Кіріспе

1852 жылы құрылған Синай тауы ауруханасы – АҚШ-тағы ең көне және ең ірі оқу-ғылыми ауруханалардың бірі. Синай тауының денсаулық сақтау жүйесінде 7400-ден астам дәрігер, 3919 төсек бар, және жылына 16000-нан астам сәби дүниеге келеді. 2023 жылғы наурыз айында Newsweek журналы аурухананы әлемдегі 2300-ден астам аурухананың арасында 23-ші орынға, ал Нью-Йорк штатындағы үздік аурухана деп бағалады. Аурухананың жанында орналасқан Синай тауы Кравис балалар ауруханасы, 0-21 жас аралығындағы нәрестелерге, балаларға, жасөспірімдерге және жас ересектерге жан-жақты педиатриялық мамандану және тармақтық көмек көрсетеді.

Тарих

1852 жылы аурухана құрылған кезде Нью-Йорктегі басқа ауруханалар еврейлерді емдеуге жұмысқа алудан бас тартып, аурухана палаталарында емделуіне тыйым салғандықтан, оларға қатысты кемсітушілікке жол берді. Православ еврей филантропы Самсон Симсон (1780–1857) Нью-Йорк қаласының қарқынды өсіп келе жатқан еврей иммигрант қауымының қажеттіліктерін қанағаттандыру мақсатында аурухананы құрды. Бұл аурухана 1847 жылы құрылған Цинциннатидегі еврей ауруханасынан кейін АҚШ-тағы екінші еврей ауруханасы болды. 1866 жылы қазіргі атауын қабылдағанға дейін «Нью-Йорк қаласындағы еврей ауруханасы» деп аталған бұл аурухана Манхэттендегі Батыс 28-ші көшеде, жетінші және сегізінші даңғылдардың арасында, Симсон сыйлаған жерге салынды. Ол Симсон қайтыс болғанға екі жыл бұрын ашылды. Төрт жыл өткен соң, ол күтпеген жерден Америка Азамат соғысында жарақат алған сарбаздармен толып кетті. Еврей ауруханасы Азамат соғысының күшеюінің әсерін басқа да жолдармен сезінді, өйткені штаттық дәрігерлер мен директорлар кеңесінің мүшелері әскери қызметке шақырылды. Доктор Израиль Мозес 72-ші Нью-Йорк жаяу әскер полкінде төрт жыл лейтенант-полковник болып қызмет етті, ал Джозеф Селигман елдің қаржылық дағдарысы бойынша президент Линкольннің кеңесін алу үшін жиі шақырылғандықтан директорлар кеңесінің мүшелігінен кетуге мәжбүр болды. 1863 жылғы Нью-Йорк жұмылдыру көтерілісі де аурухананың ресурстарын сарқып, көптеген жарақат алғандарға көмектесуге тырысты. Еврей ауруханасы осылайша жалпы қоғамның ажырамас бөлігіне айналды. 1866 жылы осы жаңа рөлін көрсету үшін аурухана атауын өзгертті. 1872 жылы аурухана Лексингтон даңғылының шығыс жағындағы, 66-шы және 67-ші көшелер арасындағы жерге көшірілді.

