Кіріспе

1981 жылы туған) Эндрю Джонсон (1981 жылғы 10 ақпанда туған) – ағылшын футболшысы, бұрынғы кәсіби ойыншы, шабуылшы ретінде ойнаған. Ол «Бирмингем Сити», «Кристал Пэлас», «Эвертон», «Фулхэм» және «Квинс Парк Рейнджерс» клубтарында доп теуіп келген. «Кристал Пэлас» клубының аңызы саналатын Джонсон 140 ойында әр екінші ойында бір голдан көп соқты және клубтың Премьер-лигаға жол алуына көмектесті. Англия құрамасы сапында сегіз рет ойнаған.

Кристалл сарайы

Джонсон өзінің мансабын «Палас» клубында жарқын бастады. 2002 жылғы 26 қазанда «Брайтон энд Хов Альбион» командасымен 5:0 есебімен өткен матчта хет-трик жасады, ал келесі ойында «Уолсоллға» қарсы тағы да гол соқты. Дегенмен, бас жаттықтырушы Тревор Фрэнсис «Иглз» командасының орташа көрсеткіштерде болғанда қызметтен босатылып, оның орнына Стив Кембер келгенге дейін ол аз ғана ойындарда қатысты. Кембердің орнына 2003/04 маусымында Айен Доуи тағайындалды. Жаңа бас жаттықтырушының басшылығымен Джонсон 2003-04 жылғы Бірінші дивизион маусымында 32 гол соғып, ең көп гол салған ойыншы атанды. «Палас» плей-оффқа өтіп, «Уэст Хэм Юнайтедті» 1:0 есебімен жеңіп, 2004/05 маусымда Премьер-лигаға жолдама алды. Келесі маусымда «Палас» Чемпионшипке қайта түскеніне қарамастан, Джонсон 21 голмен ең көп гол соғып, Премьер-лигадағы екінші үздік мерген болды және ағылшын футболшылары арасында бірінші орынды иеленді. Оның табысы Англия құрамасының бас жаттықтырушысы Свен-Горан Эрикссонның назарына ілікті. Джонсон трансфер сұрады, бірақ 2005 жылдың тамызында «Палас» клубымен жаңа бес жылдық келісімшартқа қол қойды. Джонсон көп ұзамай Клинтон Моррисонмен бірге ойнады, ол «Бирмингемнен» 2 миллион фунт стерлингке «Паласқа» қайта оралды. «Бирмингем» оны үш жыл бұрын 4,25 миллион фунт стерлингке сатып алған, сондағы мәміледе Джонсон да болған еді. Алайда, Джонсонның жарақаты және Моррисонның нашар формасы салдарынан маусымның басында олардың бірлескен ойыны шектеулі болды. Денсаулығын қалпына келтіргеннен және формасын жақсартқаннан кейін, екеуі Доуидің бірінші таңдау жұбына айналды, ал маусым барысында Дуги Фридман шабуыл шебіне тәжірибесімен үлес қосты. «Палас» жеңілдікпен топ алтыға енді, бірақ плей-оффтың жартылай финалында «Уотфордтан» алғашқы ойында жеңілгеннен кейін қалпына келе алмады. Джонсон сол маусымда Чемпионшипте 15 гол соқты. 2005 жылы Джонсон «Палас» клубының 100 жылдық құрамына енді, сол кездегі командадағы жалғыз ойыншы және Найджел Мартинмен бірге кәсіби деңгейде ойнап тұрған XI құрамының жалғыз мүшесі болды.

