Кіріспе

Оңтүстік Африка футболшысы Бенедикт Саул Маккарти (12 қараша 1977 жылы туған) – Оңтүстік Африка футбол жаттықтырушысы, бұрынғы ойыншы және әнші, қазір «Манчестер Юнайтед» командасының бірінші командасының жаттықтырушысы. Бұрын Оңтүстік Африка жоғары лигасының «Амазулу» командасын басқарған. Бұрынғы шабуылшы Маккарти Оңтүстік Африка Ұлттық құрамасының барлық уақыттағы ең көп гол соққан ойыншысы (31 гол). Сонымен қатар, ол 2003-2004 жылдары «Порту» клубымен УЕФА Чемпиондар лигасының жеңімпазы атанған жалғыз оңтүстік африкалық.

Ерте өмір

Маккарти Кейптаунда дүниеге келді және Кейп-Флэтстің Ханновер Парк ауданында өсті. Бұл аймақ жоғары жұмыссыздық деңгейімен және бандалық зорлық-зомбылықпен белгілі. Ол Дадли мен Дора Маккартидің ұлы, екі бауыры мен бір қарындасы бар. Оның үлкен бауыры Джером Маккарти – бұрынғы кәсіби футболшы, ол «Кайзер Чифс» және «Маннинг Рейнджерс» сияқты клубтарда ойнаған, ал кіші бауыры Марк АҚШ-тағы «Франклин Пирс» университетінде футбол ойнады.

Жеті жұлдыз

Seven Stars командасы сапында ойнаған 18 жасар Маккарти 1995–96 маусымда 29 ойында 1 гол соқты, ал содан кейін 20 ойында тағы 12 голдың авторы атанды. Бұл оған «Кейптаун Спарс» клубына өтуге мүмкіндік берді, екі жыл өткен соң ол «Seven Stars» клубымен бірігіп, голландтық «Аякс» клубының резервтік командасы – «Аякс Кейптаунды» құрды.

Аякс

1997 жылы Африка жастар чемпионатында және Малайзияда өткен ФИФА жастар әлем чемпионатында жарқын ойын көрсеткеннен кейін, ол "Аякс" клубына қосылды. Бірінші маусымында тоғыз гол соғып, чемпион атанды. 1998–99 жылғы маусым да табысты болғаннан кейін, ол испандық "Сельта Виго" клубына 6 миллион евродан астам сомаға сатылды, бұл сол кезде оңтүстікафрикалық футболшы үшін ең қымбат трансфер болып есептелді.

Сельта Виго

Ол кездегі Африканың ең жақсы футболшыларының бірі саналса да, Маккарти Сельтаның бас жаттықтырушысы Виктор Фернандестің негізгі құрамында тұрақты орын алған жоқ. Галисиялық клубтағы екі сәтсіз маусымнан кейін, 2001–02 маусымында ол қиын жағдайға тап болған «Портуға» жалға берілді, онда ол Еуропаға жол ашқан өзінің бұрынғы деңгейіне оралды. «Портуда» Маккарти 1987 жылы Еуропа кубогын жеңгеннен бері Еуропаның басты жүлделеріне таласа алмаған, жаңа тағайындалған жаттықтырушы Жозе Моуриньо басқаратын нашар өнер көрсеткен команда үшін ойнады. Алайда, жағдай бұрынғыдан жақсы болатын. 2002 жылғы Африка Ұлттары кубогында «Бафана Бафана» құрамында ойнағаннан кейін, оның ұлттық құрамасы ширек финалда жеңіліске ұшырады, Маккарти «Портуға» қайтып келді, онда ол команданың қайта жаңғыруының негізгі күшіне айналды. Ол 11 матчта 12 гол соғып, командаға Премьер-лигада үшінші орынға және УЕФА кубогына автоматты жолдама алуға көмектесті, бірақ екі тараптың да жалғастыруға ниет білдіргеніне қарамастан, «Портудың» қаржылық мүмкіндіктері футболшыны сақтап қалуға жетпеді. Сондықтан 2002–03 маусымында Маккарти «Сельтаға» оралды, онда ол көп уақытын қосалқы құрамда өткізді, ал «Порту» Португалия кубогын (Taça de Portugal), Португалия лигасын және УЕФА кубогын жеңіп алды. 2003–04 маусымы алдында «Порту» шабуылшы Хельдер Постиганы «Тоттенхэм Хотсперге» сатқаннан кейін, «Порту» Маккартиді 7,856 миллион еуроға сатып алды (кейін құқықтың бір бөлігін GestiFute және First Portuguese Football Players Fund компанияларына қайта сатты).

