Кіріспе

Жапондық Жаңа жылдық музыкалық телешоу NHK Kōhaku Uta Gassen (NHK紅白歌合戦), көбінесе Кохаку деп аталады, – жапон мемлекеттік телерадиокомпаниясы NHK жыл сайын Жаңа жыл қарсаңында шығаратын телешоу. Ол NHK желісі және бағдарламаны сатып алатын кейбір шетелдік (көбінесе кабельдік) телеарналар арқылы ұлттық және халықаралық деңгейде теледидар мен радиода бірдей тікелей эфирде көрсетіледі. Шоу түн ортасына аз қалғанда аяқталады. 1953 жылдың соңында теледидардан көрсетіле бастағанға дейін, бұл шоу 3 қаңтарда өткізіліп, тек радиода ғана трансляцияланатын. Бағдарлама жылдың ең танымал музыка орындаушыларын қызыл және ақ командаларға бөледі. "Қызыл" команда немесе акагуми (赤組, 紅組) әйел әншілерден (немесе әйел вокалы бар топтардан) құралады, ал "ақ" команда немесе широгуми (白組) – ерлерден (немесе ерлер вокалы бар топтардан) тұрады. Шоудың соңында қазылар мен көрермендер қай команда жақсы өнер көрсеткенін анықтайды. Кохакуда өнер көрсету – тек шақыру арқылы іске асырылады, сондықтан жапондық ойын-сауық индустриясының ең табысты әншілері ғана осында өнер көрсете алады. Музыкалық өнернамадан басқа, костюмдерге, шаштарға, макияжға, билерге және жарықтандыруға да ерекше назар аударылады. Шоудағы өнер көрсету әншілер мансабындағы маңызды жетістіктердің бірі саналады, себебі шоудың таралу аймағы өте кең.

Әндерді таңдау процесі

Әндер мен орындаушыларды NHK құраған іріктеу комитеті сараптайды. Таңдаудың негізі – пластинка сатылымы және басылым тақырыбына сай болуы. Сонымен қатар, әрбір жас тобы үшін ең танымал әншілер және адамдар қандай музыка тыңдағысы келетінін анықтау үшін демографиялық сауалнама жүргізіледі. Осы және ән таңдауы музыкалық жанрлардың және оның орындаушыларының үйлесімділігін түсіндіреді. Дегенмен, осы процеске қатысты ерекшеліктер де бар. Момое Ямагучи 25-ші басылымда NHK таңдаған әннен өзгеше, өзінің сүйікті "Хито Натсу но Кейкен" (ひと夏の経験) әнін орындауды жөн көрді, ол ән сөздерімен қылықты ұсыныс жасаған еді.

