Кіріспе

Ұлыбританиядағы үңгірлік суға түсуді оқыту және сертификаттау агенттігі

The Cave Diving Group (CDG) – үңгірлік суға түсуге маманданған Ұлыбританиядағы суға түсуді оқыту ұйымы. CDG 1946 жылы Грэм Балкомб құрған, бұл оны әлемдегі ең көне, үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан суға түсу клубы етеді. Грэм Балкомб және Джек Шепард 1930-жылдардың аяғында үңгірлік суға түсуді дамытушылар болды, әсіресе Сомерсеттегі Вуки-Холда. Үңгірлер арқылы өтетін жолдар көбінесе су астындағы бөлікпен немесе шұңқырымен тосылады. Көптеген елдердегі үңгір зерттеушілері осы кедергілерді әртүрлі тәсілдермен жеңуге тырысты; тек бір деммен суға түсу арқылы немесе сол кезде қол жетімді суға түсу технологиясын пайдалану арқылы.

Ұлыбританиядағы үңгірлердегі суға түсудің алғашқы тарихы

Пошта кеңсесінің екі инженері, (Франсис) Грэм Балкомб және "Джек" Шепард, өз дәуірінің жетекші альпинистері мен үңгіршілерінің қатарында болған, өздерінің күш-жігерлерін Суилдон шұңқырын өткізу мәселесін шешу үшін біріктірді. 1934 жылғы 17 ақпанда олардың жасаған алғашқы суға батуы Балкомб жасаған, әйелдер велосипедінің бөлігінен құралған үйде жасалған респираторды пайдаланды. Бұл әрекет сәтсіз аяқталды, бірақ Ұлыбританияда үңгірде суға түсудің негізі қаланды. 1935 жылы Балкомб сол кездегі жетекші суға түсу инженері Сиб Горманмен байланысқа түсті. Олар жеңіл салмақты суға түсу жабдықтарымен көмектесе алмаса да, оқытуды және стандартты шлемдік суға түсу жабдықтарын беруге ұсынды. Суильдон ойығынан су қайта пайда болатын Уоки-Холда сәтті экспедиция ұйымдастырылды. Жер астындағы Акс өзенін зерттеу жетінші камераға дейін жүргізілді, бұл қашықтық – 3 км, ол Балкомб пен Дайвер №2, Пенелопа Пауэлл олардың құбырлары мен арқандарын физикалық тұрғыдан көтере алатын шек болды. Команда 1936 жылғы 4 қазанда Джек Шепардтың жаңадан жасаған "Джимми" деген лақап атымен танымал аппаратын алып, Суилдон ойығына қайта оралды. Ол футболға арналған ауа сорғысымен жабдықталған, ол жарықтандыру және телефон жиынтығын қамтитын үйде жасалған құрғақ костюммен жалғастырылған. Шепард осы құрылғыны Sump I шұңқырын өткізу үшін пайдаланды. Сол жылы велосипедтің респираторына оттегі баллоны қосылды. Ал Балкомб 1-ші шұңқырдан жалғыз өзі суға түсіп, 2-ші шұңқырдың ауа камераларын тапты. Осы ізашарлар Ұлыбританиядағы үңгірде суға түсудің үлгісін орнатты: үңгір жүйесін фреатикалық аймақтағы суға бату арқылы, қайта жандану және оның салаларында жүйелі түрде зерттеу. Соғыс жылдары Балкомб негізінен медициналық компоненттерді пайдалана отырып, өзіндік жабық контурлы оттегі жиынтығын жасады. Йоркшир долларында ол қазір Үш округ жүйесі деп аталатын зерттеулердің үлкен жинағын бастады, онда Келд Хед, Гойден Пот және Алум Пот сияқты жерлерде суға батырылды.

Үңгірдегі суға түсу тобының құрылуы

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін артық оттегімен қайта дем алу құралдары қолжетімді болды, және суға түсушілердің саны артты. 1946 жылы осы әуесқойлар Оңтүстік Уэльсте бас қосып, Үңгірде суға түсу тобын құрды. Вуки-Хоул қайтадан суға түсу қызметінің орталығына айналды. Зерттеулермен қатар, алғашқы суға түсушілер көптеген археологиялық материалдарды тапты. Суға түсушілер үңгірге тереңірек енген сайын, (оттегімен суға түсудің қауіпсіз шегінен) төмен түсу қажеттілігі күшейді, ал алғашқы аквалангпен жасалған тырысыс трагедияға айналуға жақын болды. Осы оқиғадан кейін топ, тереңдікке сәйкес оттегі/азот қоспаларымен (нитрокс) жартылай жабық циклды қайта дем алу құралдарын пайдалануға көшті. 1960 жылы Вуки-Холдағы жаңа мүмкіндік 60/40 О2/N2 қолданылып, белгілі бір тереңдікте табылды. Ребризерлер Оңтүстік Уэльсте, Дербишир және Йоркширде де сәтті қолданылды.