20 ғасыр

Қазір Синай тауы ауруханасы деп аталатын мекеме медицинаға үлес қосқан көптеген дәрігерлермен байланыс орнатты, соның ішінде Генри Н. Хайнеман, Фредерик С. Мандельбаум, Бернард Сакс, Чарльз А. Элсберг, Эмануэль Либман және ең бастысы, американдық педиатрияның әкесі ретінде танымал және 1904 жылы Манхэттеннің Жоғарғы Шығыс жағында аурухананың жаңа ғимаратын салуды қолдаған Абрахам Якоби. 1881 жылы ауруханада медбикелер мектебі ашылды. Альма деЛеон Хендрикс және бірнеше әйел құрған Синай тауы ауруханасының медбикелерді даярлау мектебі 1895 жылы аурухананың басқаруына өтті. 1923 жылы оның атауы Синай тауы ауруханасының медбикелер мектебі болып өзгертілді. Бұл мектеп 4700 әйел мен соңғы сыныптағы бір ер адамды бітіргеннен кейін 1971 жылы жабылды. Түлектер қауымдастығы әлі де белсенді қызмет етеді. 2013 жылдан бері Синай тауы денсаулық сақтау жүйесінің медбикелер мектебі Синай тауының Филиппс медбикелер мектебі (PSON) болып табылады. ХХ ғасырдың басында Нью-Йорк қаласының халқы күрт өсті. Бұған Синай тауында жасалған көптеген жаңалықтар (қан құюдағы маңызды жетістіктер және алғашқы эндотрахеальды анестезия аппараты сияқты) қосылғанда, Синай тауының дәрігерлер мен сарапшылар тобының сұранысы арта түсті. 1904 жылғы аурухана аумағын кеңейтуге 1,35 миллион доллар (қазіргі шарттармен) жұмсалды. Жаңа ғимараттардың ашылуы Бірінші дүниежүзілік соғыстың басталуына байланысты кейінге шегерілді. Синай тауы АҚШ Армиясының медициналық корпусының сұранысына жауап ретінде №3 базалық аурухананы құрды. Бұл бөлімше 1918 жылдың басында Францияға жіберілді және 9127 науқасты емдеді, оның ішінде 172 адам қайтыс болды: 54 хирургиялық және 118 медициналық, соңғысы негізінен тұмау мен пневмониядан болды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екі онжылдықтан кейін, Еуропадағы жағдайдың ушығуымен бірге, 1933 жылы нацистік Германиядан қашып келген дәрігерлерге жұмыс табуға арналған комитет құрылды. Шетелдік дәрігерлерді қайта орналастыру жөніндегі ұлттық комитеттің көмегімен, Синай тауы ауруханасы көптеген эмигранттар үшін жаңа мекен болды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Синай тауы Қызыл Крест медбикелерінің көмекшілеріне есігін ашқан алғашқы аурухана болды және АҚШ-та медбикелердің жетіспеушілігін азайту мақсатында көптеген адамдарды даярлады. Сонымен қатар, медициналық кеңестің төрағасы Джордж Бэр, доктор, президент Рузвельт тарапынан Азаматтық қорғаныс басқармасының бас дәрігері қызметіне шақырылды. Бірақ, Синай тауының 3-ші бас ауруханасының қызметкерлері Марокконың Касабланка қаласына аттанып, содан кейін соғыс қимылдары жүріп жатқан Тунис елінде 1000 төсектік аурухана құрғаннан кейін, осы соғыс кезеңіндегі рөлдер маңыздылығын жоғалтты. Италия мен Франциядағы әскерилерге көмек көрсету үшін 3-ші бас аурухана 5000-нан астам жаралы сарбазды емдеді.

Соғыстан кейінгі

1963 жылы аурухана медициналық мектеп ашты, ал 1968 жылы Синай тауының медицина мектебінің тұңғыш студенттерін қабылдады, қазір – Синай тауындағы Икан медицина мектебі. 1980-ші жылдары 500 миллион долларлық аурухананы кеңейту жүзеге асты, соның ішінде И.М. Пей жобалаған алғашқы медициналық мекеме – Гуггенхайм павильоны салынды. Оның профессорлық-оқытушылық құрамы гендік терапия, кардиология, иммунотерапия, органдарды трансплантациялау, қатерлі ісіктерді емдеу және минималды инвазивті хирургия салаларына маңызды үлес қосты. Синай тауындағы жаңалықтардың қатарында 1986 жылы ұрықтың тамырларына алғашқы қан трансплантациясын жасау және 1995 жылы қатерлі ісікке қарсы емдеу үшін простатаға радиоактивті тұқымдарды енгізу әдісін әзірлеу болды.

