Кіріспе

Американдық университет баспасы

Стэнфорд университетінің баспасы (SUP) – Стэнфорд университетінің баспа үйі. Ол АҚШ-тағы ең көне академиялық баспаханалардың бірі және Батыс жағалауда құрылған тұңғыш университет баспаханасы. Қазіргі таңда университеттер баспаларының қауымдастығының мүшесі. Баспа жылына гуманитарлық, әлеуметтік ғылымдар және бизнес салаларында 130 кітап жариялайды, ал барлығы 3500-ден астам кітабы бар.

Тарих

Стэнфорд университетінің бірінші президенті Дэвид Старр Джордан Лиланд пен Джейн Стэнфордқа төрт талап қойды. Соңғы талабында: «Профессорлардың немесе жоғары сынып студенттерінің маңызды зерттеулерінің нәтижелерін жариялау үшін жағдай жасалсын. Мұндай жұмыстар кез келген уақытта «Лиланд Стэнфорд аға университетінің естеліктері» деп жариялануы мүмкін» делінді. 1892 жылы Стэнфорд атауымен жарық көрген алғашқы ғылыми еңбек – Орин Лесли Эллиоттың «Америка Құрама Штаттарындағы тариф дауы» (The Tariff Controversy in the United States, 1789–1833) еңбегі «Лиланд Стэнфорд аға университетінің монографиялар сериясы» №1 ретінде жарық көрді. Сол жылы студент Джулиус Эндрю Квелл кампуста баспахана ашып, студенттер шығаратын «Daily Palo Alto» (қазіргі «Stanford Daily») газетін, сондай-ақ Стэнфорд факультетінің мақалалары мен кітаптарын жариялады. «Stanford University Press» баспасының тұңғыш рет қолданылуы 1895 жылы президент Джорданның «Сансыз компанияның тарихы» кітабында болды. 1915 жылы Квелл кітап мұқабасын жасаушы Джон Борсдаммды жұмысқа алды, ол кейіннен баспаға шеберлерді, соның ішінде баспагер және ақыры менеджер болған Уилл А. Френдті әкелді. 1917 жылы университет баспахананы сатып алып, оны Стэнфордтың бөлігіне айналдырды. 1925 жылы SUP ағылшын тілі пәтерінің профессоры Уильям Хоули Дэвисті баспаның бас редакторы етіп тағайындады. Келесі жылы SUP өзінің алғашқы каталогын шығарды, онда жетпіс бес жарық көрген кітап тізімі келтірілген. Университет президенті Рей Лайман Уилбур 1927 жылы редактор, баспа менеджері, сату менеджері және бас есепшіден тұратын арнайы комитет құрды. Комитеттің «басты мақсаты – Университеттің барлық түрдегі басылымдарын жариялау және жалпы адамзаттың игілігіне қызмет ету» болды. 1999 жылы баспасөз Стэнфорд университетінің кітапханаларының бөліміне айналды. 2012–2013 жылдары ол Стэнфорд кампусына жақын орналасқан бұрынғы орнынан Редвуд-Ситидегі қазіргі орнына көшірілді. 2000 жылы бизнес саласындағы кәсіби кітаптарды басып шығаратын «Stanford Business Books» баспасы Силикон алқабы туралы екі кітаппен құрылды. 2012 жылы баспасөз «Briefs» баспасын іске қосты, онда барлық тізімі бойынша қысқа форматтағы басылымдар жарық көрді. Эндрю У. Меллон қорының қаржылық қолдауымен SUP 2015 жылы цифрлық интерактивті ғылыми еңбектерді басып шығару бағдарламасын бастады. Сол жылы Бахия Нахжаванидің романымен «Redwood Press» баспасын іске қосты. 2019 жылдың сәуір айында Стэнфорд университетінің проректоры баспасөзді қаржыландыруды тоқтату жоспарларын жариялады, бұл кеңінен сынға ұшырады. Стэнфорд факультеті мен студенттерінің, сондай-ақ академиялық және баспа қауымдастығының наразылығынан кейін 2019–2020 оқу жылы үшін қаржыландыру қайта жаңартылды, сонымен қатар баспасөз тарапынан болашақтағы қаржы жинау мүмкіндіктері талқыланды.

Қызылша баспасы

Redwood Press кәсіби оқырмандар үшін, түрлі тақырыптарды қамтитын, академиялық және академиялық емес авторлар жазған кітаптарды жариялайды.

Стэнфордтың қысқаша мақалалары

Стэнфорд брифтері – SUP-тың түрлі салаларында жарияланатын эссе сияқты мақалалар.

Стэнфордтың бизнес кітаптары

Стэнфорд бизнес кітаптары – академиялық және коммерциялық кітаптарды, кәсіби әдебиеттерді, оқу курстарында қолданылатын мәтіндерді және бизнестің әлеуметтік ғылымдарын зерттейтін монографияларды басып шығарады.

Цифрлық баспа

Эндрю В. Меллон қоры қаржыландыратын SUP-тің цифрлық жобалар бастамасы, цифрлық гуманитарлық ғылымдар және есептеу әлеуметтік ғылымдары салаларында туған цифрлық ғылыми еңбектерді өзара бағалау және жариялау үшін ресми каналды дамытады.

1933 жылғы кісі өлтіру ісі

1933 жылы СУП компаниясының сату менеджері Дэвид Лэмсон Стэнфорд университетінің кампусындағы үйінде әйелі Алленді өлтірді деген айып тағылды. Стэнфорд ақыны Ивор Винтерстің әйелі Джанет Льюис Лэмсонның ақталуы үшін күш салып, жағдайлық дәлелдерді пайдаланудың қауіптілігін баяндаған памфлет жазды. Лэмсон төрт рет сотқа берілгеннен кейін босатылды.