Кіріспе

Оксфорд университетінің Уадхам колледжінде оқуға арналған стипендия

Норвегия стипендиясы – Норвегияда тағайындалатын Оксфорд университетіне берілетін стипендия. Норвегия стипендиясын алғандар Оксфорд университетінде бір немесе екі жылдық оқу мен зерттеулерге қаржыландырылады, және стипендия иегері әрқашан Уадхам колледжінің мүшесі болады. Алғашқы Норвегия стипендиясы 1920 жылы табысталды. Одан бері, Екінші дүниежүзілік соғыс сияқты кейбір кезеңлерді қоспағанда, жыл сайын бір Норвегия стипендиясын алушы таңдалып келеді. Бұл стипендияға ие болу өте қиын, ол Осло университетінің қазіргі студентіне немесе жақында бітірген түлегіне беріледі. Норвегия стипендиясын бұрын алғандардың арасында Нордаль Григ, Питер А. Мунк және Харальд Свердруп бар.

Тарих

Оксфордтағы Уадхам колледжінде бір жыл оқуға мүмкіндік беретін стипендиялық қор идеясы 1919 жылы колледждің жас түлегі тарапынан туды, ол 1914-1918 жылдардағы соғыс кезеңінде Норвегияның Мёре-ог-Ромсдалдағы Кристиансунд қаласында британдық вице-консул қызметін атқарған еді. Артур Айвор Гарланд Джейн (1882-1958) – Честер епископы Фрэнсис Джейннің (1845-1921) ұлы. Артур Джейн Осло университетінің ректоры, профессор Бредо Хенрик фон Мунте аф Моргенстиерннің (1851-1930) қызы Фредрике Мари Катрин фон Мунте аф Моргенстиернеге үйленген. Белгілі поляр зерттеушісі Фридтжоф Нансен сияқты, ол Норвегия-Оксфорд стипендиялық қорын құруға 5000 NOK үлесін қосты. Барлығы Джейн 60 000 NOK, шамамен 2780 GBP жинауға қол жеткізді. Кейінгі өмірін Осло университетінде ағылшын тілінен лекция оқумен өткізді. Артур Джейн өзінің бастамасын 14 қазан 1945 күні профессор Дидрик Аруп Сейпке (1884-1963), сол кезде Осло университетінің ректорына жолдаған хатында былай түсіндірді:

Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Норвегияға жіберілген, соғыс туралы норвегиялық қоғамдық пікірді хабардар ету мақсатындағы «Одақтас» үгіт материалдарының көп бөлігі, бұрын Одақтастармен қақтығысқан елдермен мәдени немесе іскерлік байланыстары бар адамдардың түсіністігі мен ықыласын қозғауға тиімсіз болды. Осы тәжірибе Норвегия мен Ұлыбритания жастарын жақын қарым-қатынасқа әкелетін білім беру мүмкіндіктерінің маңыздылығын көрсетті. Менің ойымша, осы бағыттағы пайдалы қадам – норвегиялық студенттерге Оксфорд пен Кембридж университеттеріндегі колледж жүйесінде қалыптасқан дәстүрлі университет өміріне қатысуға мүмкіндік беретін тұрақты келісім жасау болар еді. Колледжде тұрмастан мұны істеу мүмкін емес. Бірақ шетелдік студенттер ағылшын университеттерінде курстарға қатыса алғанмен, оларға колледжде тұруға рұқсат алу әрқашан қиын болды, колледж ортасының ұсынатын барлық мүмкіндіктерін толық пайдалану мүмкін болмады. 1920 жылдан бастап, 1926-1927 жылдар мен 1940-1944 жылдардағы соғыс жылдарынан басқа, норвегиялық студенттерге Норвегия стипендиясы түрлі зерттеулер үшін тағайындалды. Алайда, стипендияның негізгі қаржыландыруы жеткіліксіз болғандықтан, ғалымдар көп ұзамай басқа университет қорларынан қосымша гранттарға тәуелді болды, бірақ 1970 жылдардың соңында тіпті бұл да өсіп келе жатқан шығындарды жабуға жеткіліксіз болды. Кейбір жылдары ешқандай ғалым тағайындалмады. Негізгі капитал сол кезде тек 130 000 NOK-қа дейін азайды (қазіргі айырбас бағамы бойынша шамамен 6500 GBP). 1970 жылдардың соңында Альф Бё (Уадхам, 1952), комитет төрағасы ретінде, Андор Биркеландқа (Уадхам, 1946) Норвегия радио хабар тарату корпорациясынан, бухгалтер Свен Гулдбергке (Уадхам, 1937) және бұрынғы Мәдениет министрі Хельге Сивертсенге (Уадхам, 1938) жүгінді. Колледждің және Норвегиядағы британ елшісі Уильям Бентлидің көмегімен олар 1 170 000 NOK (шамамен 117 000 GBP) жинауға қол жеткізді. 1990 жылдары Бё Майкл Бенскиннен (Санкт-Петер шіркеуі, 1965), Хакон Меландерден (Баллиол, 1966) және Эрик Руденгтен (Норвегия ғалымы, 1969) тұратын жаңа комитет құрды. Ивер Б. Нойман (Норвегия ғалымы, 1988) 1993 жылы қабылданып алынды. 2003 жылы Бё зейнеткерлікке шыққаннан кейін Нойман төрағалыққа өтті. Бьёрн Блиндхайм (Норвегия ғалымы, 1992) және Нойман Оксфорд қоғамының Норвегия бөлімін құрды, Блиндхайм төраға болды. 1981 жылдан бері Комитет жыл сайын Оксфорд университетінен шақырылған құрметті қонақпен кешкі ас ұйымдастырып келеді, ол сонымен қатар Ослода бір немесе бірнеше лекция оқиды. Норвегия королі Харальд V (Баллиол колледжі, 1960) әр жыл сайын Ослода Оксфорд университетінің Норвегия қоғамы ұйымдастыратын Норвегия ғалымдарының мерекелік кешкі асына қатысады.