21 ғасыр

Синай тауындағы қызметкерлер алғашқы сәтті композитті трахеялық трансплантацияны жасады, ол 2005 жылы ауруханада орындалды. 2013 жылдың қаңтар айында Дэвид Л. Рейх, «Нью-Йорк Таймс» газетінде жарияланғандай, Синай тауы ауруханасының уақытша президенті болып тағайындалған алғашқы ашық гей дәрігер болды. Сол жылдың қазан айында ол президент болып тағайындалды. 2016 жылдың тамызында медицина мектебінің деканы Дэннис С. Чарни, Нью-Йорк штатының Чаппакуа қаласындағы дүкеннен шығып бара жатқанда атып жараланды. 2010 жылы Чарни оны зерттеу жұмысындағы бұрмалаушылық үшін жұмыстан шығарған Хенджун Чао, Синай тауының бұрынғы медицина зерттеушісі, 2017 жылы екінші дәрежелі кісі өлтіруге талпыну және тағы екі қылмыс бойынша сотталды және 28 жылға бас бостандығынан айырылды. 2017 жылы Синай тауы ауруханасының шұғыл жәрдем бөлімінің бұрынғы дәрігері доктор Дэвид Х. Ньюман, 2015-2016 жылдар аралығында шұғыл жәрдем бөлімінде төрт әйел пациентке сексуалдық зорлық көрсеткені үшін, оның ішінде олардың кеудесіне тигені үшін екі жылға бас бостандығынан айырылды. Үш дәрігер, тәуелділік тудыратын фентанилдік құбыршақ анальгетиктерін жазып беру үшін «спикерлік гонорар» деп жамылған пара алғаны үшін пара алуға қарсы заңдарды бұзғаны үшін сотталды. Синай тауындағы анестезиолог Гордон Фридман 2019 жылдың желтоқсан айында Манхэттендегі федералды сотта сотталды. 2020 жылдың қаңтар айында Синай тауында бұрын жұмыс істеген ауырсынуды басқару дәрігері және анестезиолог Александру Бурдуча 57 айға бас бостандығынан айырылды. 2019 жылдың сәуірінде Синай тауының денсаулық сақтау жүйесіне және аурухананың бірнеше қызметкерлеріне, сондай-ақ Айкан медицина мектебінің Арнхольд глобалды денсаулық институтына қарсы сот талабы берілді. Бұл талапты сегіз ағымдағы және бұрынғы дәрігерлер мен қызметкерлер жас және жыныс бойынша кемсітушілікке және басқа да айыптаулар тізіміне негізделген. Мектеп бұл талаптарды жоққа шығарды.

Синай тауындағы Кравис балалар ауруханасы

Синай тауындағы Кравис балалар ауруханасы (KCH) – Нью-Йорк штатының Манхэттен қаласындағы Синай тауы кампусында орналасқан, ұлттық деңгейде танылған педиатриялық жедел жәрдем көрсететін балалар ауруханасы. Ауруханада 102 педиатриялық төсек бар. Ол Синай тауындағы Икан медицина мектебімен байланысты және Синай тауы денсаулық сақтау жүйесінің құрамына кіреді. Аурухана 0–21 жас аралығындағы нәрестелерге, балаларға, жасөспірімдерге және жас ересектерге жан-жақты педиатриялық мамандану және тармақтарын аймақ бойынша ұсынады. 2013 жылы Синай тауы ауруханасы Continuum Health Partners компаниясымен бірігіп, Синай тауы денсаулық сақтау жүйесін құрды. Бұл жүйеге Синай тауындағы Икан медицина мектебі және Нью-Йорк агломерациясындағы жеті аурухана кампусы, сондай-ақ кең аймақтық амбулаториялық желі кіреді.