Порто

2003–04 жылғы Примейра Лига маусымында ол 23 матчта 20 гол соққандығы үшін «Алтын бут» сыйлығын жеңіп алды, маусымның соңғы ойын күнінде хет-трик жасады және «Портудың» 2003–04 жылғы УЕФА Чемпиондар лигасының жеңіске жетуіне зор үлес қосты. Ол «Манчестер Юнайтед» командасына қарсы екінші кезеңде екі гол соқты, осылайша оларды жеңді.

Блэкберн Роверлері

2006 жылдың 25 шілдесінде Маккарти Англияға ұшып барып, медициналық тексеруден өтіп, «Блэкберн Роверс» клубына өтуге келісімшартқа қол қоюы мүмкін болды. Үш күннен кейін ол «Блэкберн» клубымен 2,5 миллион фунт стерлингтік трансфер құнымен төрт жылдық келісімшартқа қол қойды. Бұл трансфер «Роверс» командасының құрамында екі оңтүстікафрикалық футболшының (екіншісі – бір жыл бұрын клубқа қосылған Аарон Мокоэна) тұрақты түрде алаңға түсуіне мүмкіндік берді. «Портсмуттан» 3:0 есебімен жеңілген ойыннан кейін, Маккарти 2006 жылдың 23 тамызында «Эвуд Парк» стадионында «Эвертонға» қарсы өткен дебюттік матчында гол соқты. Маккарти еурокубоктағы дебюттік матчында «Ред Булл Зальцбург» клубына қарсы өткен ойында (2:2 есебімен) және жауапты матчта да гол соғып, «Роверс» жанкүйерлерінің ықыласына бөленді. 2006-07 маусымында ол Премьер-лигада 18 гол соғып, барлық турнирлерде 24 голмен екінші орынды иеленді. Келесі маусым Маккарти үшін жақсы басталмады, ол Премьер-лиганың бірінші турында «Миддлсброға» қарсы жеңіс ойынында жарақат алып, алаңнан шығарылды. Маккарти бірнеше аптаға жарақаттан кейін алаңға шыға алмады және жаңа шабуылшы Роке Санта-Круздың жақсы формада болуына байланысты негізгі құрамға түсу мүмкіндігі шектеулі болды. Көптеген ойындарда қосалқы құрамда ойнағанына қарамастан, Маккарти барлық турнирлерде 11 гол соқты. 2008-09 маусымында Маккарти жаңа бас жаттықтырушы Пол Инспен келіспегендей болды, себебі клубтың шабуылдық шебі Карлос Вильянуэва мен Робби Фаулердің қосылуымен күшейді, ал бұрыннан Роке Санта-Круз, Джейсон Робертс және Мэтт Дербишир бар еді. Алайда, Маккарти бұл сынға жауап беріп, Премьер-лигада «Миддлсброға» қарсы өткен матчта 94-ші минутта теңестіре гол соқты. «Блэкберн» клубының барлық турнирлерінде Маккарти 140 матчта 52 гол соқты.