Норвегияның бұрынғы ғалымдары

Жыл Ғылыми мамандық
1920 Г. Аструп Холь Заң
1921 Бьярн Хамре Ағылшын тілі
1922 Кристиан Лассон Брун Экономика
1923 Йохан Нордаль Брун Григ Ағылшын тарихы мен әдебиеті
1924 Эрлинг Грот Тілдер және әлеуметтік-экономикалық зерттеулер
1925 Холлвард Лангеланд Теңіз құқығы
1926–1927 Марапаттама берілмеген
1928 Хальфдан Олаус Кристоферсен 18 ғасырлық Дания-Норвегия философы Людвиг Холберг туралы диссертациялық жұмыс және оның Джон Локк философиясымен байланысы
1929 Пол Куале Аудит зерттеулері
1930 Георг Э. Петтерсен Филология
1931 Кристиан Бринч Тілдер, әдебиет және қаржы
1932 Тригве Левивестад Ежелгі ағылшын құқығы
1933 Питер А. Мунк Ескі Келісімдегі зерттеулер
1934 Арне Григ Медицина
1935 Фредерик Кристиан Стоуд Плату Заң
1936 Кёре Биркелунд Ағылшын тілі мен әдебиеті
1937 Свен Дальхофф Гулдберг Әлеуметтік экономика (аудиторлық зерттеулер емтиханының бөлігі) және британдық мәдениет
1938 Хельге Сиверцен Ағылшын тарихы, саясаты және халықаралық қатынастар
1939 Харальд Бринчман Ағылшын тіліндегі зерттеулер
1940–1944 Соғыс кезінде стипендия берілмеген
1945 Джесс Фаланд Аудиторлық зерттеулер
1946 Андор Бирланд Қазіргі ағылшын әлеуметтік тарихы
1947 Арне Аасгаард Қазіргі ағылшын әлеуметтік тарихы
1948 Харальд Ульрик Свердруп
1949 Пер Фуглум
1950 Ян Фредерик Марстрэндер Ағылшын әдебиеті
1951 Ян Фредерик Марстрэндер Ағылшын әдебиеті
1952 Альф Б. Литт. Викториялық дизайн теориясы бойынша
1953 Альф Бёе B. Litt. Викториялық дизайн теориясы бойынша
1954 Ивар Джонсен Әдебиет тарихы
1955 Лейф Мевик
1956 Магне Малмангер 19 ғасырдың басындағы ағылшын пейзаж суреті
1957 Тор Нейман Орыс және ағылшын және неміс әдебиетіндегі салыстырмалы зерттеулер
1958 Кнут Нордли Ағылшын тілі
1959 Хьяльте Лайман Ағылшын құқығы, әсіресе теңіз құқығы
1960 Ларс Якоб Крог Ағылшын тілі мен әдебиеті
1961 Марапаттама берілмеген
1962 Йоргенсен, Нильс Йохан
1963 Марапаттама берілмеген
1964 Даг Кристофер Волд
1965 Йостейн Стоккеланд Дипломдық жұмыстар, филол. ғылымдарының кандидаты (ағылшын тілі және Уильям Тиндаль)
1966 Тригве Гьесдал Философия, саясат және экономика бойынша B.A.
1967 Джон Артур Джейн Скард Физика бойынша тәуелсіз зерттеулер
1968 Джон Хаакстад Ағылшын әдебиеті
1969 Эрик Руденг Қазіргі заман тарихы бойынша B.A.