Көрсеткіш

1951 жылы радиода алғаш рет көрсетілген кезде әр командада бірнеше орындаушы болды, олардың барлығы бір сағат ішінде өнер көрсетті. 1989 жылдан бері бағдарлама кем дегенде төрт сағатқа созылады, әр командада кем дегенде 25 орындаушы болады. Шоу соңында көрермендер мен қазылар алқасы – музыка индустриясына қатысы бар немесе жоқ, белгілі тұлғалар – жеңімпаз команданы анықтау үшін дауыс береді. Бұрын көрермендердің дауысы команданың бірін немесе екіншісін қолдай алатын көрермендердің тікелей санағынан тұрды (NHK залы, 1971 жылдан бері Көхакудың көп бөлігінің орны, 3000 адамға арналған). Бұл бір дауысқа тең болды. 54-ші (2003) және 55-ші (2004) шығарылымдардан бастап, NHK BS Hi vision арқылы ISDB S жүйесі арқылы бағдарламаны тамашалаған көрермендер өз үйлеріндегі санау арқылы дауыс бере алды. 55-ші шығарылымда көрермендердің дауысы екі дауысқа тең болды: біреуі сахнадағы көрермендер үшін, екіншісі – ISDB S көрермендері үшін. Көрермендердің дауыстары судьялардың дауыстарымен бірге қосылады, олардың әрқайсысы бір командаға дауыс беруі керек. Ең көп дауыс жинаған команда жеңіске ие болады. Аталған процедура 56-шы шығарылымда (2005) өзгеше болды. Оның орнына, NHK залындағы көрермендердің саны, ұялы телефон пайдаланушыларының және ISDB S көрермендерінің дауыстары бір дауыс ретінде есептелді. Жоғарыда айтылғандай, кем дегенде екі дауыс жинаған команда жеңіске жетті. 57-ші шығарылымда (2006) ұялы телефон және ISDB S көрермендерімен, NHK залындағы көрермендермен қатар, 1seg пайдаланушылары да дауыс берді. Форматы көрермендердің санағы мен судьялардың дауысынан шарлы дауыс беру жүйесіне қайта оралды. 58-ші шығарылымнан (2007) 63-ші шығарылымға (2012) дейін, сондай-ақ 65-ші (2014), 66-шы (2015) және 68-ші (2017) – 70-ші шығарылымдарға (2019) дейін жеңімпаз ұялы телефон, ISDB S көрермендері, 1seg пайдаланушылары және NHK залындағы көрермендердің (қосымша қонақтардың) жалпы саны арқылы анықталды. 64-ші (2013) және 67-ші (2016) шығарылымдарда дауыс беру уақытша судьялар мен көрермендердің бірлік дауыстарына қайта оралды, бірақ интернет, ұялы телефон, цифрлық теледидар және 1seg дауыс беру арқылы алынған көрермендердің дауыстары (шоудың ортасы мен соңында) әрқайсысы бір дауысқа тең, ал NHK залындағы көрермендердің саны тағы бір дауыс ретінде есептелді. 71-ші шығарылымда (2020) тікелей көрермендердің болмауына байланысты, студиядан тыс дауыс беру ғана жүзеге асырылды, себебі Жапонияда COVID-19 пандемиясынан туындаған алаңдаушылықтар болды. 71-ші шығарылымда NHK студиясының ішіндегі бірнеше орындардан қойылымдар көрсетілді, бірақ NHK залы негізгі сахна болып қалды. Өнер орындарынан басқа, екі команданың орындаушыларының қатысуымен "ән жаттығуы" ретінде өтетін "Ринг Шоу" сияқты арнайы қойылымдар да болды, сондай-ақ Жапония мен шетелден бәсекелес емес өнерпаздардың өнерлері көрсетілді. Шоу соңында барлық орындаушылар бірге "Hotaru no Hikari" (蛍の光) әнін орындады. Бұл ән батыста Жаңа жылдық кеште жиі орындалатын шотландтық "Auld Lang Syne" әніне негізделген. Сонымен қатар, 50-ші шығарылымда 2000 жылды қарсы алу үшін "Артқа санау" атты арнайы бағдарлама да ұйымдастырылды.

