Дороти Гаррод: Англиялық археолог және палеолит маманы

Кіріспе

Британдық археолог, 1892–1968

Дороти Энни Элизабет Гаррод, CBE, FBA (5 мамыр 1892 – 18 желтоқсан 1968) – палеолит дәуірін зерттеумен айналысқан британдық археолог. 1939 жылдан 1952 жылға дейін Кембридж университетінде археология профессоры қызметін атқарды және Оксфорд немесе Кембридж университетінде алғашқы профессорлық қызметке тағайындалған әйел болды.

Ерте өмір және білім

Гаррод дәрігер сэр Арчибальд Гарродтың және хирург сэр Томас Смиттің қызы, Лаура Элизабет Смиттің қызы болды. Ол Лондондағы Чандос көшесінде дүниеге келді және үйде тәрбиеленді. Оның алғашқы ұстазы гувернанта ретінде Изабель Фрай болды. Гаррод Фрайдың оны тоғыз жасында Харли көшесінде Уолтер Джессоптың қызымен оқытқанын еске алды. Кейіннен ол Сент-Олбанстағы Биркленд мектебінде білім алды. Гаррод 1913 жылы Кембридждегі Ньюнхэм колледжіне түсті, онда археология пәні қолжетімді болғанға дейін ежелгі және классикалық тарихты оқыды, ал курсты 1916 жылы аяқтады. 1916 жылы бітірген кезде ол екі бауырласынан – лейтенант Альфред Ноэль Гарродтан және лейтенант Томас Мартин Гарродтан айырылды. Екеуі де Бірінші дүниежүзілік соғыста қаза тапты. Оның үшінші бауырласы, лейтенант Базиль Рахер демобилизацияға дейін Францияда испан тұмауынан қайтыс болды. Оның күйеу жігіті де қайтыс болды деген қауесет тарады. Ол 1919 жылға дейін Католик әйелдер лигасының ерікті мүшесі болды. Соңынан ол әкесі соғыс ауруханаларының басшысы болып жұмыс істейтін Мальтаға сапар шекті және жергілікті ескіліктерге қызығушылық таныта бастады. Оның Рим католиктігіне кірген күні туралы көп дау бар, бірақ Гаррод Кембриджге келмес бұрын католиктік дінді қабылдаған көрінеді.