Рейтингтер

2019–20 жылдары Маунт Синай ауруханасы АҚШ News & World Report журналының «Ең жақсы ауруханалар тізіміне» енді, АҚШ-тағы 5000-ға жуық аурухананың арасында 14-орынды иеленді. Оның ішінде кардиология және жүрек хирургиясы (#6), диабет және эндокринология (#7), құлақ, мұрын және тамақ (#28), гастроэнтерология және ЖЖ хирургиясы (#9), гериатрия (#3), гинекология (#18), нефрология (#11), неврология және нейрохирургия (#14) және ортопедия (#18) сияқты 9 ұлттық деңгейде танылған ересектер мамандықтары бар. Сонымен қатар, қатерлі ісік, өкпе және өкпе хирургиясы, оңалту және урология сияқты 4 жоғары нәтижелі ересектер мамандықтары да бар. Аймақтық деңгейде Нью-Йорктегі ең жақсы 3 аурухананың бірі деп танылды.

Қайырымдылық жасаушылар

Леон Блэк 2005 жылы «Black Family Stem Cell Institute» институтын құру үшін 10 миллион доллар салды. Эмили мен Лен Блаватник 2018 жылы Синай тауындағы Икан медицина мектебінде «Блаватник отбасы әйелдер денсаулығы зерттеу институтын» және Синай тауындағы «Блаватник отбасы – Челси медициналық орталығын» құру үшін 10 миллион доллар сыйлады. Карл Икан 2004 жылы Синай тауының медициналық орталығына медициналық зерттеулер үшін 25 миллион доллар салды; зерттеулерге негізнен арналған үлкен ғимарат «Шығыс ғимаратынан» «Икан медициналық институты» деп қайта аталды. 2012 жылы Икан осы мекемеге 200 миллион доллар беретінін уәделеді. Осының нәтижесінде медицина мектебі «Синай тауындағы Икан медицина мектебі» деп, ал Эрик Шадт басқаратын геномика институты «Икан геномика және көп деңгейлі биология институты» деп аталды. «Вертхайм & Co» компаниясының бұрынғы бас директоры Фредерик Клингенштейн мен оның әйелі Шарон Клингенштейн 1999 жылы медицина мектебіне 75 миллион доллар сыйлады, бұл сол кездегі Синай тауы медицина мектебі тарихындағы ең ірі жекелеген сыйлық есептеледі. Олар ғылыми зерттеулер институтын құру және стипендиялық қор жасау үшін осы қаражатты жұмсады. Генри Кравис пен оның әйелі Мари Жозе Кравис «Жүрек-қан тамырлары денсаулығы орталығын» құру үшін 15 миллион доллар салды, сондай-ақ профессорлық лауазымды қаржыландырды. Сэмюэл А. Льюис, Нью-Йорк қаласының саяси қайраткері және қайырымдылық жасаушы, 21 жыл бойы (1852–1873) алғашқы директор, содан кейін құрметті хатшы және, ақырында, атқару комитетінің төрағасы болып қызмет етті. Герман Меркин ауруханадағы кошер асханасын ашуға 2 миллион доллар берді. 1986 жылы Дералд Руттенберг Синай тауындағы «Раттенберг қатерлі ісік орталығын» құру үшін 7 миллион доллар салды, кейін тағы 8 миллион доллар қосты. Марта Стюарт 2007 жылы Синай тауы ауруханасында «Марта Стюарт өмір сүру орталығын» ашу үшін 5 миллион доллар салды. Орталық медициналық көмекке қол жеткізуді жеңілдетіп, көмек немесе білім алуға мұқтаж күтім көрсететін адамдарға қолдау көрсетеді. Джеймс Тиш пен оның әйелі Меррил Тиш 2008 жылы «Тиш қатерлі ісік институтын» құру үшін 40 миллион доллар салды. Бұл – заманауи, пациентке бағытталған, жан-жақты қатерлі ісікке қарсы күрес және зерттеу орталығы.