғау үшін қорғаныш экрандары орнатылды. COVID-19 пандемиясы кезінде бұл вирус жұқтыру қаупінен сақтану үшін де кеңейтілді.

Автономды автобустар

2015 және 2022 жылдар аралығында ST Engineering автономды автобустарды әзірлеу және сынақтан өткізу үшін түрлі бастамалар мен күш-жігер жұмыстарын жүргізді. Халыққа көрсетілген сынақтарға Сентоса (2019 жылы 3 ай), Ғылым паркі 2 (2021 жылы 4 ай) және Джуронг аралы (2021 жылы 4 ай) кірді. 2023 жылы компания жеткіліксіз қаржылық ресурстарды себеп көрсетіп, автономды автобустарды әзірлеу жұмыстарын тоқтатты. Автономды көліктерді сынау және зерттеу орталығы (Cetran) автономды көліктердің қала мемлекетін «жеңіл көлікпен қамтамасыз ету» жоспарының маңызды бөлігі болып қала беретінін, сондай-ақ жол апаттарын азайтып, жолдарды барлығы үшін қауіпсіз ететінін мәлімдеді.

Көлік құралдары

Сингапурдың автобустары бір қабатты және екі қабатты автобустардан тұрады және оларды төрт оператор – SBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore және Go Ahead Singapore басқарады. Буыны бар автобустарды SMRT Buses басқарады, бірнеше бірліктері Bus Contracting Model (BCM) бойынша Селетар және Sembawang Yishun автобус топтамаларының бөлігі ретінде SBS Transit және Tower Transit Singapore компанияларына берілді. +Бір қабатты және буыны бар автобустарҮлгіОператорларҚанша бірлік сатып алындыҚай жылы енгізілдіЕскермелерRef. BYD B12SBS Transit1 бірлік2023Демонстрациялық бірлік. 240 бірлік қосымша сатып алындыBYD C6Tower Transit Singapore4 бірлік2019Бұл автобус үлгісі тек 825-ші бағытта қолданыладыBYD K9SBS Transit20 бірлік2020Go Ahead Singapore 2016-2017 жылдары BYD K9 үлгісін сынақтан өткіздіFTBCI FBC6120BRS7Go Ahead Singapore1 бірлік2023Демонстрациялық бірлікLinkker LM312SBS Transit, SMRT Buses20 бірлік2020Linkker 11 LF төмен қабатты қалалық автобусының негізінде жасалғанMAN A22SBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore & Go Ahead Singapore734 бірлік (Euro V), 150 бірлік (Euro VI)201020 бірлігі COVID-19 пандемиясы кезінде COVID-19 пациенттерін тасымалдауға бейімделді, кейін түрлі жеке операторлар сатып алдыMAN A24SBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore40 бірлік20132023 жылғы маусым айына қарай Сингапурдағы буыны бар автобустардың жалғыз үлгісіVolvo B5LHSBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore50 бірлік2018Volvo B7RLESBS Transit1 бірлік2007Демонстрациялық бірлікYutong E12Go Ahead Singapore, SMRT Buses, Tower Transit Singapore10 бірлік2020 +Екі қабатты автобустарҮлгіОператорларҚанша бірлік сатып алындыҚай жылы енгізілдіЕскермелерRef. Alexander Dennis Enviro500 MMCSBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore216 бірлік (Euro V), 50 бірлік (Euro VI)2014MAN A95SBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore & Go Ahead Singapore199 бірлік (Euro V), 412 бірлік (Euro VI)2014Scania K310UDSBS Transit1 бірлік2010Демонстрациялық бірлікVolvo B9TL (Gemilang)SBS Transit1 бірлік2014Gemilang Coachworks компаниясымен жасалған демонстрациялық бірлікVolvo B9TL (Wright)SBS Transit, SMRT Buses, Tower Transit Singapore & Go Ahead Singapore1606 бірлік2010Сингапурдағы ең көп таралған автобус үлгісі. Wrightbus компаниясының Wright Eclipse Gemini II шанағыYutong E12DDGo Ahead Singapore, SMRT Buses, Tower Transit Singapore10 бірлік2020Сингапурдағы алғашқы толық электрлі екі қабатты автобустар

Жолдар

Сингапур аралы бойынша көптеген автобус бағыттары жүреді. Бұл автобус бағыттары келесі категорияларға бөлінеді:
Негізгі бағыттар: Қалалар арасында жүретін бағыттар. (мысалы, 5, 21, 98M, 133, 162, 851, 960)
Түйіндемелік: Аудан ішінде жұмыс істейтін қызметтер. (мысалы, 243G, 334, 386, 410W, 812, 901M)
Қысқа сапар: Бастапқы бағыттың жоғары сұранысқа ие учаскелерін қамтитын қызметтердің қысқа сапарларын жасайтын бағыттар. (мысалы, 3A, 70B, 147A, 222A, 502A, 857A, 965A)
Юронг индустриалды қызметі: Юронг және Туас индустриалды аймақтарын қамтитын бағыттар. 2024 жылдың тамызына дейін тек SBS Transit компаниясы басқарады. Барлық Юронг индустриалды қызметтері Юронг Батыс автобус пакетіне кіреді. (мысалы, 247, 249, 251, 258)
Экспресс: Таңдалған аялдамаларда тоқтап, әдетте бірнеше қалалар арасында жылдам сапар жасау үшін тас жолдарда немесе экспресс-бағыттың ұзақ бөліктерінде жүретін бағыттар. (мысалы, 43e, 174e, 502, 854e, 951E)
City Direct: Жолаушыларды қысқа уақыт ішінде тікелей Орталық бизнес ауданына және кері жеткізетін қызмет. Бұрын жеке операторлармен жүргізілген. (мысалы, 655, 661, 666, 670)
Шекаралық қызметтер: Малайзияға Козвей немесе Екінші көпір арқылы өтетін қызметтер. (мысалы, 160, 170, 170X, 950)
Resorts World Sentosa автобус қызметтері: Resorts World Sentosa-ға кіретін және одан шығатын автобус қызметтері. Қызметтер демалыс күндері мен мерекелерде іске қосылады. (мысалы, RWS8)
B схемасы бойынша автобус қызметтері: Жеке операторлармен жүргізілетін автобус қызметтері. (Бұл қызметтер туралы LTA-да көп мәлімет жоқ екенін ескеріңіз) (мысалы, 621, 625, 640)