Кіріспе

Торнкроун шіркеуі – Арканзас штатының Еврика-Спрингс қаласында орналасқан, Э. Фэй Джонс жобалаған және 1980 жылы салынған ғибадатхана. Дизайны Франк Ллойд Райт танымал еткен Прайри мектебі архитектурасын еске салады, осы мектепте Джонс шәкірт болған. Шіркеуді зейнеткер мектеп мұғалімі Джим Рид тапсырыс берген, ол медитация үшін арналған, діни ағымға жатпайтын, қасиетті орынды көздеген. Торнкроун шіркеуінің дизайны Париждегі Санте-Шапель готикалық шіркеуінен шабыттанды, ол көптеген әсем әйнектермен тесілген. Онда король Луидің ортағасырлық христиандық қасиеттері, соның ішінде Мәсіх киген деп саналатын Тікенді тәж сақталған. Осы қасиет американдық шіркеуге ат берді. Шіркеудің ерекше өнері мойындалды. Ол 2006 жылы Америка сәулетшілер институтының «25 жылдық наградасымен» марапатталды. 2000 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді, сондай-ақ «Бюджет саяхаттары» журналының «Американың 12 ең әдемі шіркеуі» және Bored Panda сайтының «Әлемнің 50 ең керемет шіркеуі» тізіміне қосылды.

Өмірбаян

1971 жылы зейнеткер мектеп мұғалімі Джим Рид Еврека-Спрингс, Арканзас қаласының жанында діни сипаты жоқ паломниктік шіркеу салдыру үшін жер сатып алды. Ол оны қаладан шалқап, орманды төбелердің етегінде, ойшалау үшін арналған орын ретінде орналастыруды жоспарлаған. Ол жобаны сәулетші Э. Фэй Джонсқа тапсырды. Джонс "Торнкроун" шіркеуінің дизайнына шабыттанғанын, бұл шабытты Париж, Франциядағы готикалық "Сент-Шапель" шіркеуінен алғанын айтты. Бұл шіркеу көптеген тар, боялған шыны терезелері мен құрылысқа жарық кіргізетін әртүрлі шыны түрлерінің арқасында жасалған әсем әрі құнды интерьерімен танымал.

Құрылымы мен мәртебесі

Шапельдің биіктігі 15 метр, ені 7 метр, ұзындығы 18 метрді құрайды. Онда 425 терезе бар, олардың жалпы ауданы шамамен 560 шаршы метр шыныдан тұрады. Жобалау кезінде Джонс табиғи ортаны сақтау мақсатында, екі адам орманнан көтере алатыннан артық емес құрылымдық элементтерді пайдалану керек деп шешті. Құрылыс Солтүстік-Батыс Арканзасқа тән органикалық материалдардан, оның ішінде қысыммен өңделген оңтүстік қарағайы мен еден және қабырғаларға арналған тақтатастан салынды. Шапельдің кішкентай декоративтік шатыршасы кейіннен кеңейтіліп, ғимаратты табиғи жарықпен қамтамасыз ету үшін жасалды. Шапель ашық ауадағы құрылыс сияқты көрінеді, бірақ ішінде кондиционерленген, 100 адамға дейін отыруға арналған жабық кеңістік. Наурыздан желтоқсанға дейін күн сайын тегін кіруге болады. Қаңтар және ақпан айларында тойлар мен басқа да арнайы шаралар үшін ғана ашылады. Сәуірден желтоқсанға дейін жексенбі күндері жаппай ғибадатханада діни қызметтер өтеді.

Құрмет пен марапаттар

Американдық архитекторлар институты бұл шіркеуді 2006 жылғы "Жиырма бес жыл" сыйлығына ие етіп, құндылығы сақталған туындыларды марапаттады. 2000 жылы ол тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілді, бұл мәртебе ерекше маңызды болмаса, елу жылдан кем ғимараттарға берілмейді. Budget Travel журналы шіркеуді "Американың ең әдемі 12 шіркеуі" тізіміне қосты, ал Bored Panda оны "Әлемдегі 50 ең керемет шіркеу" тізіміне енгізді.