Мансап

Отбасы Англияға оралғанда, олар Оксфордта қоныстанды. Гаррод 1921 жылы антропология бойынша диплом алды. Ұлттық көнеліктер мұражайында сақталған оның лекциялық жазбаларынан дипломдық курс археология және антропологияға қарқынды кіріспе болғаны анық. Ол Роберт Ранулф Маретттің, әлеуметтік антропологияның оқытушысы және тәжірибелі қазбашының сабағын оқыды. 1921 жылы бітіргеннен кейін ерекше ерекшелік алды, өйткені ол аз сандағы әйел студенттердің бірі болды. Ол өзінің зияткерлік мамандығын тапты: палеолит дәуірінің археологиясы. Памела Дженс Смит Гарродтың кейінірек оған деген құрмет ретінде "Марет - ақылды әріптес, жарқын сөйлеуші, сүйікті дос" деп айтқандығын анықтады. Смит Гарродтың серіктерінің бірі Мэри Китсон Кларктың 1929 жылғы Кармел тауындағы қазба кезінде берген сұхбатында Гарродтың "діндік сезімнің тереңдігімен тарихқа айналуын сезінгенін" анықтады. Тарихқа дейінгі және әсіресе тас дәуірінде болу шешімі бір секундта оған айналу сияқты келді. Францияға оны таныстырған Маррет және оның ақыл-ой атасы М. л'Аббе Брюль болды. Гаррод 1922-1924 жылдары екі жыл бойы Париждегі Палеонтология институтында М. л'Аббе Брюйльмен бірге оқыды және оның "Еуропа тек Африка мен Азияның жарты аралы ғана" (Кларк 1999:409) деп мәлімдегені Гарродты Аббат Брюильдің интеллектуалды баласы деп түсіндіруге болады. 1926 жылы Гаррод өзінің алғашқы академиялық еңбегін жариялады, Ұлыбританияның жоғарғы палеолиті, ол үшін ол B. Sc. Оксфорд университетінің дипломын алды. Брейльдің шақыруымен ол 1925-1927 жылдар аралығында Гибралтарда Devil's Tower үңгірін жеті ай бойы зерттеді. Бұл жай бұрын неандертальдықтардың бас сүйегі табылған Форбс карьерінен 350 метр қашықтықта орналасқан. Гаррод 1925 жылы осы үңгірден неандертальдықтардың екінші маңызды бас сүйегін тапты, ол қазір Гибралтар 2 деп аталады. Бұл оның халықаралық деңгейдегі алғашқы қазба жұмыстары болды. Гаррод өзінің кәсіби мансабында көптеген аномальды скелеттерді тапты, бірақ бас сүйек неандертальдықтың анықтамасымен сәйкес келмеді. 1928 жылы ол Оңтүстік Курдистанға кірген алғашқы экспедицияға басшылық етті. Ол Жоғарғы Месопотамия мен Сирия аралығында палеолит дәуіріндегі адамдардың көшіп-қонып жүргенін дәлелдейтін дәлел іздеді. Бұл жұмыс Хазар Мерд үңгірі мен Зарзи үңгірінің сынақ зерттеулеріне әкелді. 1929 жылы Гарродты Американың Тарихқа дейінгі зерттеулер мектебі мен Иерусалимдегі Британдық археология мектебінің бірлескен жобасы ретінде Мандаторлық Палестинадағы Кармел тауындағы Вади-эль-Мугарадағы қазба жұмыстарын жүргізуге тағайындады. 1929-1934 жылдар аралығында 12 кең ауқымды далалық маусымның сериясы аяқталды. Нәтижесінде осы тарихи дәуірді түсіну үшін маңызды болып қала беретін хронологиялық жүйе қалыптасты. 1948 жылы Жаба мен Лжисим ауылдары қиратылды, палестиндік команданың көпшілігі табылмады. Бұл 1948 жылға дейін жалғасты, содан кейін әйелдер университеттің толық мүшесі болды. Соғыстан кейін Гаррод өзінің лауазымына оралып, кафедраға бірқатар өзгерістер енгізді, соның ішінде әлемдік доисторияны зерттеу модулі енгізілді. Бұрынғы тарих ерекше француз немесе еуропалық болып саналған жерде Гаррод бұл пәнді әлемдік ауқымда кеңейтті. Гаррод сонымен қатар археология зерттеулерінің құрылымына өзгерістер енгізді, осылайша Кембриджді тарихтағы археология бойынша бакалавриат курстарын ұсынатын алғашқы британдық университетке айналдырды. 1968 жылдың жазында Гаррод Кембридждегі туыстарына барып жүргенде инсульт алды. Ол 18 желтоқсанда 76 жасында қарттар үйінде қайтыс болды. Профессорлыққа сайлану нәтижесінде әйелдерге толық мүшелік берілді және Кембридж университетінің бітіруші дәрежесіне ие болды. Ол ағылшындық қоғамның бөлінген ортасында өмір сүргендіктен, негізінен әйелдермен жұмыс істеді. Палестинада ол британдық билеуші таптың мүшесі ретінде қаралды және палестиналықтар оны қатты жақсы көрді. Гарродтың араб көршілері мен қызметкерлерімен қарым-қатынасы жағымды болды. Гарродты жиі тойларға немесе басқа да мерекелік іс-шараларға шақырғылары келетін. Оны Ситт Мириам, леди Мэри деп атаған. Оның Кармел тауындағы экспедиция экипажы барлық қазбаларды (Скхул, Кебара, эль-Вад және эт-Табун) қамтыды, көбінесе жергілікті араб әйелдерінен құралған. Гаррод Кармел тауындағы көптеген ұзақ мерзімді қазба жұмыстарына толық жауапты болды. 1931 жылы Франсис Турвилл Петре, ашық гей ер адам, Скхулдағы Гарродтың командасының мүшесі ретінде Кармел тауындағы қазбаларына қатысты.