Жетістіктер

60-шы жылдары Ұлттық қызметтен бас тартумен бірге соғыстан кейінгі халық санының өсуі үңгірлерді зерттеу қызметін жандандырды. Жеңіл қолжетімді коммерциялық аквалангистикалық жабдықтар үңгірлік суға түсуге бейімделді. Майк Бунның "Cave Diving on Air" атты еңбегінің жариялануы және Тәуелсіз үңгірлік суға түсу тобының құрылуы осы процесті жылдамдатты. Суға түсушілер тереңірек және алысқа жүзе бастады, сөзсіз трагедиялар орын алды. Қауіпсіздікті арттыру мақсатында екі жаңалық енгізілді: әрқайсысы дербес реттегішпен жабдықталған жеке баллондар және "Үштен бірінің қағидасы": баллонның үштен бірін ішке, үштен бірін сыртқа, ал қалған үштен бірін қауіпсіздік резерві ретінде пайдалану. Ұлыбританиядағы үңгірлік суға түсудің алғашқы күндері құрғақ үңгірлерге пайдасы тиетіндей үңгірге кіру жолын табу үміті болды. Осы үңгірлердің ішінде Swildon's Hole, Stoke Lane Slocker, Ogof Ffynnon Ddu II және Little Neath River Cave ерекше аталады. Жабдықтар мен техниканың дамуы әрқашан кезең-кезеңмен жүзеге асты. Осы жетістіктермен қатар, құрғақ үңгірлерді табу үміті сақталғанмен, суға түсу зерттеу сипатын алды. Бұл Сомерсеттегі Wookey Hole және Cheddar Gorge үңгірлеріндегі жаңалықтарға әкелді. Дербиширде Peak Cavern/Speedwell Cavern жүйесінде көптеген жұмыстар жасалды, маңызды жаңалықтар ашылды. Оңтүстік Уэльсте Daren Cilau-дың көптеген шақырымдарын алғаш рет үңгірлік дайверлер басып өтті, ал Elm Hole және Pwll y Cwm-мен байланыс тағы бір маңызды жетістік болды. Англияның солтүстігінде дайверлер Boreham Cave, Notts Pot II және Gaping Gill мен Ingleborough Cave арасындағы, сондай-ақ Gavel Pot пен Pippikin Pot арасындағы байланыстарды ашты. Кингсдейлдегі Keld Head көп жылдар бойы операциялар орталығы болды, ал Kingsdale Master Cave-тен суға түсу әлемдік стандартқа сай келді. Кейіннен, сол үңгір жүйесінде King Pot-тан басқа маршрутпен суға түсу басталды. CDG мүшелері Noon's Hole мен Arch Cave, Prod's Pot пен Cascades Rising, Polloughabo мен Polbehan арасындағы байланыстарды зерттеді. Бірнеше экспедиция екі немесе одан да көп үңгірлерді біріктірді. Суға толы үңгірлерді зерттеуге деген осы бейімділік Багама аралдары сияқты елдерге тарады. Бұл аймақтарды британдық дайверлер 1980-жылдардың басынан бері зерттеп келеді, олардың бірнешеуі байланыстырылды. CDG мүшелері Еуропа және одан тыс жерлердегі көптеген нысандарды зерттеуде белсенді, көбінесе соңғы үлгідегі технологияларды пайдаланып немесе оларды енгізе отырып жұмыс істеді.

Ұйымдастыру және мақсат

Үңгірдегі суға түсу тобы федералдық құрылым бойынша жұмыс істейді, құрамына Ұлыбританияның негізгі үңгір аймақтарында орналасқан төрт аймақтық бөлім кіреді: Сомерсет, Уэльс, Дербишир және Солтүстік. Әр бөлімнің өз хатшысы, қазынашысы және оқу офицері бар. Олар Ұлттық лауазымдар иелерінен тұратын Орталық комитет тарапынан шала басқарылады, ол топтың жұмысын қадағалайды және басқа ұйымдармен байланыс жасайды. Үңгірдегі суға түсу тобы дәстүрлі түрде жаңа мүшелерді белсенді түрде қабылдамайды – бұл қағида оның тарихының басында, оқу мен жабдықтардың жетіспеушілігі кезінде қалыптасқан. Сонымен қатар, осы спортта ерте оқиғалар болғандықтан, Ұлыбританиядағы үңгірдегі суға түсушілер (әлемнің басқа аймақтарынан өзгеше) көбінесе суға түскімді үңгіршілермен өкілдік етілген. CDG-де үңгірдегі суға түсуші ретінде біліктілік алу үшін үміткердің тәжірибелі үңгіршіл және шебер суға түсуші болуы міндетті. Мүшелікке үміткер аймақтық бөлімдердің біріне өтініш береді және өзін және өзінің тәжірибесін мүшелерге таныстырады. Олар 18 жасқа толып, денсаулығы жақсы болуы керек, сондай-ақ епілепсиядан ешқашан зардап шекпеген болуы тиіс. Оқу аймақтық деңгейде жүзеге асырылады, ал ұлттық оқу лагерьлері тәлімгерлік жүйесі бойынша өткізіледі. Біліктілікке соңғы сайлауды кандидаттың әріптестері, бөлімнің басқа суға түсуші мүшелері жүргізеді. Топ оның қызметімен байланыс құруды қалайтын суға түспейтін мүшелерді де құттайды; олар барлық жариялымдарды алады, барлық жиналыстарға қатыса алады, бірақ төмендетілген жарна төлейді. Топтың мүшелері (және басқалар) жүргізген барлау жұмыстары туралы және үңгірдегі суға түсу техникасының жетілуі туралы ақпаратты жариялаудағы рөлі өте маңызды. Топ тоқсан сайын ақпараттық бюллетень және оқу құралын шығарады. Ұлыбританияның әрбір үңгірдегі суға түсу аймағы (Сомерсет, Уэльс, Дербишир және Солтүстік) үшін топ мүшелері мен мүше емес адамдардың көп жылдық суға түсу қызметін қамтитын Sump Index қолжетімді. Бюллетень мүшелерге тегін беріледі және басқа жариялымдар сияқты, жалпы қоғамға сатылады. CDG мүшелері кейде үңгірдегі құтқару операцияларына, әсіресе су тасқынынан қамалған үңгіршілерді құтқаруға шақырылады, мысалы, 2004 жылы Мексикадағы Альпазат үңгіріндегі құтқару және 2019 жылы Таиландтағы Тхам Луанг үңгіріндегі құтқару.