Нәтижелер

Жоқ, күні. Қызыл команданың үй иесі Ақ команданың үй иесі Медиатор Жеңімпаз команда Жалпы есеп ШОВА ЭРАСЫ 1 3 қаңтар 1951 Митико Като Шюичи Фудзикура Масахару Танабе Ақ 1 0 2 3 қаңтар 1952 Киёко Танге Шюичи Фудзикура Масахару Танабе Ақ 2 0 3 2 қаңтар 1953 Суга Хонда Теру Мията Масаёри Шимура Ақ 3 0 4 31 желтоқсан 1953 Такико Мизуное Кейзо Такахаси Сейгоро Китаде Қызыл 3 1 5 31 желтоқсан 1954 Нацуэ Фукудзи Кейзо Такахаси Шодзабуро Исии Қызыл 3 2 6 31 желтоқсан 1955 Теру Мията Кейзо Такахаси Шодзабуро Исии Қызыл 3 3 7 31 желтоқсан 1956 Теру Мията Кейзо Такахаси Шодзабуро Исии Ақ 4 3 8 31 желтоқсан 1957 Такико Мизуное Кейзо Такахаси Шодзабуро Исии Қызыл 4 4 9 31 желтоқсан 1958 Тетсуко Куроянаги Кейзо Такахаси Шодзабуро Исии Қызыл 4 5 10 31 желтоқсан 1959 Мейко Накамура Кейзо Такахаси Шодзабуро Исии Қызыл 4 6 11 31 желтоқсан 1960 Мейко Накамура Кейзо Такахаси Шодзабуро Исии Ақ 5 6 12 31 желтоқсан 1961 Мейко Накамура Кейзо Такахаси Тошиаки Хосака Ақ 6 6 13 31 желтоқсан 1962 Мицуко Мори Теру Мията Шодзабуро Исии Ақ 7 6 14 31 желтоқсан 1963 Эри Чиеми Теру Мията Шодзабуро Исии Қызыл 7 7 15 31 желтоқсан 1964 Эри Чиеми Теру Мията Шодзабуро Исии Ақ 8 7 16 31 желтоқсан 1965 Митико Хаяши Теру Мията Шодзабуро Исии Ақ 9 7 17 31 желтоқсан 1966 Пэгги Хаяма Теру Мията Шодзабуро Исии Қызыл 9 8 18 31 желтоқсан 1967 Юмико Коконоэ Теру Мията Шодзабуро Исии Қызыл 9 9 19 31 желтоқсан 1968 Киёко Суизенджи Кю Сакамото Теру Мията Ақ 10 9 20 31 желтоқсан 1969 Юкари Ито Кю Сакамото Теру Мията Қызыл 10 10 21 31 желтоқсан 1970 Хибари Мисора Теру Мията Шизуо Ямакава Қызыл 10 11 22 31 желтоқсан 1971 Киёко Суизенджи Теру Мията Шизуо Ямакава Ақ 11 11 23 31 желтоқсан 1972 Наоми Сагара Теру Мията Шизуо Ямакава Қызыл 11 12 24 31 желтоқсан 1973 Киёко Суизенджи Теру Мията Шизуо Ямакава Қызыл 11 13 25 31 желтоқсан 1974 Наоми Сагара Шизуо Ямакава Масао Домон & Ёзо Накаэ Қызыл 11 14 26 31 желтоқсан 1975 Наоми Сагара Шизуо Ямакава Хироши Айкава Ақ 12 14 27 31 желтоқсан 1976 Наоми Сагара Шизуо Ямакава Хироши Айкава Қызыл 12 15 28 31 желтоқсан 1977 Наоми Сагара Шизуо Ямакава Хироши Айкава Ақ 13 15 29 31 желтоқсан 1978 Мицуко Мори Шизуо Ямакава Хироши Айкава Ақ 14 15 30 31 желтоқсан 1979 Киёко Суизенджи Шизуо Ямакава Ёзо Накаэ Қызыл 14 16 31 31 желтоқсан 1980 Тетсуко Куроянаги Шизуо Ямакава Ёзо Накаэ Қызыл 14 17 32 31 желтоқсан 1981 Тетсуко Куроянаги Шизуо Ямакава Кейичи Убуката Ақ 15 17 33 31 желтоқсан 1982 Тетсуко Куроянаги Шизуо Ямакава Кейичи Убуката Қызыл 15 18 34 31 желтоқсан 1983 Тетсуко Куроянаги Кенджи Сузуки Тамори Ақ 16 18 35 31 желтоқсан 1984 Мицуко Мори Кенджи Сузуки Кейичи Убуката Қызыл 16 19 36 31 желтоқсан 1985 Масако Мори Кенджи Сузуки Масахо Сенда Қызыл 16 20 37 31 желтоқсан 1986 Юки Сайто & Ёрико Меката Юзо Каяма & Масахо Сенда Сейичи Ёшикава Ақ 17 20 38 31 желтоқсан 1987 Акико Вада Юзо Каяма Сейичи Ёшикава Қызыл 17 21 39 31 желтоқсан 1988 Акико Вада Юзо Каяма Кейко Сугиура Ақ 18 21 ХЕЙСЕЙ ЭРАСЫ 40 31 желтоқсан 1989 Ёшико Мита Тетсуя Такеда Садатомо Мацудайра Қызыл 18 22 41 31 желтоқсан 1990 Ёшико Мита Тошиюки Нисида Садатомо