On her family's return to England, where they settled in Oxford, Garrod read for a graduate diploma in Anthropology in 1921. It is clear from her lecture notes, which survive at Museum Antiquities Nationale, that the Diploma course was an intensive introduction to both archaeology and anthropology. She was taught by Robert Ranulph Marett, a Reader in Social Anthropology and an experienced excavator. She received a distinction on graduating in 1921, as one among a small number of female students. She had found an intellectual vocation: the archaeology of the Palaeolithic Age. Pamela Janes Smith discovered that Garrod states later as a tribute to him that "Marett the genial colleague, the brilliant talker, the beloved friend." Smith discovered that Mrs Chitty, née Mary Kitson Clark, one of Garrod's companions, during the Mount Carmel excavation of 1929, in an interview, that Garrod "experienced her conversion to prehistory with a religious depth of feeling [ ] The determination to be a prehistorian and particularly in the Stone Age, came over her in one second, like a conversion." It was Marrett that introduced her to France and M. l'Abbé Breuil, her intellectual father. Garrord studied for two years, 1922 to 1924, with M. l'Abbé Breuil, the prehistorian, at the Institut de Paleontologie Humaine in Paris. and her declaration that "Europe was only after all a peninsula of Africa and Asia" (Clarke 1999:409) could be interpreted as Garrod being the intellectual child of the Abbé Breuil". In 1926, Garrod published her first academic work, The Upper Paleolithic of Britain, for which she was awarded a B. Sc. degree by the University of Oxford. Following an invitation from Breuil, she investigated Devil's Tower Cave, a site over a period of seven months in Gibraltar between 1925 and 1927. It was only 350 metres from Forbes' Quarry, where a Neanderthal skull had been found earlier. Garrod discovered in this cave in 1925, a second important Neanderthal skull now called Gibraltar 2. It was her first internationally recognized excavation. Garrod was to find many anomalous skeletons during her ensuring career, but the skull did not fit within the definition of Neanderthal. In 1928, she led the first expedition to enter South Kurdistan. She was looking for evidence of Palaeolithic people migrating between Upper Mesopotamia and Syria. This work led to the test explorations of Hazar Merd Cave and Zarzi cave. In 1929, Garrod was appointed to direct excavations at Wadi el Mughara at Mount Carmel in Mandatory Palestine, as a joint project of the American School of Prehistoric Research and the British School of Archaeology in Jerusalem. The series of 12 extensive fieldseasons was completed between 1929 and 1934. The results established a chronological framework that remains crucial to present understanding of that prehistoric period. The villages of Jeba and Ljsim were destroyed in 1948 and most members of the Palestinian team could not be traced. This continued to apply until 1948, when women became full members of the university. After the war, Garrod returned to her position and made a number of changes to the department, including the introduction of a module of study on world prehistory. Where previously prehistory had been considered particularly French or European, Garrod expanded the subject to a global scale. Garrod also made changes to the structure of archaeology studies, so turning Cambridge into the first British university to offer undergraduate courses in prehistoric archaeology. In the summer of 1968, Garrod had a stroke while visiting relatives in Cambridge. She died in a nursing home there on 18 December, aged 76. and was instrumental in changing it into an integrated institution. As a result of her election to Professorship, women were granted full membership, and allowed to graduate with degrees from the University of Cambridge. She worked mainly with women as she lived in a segregated English society. In Palestine she was treated as member of the British ruling class and deeply loved by Palestinians. Garrod's relationships
with her Arab neighbours and employees "were warm. Garrod was often invited to weddings or other celebratory occasions. "She was called Sitt Miriam, Lady Mary.". Her Mount Carmel expedition crew, which covered all of the excavations (Skhul, Kebara, el Wad and et Tabun), consisted mostly of local Arab women. Garrod was in complete charge of the many long term excavations at Mount Carmel. In 1931, Francis Turville Petre, an openly gay man, participated very briefly in her excavations of Mount Carmel as part of Garrod's team at Skhul.

Марапаттар мен мойындау

1937 жылы Гарродқа Пенсильвания университеті мен Бостон колледжінің құрметті докторлық дәрежелері, сондай-ақ Оксфорд университетінің ғылым докторы (DSc) атағы берілді.