Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тай тілі таңбалар жиынтығы және кодтамасы
Thai language character set and encoding
Тайлық өнеркәсіптік стандарт 620 2533, көбінесе TIS 620 деп аталады, тай тілі үшін ең көп қолданылатын таңбалар жиынтығы және таңба кодтамасы болып табылады. Стандартты Тайландтың өнеркәсіптік стандарттар институты (TISI) жариялайды, ол Тайландтың Корольдік үкіметіне қарасты Өнеркәсіп министрлігінің органы болып табылады және Тайландта тай тілін кодтау үшін жалғыз ресми стандарт болып саналады. Стандарттың толық атауы "Компьютерлерде қолданылатын тай таңбаларының кодтары стандарты" (тай: รหัสสำหรับอักขระไทยที่ใช้กับคอมพิวเตอร์). "2533" Будда дәуірінің 2533 жылын (1990 жыл) көрсетеді, осы жылы стандарттың қазіргі нұсқасы жарияланды; алдыңғы редакциясы, TIS 620 2529 (1986 жыл), қазір қолданылмайды. Екі редакцияда да код бетінің құрылымы бірдей. TIS 620 – TIS 620 үшін IANA ұсынған таңбалар жиынтығы, және бұл атау ISO/IEC 8859-11 үшін де қолданылады (ол TIS 620-де тағайындалмаған 0xA0 адресінде үзіліссіз бос орын таңбасын қосады). IANA атауы қолданылған кезде кодтар ISO/IEC 6429-дан C0 және C1 басқару кодтарымен толықтырылады.
Thai Industrial Standard 620 2533, commonly referred to as TIS 620, is the most common character set and character encoding for the Thai language. The standard is published by the Thai Industrial Standards Institute (TISI), an organ of the Ministry of Industry under the Royal Thai Government, and is the sole official standard for encoding Thai in Thailand. The descriptive name of the standard is "Standard for Thai Character Codes for Computers" (Thai: รหัสสำหรับอักขระไทยที่ใช้กับคอมพิวเตอร์). "2533" refers to year 2533 of the Buddhist Era (1990), the year the present version of the standard was published; a previous revision, TIS 620 2529 (1986), is now obsolete. The code page layout is the same between the two editions. TIS 620 is the IANA preferred charset name for TIS 620, and that charset name is used also for ISO/IEC 8859 11 (which adds a no break space character at 0xA0, which is unassigned in TIS 620). When the IANA name is used the codes are supplemented with the C0 and C1 control codes from ISO/IEC 6429.
Құрылымы
TIS 620 – 7 биттік ASCII-мен толық үйлесімділікті сақтайтын, тай алфавитін кодтау үшін 8 биттік A1–FB аралығын пайдаланатын дәстүрлі құрылымдалған кеңейтілген ASCII ұлттық таңбалар жиынтығы. Тай тілінің дауыстылары мен әріп үсті белгілерінің күрделі біріктірілу ерекшелігіне байланысты, TIS 620 тек ақпарат алмасу үшін көзделген, ал таңбаларды дұрыс көрсету үшін қосымша дисплейлік механизм қажет.
TIS 620 is a conventionally structured Extended ASCII national character set that retains full compatibility with 7 bit ASCII and uses the 8 bit range hex A1 to FB for encoding the Thai alphabet. Due to the complex combining nature of Thai vowels and diacritics, TIS 620 is intended for information interchange only, and an additional display engine is required to compose characters correctly.
Нұсқалар
2001 жылы TIS 620-ның дерлік толықтай сәйкес келетін нұсқасы ISO/IEC 8859 11 ретінде қабылданды, жалғыз айырмашылығы – ISO/IEC 8859 11 A0 гексалық санын үзіліссіз бос орын ретінде анықтайды, ал TIS 620 оны анықталмаған, бірақ резервте сақтайды. (Іс жүзінде, бұл шағын айырмашылық көбінесе ескерілмейді.) ISO/IEC 8859 11 жиынтығы Ecma International ұйымында ISO IR 166 ретінде де тіркелді, бірақ бұл нұсқа тай әріптерінің тізбектерінің басталуын және аяқталуын көрсететін арнайы басқару кодтарын қосады. TIS 620 әріптерінің реті Юникодта (ISO/IEC 10646) да негізінен өзгеріссіз қолданылды. Unicode-тың тай блогы U+0E01 мен U+0E7F аралығында, ал TIS 620 тай әріптерін UTF-16 форматына түрлендіру үшін әрбір байттың алдына 0E қою және мәнінен A0 гексалық санын алу жеткілікті.
A nearly identical version of TIS 620 has been adopted as ISO/IEC 8859 11 in 2001, the sole difference being that ISO/IEC 8859 11 defines hex A0 as a non breaking space, while TIS 620 leaves it undefined but reserved. (In practice, this small distinction is usually ignored.) The ISO/IEC 8859 11 set has also been registered as ISO IR 166 by Ecma International, but this variation adds explicit escape codes for signaling the beginning and end of Thai character sequences. The TIS 620 character set ordering has been used essentially as is within Unicode (ISO/IEC 10646) as well. Unicode's Thai block is U+0E01 through U+0E7F, and TIS 620 Thai characters can be converted to UTF 16 simply by prefixing each byte with 0E and subtracting hex A0 from the value.
Таңбалар жиынтығы
Жоғарыдағы кестеде 20 - әдеттегі SPACE символы. TIS 620 стандарты бойынша 00 1F, 7F, 80 9F, A0, DB DE және FC FF кодтық мәндері символдарға тағайындалмайды. D1, D4 DA, E7 EE кодтық мәндері - біріктірілетін символдар.
In the table above, 20 is the regular SPACE character. Code values 00 1F, 7F, 80 9F, A0, DB DE and FC FF are not assigned to characters by TIS 620. Code values D1, D4 DA, E7 EE are combining characters.