Кіріспе

Орталық Алабама – Алабама штатының аймағы. Кейде оны Солтүстік Алабаманың бір бөлігі деп есептейді, себебі екі аймақ таулы келеді, бірақ кейбір анықтамаларда олар ерекше аймақтар болып саналады. Аппалачи тауларының аңғары мен қырқалары негізінен Қызыл Тау, Құм Тауы, Бивер-Крик Тауы, Шейдс Тауы және Холодный Тауы сияқты ұзын, төмен қырқалардан тұрады. Олар Үлкен Бирмингем, Гадсден және Эннистон қалаларындағы көрікті фонды құрайды. Орталық Алабаманың шығыс бөлігінде, Эннистон маңында, ең тік таулар мен ең биік жерлер орналасқан. Көлдвотер Тауы мен Чьяха Тауы аймақтың шығыс бөлігіндегі тау жоталарының ең биік нүктелерін құрайды. Куса өзені аймақтың шығыс бөлігін, орталық бөлігінен және Бирмингем аймағынан бөліп тұрады. Орталық Алабаманың батыс бөлігі салыстырмалы түрде жазық жатыр, және ол «Қара белдеу» деп аталатын құнарлы қара топыраққа ие. Қара Жуынгер өзені мен оның салалары аймақтың құнарлы жеріне үлес қосады, сонымен қатар аймақтың батыс және орталық бөліктері арасындағы шекара ретінде қызмет етеді. Орталық Алабаманың орталық бөлігі шығысында таулы, ал батысында жазық. Бұл аймақта тау жоталары арасында көптеген аңғарлар орналасқан, оның ішінде тығыз қоныстанған Джонс аңғары мен Шейдс аңғары бар. Орталық Алабаманың батыс бөлігіне қарағанда орталық бөлігі көбірек таулы болғандықтан, су тасқынына бейімділігі жоғары. Қалалардың кеңеюі су басу қаупін күшейте түсті, себебі қатты беттердің үлесі артып, дауыл кезінде су ағынының көлемі ұлғайды. Қара Жуынгер, Кахаба және Куса өзендері мен олардың салалары – аймақтан өтетін көптеген су жолдарының ішіндегілері. Бұл аймақтан өтетін тағы да бірнеше ірі су жолдары бар: Шоколокко, Шейдс және Кіші Кахаба өзендері. Аймақта темір кені, әк тас және көмірдің мол қоры бар. Осы үш минералдың жақын жерде орналасуы Американдық Азаматтық соғыстан кейін Бирмингем ауданындағы өнеркәсіптің қарқынды дамуына ықпал жасады.

Экономика

Аймақтың экономикалық драйверы Үлкен Бирмингемнің әртараптанған экономикасынан бастап, Таскалузаның университет қаласына дейін, Анистон мен Гадсденнің ауыр индустриялық экономикасына дейін жетеді. Аймақтың басты экономикалық орталығы – Үлкен Бирмингем, оның аумағы мен әртараптанған экономикасының арқасында. Онда штаттың ең әртараптанған жұмыс берушісі – Бирмингемдегі Алабама университеті (UAB) орналасқан. UAB – штаттың 20 000-ға жуық қызметкері бар ең ірі жекелеген жұмыс берушісі ғана емес, сонымен қатар Оңтүстік-Шығыстағы ірі медициналық орталықтардың бірі. Бұған қоса, Алабама Электр, Energen Corporation, HealthSouth Corporation, Regions Financial Corporation, Saks Incorporated және Оңтүстік зерттеу институты сияқты штаттың көптеген ірі корпорациялары өз әлемдік штаб-пәтерлерін осы аймақта орналастырған. Мерседес-Бенц және Хонда автомобиль өндіріс кәсіпорындары техникалық тұрғыдан Үлкен Бирмингемнің кез келген қалалық округінде орналаспаса да, олардың екеуі де оның экономикасына маңызды үлес қосады деп есептеледі. Таскалуза – Алабама мен жақын орналасқан Миссисипи штаттарының бірнеше округтеріндегі бөлшек сауда орталығы және, ең алдымен, университет қаласы. Қалада Алабама университетінің негізгі кампусы, сондай-ақ Стиллман колледжі мен Шелтон мемлекеттік колледжі орналасқан. Экономиканың өзге де маңызды құрамдастары – үкімет, денсаулық сақтау және өнеркәсіп. Қаланың ең ірі өнеркәсіптік жұмыс берушісі – қаланың орталық бөлігінен он шақырым қашықтықта, Вэнс қаласының жанында орналасқан Мерседес-Бенц өндіріс кәсіпорны. Анистон мен Гадсденнің экономикасы ауыр индустрияланған елдерге ұқсас. Дегенмен, Гадсден – өзен қаласы болғандықтан, төмендеп бара жатқан негізгі өнеркәсібіне келген соққыны жеңілдету үшін туризм индустриясын дамытуға көмектесті. Гадсденде жыл бойы экономиканы жандандыру мақсатында өзен жағасында көптеген фестивальдер өтеді. Ал Аннистон, керісінше, 1990 жылдары Форт Макклелланның және көптеген темір қорыту зауыттарының жабылуынан екі жағынан да ауыр соққыға ұшырады. Алайда, ол Аннистон армиялық полигонындағы әскери өндіріске көшті, бұл нысанға бірнеше мемлекеттік өндіріс келісімшарттары берілді.