1970 Эрик Руденг
1971 Ульф Анденес
1972 Фроде Хаверкамп Өнер тарихы бойынша диплом
1973–1975 Марапаттама берілмеген
1976 Джон М. С. Хаарберг Классикалық филология
1977 Марапаттама берілмеген
1978 Тронд Б. Хансен Ағылшын әдебиеті
1979 Марапаттама берілмеген
1981 & 1982 Видар Хален Викториялық дизайнер Кристофер Дрессер туралы D.Phil. зерттеулері
1983 Сверре Рустад Ағылшын әдебиеті
1984 Пал Фосс Өнеркәсіптік қатынастар
1985 Ғалым жоқ
1986 Мартин Хофтун Непал тарихы бойынша D.Phil. зерттеулері
1987 Марапаттама берілмеген
1988 Ивер Б. Нейман Халықаралық қатынастар, M.Phil.
1989 Кирсти Квалой Биохимия (генетика) бойынша D.Phil.
1990 Александра Бех Халықаралық құқық
1991 Нильс А. Ниссен Ағылшын әдебиеті
1992 Бьёрн Блиндхейм Экономика
1993 Йонас Йолле Грек тілі
1994 Хакон Сканер Теориялық химия, кванттық механика
1995 Кристин Йоахимсен Пайғамбар Ишаяға зерттеулер
1996 Грете Синнве Фосс Науқастың сілекейінен оқшауланған амолоидты жеңіл тізбектік ақуызды (AL ақуызын) талдау
1997 Оле Рейнерт Абильденс Идеялар және әдебиет тарихы
1998 Анна Хаммерстад Халықаралық қатынастар бойынша D.Phil. зерттеулері
1999 Роттинген, Джон Арне Зоология кафедрасында зерттеулер, Эпидемиология, эволюция және бақылау бойынша МКК курсы
2000 Нильсен, Андре Өнеркәсіптік қатынастар
2001 Марапаттама берілмеген
2002 Оттерхольт, Тор Ресей және Шығыс Еуропа зерттеулері бойынша M.Phil. зерттеулері
2003 Абид Қ. Раджа Заң
2004–2005 Марапаттама берілмеген
2006 Гури Розен Әлеуметтанудағы магистрлік дәрежеге арналған зерттеулер
2007 Марапаттама берілмеген
2008 Сара Шах Медицина
2009 Кристиан Альфснес Медицина
2010 Бедехо Мендер Компьютерлік нейробиологиялық ғылымдар бойынша D.Phil.
2011 Кнут Аукланд Шығыстану ғылымдарының магистрі
2012 Бьёрнар Свердруп Тхигесон Қазіргі қытай зерттеулерінің магистрі
2013 Мац Юлиус Стенсруд Медицинадағы қолданбалы статистика магистрі
2014 Луиза Лейне Ағылшын әдебиеті докторы
2015 Ян Хенрик Вик; Kjølv Egeland Математика және компьютерлік ғылым негіздері магистрі; Халықаралық қатынастар докторы
2016 Джулия Кристина Коттхаус Археология докторы
2017 Марапаттама берілмеген
2018 Марапаттама берілмеген
2019 Симен Олав Нжаа Сопп Материалдар докторы
2020 Дэннис Кристенсен; Педэр Скжелбред Математикалық ғылымдар магистрі; Философия магистрі