Кіріспе

IBM OS/360 және оның ізілділері үшін қоса берілген немесе қолжетімді қолдау бағдарламалары. Бұл мақалада OS/360 және оның ізілділері үшін қоса берілген немесе қолжетімді қолдау бағдарламалары талқыланады. IBM осы бағдарламалардың кейбіреулерін құралдар (утилиталар) ретінде, ал басқаларын қызметтік көмекшілер ретінде жіктейді; олардың арасындағы шекаралар әрқашан тұрақты немесе анық болмайды. Көптеген, бірақ барлығы емес, осы бағдарламалар құралдық бағдарламалық жасақтама түрлерімен сәйкес келеді. Төмендегі тізімдер OS/360 және оның ізілділерімен байланысты бағдарламаларды сипаттайды. DOS, TPF немесе VM құралдары кірмейді.

Тарих/Жалпы ЖКК

Көптеген бағдарламалар SHARE тобы арқылы IBM қолданушыларымен жасалған, содан кейін IBM пайдаланушы жазған бастапқы нұсқаларын өзгерткен немесе кеңейткен. Бұл бағдарламалар әдетте Job Control Language (JCL) арқылы іске қосылады. Олар өз деректер жиынтықтары үшін кең таралған JCL DD идентификаторларын (OS, қазір z/OS операциялық жүйелерінде) пайдаланады:

DDNAME Әдеттегі функциясы
SYSIN пайдалы құрал үшін 'командалардың' кіріс файлы. Егер стандартты әрекет қажет болса, көбінесе DUMMY деп белгіленеді.
SYSUT1 кіріс файлы
SYSUT2 шығыс файлы
SYSUT3 кіріс (SYSUT1) үшін жұмыс (құйылу) файлы (көбінесе қолданылмайды)
SYSUT4 шығыс (SYSUT2) үшін жұмыс (құйылу) файлы (көбінесе қолданылмайды)
SYSPRINT пайдалы құралдан басылып шығарылған нәтижелер үшін шығыс файлы
SYSOUT пайдалы құралдан хабарламалар үшін шығыс файлы
SYSUDUMP бағдарлама сәтсіз болған жағдайда жүйелік "дамп" үшін шығыс файлы.

IEBIMAGE

IEBIMAGE IBM 3211 принтері, IBM 3800 лазерлік баспалау қосалқы жүйесі және IBM 4248 принтері үшін әртүрлі анықтамаларды (сонымен қатар суреттерді) өңдейді. Көбінесе бұл нысандарды басқару буферлері (FCB), символдарды орналастыру кестелері, символдардың сипаттамалары және мәтінмен бірге шығарылатын нысандардың суреттерін, параққа басылатын компания логотиптерін немесе жай ғана «сұр жолақты» беттерді (көрсетілгендей, ақ және сұр түсті көлденең жолақтар, бұрынғы жасыл қағазбен үйлесу үшін) басып шығару үшін қолданылады. Бұл құралдың көмегімен көптеген түрлі формаларды немесе логотиптерді суреттер түрінде сақтап, қажет болғанда басып шығаруға болады, бәрі де бір стандартты бос қағазды пайдаланады. Осылайша, көптеген алдын ала басылған формаларды сақтау және операторлардың принтерді тоқтатып, қағаз ауыстыру қажеттілігі жойылады.

IEBISAM

IEBISAM дерек жиынтықтарын жүктейді, түсіреді, көшіреді және басып шығарады. IBM нұсқаулығынан алынған SC26 7414 08 z/OS DFSMSdfp Utilities: IEBISAM бағдарламасы енді таралмайды. z/OS V1R7 нұсқасынан бастап ISAM дерек жиынтықтарымен жұмыс істеу мүмкін емес (жасау, ашу, көшіру немесе төгілу). Қазіргі уақытта қолданылып жүрген ISAM дерек жиынтықтарын VSAM кілттік тізбекті дерек жиынтықтарына түрлендіру қажет. z/OS V1R7 нұсқасынан бұрын, сіз VSAM кілттік тізбекті дерек жиынтығын бөлу және оған ISAM дерек жиынтығын көшіру үшін қолжетімділік әдісі қызметтерін пайдалана алатын едіңіз.

IEBTCRIN

2495 таспалық картридж оқу құрылғысынан деректерді оқу.

ЖАҢАЛДЫРЫЛҒАН

Ілеспелі деректер жиынтығында немесе бөлінген деректер жиынтығының бір бөлігіндегі жазбаларды өзгертеді, IEBUPDTE құралымен ауыстырылған, бірақ оған үйлесімді емес.

Жүйелік құралдар

Бұл құралдарды жүйелік бағдарламашылар көбінесе жүйе жұмысын қолдау үшін пайдаланады, ал қолданбалы бағдарламалармен айналысатын бағдарламашылар үшін емес.

ICKDSF

ICKDSF ("Device Support Facility") операциялық жүйе астында немесе дербес түрде DASD-ні орнатады, бастапқы параметрлерін орнатып, күтіп ұстайды.

IEHATLAS

Ақаулы жолдарға есімдік жолдарды тағайындау.

IEHIOSUP

IEHIOSUP SYS1.SVCLIB-дегі IV типті Бақылаушы шақыру (SVC) процедуралары үшін салыстырмалы ізбе жол адрестері (TTR) байланыстарын жаңартады. IEHIOSUP енді OS/VS2 және одан кейінгі нұсқаларда қолдау көрсетілмейді. АШУ, ЖАБУ және ЕОВ функциялары кезегімен орындалатын SVC модульдер тізбегі арқылы жүзеге асырылады. Кейбір модульдер XCTL макросының келесі модульге байланысуы үшін пайдаланатын кестелерді қамтиды. Орындалу жылдамдығын арттыру үшін, әр жолы анықтамалық іздеуден аулақ болу мақсатында, бұл кестелер модульдердің аттарының орнына дискілік адрестерін сақтайды. SYS1.SVCLIB-ге жасалған жаңартулар осы адрестерді өзгертуі мүмкін, сондықтан дұрыс адрестерді орнату үшін IEHIOSUP іске қосылуы керек. Бұл IEHIOSUP-ты іске қосу үшін қажетті JCL мысалы. Нұсқаулықтар. Алғашқы OS/360 қызметтік құралдарының атаулары IFC және IM* әріптерімен басталатын, бірақ IBM OS/VS1 үшін атау конвенциясын HM*, ал OS/VS2 үшін AM* деп өзгертті. IBM IFC конвенциясын өзгертпеді.

IFCDIP00

SYS1.LOGREC дерек жиыны инициализацияланады.

IFCEREP0

SYS1.LOGREC қателіктерінің тіркелген деректері жиынтығынан жазбаларды жинақтап, басып шығарады.

GTF (Жалпыланған ізін табу құрылғысы)

SVC және I/O үзілістері сияқты таңдалған жүйелік оқиғалардың ізін қадағалайды.

IMAPTFLE

PTF-ті қолдануға қажетті JCL-ді жасайды және/немесе PTF-ті қолданады. Бұл бағдарламаның функциялары SMP-ге біріктірілді.

IMASPZAP

Жүктеу модулінде, бағдарламалық объектіде немесе дискілік файлдағы нұсқауларды және/немесе деректерді тексеріп, жаңартады немесе ауыстырады.

IMBLIST

Нысандық модульдерді, жүктеу модульдерін, бағдарлама объектілерін және CSECT идентификациялық жазбаларын форматтайды және басып шығарады.

IMBMDMAP

Карта модульдерін жүктейді. Бұл бағдарламаның функциялары IMBLIST ішінде біріктірілді.

IMCJQDMP

Жүйелік жұмыс кезегін форматтау және басып шығаруға арналған дербес бағдарлама. MVS үшін қолданылмайды.

IMCOSJQD

Жүйелік тапсырмалар тізімін форматтау және басып шығару. MVS үшін қолданылмайды.

IMDPRDMP

Форматтайды және негізгі құлау файлдарын, ТҚҰ алмасу деректері жиынтығын және GTF іздеу деректерін басып шығарады.

IMDSADMP

Басты жадтың жоғары немесе төмен жылдамдықты дампасын жасауға арналған дербес бағдарлама.

Тіркегіштер

OS/360 жүйесінде тек бірнеше конфигурацияда қолжетімді Linkage редакторы болды. DFSMSdfp жүктеу модульдері үшін Байнерді балама ретінде, ал бағдарламалық объектілер үшін ғана қолданылатын опция ретінде қосты.

Сілтемелер редакторы

Linkage редакторы басқару карталарының, объект модульдерінің және басқа жүктеу модульдерінің үйлесімінен бөлінген деректер жиынтығында жүктеу модульдерін жасайды және ауыстырады. Ол басқару бөлімін (CSECT) қайта атауға немесе ауыстыруға, сондай-ақ бірнеше қосымша функцияларды орындауға мүмкіндік береді. Бастапқыда ол жад көлеміне қарай бірнеше конфигурацияда қолжетімді болды, бірақ E деңгейлі Linkage редакторы енді қолжетімді емес, ал F деңгейлі Linkage редакторы қазірде жай ғана Linkage редактор деп аталады. z/OS жүйесінде Linkage редакторы тек үйлесімділік мақсатында ғана қолданылады.

Байлаушы

Байлағыш Linkage Editor-дың атқаратын қызметтерімен бірдей. Одан әрі, ол жаңа форматты қолдайды – бағдарламалық нысан, ол Partitioned Data Set Extended (PDSE) жүктеме модулінің функционалдық теңдесі болып табылады және көптеген қосымша мүмкіндіктерге ие.

Құрастырушылар

Бір құрастырушы әдетте стандартты болып келді, себебі ол жүйе жасау (SYSGEN) және конфигурациялау үшін қажет болды.

IETASM

Ассемблер (E) өте кішкентай машиналарда жұмыс істейтін OS/360 жүйесі үшін жасалған.

IEUASM

(F) құрастырғышы қалыпты OS/360 орнатулары үшін көзделген.

IFOX00

Ассемблер (XF) OS/VS1 және OS/VS2 жүйесі үшін ассемблер болды, ол Ассемблер (E) және (F) ассемблерлерін ығыстырды, бірақ олармен толыққанды үйлесімді болмады. IBM жақын арада Ассемблер (XF) DOS және VM жүйелері үшін де жүйелік ассемблер етіп белгіледі.

IEV90

Assembler (H) және Assembler (H) Version 2 – бұл бағдарламалық өнімдерді құрастыратын программалар, олар Assembler E, F және XF-тан көбінесе жылдам, бірақ олардың ешқайсысымен толыққанды үйлесімді емес.

ASMA90

IBM High Level Assembler (HLASM) негізінен Assembler (H) нұсқасы 2-нің жаңа нұсқасы болып табылады және IBM z/OS және z/VM жүйелерінде қолдайтын жалғыз құрастырушы. Ол барлық ескі құрастырушыларды алмастырады, бірақ олармен толыққанды үйлесімді емес.

Компиляторлар

Компьютерлік дүкенде қолданылатын әрбір бағдарламалау тілінің бір немесе бірнеше байланысты компиляторы болады, олар бастапқы бағдарламаны машина тіліндегі объектілік модульге аударады. Содан кейін компилятордан алынған объектілік модульді орындалатын жүктеме модулін құру үшін IEWL байланыстыру редакторымен өңдеу қажет. IGYCRCTL - компилятордың кең таралған мысалы; ол z/OS жүйесі үшін қазіргі IBM Enterprise COBOL компиляторы. (Жылдар бойы әртүрлі аттармен бірнеше IBM COBOL компиляторлары болды, бірақ пайдаланушылар ағымдағы нұсқаға COBOL псевдонимін бере алады.) Әртүрлі бағдарламалау тілдері үшін көптеген басқа компиляторлар да бар. IBM ұсынған компиляторлардың ішінде ALGOL, COBOL, FORTRAN, PL/I және RPG болды.

Жүйені өзгерту бағдарламасы (SMP)

Жүйелік өзгерту бағдарламасы (SMP) OS/360 және одан кейінгі нұсқаларында қызмет орнатуға арналған құрал болып табылады, мысалы, дербес жинау, сілтемелеу және IMAPTFLE тапсырмаларын алмастырады. Бастапқыда қосымша мүмкіндік болған SMP, MVS/SP және одан кейінгі нұсқалары үшін міндетті болып табылады, ал бағдарламалық өнім нұсқасы SMP/E, z/OS сияқты жаңа жүйелерге енгізілген.