Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Нуклеин қышқылдарындағы бес маңызды нуклеозидтің бірі.
One of the five major nucleosides in nucleic acids
Уридин (символ U немесе Urd) – β N1 гликозидтік байланыс арқылы рибоза сақинасына (немесе дәлірек айтқанда, рибофуранозаға) жалғанған урацилді қамтитын гликозилденген пиримидин аналогы. Бұл аналог нуклеин қышқылдарын құрайтын бес стандартты нуклеозидтің бірі, ал қалғандары – аденозин, тимидин, цитидин және гуанозин. Бес нуклеозид әдетте олардың символдарымен қысқартылады: U, A, dT, C және G. Дегенмен, тимидин көбінесе "dT" деп жазылады ("d" – "дезокси" дегенді білдіреді), себебі оның құрамында 2' дезоксирибофураноза тобы бар, ал уридиндегідей рибофураноза сақинасы жоқ. Бұл тимидин дезоксирибонуклеин қышқылында (ДНК) кездеседі, ал рибонуклеин қышқылында (РНК) көбінесе кездеспейді. Керісінше, уридин РНК-да кездеседі, бірақ ДНК-да жоқ. Ал қалған үш нуклеозид РНК және ДНК екеуінде де кездесуі мүмкін. РНК-да олар A, C және G арқылы, ал ДНК-да dA, dC және dG арқылы көрсетіледі.
Uridine (symbol U or Urd) is a glycosylated pyrimidine analog containing uracil attached to a ribose ring (or more specifically, a ribofuranose) via a β N1 glycosidic bond. The analog is one of the five standard nucleosides which make up nucleic acids, the others being adenosine, thymidine, cytidine and guanosine. The five nucleosides are commonly abbreviated to their symbols, U, A, dT, C, and G, respectively. However, thymidine is more commonly written as 'dT' ('d' represents 'deoxy') as it contains a 2' deoxyribofuranose moiety rather than the ribofuranose ring found in uridine. This is because thymidine is found in deoxyribonucleic acid (DNA) and usually not in ribonucleic acid (RNA). Conversely, uridine is found in RNA and not DNA. The remaining three nucleosides may be found in both RNA and DNA. In RNA, they would be represented as A, C and G whereas in DNA they would be represented as dA, dC and dG.
Биосинтез
Уридин табиғатта кеңінен уридидин монофосфаты (уридилат) түрінде де-ново синтез арқылы, оротидилаттың декарбоксиляциясы нәтижесінде пайда болады, бұл процесті оротидилат декарбоксилаза катализдейді. Оротидилат оротаттан түзіледі, ол 5-фосфорибозил-1-пирофосфатпен (PRPP) бірігіп, пиримидин фосфорибозилтрансфераза арқылы оротидилатқа айналады. PRPP рибоза-5-фосфатының қосымша фосфорилдануы арқылы құрылады, реакцияны жүзеге асыру үшін энергия көзі ретінде қызмет етеді, ал оротат карбамоил фосфаты мен аспартаттан бірнеше қадамдар арқылы түзіледі.
Uridine is widely produced in nature as uridine monophosphate (uridylate) by de novo synthesis by the decarboxylation of orotidylate, which is catalyzed by orotidylate decarboxylase. The orotidylate is produced from orotate, which is combined with 5 phosphoribosyl 1 pyrophosphate (PRPP) to form orotidylate by pyrimidine phosphoribosyltransferase. PRPP is created from ribose 5 phosphate by a further phosphorylation, serving as an energetic molecule to drive the reaction forward, while orotate is generated in several steps from carbamoyl phosphate and aspartate.
Галактиоза гликолизі
Уридин галактозаның гликолиз жолында маңызды рөл атқарады. Галактозаны ыдыратуға арналған катаболикалық процесс жоқ. Сондықтан, галактоза глюкозаға түрлендіріліп, жалпы глюкоза жолы арқылы метаболизмделеді. Келіп түскен галактоза 1-фосфатқа (Gal 1 P) айналғаннан кейін, ол уридин дифосфатына (UDP) байланысқан глюкоза молекуласы – UDP-глюкозамен реакцияға түседі. Бұл процесті галактоза-1-фосфат уридилтрансфераза ферменті катализдейді және UDP-ні галактоза молекуласына ауыстырады. Нәтижесінде UDP-галактоза және глюкоза-1-фосфат түзіледі. Бұл процесс галактозаның тиімді гликолизіне қол жеткізу үшін жалғастырылады.
Uridine plays a role in the glycolysis pathway of galactose. There is no catabolic process to metabolize galactose. Therefore, galactose is converted to glucose and metabolized in the common glucose pathway. Once the incoming galactose has been converted into galactose 1 phosphate (Gal 1 P), it is involved in a reaction with UDP glucose, a glucose molecule bonded to uridine diphosphate (UDP). This process is catalyzed by the enzyme galactose 1 phosphate uridyl transferase and transfers the UDP to the galactose molecule. The end result is UDP galactose and glucose 1 phosphate. This process is continued to allow the proper glycolysis of galactose.