Нацистік Германияның спорт шенеунігі Ханс фон Чаммер унд Остен

Кіріспе

Нацистік Германияның спорт шенеунігі Ханс фон Цхаммер унд Остен (25 қазан 1887 – 25 наурыз 1943) – неміс спорт шенеунігі, SA жетекшісі және нацистік Германияның нацистік партиясы үшін Рейхстаг депутаты. Ол Софи Маргарет фон Карловицке үйленген. Ханс фон Цхаммер унд Остен 1933 жылы нацистер билікті басып алғаннан кейін «Германияның дене тәрбиесі жөніндегі рейхтік комиссиясы» (Deutscher Reichsausschuss für Leibesübungen - DRA) басқарды. Сол жылдың шілдесінде Ханс фон Цхаммерге «Рейх спорт жетекшісі» (Reichssportführer) атағы берілді және Германиядағы барлық спорт саласы оның бақылауына берілді. Ол басқарған ұйымды қайта құрып, оны «Германияның дене тәрбиесі лигасы» (Deutscher Reichsbund für Leibesübungen - DRL) деп аталатын үшінші рейхтің спортты басқару органына айналдырды. 1938 жылдың желтоқсанында ол «Ұлттық-социалистік Германияның дене тәрбиесі лигасы» деп қайта аталды. Фон Цхаммер 1943 жылы қайтыс болғанға дейін «Рейх спорт жетекшісі» лауазымын атқарды. Бүгінгі DFB кубогы (Deutscher Fußball Bund Pokal – Германия футбол федерациясы кубогы), 1934-1935 жылдары Фон Цхаммердің «Рейх спорт жетекшісі» лауазымында тұрған кезінде алғаш рет өткізіліп, 1943 жылы нацистік Германияда соңғы рет ойналғанға дейін Ханс фон Цхаммер унд Остен кубогы («Цхаммерпокал») деп аталды. Фон Цхаммердің күшті Рейх спорт органы енгізген спорттық іс-шараларды ұйымдастыруға қатысты көптеген инновациялық жетістіктер, мысалы, Олимпиада алауының эстафетасы, бүгінге дейін қолданылуда.

Ерте өмір

Ханс фон Цхаммер унд Остен жер иелері әулетінде дүниеге келді. Жоғары сыныптық дәстүрлі білім алғаннан кейін, ол Бірінші дүниежүзілік соғыста 6-шы Корольдік Саксон жаяу әскер полкінің офицері ретінде фронтқа аттанды. 1914 жылдың қазан айында ауыр жарақат алып, оң қолының қызметі толығымен жойылды. Ол соғыс бойы штабтағы лауазымдарда қызметін жалғастырды, 1-ші және 2-ші дәрежелі Темір крест орденімен марапатталды. 1920 жылы гауптман шенімен Рейхсверден кетіп, бейбіт өмірге оралды және әулеттік егістігінде шаруашылық басқарушысы болды. 1923 жылдан 1926 жылға дейін фон Цхаммер Веймар Республикасындағы ең ірі жарымәскери ұйымдардың бірі – «Жас неміс орденінің» Саксониядағы жетекшісі болды.

