Кіріспе
Машиналық оқыту және статистикадағы процедуралар. Ерекшеліктерді таңдау – модель құру үшін қажетті ерекшеліктердің (айнымалылар, болжаушылар) кіші жиынтығын таңдау процесі. Стилметрия және ДНК микромассивтік талдау – ерекшеліктерді таңдау қолданылатын екі мысал. Оны ерекшеліктерді шығарудан ажырату қажет. Ерекшеліктерді таңдау техникалары бірнеше себепке байланысты қолданылады: зерттеушілер/пайдаланушылар үшін түсіндіруді жеңілдету үшін модельдерді қарапайымдау, оқыту уақытын қысқарту, өлшемділіктің қарғысынан (curse of dimensionality) сақтану, деректердің білім беру моделі класымен сәйкестігін жақсарту, кіріс кеңістігіндегі туа біткен симметрияларды кодтау. Ерекшеліктерді таңдау техникасын қолданғандағы басты ұстаным – деректерде артық немесе маңызсыз ерекшеліктер бар, оларды көп ақпарат жоғалтпай жоюға болады. Артық және маңызсыз – екі бөлек түсінік, себебі бір маңызды ерекшелік, өте тікелей байланысты басқа маңызды ерекшелік болғанда артық болуы мүмкін. Ерекшеліктерді шығару бастапқы ерекшеліктердің функцияларынан жаңа ерекшеліктер жасайды, ал ерекшеліктерді таңдау ерекшеліктердің кіші жиынтығын қайтарады. Ерекшеліктерді таңдау техникалары көбінесе көптеген ерекшеліктері бар, бірақ салыстырмалы түрде аз үлгілері (немесе деректер нүктелері) бар салаларда қолданылады.
Feature selection is the process of selecting a subset of relevant features (variables, predictors) for use in model construction. Stylometry and DNA microarray analysis are two cases where feature selection is used. It should be distinguished from feature extraction. Feature selection techniques are used for several reasons:
simplification of models to make them easier to interpret by researchers/users,
shorter training times,
to avoid the curse of dimensionality,
improve data's compatibility with a learning model class,
encode inherent symmetries present in the input space. The central premise when using a feature selection technique is that the data contains some features that are either redundant or irrelevant, and can thus be removed without incurring much loss of information. Redundant and irrelevant are two distinct notions, since one relevant feature may be redundant in the presence of another relevant feature with which it is strongly correlated. Feature extraction creates new features from functions of the original features, whereas feature selection returns a subset of the features. Feature selection techniques are often used in domains where there are many features and comparatively few samples (or data points).
Кіріспе
Ерекшеліктерді таңдау алгоритмі жаңа ерекшеліктер жиынтығын ұсынуға арналған іздеу әдісінің және әртүрлі ерекшеліктер жиынтығын бағалайтын бағалау шарасының үйлесімі ретінде қарастырылуы мүмкін. Ең қарапайым алгоритм – қателік деңгейін азайтатын ерекшеліктердің барлық мүмкін кіші жиынтығын тексеру. Бұл кеңістікті толыққанды іздеу болып табылады және ең кішкентай ерекшелік жиынтықтарынан басқасы үшін есептеу жағынан қиын. Бағалау метрикасын таңдау алгоритмге күшті әсер етеді және осы бағалау метрикалары ерекшеліктерді таңдау алгоритмдерінің үш негізгі санатын ажыратады: wrapper әдістер, filter әдістер және енгізілген әдістер. Wrapper әдістер