Кіріспе

Америка Құрама Штаттары Әскери-теңіз күштерінің канонерлік кемесі

USS Southfield – Американдық Азаматтық соғыс кезіндегі Одақтың әскери-теңіз күштерінің екі басты, қанатты бу кемесі болған. 1864 жылғы Плимут шайқасында Конфедерацияның темір кемесі CSS Albemarle-ге қарсы шайқаста батып кеткен. Southfield 1857 жылы Нью-Йорктегі Бруклинде Джон Инглиш салып шыққан. Ол Нью-Йорк пен Стейтен аралы арасындағы паром ретінде қызмет еткен, содан кейін 1861 жылдың 16 желтоқсанында Нью-Йорк қаласында Нью-Йорк паром компаниясынан АҚШ Әскери-теңіз күштері сатып алған. 1861 жылдың желтоқсан айының соңында, ерікті лейтенант Чарльз Ф. В. Бехм басқаруымен құрамына қабылданды.

Роанок аралы шайқасы, 1862 жыл

Екі ұшты канонерлік қайық 1862 жылдың 2 қаңтарында түстен кейін Хэмптон-Роудста Солтүстік Атлантика блокадалық эскадрильясына қосылды. 11 қаңтарда адмирал Луис М. Голдсборо Саутфилдке Солтүстік Каролинаның Хэттерас шығанағына, Солтүстік Каролина теңіздеріндегі кемелер қадамын бақылайтын Роанок аралына қарсы экспедицияға дайындалу үшін баруды бұйырды. Канонерлік қайық Хэмптон-Роудста 16 қаңтарда күн батқанға дейін күтіп тұрды, содан кейін оңтүстікке бет алды. Келесі күні Хэттерас шығанағына жетті. Голдсбороның кемелері мен АҚШ армиясының көліктерін Хэттерас барынан өткізу үшін көп еңбек қажет болды. Соңғы кеме 5 ақпанда теңіздерге кірді, бұл экспедицияның басталуына жағдай жасады. Келесі күні, 6 ақпанда Голдсборо өз штаб-фалағын терең суға жүретін Филадельфиядан Саутфилдке көшірді, себебі екі ұшты қайық тайыз суларда шапшаңдыққа ие болды. Ол өз палубасынан Конфедерацияның қорғанысына шабуылды басқарды, ол 7 ақпан күні таңертең Форт Бартоуды ауыр бомбалаумен басталды және қараңғыға дейін жалғасты. Түстен кейін бригадалық генерал Амброуз Бернсайд басқаратын әскерлер теңіз артиллериясының отымен қамтамасыз етілген жерге түсті. Шабуыл 8 ақпан күні таңертең қайта басталды және орташа күнге дейін жалғасты, сол кезде Одақтың туы Форт Бартоу үстінде көтерілді. Содан кейін Одақ кемелері Конфедерацияның кедергілерін бұзып, Альбемарл теңізіне енді. Роанок аралын басып алу Одақ күштеріне Солтүстік Каролинаның кең ішкі су жолдары жүйесіне еркін кіруді қамтамасыз етті және Оңтүстіктің Солтүстік Каролина мен Вирджинияның көп бөлігін бақылауына қауіп төндірді. Норфолк, Вирджиния, оңтүстік үшін маңызды стратегиялық нүкте, қанаттан оқшауланды; және бірнеше айдан кейін ол тасталды. Голдсборо Роанок аралын басып алу арқылы ашқан мүмкіндікті тиімді пайдаланды. Екі күннен кейін Солтүстік Каролина штатының Элизабет-Сити қаласы Одақтың қолына көшті. 14 наурызда Солтүстік Каролина штатының Нью-Берн қаласы құлады. Солтүстік Каролинадағы Бофорт сәуір айының соңына дейін басып алынды. Саутфилд Одақтың осы жаулап алуларында маңызды рөл атқарды.

Жарым аралдағы жорық, 1862 жыл

Мамыр айының соңында оның Солтүстік Каролинадағы Одақ мүддесіне арналған күш-жігері генерал Джордж Макклелланның Форт Монродан Вирджиния штатының Ричмонд қаласына қарай жарым арал бойындағы жорығында қосымша теңіз көмегін сұрауымен тоқтап қалды. Саутфилд 2 маусымда Хэмптон Роудсқа жетіп, жаздың көп бөлігін жарты аралды құрайтын Йорк және Джеймс өзендеріндегі операцияларға жұмсады. Тамыз айының соңында Макклеллан армиясын эвакуациялағаннан кейін, қайық Норфолк теңіз кеме жасаушылығына қажетті жөндеуге жіберілді, содан кейін Солтүстік Каролина суларына қайтып оралды.