Мацудайра Ақ 19 22 42 31 желтоқсан 1991 Юко Асано Масааки Сакаи Шизуо Ямакава Қызыл 19 23 43 31 желтоқсан 1992 Хикари Ишида Масааки Сакаи Шизуо Ямакава Ақ 20 23 44 31 желтоқсан 1993 Хикари Ишида Масааки Сакаи Миюки Морита Ақ 21 23 45 31 желтоқсан 1994 Эмико Каминума Ичиро Фурутачи Ясуо Миякава Қызыл 21 24 46 31 желтоқсан 1995 Эмико Каминума Ичиро Фурутачи Рюжи Миямото & Мицуё Кусано Ақ 22 24 47 31 желтоқсан 1996 Такако Мацу Ичиро Фурутачи Рюжи Миямото & Мицуё Кусано Ақ 23 24 48 31 желтоқсан 1997 Акико Вада Масахиро Накаи Рюжи Миямото Ақ 24 24 49 31 желтоқсан 1998 Юнко Кубо Масахиро Накаи Рюжи Миямото Қызыл 24 25 50 31 желтоқсан 1999 Юнко Кубо Накамура Канкурō V Рюжи Миямото Ақ 25 25 51 31 желтоқсан 2000 Юнко Кубо Мотоя Изуми Рюжи Миямото Қызыл 25 26 52 31 желтоқсан 2001 Юмико Удо Ватару Абе Тамио Мияке Ақ 26 26 53 31 желтоқсан 2002 Юмико Удо Ватару Абе Тамио Мияке Қызыл 26 27 54 31 желтоқсан 2003 Юмико Удо & Такако Зенба Ватару Абе & Тетсуя Такаяма Токо Такеучи Ақ 27 27 55 31 желтоқсан 2004 Фумиэ Оно Ватару Абе Масааки Хорио Қызыл 27 28 56 31 желтоқсан 2005 Юкие Накама Коджи Ямамото* Мино Монта және Мотойо Ямане Ақ 28 28 57 31 желтоқсан 2006 Юкие Накама Масахиро Накаи Тамио Мияке & Мегуми Куросаки Ақ 29 28 58 31 желтоқсан 2007 Масахиро Накаи** Шōфукутей Тсурубе II Казуя Мацумото & Мики Сумиёси Ақ 30 28 59 31 желтоқсан 2008 Юкие Накама Масахиро Накаи Казуя Мацумото Ақ 31 28 60 31 желтоқсан 2009 Юкие Накама Масахиро Накаи Ватару Абе Ақ 32 28 61 31 желтоқсан 2010 Нао Мацушита Араши*** Ватару Абе Ақ 33 28 62 31 желтоқсан 2011 Мао Иноуэ Араши Ватару Абе Қызыл 33 29 63 31 желтоқсан 2012 Маки Хорикита Араши Юмико Удо Ақ 34 29 64 31 желтоқсан 2013 Харука Аясе Араши Юмико Удо Ақ 35 29 65 31 желтоқсан 2014 Юрико Ёшитака Араши Юмико Удо Ақ 36 29 66 31 желтоқсан 2015 Харука Аясе Ёшихико Инохара Тетсуко Куроянаги Қызыл 36 30 67 31 желтоқсан 2016 Касуми Аримура Масаки Айба Шиничи Такеда Қызыл 36 31 68 31 желтоқсан 2017 Касуми Аримура Казунари Ниномия Теруёши Учимура & Махо Кувако Ақ 37 31 69 31 желтоқсан 2018 Сузу Хиросе Шо Сакураи Теруёши Учимура & Махо Кувако Ақ 38 31 РЕЙВА ЭРАСЫ 70 31 желтоқсан 2019 Харука Аясе Шо Сакураи Теруёши Учимура & Маюко Вакуда Ақ 39 31 71 31 желтоқсан 2020 Фуми Никаидо Ё Оизуми Теруёши Учимура & Махо Кувако Қызыл 39 32 72 31 желтоқсан 2021 Харуна Кавагучи, Ё Оизуми және Маюко Вакуда**** Қызыл 39 33 73 31 желтоқсан 2022 Канна Хашимото, Ё Оизуми, Шо Сакураи және Махо Кувако Ақ 40 33 74 31 желтоқсан 2023 Канна Хашимото, Хироики Арийоши, Минами Хамабе және Козо Такасе Қызыл 40 34 75 31 желтоқсан 2024 ТБА Ақ команда 74 сайыстың 40-ын жеңіп алды. * 56-шы рет өткізілген байқауда медиатор мен команданың үй иесінің рөлі екі команданың арасында араласып кеткен. ** Масахиро Накай - 6-шы және 7-ші кезеңдегі Теру Миятадан бері қызыл команданың алғашқы ерлер командасының қонағы. Қызыл команданың қонақтары (екі-екіден болса да) әдетте әйелдер. *** Арашидің барлық бес мүшесі бір үй-жай бірлігі ретінде әрекет етеді, бірақ кем дегенде бір мүшесі сахнада рөлге ие болады. **** Үй иелері бейтарап позицияда болады.

