Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Австралияның алғашқы ядролық реакторы
Australia's first nuclear reactor
Жоғары ағынды Австралиялық реактор (HIFAR) Австралияның алғашқы ядролық реакторы болды. Ол Сиднейдегі Австралия Атом Энергиясы Комиссиясының (кейіннен ANSTO) ғылыми-зерттеу орталығында салынды. Реактор 1958 және 2007 жылдар аралығында жұмыс істеді, содан кейін де Лукас Хайтста орналасқан Австралияның ашық бассейнді жеңіл су реакторымен ауыстырылды.
The High Flux Australian Reactor (HIFAR) was Australia's first nuclear reactor. It was built at the Australian Atomic Energy Commission (later ANSTO) Research Establishment at , Sydney. The reactor was in operation between 1958 and 2007, when it was superseded by the Open pool Australian lightwater reactor, also in Lucas Heights.
Негізгі деректер және жұмыс
Ұлыбританиядағы Харвеллдегі DIDO реакторының негізінде салынған HIFAR реакторы ауыр сумен (D2O) салқындатылып, жайылтылды, ал отыны байытылған уран болды. Ядроны графиттен жасалған нейтрондық рефлектор қоршап тұрды. DIDO сияқты, HIFAR-дың бастапқы мақсаты ядролық материалдарды сынау болды. Оның жоғары нейтрондық ағыны ядролық электр станцияларында пайдалануға арналған материалдарды салыстырмалы түрде қысқа мерзімде күтілетін қызмет ету мерзіміне дейінгі нейтрондық әсерге ұшыратуға мүмкіндік берді. HIFAR зерттеулер, әсіресе нейтрон дифракциясы эксперименттері, нейтронды трансмутациялық допингтелген (NTD) кремний өндірісі, сондай-ақ медициналық және өнеркәсіптік радиоизотоптар өндірісі үшін қолданылды. HIFAR 1958 жылғы 26 қаңтарда жергілікті уақыт бойынша сағат 23:15-те іске қосылды және 1960 жылы алғаш рет 10 МВт (термиялық) толық қуатымен жұмыс істеді. Бастапқы отын жоғары байытылған уран болды, бірақ жылдар өте келе жаңа отынның байыту деңгейі тұрақты түрде төмендетілді, бұл зерттеу реакторларының отынын қару-жарақ бағдарламаларына бағытту қаупін азайтуға бағытталған халықаралық тенденцияларға сәйкес келеді. HIFAR 2006 жылы төмен байытылған уран отынына (LEU) көшуді аяқтады. DIDO-ның өзі қоса алғанда салынған DIDO класындағы алты реактордың ішінде HIFAR жұмысын тоқтатқан соңғысы болды. HIFAR-дың толық деконструкциясы 2007 жылғы 30 қаңтарда басталды және 2025 жылға дейін аяқталуы күтілуде. 2006 жылғы 12 тамызда 20 МВт жаңа алмастыру реакторы – ашық бассейнді Австралия жеңіл су реакторы (OPAL) іске қосылды, ол жақын жерде орналасқан. OPAL-ға зерттеу, изотоп өндірісі және қашықтан басқару зертханаларының бір кешені қызмет көрсетеді. OPAL сынақтан өткізілген алты ай бойы екі реактор параллель жұмыс істеді. Содан кейін HIFAR толығымен тоқтатылды және OPAL Австралияның жалғыз жұмыс істеп тұрған ядролық реакторы рөлін өз мойнына алды.
Based on the DIDO reactor at Harwell in the UK, HIFAR was cooled and moderated by heavy water (D2O), and the fuel was enriched uranium. There was also a graphite neutron reflector surrounding the core. Like DIDO, its original purpose was nuclear materials testing, using its high neutron flux to give materials intended for use in nuclear power reactors their entire expected lifetime neutron exposure in a relatively short period. HIFAR was used for research, particularly neutron diffraction experiments, production of neutron transmutation doped (NTD) silicon, and for production of medical and industrial radioisotopes. HIFAR went critical at 11:15 pm local time on 26 January 1958, and was first run at full power of 10 MW (thermal) in 1960. The initial fuel was highly enriched uranium, but over the years the enrichment level of new fuel was steadily reduced, in line with international trends designed to reduce the danger of diversion of research reactor fuel for weapons programs. HIFAR completed conversion to low enriched uranium fuel (LEU) in 2006. Of the six DIDO class reactors built including DIDO itself, HIFAR was the last to cease operation. Permanent decommissioning of HIFAR commenced on 30 January 2007 and is expected to be completed by 2025. On 12 August 2006 Open pool Australian lightwater reactor (OPAL), the 20 MW replacement reactor located on an adjacent site, went critical. OPAL is served by the same complex of research, isotope production and remote handling laboratories. The two reactors ran in parallel for six months while OPAL was being tested. HIFAR was then permanently shut down and OPAL took over HIFAR's role of Australia's only operating nuclear reactor.