Нацистік партиядағы мансабы

1929 жылы нацистік партияға қосылып, партияның жарымәскери ұйымы SA-ның мүшесі болды. 1932 жылдың наурыз айында ол SA Gruppe Mitte (Орталық топ) бас кеңсесін Дессауда басқарып, SA Gruppenführer шеніне көтерілді. 1932 жылғы шілдедегі Германиядағы федералды сайлауда фон Цхаммер унд Остен 10-шы сайлау округінің (Магдебург) Германия рейхстагының мүшесі ретінде орын алды. Ол өмірінің соңына дейін рейхстаг депутаты болып қалды. Адольф Гитлер билікке келгеннен кейін, фон Цхаммер 1933 жылдың сәуір айында Германияның спорт кеңсесі Deutscher Reichsausschuss für Leibesübungen (DRA) Reichskommissar für Turnen und Sport (Гимнастика және спорт жөніндегі рейх комиссары) болып тағайындалды. Германия спортында бұрын танымал болмаған фон Цхаммер спортты "неміс жұмысшыларының моральдық жағдайы мен өнімділігін жақсарту" үшін пайдалануды мақсат тұтты. Спорттық дағдылар мектеп бітірудің шарты, сондай-ақ кейбір жұмыс орындарына орналасу және университеттерге түсу үшін қажетті біліктілік болды. 1933 жылдың 5 мамырында (ресми түрде 10 мамырда) фон Цхаммер "бұржуазиялық құрылым" деп танылған DRA-ны таратып жіберді. Ол 19 шілдеде Рейхсспортфюрер шеніне көтеріліп, Германиядағы спорт саласының барлығы оның бақылауына берілді. 1934 жылдың қаңтар айында ол нацистік демалыс ұйымы Strength Through Joy Sportamt (Спорт кеңсесі) басшысы болып тағайындалды. Ол DRA-ны нацистік бағытталған ұйыммен алмастырды – 27 шілдеде 1934 жылы құрылған Deutscher Reichsbund für Leibesübungen (DRL), ол нацистік Германияның ресми спортты басқару органы болды. Фон Цхаммер нацистік Германияда спортты белсенді түрде насихаттады. Ол қазіргі Германия футбол федерациясы кубогын құрды. Сондай-ақ ол Үшінші рейхтегі ұйымдастырылған спорттық іс-әрекеттер туралы төрт томдық нацистік пропагандалық баяндаманы – Sport und Staat (Спорт және мемлекет) жариялауға тапсырыс берді. Sport und Staat Арно Брейтмайер және Гитлердің жеке фотографы Генрих Хоффманның еңбегі болды. Бұл кітапта әртүрлі нацистік ұйымдар туралы көптеген суреттер мен ақпараттар бар еді, мысалы, SA, NSKK, Bund Deutscher Mädel, Hitler Jugend және т.б. 1934 жылы DRL филиалы – Германия спорттық көмек қорының баспа үйінде басылып шыққан, жоспарланған төрт томдық серияның бірінші және екінші томдары ғана жарық көрді. Үшінші рейхте спортты дамытудың мақсаттары – әр немістің рухын нығайту, сондай-ақ неміс азаматтарын кең ауқымды ұлттық мақсаттың бір бөлігі ретінде сезіндіру болды. Бұл Фридрих Людвиг Яхнның идеалдарымен үйлесімді болды, ол "дене жаттығуларының әкесі" ретінде танылды, ол денесін нығайтуды салауатты рухпен байланыстырды және біртұтас, күшті Германия идеясын қолдады. Тағы да бір даулы мақсат – арийлердің физикалық басымдығын көрсету болды. Фон Цхаммер басшылығымен неміс еврей спортшыларына тиісті жағдайлар мен бәсекеге қатысу мүмкіндігі берілмеді, олар жүйелі түрде кедергілерге ұшырады. Ханс фон Цхаммер унд Остен нацистік спорттық фестивальдерді ұнататын, оларды ұйымдастырушы ретінде қызығушылық танытқан. Ол нацистік әскери парадтар кезінде ақ костюм киген көрермен ретінде жиі көзге түсетін. 1936 жылдың 17 тамызында фон Цхаммер Пруссияның президенті Герман Герингтің бұйрығымен Пруссия мемлекеттік кеңесінің мүшесі болып тағайындалды. 1936 жылғы Берлинде өткен жазғы Олимпиада ойындары фон Цхаммер Рейхсспортфюрер және Германия Олимпиада комитетінің президенті болған кезеңде өтті. Ол Карл Диеммен бірге Олимпиада ойындарының құрылымын және ұйымдастырылуын жоспарлауда маңызды рөл атқарды, ол Германияның Либералдық спорттық кеңесінің (DRA) бұрынғы хатшысы болған. Фон Цхаммер Гармиш-Партенкирхендегі IV қысқы Олимпиада ойындарын ұйымдастыруды Карл Риттер фон Халтқа тапсырды және оны ойындарды ұйымдастыру комитетінің президенті етіп тағайындады. Кейінірек тарихшылар фон Цхаммерді Германияның Олимпиада құрамасына арий емес спортшыларды қабылдамауға тыйым салғаны үшін айыптады, бұл факт халықаралық деңгейде Олимпиаданың этикалық кодексін бұзу ретінде қарастырылды. Бірақ бұл шешімнің артында NSRL басшыларының біреуі ғана тұрғандығы күмәнді. Олимпиада ойындарында және замандас спорт әлемінде атқарған үлкен рөліне қарамастан, фон Цхаммер Халықаралық Олимпиада комитетінің (ХОК) мүшесі болған жоқ, ол осы лауазымға ұмтылған. 1937 жылы Карл Риттер фон Халт оның орнына ХОК Атқару комитетінің мүшесі болып сайланды. 1937 жылдың қаңтар айында ол Ішкі істер министрлігіндегі Спорт және дене шынықтыру бөлімінің басшысы болып тағайындалды, ал 1938 жылы оған мемлекеттік хатшы шені берілді. Сол жылы ол SA Obergruppenführer шеніне көтерілді. Алайда, фон Цхаммердің ықпалы тез төмендеді, өйткені соғысқа дайындық Германиядағы спорттың ықпалын әскерилендіру пайдасына азайтты. Фон Цхаммер ұзақ жылдар бойы басқарған ұйымның соңына күш жеткізбеді, сондай-ақ Екінші дүниежүзілік соғыста Германияның жеңіліске ұшырауын көрмеді, өйткені ол 1943 жылы Берлинде пневмониядан қайтыс болды. Оның қалдырған мүлкі лауазымына қарай өте аз болды. Фон Цхаммердің орнына Рейхсспортфюрер қызметіне Арно Брейтмайер тағайындалды.