Вашингтон шайқасы, 1863 жыл

Соғысқа дайын күйге келген «Саутфилд» 2 желтоқсанда Хэмптон Роудстан аттанып, келесі күні Хаттерас шығанағына жетіп, Солтүстік Каролина штатының Плимут қаласына бет алды. 10 желтоқсан таңында ол сол қалаға шабуыл жасаған Конфедерация әскерлерімен шайқасты. Оңтүстік жақтан жасалған оқ кеменің бу камерасын тесіп, қозғалтқышын тоқтатты және кемені қайнап тұрған бумен толтырды. Күйдіретін бу кеме экипажының оқ-дәрі қоймасына жетуіне кедерілді, соның салдарынан кемедегі қарулар атуын тоқтатуға мәжбүр болды. Зақымдалған кемені ағысқа қарай сүйреп әкелу үшін қайықтар түсірілді; бірақ коммодор Перри оқ атылғанын естіп, кемесімен жылдамдап келді, «Саутфилдті» сүйреп алып, Плимутқа қайтып келді. Осы кезде Конфедерация шабуылшылары кері шегінген еді. 1863 жылдың наурыз айының соңғы күні Конфедерация әскерлері Солтүстік Каролина штатының Вашингтон қаласындағы Одақ гарнизонына шабуыл жасап, оларды қоршауға алды. «Саутфилд» Плимуттан шайқас орнына жіберілді, онда ол қоршауға алған күштермен шайқасты. «Саутфилд» және басқа да Одақ канонерлік кемелері блокада арқылы қоршаудағы солтүстік әскерлеріне көмек жіберіп, 16 сәуірде оңтүстік шабуылшыларын кері шегінуге мәжбүр етті. Келесі күні «Саутфилд» Плимутқа қайтып оралды және Солтүстік Каролина аймағындағы салыстырмалы тыныштық кезеңінде Одақтың аймақтағы бекем емес ұстанымын сақтау үшін күш салды.

Плимут шайқасы, 1864 жыл

1864 жылдың ақпан айында Конфедерация әскерлері Нью-Бернге шабуыл жасап, "Андеррайтер" атты канонерлік қайықты басып алды. Наурыздың бірінші күні "Саутфилд" және "Тинклад Уайтхед" Чован өзеніне көтеріліп, Пети-Шор тұсында Конфедерация әскерлерімен байланысы үзілген армиялық бу кемесі "USS Bombshell"-ге көмек көрсетті. 2 наурызда олар оңтүстік бекіністерін атқылап, "Bombshell"-ге қауіпсіз жерге қашуға мүмкіндік берді. Ауада бүлікшілердің темір кемесі "CSS Albemarle" Роанок өзенімен төмен қарай келіп, одақтық соғыс кемелерін жоюға дайын екендігі туралы әңгімелер тарады. 17 сәуір күні түстен кейін Конфедерацияның құрлық әскерлері Плимут қаласына артиллерия мен мылтықпен шабуыл жасады. Жақын маңдағы одақтық канонерлік қайықтар қаланы сол күні және келесі күні бойы қорғауға көмектесті. Сол түні "Альбемарл" шабуылдайды деп күтіп, "Саутфилд" "Маями" қасына жақындатылды, екі кеме өзара қорғану және отты күшейту үшін бір-біріне байланды. 19 сәуір күні таңертең "Альбемарл" Роаноктан шықты. "Маями" мен "Саутфилд" оған қарсы шапты. Үш кеме соқтығысқанда, тарау машинасы "Маями" кемесінің мұртынан сырғып өтіп, "Саутфилд" кемесінің оң жағын қиратып, ағаш канонерлік қайықтың қазандығын тесіп өтті. Сәтте "Маями" мен "Альбемарл" екеуі де өлімге ұшыраған қос қырлы кемеге ілігіп қалды. "Саутфилд" пен "Маями"ді байланыстырған алдыңғы арқандар соқтығысу салдарынан жыртылып, артқы арқандарды "Маями" экипажы кесіп тастады. "Альбемарл" жеңілген және тез батып бара жатқан қарсыласынан шығуға қиындық тапты. Ол қозғалтқыштарын кері іске қосып, суға толып кеткендіктен, алдыңғы палубасы тым төменге түсіп, "Маями"ді қуып жете алмай немесе кете жатқан дөңгелекті кемеге оқ атып, тоқтатуға мүмкіндік бермеді. Осылайша, батып, "Саутфилд" өзінің серігін құтқарып қалды.