Эвертон

Кристалл Пэлас жоғары лигаға қайта оралмағаннан кейін Джонсонның клубтағы болашағы туралы әңгімелер басталып, Премьер-лига клубына ауысуы мүмкін деген болжамдар айтылды. Алайда, Эвертонның 7,25 миллион фунт стерлингтік ұсынысы қабылданбаған соң, клуб Джонсонды тағы бір жылға қалдыра алатындай көрінді. Дегенмен, менеджер Иэн Доуидің кеткені Джонсонның кету мүмкіндігін арттырды, ал 2006 жылдың 24 мамырында Пэлас Джонсон үшін Уиган Атлетиктан 8,5 миллион фунт стерлингтік ұсынысты қабылдады. Бір күннен кейін Ланкаширдің «Болтон Уондерерс» клубы да осы ұсынысқа қосылып, ол да қабылданды. Джонсон Мерсисайдқа көшуге басымдық бергендіктен, Эвертон қалған екі ұсынысты ескеріп, келесі күні ұсынысын 8,6 миллион фунтқа дейін арттырды. 2006 жылдың 30 мамырында ол медициналық тексеруден өтіп, «Гудисон Паркке» ауысып, бес жылдық келісімшартқа қол қойды. Джонсонның трансфері клубтың жаңа рекордтарын орнатты – ол Эвертонның ең қымбат сатып алынуы және Паластың ең қымбат сатылуы болды. Джонсон 2006 жылдың 19 тамызындағы дебюттік матчында «Уотфордқа» қарсы 2:1 есебімен жеңіске жетіп, «Эвертон» сапындағы алғашқы голын соқты. Ол «Эвертон» сапындағы карьерасын сәтті бастады, «Тоттенхэм» клубына қарсы гол соғып, 21 жылдан бергі жеңіссіздікке нүкте қойды, содан кейін «Ливерпульге» қарсы дербиде 3:0 есебімен жеңіске жетіп, екі гол соқты. Джонсон 2006-07 жылғы FA Премьер-лигасында 11 голмен (және FA Кубогында бір голмен) «Эвертонның» үздік мергені атанды. Алайда, Джонсонға симуляция жасады деген айыптар тағылды, ол бір кезде 13 матч бойы гол соға алмады. 2006 жылдың 17 желтоқсанында «Челсимен» өткен лигалық матчтан кейін «Челси» клубының бас жаттықтырушысы Жозе Моуринью Джонсонды «сенімсіз» деп атады. «Эвертон» клуб басшылығы Моуриньюға заңдық шаралар қолданатынын мәлімдеп, екі күннен кейін кешірім сұрауға шақырды. Моуринью Джонсон туралы осындай пікір білдірген алғашқы адам емес еді; «Шеффилд Юнайтедтің» бұрынғы бас жаттықтырушысы Нил Уорнок та Джонсонды екі клуб арасындағы Премьер-лига матчында пенальти алу үшін «хитролыққа» жүгінгенін айыптаған болатын. «Эвертонның» бас жаттықтырушысы Дэвид Мойес осы айыптауларға қарсы тұру үшін кәсіби футбол матчтарын өткізу жөніндегі кеңесшілер тақтасына хабарласты. Кеңесшілер тақтасының бас директоры Кит Хакетт Джонсонға қатал қаралып, бірнеше рет дұрыс пенальтиден бас тартқандығын мәлімдеді. 2007 жылдың 6 қарашасында Джонсон «Эвертонмен» жаңа бес жылдық келісімшартқа қол қойды. Жаңа маусымда Джонсон «Эвертон» үшін маңызды голдар соқты, соның ішінде Премьер-лигада «Вест Хэмге» қарсы жеңіс голын енгізді. Ол «Уиган Атлетикке» қарсы өткен матчта «Эвертонның» алғашқы голын соқты, ал «Блэкберн Роверске» қарсы гол соғу мүмкіндігінен айырылды, ол офсайд деп танылды. Джонсон УЕФА кубогында «Эвертонның» «СК Браннды» 6:1 есебімен жеңген матчында екі гол соқты. Ол «Эвертонның» екінші және алтыншы голын соқты, ал соңғы гол алаңнан алыс соққан күшті доп болды. Джонсон «Фиорентинаға» қарсы «Эвертонның» 16-шы турында да гол соқты. Ол «Фулхэмге» қарсы «Крейвен Коттеджде» өткен матчта жамбас жарақатын алды.