ерекшеліктердің кіші жиынтығын бағалау үшін болжамдық модельді пайдаланады. Әрбір жаңа кіші жиынтық модельді оқыту үшін қолданылады, ол бөлек қалған жиынмен тексеріледі. Бөлек қалған жиынға жасалған қателердің санын (модельдің қателік деңгейін) санау осы кіші жиынтыққа ұпай береді. Wrapper әдістері әрбір кіші жиынтық үшін жаңа модельді оқытатындықтан, олар есептеу жағынан өте күшті, бірақ әдетте модельдің немесе типтік мәселенің осы түрі үшін ең жақсы ерекшеліктер жиынтығын ұсынады. Filter әдістері ерекшеліктер жиынтығын бағалау үшін қателік деңгейінің орнына жақын өлшемді пайдаланады. Бұл өлшем есептеу жылдамдығы үшін таңдалады, сонымен бірге ерекшеліктер жиынтығының пайдалылығын сақтайды. Көп қолданылатын өлшемдерге өзара ақпарат, сыныптар арасындағы/сыныптар ішіндегі арақашықтық немесе әрбір сынып/ерекшелік комбинациясы үшін маңыздылық сынақтарының ұпайлары жатады. Filter әдістері әдетте wrapper әдістеріне қарағанда есептеуді аз қажет етеді, бірақ олар нақты болжамдық модельге сәйкес келмейтін ерекшеліктер жиынтығын шығарады. Бұл реттеме болмауы filter әдісінен алынған ерекшеліктер жиынтығы wrapper әдісінен алынған жиынтыққа қарағанда көбінесе жалпырақ болады және төмен болжамдық өнімділікті ұсынады. Алайда, ерекшеліктер жиынтығы болжамдық модельдің болжамдарын қамтымайды, сондықтан ерекшеліктер арасындағы қатынастарды анықтау үшін пайдалы. Көптеген filter әдістері ең жақсы ерекшеліктердің нақты кіші жиынтығын емес, ерекшеліктердің тізімін ұсынады, ал тізімдегі кесу нүктесі кросс-валидация арқылы таңдалады. Filter әдістері wrapper әдістерінің алдын ала өңдеу қадамы ретінде де қолданылады, бұл wrapper әдісін үлкен мәселелерде қолдануға мүмкіндік береді. Тағы бір танымал тәсіл – рекурсивті ерекшеліктерді жою алгоритмі, ол жиі қолдаушы векторлық машиналармен модельді қайта-қайта құру және төмен салмақты ерекшеліктерді жою үшін қолданылады. Енгізілген әдістер – модельді құру процесінің бір бөлігі ретінде ерекшеліктерді таңдауды жүзеге асыратын әдістердің барлық тобы. Бұл тәсілдің үлгісі – сызықтық модельді құру үшін LASSO әдісі, ол регрессия коэффициенттерін L1 жазасымен жазалайды, олардың көпшілігін нөлге дейін қысқартады. Нөлден өзгеше регрессия коэффициенттері бар кез келген ерекшелік LASSO алгоритмімен «таңдалады». LASSO-ның жақсартулары: үлгілерді жүктейтін Bolasso; LASSO-ның L1 жазасын қырқа регрессиясының L2 жазасымен біріктіретін Elastic net реттеуі; және регрессия коэффициенттерінің комбинаторлық талдауына негізделген барлық ерекшеліктерді бағалайтын FeaLect. AEFS LASSO-ны автокодерлермен сызықтық емес сценарийге дейін кеңейтеді. Бұл тәсілдер есептеу күрделілігі жағынан filter және wrapper әдістері арасында болады. Дәстүрлі регрессиялық талдауда ерекшеліктерді таңдаудың ең танымал түрі – қадамдық регрессия, ол wrapper техникасы. Бұл – әрбір раундта ең жақсы ерекшелікті қосатын (немесе ең нашар ерекшелікті жоятын) ашкөз алгоритм. Негізгі басқару мәселесі – алгоритмді қашан тоқтату керектігін анықтау. Машиналық оқытуда бұл әдетте кросс-валидация арқылы жүзеге асырылады. Статистикада кейбір критерийлер оңтайландырылады. Бұл ұя салу мәселесіне әкеледі. Одан әрі, бұтақ және байлау және бөлшектік сызықтық желі сияқты сенімді әдістер зерттелді.