In 1929 he joined the Nazi Party and became a member of the Party's paramilitary organization, the SA, with the rank of SA Standartenführer. In March 1932 he took over the leadership of the SA Gruppe Mitte (Center Group) headquartered in Dessau and was promoted to SA Gruppenführer. At the July 1932 German federal election, von Tschammer und Osten won a seat as a member of the German Reichstag from electoral constituency 10 (Magdeburg). He would remain a Reichstag deputy until his death. After Adolf Hitler's accession to power, von Tschammer was named Reichskommissar für Turnen und Sport (Reich Commissioner for Gym and Sports) of the German Sports Office Deutscher Reichsausschuss für Leibesübungen (DRA) in April 1933. Although he had been a relatively unknown figure in German sports, von Tschammer saw as his goal the use of sports "to improve the morale and productivity of German workers." Sporting skills were made a criterion for school graduation as well as a necessary qualification for certain jobs and admission to universities. Von Tschammer disbanded the DRA, branded as a "bourgeois entity", on 5 May 1933 (officially 10 May). He was then elevated to Reichssportführer on 19 July and the whole sports sphere in Germany was placed under his control. In January 1934, he was named the head of the Sportamt (Sports Office) of Strength Through Joy, the Nazi recreational organization. He replaced the DRA with a Nazi oriented organization, the Deutscher Reichsbund für Leibesübungen (DRL) on 27 July 1934, to serve as the official sports governing body of Nazi Germany. Von Tschammer was an active and able promoter of sports in Nazi Germany. He instituted the present day German Football Federation Cup. He also commissioned the publication of Sport und Staat (Sports and State), a massive four volume Nazi propaganda report on the organized sports activities in the Third Reich. Sport und Staat was made by Arno Breitmeyer and Hitler's personal photographer Heinrich Hoffmann. This lavishly illustrated work had many pictures and information about the various Nazi organizations, i. e. SA, NSKK, Bund Deutscher Mädel, Hitler Jugend, etc. Printed in 1934 by the publishing house of the German Sports Aid Funds, a branch of the DRL, only volume one and two of a planned series of four volumes were published. The aims of the promotion of sports in the Third Reich included hardening the spirit of every German as well as making German citizens feel that they were part of a wider national purpose. This was in line with the ideals of Friedrich Ludwig Jahn, the "Father of physical exercises", who connected the steeling of one's own body to a healthy spirit and promoted the idea of a unified, strong Germany. A more controversial aim was the demonstration of Aryan physical superiority. Under von Tschammer's leadership, German Jewish athletes were systematically hindered by being denied adequate facilities and the opportunity to compete. Hans von Tschammer und Osten enjoyed the Nazi sports festivals in which he took a keen interest as organizer. He appears often as a spectator in a white suit during the massive displays of Nazi pageantry. On 17 August 1936, von Tschammer was appointed to the Prussian State Council by Prussian Minister President Hermann Göring. The 1936 Summer Olympics in Berlin were held during von Tschammer's tenure as Reichssportführer and President of the German Olympic Committee. He played a major role in the structure and organization of the Olympic Games together with Carl Diem, who was the former secretary of the Deutscher Reichsausschuss für Leibesübungen (DRA). Von Tschammer entrusted the organization of the Fourth Winter Olympics in Garmisch Partenkirchen to Karl Ritter von Halt, whom he named President of the Committee for the organization of the games. Von Tschammer would be later blamed by historians for enforcing a ban on non Aryans in Germany's Olympic team, a fact that was condemned internationally as a violation of the Olympic ethical code. But it is doubtful that he was the only one of the NSRL leaders behind that decision. Despite his major role in the Olympics and in the world of sports of his time, von Tschammer never became a member of the International Olympic Committee (IOC), a post he craved. In 1937 Karl Ritter von Halt was elected as member of the Executive Committee of the IOC instead of him. In January 1937, he was made head of the Sports and Physical Exercise Department in the Reich Ministry of the Interior and, in 1938, he was given the rank of State Secretary there. The same year he was promoted to SA Obergruppenführer. However, von Tschammer's influence began rapidly eroding, as war preparations diminished the influence of sports in Nazi Germany in favour of militarism. Von Tschammer would never see the end of the organization he had led for so long, nor Germany's defeat in World War II, for he died from pneumonia in Berlin in 1943. The assets he left behind were negligible for a man of his position. Von Tschammer was succeeded as Reichssportführer by Arno Breitmeyer.