Фулхэм

2008 жылдың шілдесінде «Эвертон» клубы Джонсон үшін «сегіз таңбалы соманы» құрайтын «Фулхэм» клубының ұсынысын қабылдады. Медициналық тексеруде проблемалар туындағандықтан, трансфер сомасы қайтадан келісілуі мүмкін екені хабарланды, бірақ трансфер 2008 жылдың 7 тамызында аяқталды, ойыншы төрт жылдық келісімшартқа қол қойды, трансфер сомасы құпия сақталды, бірақ шамамен 10,5 миллион фунт стерлинг болды. Ол 2008 жылдың 13 қыркүйегінде «Крейвен Коттедж» стадионында «Болтон Уондерерс» клубына қарсы өткен ойында (2:1) клуб сапындағы тұңғыш ойынын өткізді. Джонсон 2008 жылдың 27 қыркүйегінде «Вест Хэм Юнайтед» клубына қарсы өткен ойында екі ескерту алғандықтан алаңнан қуылды. 2008 жылдың 29 қазанында «Виган Атлетик» клубына қарсы ойында Джонсон «Фулхэм» сапындағы алғашқы және екінші голын соқты. Джонсон 2008-09 маусымын 10 голмен аяқтады, бұл «Фулхэм» клубына жетінші орынға қол жеткізуге және УЕФА Еуропа лигасына қатысу құқығын алуға көмектесті. 2009-10 маусымында Джонсон «Фулхэм» сапында бар болғаны 13 ойынға қатысып, үш гол соқты, себебі маусымның көп бөлігін тізесіне байланысты жарақат алып өткізді. Ол 2010-11 маусымының басында да жарақат алып, көп ойынға қатыса алмады. Джонсон 2011-12 маусымын сәтті бастады, 2 қазанда Премьер-лигада хет-трик жасады («Вест Лондон» қарсыласы «Куинз Парк Рейнджерс» клубын 6:0 есебімен жеңді). Джонсон 2011 жылдың 4 қарашасында «Висла Краков» клубына қарсы өткен ойында да екі гол соқты («Фулхэм» 4:1 есебімен жеңіске жетті), бұл «Фулхэм» клубының УЕФА Еуропа лигасының плей-офф кезеңіне өтуіне жол ашты. Бұл Джонсонның УЕФА Еуропа лигасындегі жетінші және сегізінші голдары болды; ол сонымен қатар «NSÍ Runavík», «Crusaders», «RNK Split», «Twente» және «Odense» клубтарына қарсы да гол соқты.

Квинс Парк Рейнджерлері

2012 жылдың маусым айында Джонсон екі жылдық келісімшартқа қол қойып, «Куинс Парк Рейнджерс» клубының құрамына қосылды. Джонсон маусымның бірінші ойынында, өз алаңында «Суонси Сити» клубына қарсы матчта қосымша ойыншы ретінде дебют жасады. Джонсон «Манчестер Сити» клубымен өткен сыртқы ойында тұңғыш рет негізгі құрамда алаңға шығып, Бобби Замораның теңестіру голына нәтижелі пас берді. 2012 жылдың 17 қыркүйегінде Джонсонның круциалдық буынының жарақатынан маусымның көп бөлігін қатыстырмауы мүмкін екені хабарланды. 2013 жылдың тамызында Джонсон «Куинс Парк Рейнджерс» клубы Чемпиондық лигасының алғашқы матчында «Шеффилд Уэнсдей» клубына қарсы жеңіс голын соқты. 2014 жылдың 1 шілдесінде келісімшартының мерзімі аяқталғаннан кейін клубтан босатылды.

Кристалл сарайына қайта оралу

2014 жылдың 3 қыркүйегінде Джонсон «Кристал Пэлас» клубымен еркін трансфер бойынша қысқа мерзімді келісімшартқа қол қойды және жасөспірімдермен жаттықтыру жөніндегі жауапкершілік алды. Ол 2015 жылдың қаңтар айының басында келісімшарты аяқталған соң клубты тастап кетті, тек Лига кубогында бір ойын өткізген болатын. 2016 жылдың 30 наурызында Джонсон «Кристал Пэлас» клубына елші ретінде қайта оралды. Оның міндеттеріне жаттықтырумен айналысу және қоғамдық өмірге қатысу кіреді.

Халықаралық мансап

Джонсон алғаш рет Англияның U20 құрамасына шақырылды. 1999 жылы ФИФА жастар арасындағы әлем чемпионатына Стюарт Тейлор, Эшли Коул, Питер Крауч және Мэтью Этеррингтонмен бірге іріктелді. Команда өз тобының соңғы орындарында қалды, үш ойында да гол соқпай жеңіліске ұшырады. 2004–05 жылғы Премьер-лигадағы ең көп гол соққан ағылшын ойыншысы ретінде, оны Англия құрамасына шақыруға көптеген адамдар үміттене бастады. Маусым ортасында Джонсон, атасы Польшада туғандықтан, Польша ұлттық құрамасына шақырылса, қабылдайтынын мәлімдеді. Бұл Англияның бас жаттықтырушысы Свен Горан Эриксонды Джонсонға 2005 жылдың 9 ақпанында Нидерландыға қарсы матчқа алғашқы шақыруын беруге итермеледі, және ол сол ойында халықаралық аренадағы тұңғыш рет өнер көрсетті. Джонсон Англия құрамасы сапында толыққанды дебютін жасағанда, 2005 жылғы жазғы Америка турнесі аясында АҚШ-ты 2:1 есебімен жеңген кезде екінші шақыру алды.