Вест Хэм Юнайтед

Маккарти 2010 жылдың 1 ақпанында, трансфер терезесі жабылу күні West Ham United клубына белгісіз сомаға ауысты. Ол 2012 жылдың жазына дейін күшінде болатын екі жарым жылдық келісімшартқа қол қойды. 2010 жылдың 6 ақпанында "Терф Мур" стадионында "Бёрнли" клубына қарсы өткен матчта Премьер-лигадағы тұңғыш ойынын өткізді, бұл ойында команда 2:1 есебімен жеңіліске ұшырады және ол жарақат алды, нәтижесінде алты аптаға жарыстан шеттеді. 2011 жылдың ақпан айында, бар болғаны 326 минут ойнап, тек үш рет негізгі құрамда алаңға шығып, "Вест Хэм" үшін ең бір гол да соға алмады. Маккарти 2010–11 маусымының қалған бөлігіне "Вест Хэмнің" 25 ойыншыдан тұратын тізімінен алынып тасталды. Оған сондай-ақ келісімшартты мерзімінен бұрын тоқтату үшін 1 миллион фунт стерлинг төлеу ұсынылды. 2011 жылдың сәуірінде Маккарти тараптар келісімшартты бұзуға келіскеннен кейін, өзара келісім бойынша "Вест Хэмді" тастады. Ол Премьер-лигада тек екі рет негізгі құрамда ойнады және барлық турнирлерде он төрт матч өткізді, бірақ есепте гол соқпады.

Орландо пираттары

Вест Хэмді тастағаннан кейін Маккарти ABSA Премьер-лигасының маусымдық үзілісінде бұрынғы клубы "Аякс Кейптаун" командасымен жаттықты. 2 тамызда "Орландо Пиратс" клубы Маккартимен екі жылдық келісімшарт жасасқанын растады, осылайша ол Еуропадағы 14 жылдық карьерасын аяқтады. Келісімге қол қойғаннан кейін Маккарти: "Мен өте қуаныштымын және ризамын, жақсы футбол ойнап, команданы лайықты орнына жеткізу үшін барынша гол соғу арқылы алғысымды білдіре аламын деп үміттенемін", - деді. Маккарти маусымды дебюттік ойында гол соғып бастады және одан да көп гол соғуға уәде берді. 2012 жылдың 19 мамырында Маккарти соңғы жарты сағатта екі гол соғып, "Пиратс" командасының "Алтын Жебелерді" 4:2 есебімен жеңіске жеткізіп, Премьер-лига титулын сақтап қалды. Ол сәтті маусымын он лигалық голмен аяқтады, Премьер-лигадағы ең көп гол соққан төртінші ойыншы атанды және клубқа екінші рет үш жүлделі турнирді жеңуге көмектесті. Нидерландыдағы "Аякс" және "Порту" командаларымен бір-бір лига чемпионатын жеңіп алған Маккарти, Оңтүстік Африкадағы "Орландо Пиратс" клубымен де лига чемпионатын жеңіп, футбол тарихына енді. Бұл Маккартидің екі континенттегі үш түрлі футбол клубымен үш лига титулын жеңген Оңтүстік Африканың алғашқы футболшысы болғанын білдірді. "Орландо Пиратс" жанкүйерлері арасында "Үлкен Аға" деп лақап атанған Маккартиге 2012 жылдың 25 тамыздағы MTN 8 турнирінің жартылай финалының екінші ойынында наразылық білдіргені үшін қызыл карточка көрсетілді, ол Дайн Клейтке жасалған қауіпті ойыннан кейін Фрэнклин Кейлге шабуыл жасағаннан кейін болды. Бұл оқиға кейлдің де оқиғаға бірдей кінәлі екенін және оған да қызыл карточка көрсету керек екенін айтқан наразылық білдірген жанкүйерлерге әкелді. Маккарти 2013 жылдың 6 маусымында 35 жасында кәсіби футболдан зейнетке шыққанын жариялады.