Оптималдылық критерийлері
Оптималдылық критерийлерін таңдау қиын, себебі ерекшеліктерді іріктеу міндетінде бірнеше мақсат бар. Көптеген қолданылатын критерийлер таңдалған ерекшеліктер санына пропорционалды айыппұлмен дәлдікті қамтиды. Мысалға, Акайке ақпараттық критерийі (AIC) және Маллоустың Cp критерийі, олар әрбір қосымша ерекшелік үшін 2 айыппұл салады. AIC ақпарат теориясына негізделген және максималды энтропия принципі арқылы шығарылған. Басқа критерийлерге – әрбір қосылған ерекшелік үшін айыппұл қолданатын Бейес ақпараттық критерийі (BIC), асимптотикалық жағдайда қолданылатын ең төменгі сипаттама ұзындығы (MDL), Бонферрони / RIC, максималды тәуелділік ерекшеліктерін іріктеу, сондай-ақ жалған жаңқа жылдамдығымен (FDR) негізделген жаңа критерийлер жатады. Ең маңызды ерекшеліктердің кіші жиынтығын іріктеу үшін максималды энтропия жылдамдығы критерийін де қолдануға болады.
Құрылымдық оқыту
Сүзгі арқылы белгілерді таңдау – құрылымды оқыту деп аталатын жалпы парадигманың нақты бір жағдайы. Белгілерді таңдау белгілі бір мақсатты айнымалы үшін қажетті белгілер жиынтығын анықтайды, ал құрылымды оқыту барлық айнымалылар арасындағы байланыстарды анықтайды, әдетте осы байланыстарды граф түрінде көрсетеді. Көбінесе қолданылатын құрылымды оқыту алгоритмдері деректер Байес желісі арқылы жасалады деп есептейді, сондықтан құрылым – бағытталған графикалық модель. Сүзгі арқылы белгілерді таңдау мәселесінің ең оңтайлы шешімі – мақсатты түйіннің Марков жамылғысы, ал Байес желісінде әр түйін үшін бірегей Марков жамылғысы болады.
Квадраттық бағдарламалаудың ерекшеліктерін таңдау
mRMR – ерекшеліктерді таңдау үшін қолданылатын ағынмен жақсарылатын стратегияның классикалық мысалы: бір рет таңдалған ерекшелік кейіннен алынып тасталмайды. mRMR кейбір ерекшеліктерді қысқарту үшін «жүзу іздеу» әдісімен оңтайландырылуы мүмкін, бірақ оны келесідей жаһандық квадраттық бағдарламалау оңтайландыру мәселесі ретінде де формулиреуге болады:
where is the vector of feature relevancy assuming there are n features in total, is the matrix of feature pairwise redundancy, and represents relative feature weights. QPFS is solved via quadratic programming. It is recently shown that QFPS is biased towards features with smaller entropy,
where and
An advantage of SPECCMI is that it can be solved simply via finding the dominant eigenvector of Q, thus is very scalable. SPECCMI also handles second order feature interaction.
мұнда – барлық ерекшеліктердің саны n болғанда, ерекшеліктердің маңыздылығын көрсететін вектор, – ерекшеліктердің жұптық артықшылығының матрицасы, ал – салыстырмалы ерекшелік салмақтарын білдіреді. QPFS квадратық бағдарламалау арқылы шешіледі. Жақында QFPS энтропиясы төмен ерекшеліктерге қарай бейім екендігі көрсетілді, мұнда және SPECCMI-нің артықшылығы – оны Q матрицасының басты өз векторын таба отырып оңай шешуге болады, бұл оның кеңейтімділігін арттырады. SPECCMI сондай-ақ ерекшеліктердің екінші реттік өзара әрекеттесуін де қамтиды.
where is the vector of feature relevancy assuming there are n features in total, is the matrix of feature pairwise redundancy, and represents relative feature weights. QPFS is solved via quadratic programming. It is recently shown that QFPS is biased towards features with smaller entropy,
where and
An advantage of SPECCMI is that it can be solved simply via finding the dominant eigenvector of Q, thus is very scalable. SPECCMI also handles second order feature interaction.
Бірлескен өзара ақпарат
Браун және авторлар түрлі баллдарды зерттеуде, бұл балл мүмкіндіктерді таңдау үшін жақсы көрсеткіш ретінде қарастырылады. Бұл көрсеткіш қазірдің өзінде таңдалған мүмкіндіктерге ең көп жаңа ақпарат қосатын мүмкіндікті табуға тырысады, артық ақпаратты болдырмау мақсатында. Бұл көрсеткіш мынадай түрде формулировкаланады:
Бұл көрсеткіш шартты өзара ақпаратты және өзара ақпаратты пайдаланады, бұл қазірдің өзінде таңдалған мүмкіндіктер мен зерттеліп жатқан мүмкіндік арасындағы артық ақпаратты бағалау үшін қолданылады.