Танымалдық

Кохаку бір кезде Жапон теледидарындағы ең көп тамашаланған бағдарлама болған. Жапонияда Жаңа жыл мерекесі дәстүрлі түрде үйде тойланатын мереке (Омисоканы қараңыз). Жылдар өте келе, жыл сайынғы шараның танымалдылығы 1963 жылы 81,4 рейтингке жеткен ең жоғары көрсеткіштен Канто аймағында 2006 жылғы шараның бірінші бөлігінде 30,6-ға дейін төмендеді. 2021 жылғы «Кохаку» бағдарламасы Канто аймағында 34,3 рейтингпен шоудың екінші бөлігі үшін рекордтық төмен көрсеткішті орнатты. Рейтинг төмендесе де, «Кохаку» жыл сайынғы ең жоғары рейтингті музыкалық шара болып табылады. Жапониядан тыс Тайваньда да «Кохаку» сияқты «Супер жұлдыз» (超級巨星紅白藝能大賞) атты бәйге өткізіледі, ол Қытай Жаңа жылы қарсаңында көрсетіледі. «Кохаку» сияқты, арнайы шара Тайбэй Аренасында өтеді. «Кохакудан» айырмашылығы, «Супер жұлдыз» жынысқа байланысты командаларға ие емес және арнайы бағдарлама тікелей эфирде емес, бірнеше апта бұрын жазылып алынады. Алғашқы арнайы бағдарлама 2010 жылдың 13 ақпанында, 2010 жылғы Қытай Жаңа жылы қарсаңында көрсетілді. Ең соңғы арнайы бағдарлама 2024 жылдың 9 ақпанында көрсетілуге жоспарланған.

Шетелдіктер

Көбінесе жапондық әртістерден құралғанымен, бағдарламада Жапонияда танымал шетелдік артистер (жапон азаматтығы жоқ артистер) де бақ сынаған. Арнайы шақырулар, қосымша музыканттар немесе артист немесе топтың өнері жалпы есепке алынбаған басқа да қатысу түрлері осы тізімге енгізілмеуі керек. Төменде осы шараға қатысқан артистер мен топтардың тізімі келтірілген, олардың шыққан еліне (Азиялық немесе Азиялық емес) қарай, топ мүшелерінің көпшілігі немесе жеке тұлғалар тобына сәйкес, сонымен қатар басылымдары көрсетілген: