Генри Роджерстің алғашқы мұнай кәсіпорны: «Вамсутта» мұнай зауыты
Wamsutta Oil Refinery
Генри Х. Роджерстің алғашқы кәсіпорны – Wamsutta мұнай зауыты. 19 ғасырда АҚШ-тағы шамдарды жарықтандыру үшін балық майы қолданылған, ал Wamsutta – Fairhaven қаласының тарихымен байланысты.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Генри Хаттлстон Роджерс Энтерпрайз
Henry Huttleston Rogers Enterprise
Вамсутта мұнай өңдеу зауыты 1861 жыл шамасында АҚШ-тың Пенсильвания штатындағы Оил-Сити қаласының жанындағы Венанго округіндегі Макклинтоксвиллде құрылған. Бұл Генри Хаттлстон Роджерстің (1840–1909) алғашқы кәсіпорны болды, ол белгілі кәсіпкер, өнеркәсіпші және қаржыгер атанды.
Wamsutta Oil Refinery was established around 1861 in McClintocksville in Venango County near Oil City, Pennsylvania, in the United States. It was the first business enterprise of Henry Huttleston Rogers (1840–1909), who became a famous businessman, industrialist and financier.
Кит майы мен мұнай бәсекелеседі
XIX ғасырдың екінші жартысына дейін кит майы АҚШ-та жарықтандыру үшін басты отын көзі болып келді. Кит аулау өнеркәсібі 200 жылдан астам уақыт бойы Жаңа Англияның жағалау қауымдастықтарының тірегі болды. Олардың арасында Массачусетс штатындағы Фэрхейвен қаласы да бар еді. Бұл қала Плимут колониясының ағылшын қоныс салушылары, жергілікті басшы және оның Уамсутта есімді ұлынан сатып алынған жерге негізделген. 1854 жылы Пенсильванияның батысында табиғи мұнай (нефть) табылды. 1859 жылы Джордж Бисселл мен Эдвин Л. Дрейк Пенсильвания штатының Титусвилл қаласында алғаш рет бұрғылау мұнарасын сәтті пайдаланды. Бұл бір ғана ұңғыма 1650 жылдан бері Еуропадағы барлық жиынтық мұнай өндірісінен асып кетті. Мұнайдың негізгі өнімі – керосин болды. Сонымен қатар, табиғи газ да осыған қатысты өнім еді. Керосин мен табиғи газ Солтүстік Америкада кит майының орнын басты. Жаңа Англияда кит аулау 1857 жылы өркендеп, содан кейін бірте-бірте төмендеу кезеңіне енді. Американдық Азамат соғысы жағдайды одан бетер нашарлатты, себебі кит аулау кемелері мен экипаждар Конфедерацияның жағалау аймақтары мен порттарын блокадалауға жұмылдырылды. 1900 жылға қарай кит аулау өнеркәсібі құлдырады, бұл Пенсильванияның батыс мұнай кендерінен мұнайдың табылуы мен қайта өңделуіне байланысты болды.
Prior to the second half of the 19th century, whale oil was the primary source of fuel for lighting in the United States. The whaling industry was the mainstay for many New England coastal communities for over 200 years. Among these was Fairhaven, Massachusetts, founded on land purchased by English settlers of the Plymouth Colony from an Indian chief and his son, who was named Wamsutta. In 1854, natural oil (petroleum) was discovered in western Pennsylvania. In 1859, George Bissell and Edwin L. Drake made the first successful use of a drilling rig at Titusville, Pennsylvania. This single well soon exceeded the entire cumulative oil output which had taken place in Europe since the 1650s. The principal product of the oil was kerosene. Another related product was natural gas. Kerosene and natural gas soon replaced whale oil in North America. In New England, whaling reached its peak in 1857, then gradually began a period of decline. The situation was aggravated considerably by the American Civil War, as whaling vessels and crews were diverted to assist in blockading the Confederate coastal areas and ports. By 1900, the whaling industry had collapsed, due in part to the discovery and refining of petroleum from the western Pennsylvania oil fields.
Генри Х. Роджерс
Мүмкін, бұл үрдісті және мүмкіндікті сезінген Генри Хатлстон Роджерс 1861 жылы Фэрхейвенде 21 жасында досы Чарльз Х. Эллиспен бірге шамамен 600 доллар жинады. Олар Батыс Пенсильванияға және жаңадан ашылған мұнай кендеріне аттанды. Жас серіктестер Ойл-Ситиге жақын, Пенсильвания штатының Макклинтоксвилл қаласында кішкентай "Вамсутта" мұнай өңдеу зауытын ашты. "Вамсутта" деген ат, әрине, олардың туған жері – Фэрхейвен (Массачусетс штаты, Жаңа Англия) құрметіне таңдалған. Вамсутта – 17 ғасырда Плимут колониясының ағылшын қоныс салушыларымен одақтасуға келіскен үндіс басшысының ұлы. Мүмкін, жаңа мұнай өңдеу зауытының аты Нью-Бедфордтағы (Массачусетс штаты) "Вамсутта" компаниясынан алынған. 1846 жылы ашылған бұл компания ірі жұмыс беруші болды. ("Вамсутта" компаниясы – Нью-Бедфордта кит аулауды біртіндеп ығыстырған көптеген тоқыма фабрикаларының біріншісі.) Роджерс пен Эллис, және олардың "Вамсутта" мұнай өңдеу зауыты, алғашқы жылы 30 000 доллар табыс тапты. Бұл сома үйден үш кит аулау кемесінің бір жылдан астам сапардан кейін күтетін табысынан әлдеқайда көп еді. Роджерс келесі жылы қысқа демалысқа Фэрхейвенге оралғанда, ол өте сәтті адам деп есептелді. 1862 жылы ол бала кезінен таныс Эбби Палмер Гиффордқа үйленді. Эбби олмен бірге мұнай кендеріне қайтып келді, олар Оил-Крик жағасындағы бір бөлмелі шатырда тұрды, ал Роджерс пен Эллис "Вамсутта" мұнай өңдеу зауытында жұмыс істеді.
Perhaps realizing both the trend and opportunity, in 1861, in Fairhaven, 21 year old Henry Huttleston Rogers pooled his savings of approximately $600 with a friend, Charles H. Ellis. They set out to western Pennsylvania and its newly discovered oil fields. The young partners began their small Wamsutta Oil Refinery at McClintocksville, Pennsylvania, near Oil City. The name "Wamsutta" was apparently selected in honor of their hometown area of Fairhaven, Massachusetts, in New England. Wamsutta was the son of a Native American chief who negotiated an early alliance with the English settlers of the Plymouth Colony in the 17th century. The name chosen for the new refinery may also have derived from the Wamsutta Company in New Bedford, Massachusetts. Opened in 1846, it was a major employer. (The Wamsutta Company was the first of many textile mills that gradually came to supplant whaling as the principal employer in New Bedford). Rogers and Ellis, and their Wamsutta Oil Refinery, made $30,000 their first year. This amount was more than 3 entire whaling ship trips from back home could hope to earn during an average voyage of more than a year's duration. He was regarded as very successful when Rogers returned home to Fairhaven for a short vacation the next year. There, in 1862, he married his childhood sweetheart, Abbie Palmer Gifford. Abbie returned with him to the oil fields where they lived in a one room shack along Oil Creek, and he and Ellis worked the Wamsutta Oil Refinery.
Чарльз Пратт
Роджерс қысқа уақыттан кейін Чарльз Праттпен танысты. Пратт (1830–1891) Массачусетс штатының Уотертаун қаласында дүниеге келген. Жақын орналасқан Бостон қаласында ол бояулар мен кит майы өнімдерімен айналысатын компанияға қосылды. 1850 немесе 1851 жылы Пратт Нью-Йорк қаласына келді, онда бояу және маймен айналысатын ұқсас компанияда жұмыс істеді. Чарльз Пратт Эллис пен Роджерс байқағандай, сол үрдісті көріп, табиғи май (мұнай) өнеркәсібінің пионеріне айналды. Ол Нью-Йорк штатының Бруклин қаласында керосин зауытын – Astral Oil Works құрды. Кейіннен Пратттың өнімінен «Тибеттің қасиетті шамдары Astral Oil майымен жағылады» деген ұран пайда болды. 1860-шы жылдардың ортасында Пенсильванияда Пратт Эллис пен Роджерспен кездесті. Пратт бұрын Фэрхейвенде Эллистен кит майын сатып алған болатын. Екі жас жігіт өздерінің кішкентай зауытының барлық өнімдерін Пратттың компаниясына белгілі бір бағамен сатуға келісті. Эллис пен Роджерстің өздеріне ұңғымалары болмады, сондықтан олар мұнайды тазартып, Праттқа сату үшін шикі мұнай сатып алуға мәжбүр болды. Бірнеше айдан кейін, мұнай бағасы спекулянттардың манипуляциясы салдарынан күрт өсті. Жас кәсіпкерлер Праттпен жасасқан келісімдерін орындауға тырысты, бірақ көп ұзамай олардың қоры таусылды. Көп ұзамай олар Праттке қарызға батып қалды. Чарльз Эллис бас тартты, бірақ 1866 жылы Роджерс Нью-Йорк қаласындағы Праттке барып, барлық қарызға жеке жауапкершілік алатынын айтты. Бұл Праттты қатты әсер етіп, ол 26 жастағы Роджерсті дереу жұмысқа алды. Келесі бірнеше жылда Роджерс, Элберт Хаббардтың сөзімен айтқанда, Пратттың «қолы, аяғы, көзі және құлағы» болды («Үйлерге шағын саяхаттар», 1909). Келесі жылы, 1867 жылы Чарльз Пратт өзінің шәкірті Роджерспен бірігіп, «Чарльз Пратт және Компания» құрды.
Rogers met Charles Pratt a short time later. Pratt (1830–1891) had been born in Watertown, Massachusetts. In nearby Boston, he had joined a company specializing in paints and whale oil products. In 1850 or 1851, Pratt came to New York City, where he worked for a similar company handling paint and oil. Charles Pratt had seen the same trend as Ellis and Rogers and became a pioneer of the natural oil (petroleum) industry. He established a kerosene refinery Astral Oil Works in Brooklyn, New York. Pratt's product later gave rise to the slogan, The holy lamps of Tibet are primed with Astral Oil. In Pennsylvania in the mid 1860s, Pratt met Ellis and Rogers. Pratt had earlier bought whale oil from Ellis in Fairhaven. The two young men agreed to sell the entire output of their small refinery to Pratt's company at a fixed price. Ellis and Rogers had no wells and were dependent upon purchasing crude oil to refine and sell to Pratt. A few months later, crude oil prices suddenly increased due to manipulation by speculators. The young entrepreneurs struggled to try to live up to their contract with Pratt, but soon their surplus was wiped out. Before long, they were heavily in debt to Pratt. Charles Ellis gave up, but in 1866, Rogers went to Pratt in New York City, and told him he would take personal responsibility for the entire debt. This so impressed Pratt that he hired 26 year old Rogers immediately. In the next few years Rogers became, in the words of Elbert Hubbard, Pratt's "hands and feet and eyes and ears" (Little Journeys to the Homes, 1909). The following year, in 1867, Charles Pratt joined with his protégé Rogers to form Charles Pratt and Company.
Standard Oil, Генри Роджерс - магнат және қайырымдылықшы
Пратт компаниялары (және ол өзі мен Роджерс) 1874 жылы Джон Д. Рокфеллердің Standard Oil компаниясының бір бөлігіне айналды. Standard Oil компаниясына қосылғаннан кейін Роджерс мыс, болат, кен өндіру және теміржолдар сияқты түрлі салаларға көп инвестиция жасады. Вирджиния темір жолы оның өміріндегі соңғы үлкен жетістігі деп есептеледі. Роджерс 100 миллион доллардан астам зор байлық жинап, АҚШ-тың ең бай адамдарының бірі болды. Ол сонымен қатар жомарт меценат болды, өзінің туған қаласы Фэрхейвенге көптеген қоғамдық жұмыстар жасады және Марк Твен, Хелен Келлер және Букер Т. Вашингтон сияқты көрнекті тұлғаларға қаржылық көмек көрсетті.
Pratt's companies (and he and Rogers) became part of John D. Rockefeller's Standard Oil in 1874. After joining Standard Oil, Rogers invested heavily in various industries, including copper, steel, mining, and railways. The Virginian Railway is widely considered his final life's achievement. Rogers amassed a great fortune, estimated at over $100 million, and became one of the wealthiest men in the United States. He was also a generous philanthropist, providing many public works for his hometown of Fairhaven and financially assisting such notables as Mark Twain, Helen Keller, and Booker T. Washington.
Пенсильвания мұнай мұрасы
Макклинтоксвилл мен Оил-Сити қалаларының жанында, Пенсильвания штатының батысында Оил-Крик мемлекеттік паркі мен XIX ғасырдың соңы мен XX ғасырдың басындағы мұнай қызығушылығының тарихын баяндап, сол дәуірдегі адамдардың есімін сақтауға арналған көптеген тарихи орындар орналасқан.
Near McClintocksville and Oil City, in western Pennsylvania, Oil Creek State Park and many heritage sites to tell the story and memorialize the people of the oil boom of the late 19th and early 20th centuries.