Тұрақты ағаш
Шешім ағашының немесе ағаш ансамблінің белгілері артық екені көрсетілді. Жақында қолданыла бастаған реттелген ағаш әдісі белгілердің кіші жиынтығын іріктеу үшін пайдаланылуы мүмкін. Реттелген ағаштар, ағымдағы түйінге бөлу үшін бұрынғы ағаш түйіндерінде таңдалған айнымалыларға ұқсас айнымалыны пайдалануды жазады. Реттелген ағаштарға тек бір ағаш моделін (немесе бір ағаш ансамблі моделін) құру қажет, демек, олар есептеу тұрғысынан тиімді. Реттелген ағаштар сандық және санаттық белгілерді, өзара әрекеттесулерді және сызықтық емес қасиеттерді табиғи түрде өңдейді. Олар белгілердің масштабтарына (өлшем бірліктеріне) тәуелсіз және сыртқы мәндерге (аутлаерлерге) төзімді, сондықтан нормалдау сияқты деректерді алдын ала өңдеудің қажеті шамалы. Реттелген кездейсоқ орман (RRF) – реттелген ағаштардың бір түрі. Басқарылатын RRF – бұл қарапайым кездейсоқ орманның маңыздылық бағаларымен басқарылатын жетілдірілген RRF.
Метагеуристикалық әдістер туралы жалпы түсінік
Метаэвристика – классикалық шешу әдістері жоқ, қиын (әдетте NP-толық) оңтайландыру мәселелерін шешуге арналған алгоритмнің жалпы сипаттамасы. Әдетте, метаэвристика – жаһандық оптимумға ұмтылатын стохастикалық алгоритм. Қарапайым жергілікті іздеуден бастап күрделі жаһандық іздеу алгоритмдеріне дейін көптеген метаэвристикалар бар.
Негізгі қағидалар
Қасиеттерді таңдау әдістері, әдетте, таңдау алгоритмі мен модельді құру қалай үйлесетініне қарай үш топқа бөлінеді.
Сүзгілеу әдісі
Сүзгі түрі әдістері модельге қарамастан айнымалыларды таңдайды. Олар тек болжалатын айнымалымен байланысты жалпы белгілерге ғана негізделеді. Сүзгі әдістері ең аз қызығушылық тудыратын айнымалыларды жояды. Қалған айнымалылар деректерді жіктеу немесе болжау үшін қолданылатын жіктеу немесе регрессия модельдерінің құрамына кіреді. Бұл әдістер есептеу уақыты бойынша тиімді және артық үйлесімге (overfitting) қарсы тұрақты. Сүзгі әдістері айнымалылар арасындағы байланысты ескермегенде, қабылдауға болмайтын артық айнымалыларды таңдауға бейім. Дегенмен, күрделірек әдістер бұл мәселені бір-бірімен күшті байланыстағы айнымалыларды жою арқылы азайтуға тырысады, мысалы, Жылдам Корреляцияға Негізделген Сүзгі (FCBF) алгоритмі.
Қаптама әдісі
Wrapper әдістері айнымалылардың кіші топтарын бағалайды, бұл сүзгі тәсілдерінен өзгеше, айнымалылар арасындағы мүмкін өзара әрекеттестіктерді анықтауға мүмкіндік береді. Бұл әдістердің екі негізгі кемшілігі бар: байқаулар саны жеткіліксіз болса, артық үйлесімге (overfitting) ұшырау қаупі артады. Айнымалылардың саны көп болса, есептеуге кететін уақыт өте ұзақ болады.
The increasing overfitting risk when the number of observations is insufficient. The significant computation time when the number of variables is large.
Енгізілген әдіс
Жақында екі бұрынғы әдістің артықшылықтарын біріктіруге бағытталған кіріктірілген әдістер ұсынылды. Оқу алгоритмі өз өзгеруші таңдау процесін пайдаланып, белгілерді таңдау және жіктеуді бірдей қадамда орындайды, мысалы FRMT алгоритмі.