Кіріспе
Тун Сами Веллу с/о Сангалимутху (8 наурыз 1936 – 15 қыркүйек 2022) – малайзиялық саясаткер. 1983 жылдың маусымынан 1989 жылдың маусымына дейін және 1995 жылдың мамырынан 2008 жылдың наурызына дейін Құрылыс министрі, 1989 жылдың маусымынан 1995 жылдың мамырына дейін Энергетика, телекоммуникация және пошта министрі, 1979 жылдың қыркүйегінен 1983 жылдың маусымына дейін Құрылыс және қоғамдық жабдықтау министрі, ал 1974 жылдың қыркүйегінен 2008 жылдың наурызына дейін Сунги Сипут округінің парламент депутаты болды. Ол 1979 жылдың қазанынан 2010 жылдың желтоқсанына дейін үкіметтік Барисан Насионал (БН) коалициясының құрамдас бөлігі – Малайзия Үнді конгресінің (МҮК) 7-ші президенті болды. Ол МҮК президенті қызметін 31 жыл бойы атқарған ең ұзақ мерзімді президент және 29 жыл бойы үкіметте қызмет еткен ең ұзақ мерзімді министрлердің бірі. 2010 жылдың желтоқсанында ол саясаттан зейнетке шығқанын жариялады, бұл МҮК вице-президенті Г. Паланивелдің жаңа партия президенті болуына жол ашты. МКА-ның бұрынғы президенті Линг Лионг Сик Сами Веллуді көптеген қабілеттері мен керемет юморы бар адам деп сипаттады.
Tun Samy Vellu s/o Sangalimuthu (; 8 March 1936 – 15 September 2022) was a Malaysian politician who served as Minister of Works from June 1983 to June 1989 and again from May 1995 to March 2008, Minister of Energy, Telecommunications and Posts from June 1989 to May 1995, Minister of Works and Public Amenities from September 1979 to June 1983 and Member of Parliament (MP) for Sungai Siput from September 1974 to March 2008. He was a member and served as 7th President of the Malaysian Indian Congress (MIC), a component party of the ruling Barisan Nasional (BN) coalition, from October 1979 to December 2010. He is the longest serving MIC president by holding the position for 31 years and one of the longest serving Cabinet ministers by being in the Cabinet for 29 years. In December 2010, he announced his retirement from politics, paving the way for then MIC Deputy President G. Palanivel to succeed him as the new party president. Former MCA president Ling Liong Sik described Samy Vellu as a man of many talents and a great sense of humour.
Саяси мансап
Сами Веллудің саяси мансабы 23 жасында, 1959 жылы Говиндараджбен бірге Бату үңгірлері МИК бөлімшесіне қосылғанда басталды. Бес жылдан кейін ол Селангор МИК комитетінің мүшесі және партия төрағасы болып сайланды. Ол Индонезия елшілігінің ту тірегіне шығып, туды түсіріп, өртеп жіберді. Оған сотта айып тағылып, 2 ринггит айыппұл салынды. Ол басқа беттерде «Малайзияның батыры» деп жарияланды. 1974 жылдың қыркүйегінен 2008 жылдың наурызына дейін Сунгай Сипут сайлау округінен сегіз рет Парламент депутаты болды. Осы кезеңде 1978 жылдан 1979 жылға дейін Жергілікті өзін-өзі басқару және Тұрғын үй министрінің орынбасары, ал 1979 жылдан 1989 жылға дейін Құрылыс министрі қызметін атқарды. Содан кейін 1989 жылдан 1995 жылға дейін Энергетика, телекоммуникация және пошта министрі болды. 1995 жылдан 2008 жылдың наурызына дейін ол құрылыс министрі болды, бірақ 2008 жылғы жалпы сайлауда Халықтық әділет партиясы (PKR) тікесімен сайысқан Малайзия социалистік партиясының (PSM) Майкл Джеякумар Девараджға парламенттік орыннан айырылды. Ол Рафида Азизден кейін елдегі ең ұзақ қызмет еткен екінші министр болды. Сами Веллу 2011 жылдың 1 қаңтарынан бастап Малайзияның Үндістан және Оңтүстік Азиядағы инфрақұрылым жөніндегі арнайы өкілі болып, министрлік дәрежесімен тағайындалды. Бұл тағайындау 2018 жылы жаңа «Пакатан Харапан» (PH) үкіметі тарапынан тоқтатылды.
Жеке өмір
Велу Клуанг қаласында, Джохор штатында дүниеге келген. Оның тегі – үнді. Ол Индрани Сами Веллуға үйленген және бір ұлы болған. Велу – аттестатталған сәулетші, сонымен қатар Ұлыбританиялық сәулетшілердің Корольдік институтының (RIBA) және Малайзия сәулетшілер институтының мүшесі болған.
Өмірбаян
Өмір. Аңыз. Мұра. Бернис Нарайянның жазған "A Life. A Legend. A Legacy" кітабы Сами Веллудің шамамен 50 жылдық белсенді саясатындағы жетістіктерін, кемшіліктерін және "көзге көрінбейтін" оқиғаларын ашады.