Уайтхилл әлеуметтік көмегі

2014 жылдың 13 шілдесінде Маккарти Шотландияның төменгі лигасы клубы «Уайтхилл Уэлфэр» командасының маусым алдындағы жастар арасындағы достық матчында қонақ ретінде ойнады. Ол 14-ші минутта гол соғып, ал 20-шы минутта «Уайтхилл Уэлфэр» ойыншысы Керр Доддсқа гол соғуға көмектесті. Маккартидің клубпен байланысы «Уайтхилл» ойыншысы Джон Холл арқылы.

Халықаралық мансап

Маккарти 1997 жылғы 4 маусымда Голландияға қарсы өткен жолдастық матқта Оңтүстік Африка құрамасы сапында тұңғыш рет алаңға шықты. Мысырлық тәжірибелі шабуылшы Хоссам Хассанмен бірге Маккарти 1998 жылы Буркина-Фасода өткен Африка Ұлттары кубогында жеті гол соқты, оның ішінде Намибияға қарсы матчта 13 минуттың ішінде төрт гол енгізді. Сонымен қатар, ол турнирдің үздік ойыншысы болып танылды. 1998 жылы Францияда өткен ФИФА Әлем чемпионатында Оңтүстік Африка ұлттық футбол құрамасы жарыстың жартылай финалдық кезеңіне алғаш рет ілікті, ал Маккарти олардың маңызды ойыншыларының бірі болды. Франциядан 3:0 есебімен жеңілгеннен кейін Оңтүстік Африка екінші матчын Данияға қарсы өткізді. 13-ші минутта даниялықтар есеп ашқаннан кейін, Маккарти 52-ші минутта теңестіріп, Оңтүстік Африкаға іріктеуге мүмкіндік берді. Дегенмен, үшінші матч та тең аяқталды, Сауд Арабиясына қарсы, нәтижесінде Оңтүстік Африка үшінші орынға табан тіреп, жарыстан шығарылды. 2002 жылғы Әлем чемпионатында Оңтүстік Африка тарих қайталады. Парагваймен 2:2 есебімен тең ойнағаннан кейін және Словенияны 1:0 есебімен жеңгеннен кейін, Испаниямен өткен соңғы матчта Маккартидің 30-шы минуттағы голы жеткіліксіз болды, себебі Оңтүстік Африка ақырында 3:2 есебімен жеңіліп, топтық кезеңде үшінші орынға қанағат тұтты. Маккартидің ұлттық құрама матчтарына қатыспауы жиі дау тудырды (оның клубтық мүдделері көбінесе ұлттық құраманың мүдделерімен қақтығып қалады) және ол 2002 жылғы Әлем чемпионатынан кейін халықаралық матчтардан қанағаттанды. Алайда, ол 2004 жылы ұлттық құрамаға оралып, Оңтүстік Африка құрамасы үшін ең көп гол соққан ойыншы рекордын орнатты. 2008 жылы Парагвайға қарсы өткен жолдастық матқта 3:0 есебімен жеңіске жеткен кезде Маккартидің екінші таймдағы голы Шон Бартлеттің 29 голдан тұратын бұрынғы рекордын жаңартты. 2010 жылғы Әлем чемпионаты алдында, Оңтүстік Африкада өткен, Маккарти Шағын қару-жараққа қарсы халықаралық іс-қимыл желісі ұйымдастырған «Қарусыз Әлем чемпионаты» науқанына қолдау білдірді. Ол: «Бұл Әлем чемпионаты футбол тарихындағы ең ірі жарыс болмақ. Оның Оңтүстік Африкада өтуі – біздің еліміздің барлық жақсы қасиеттерін әлемге көрсетуге мүмкіндік. Стадиондарда қаруға тыйым салу – бұл керемет. Бұл керемет мереке болмақ, ал қарудың онда орны жоқ» деді. Дене күйін жақсартуда қиындықтарға тап болғаннан және салмағы артық болды деген сындарға ұшырағаннан кейін, Маккарти 2010 жылғы 1 маусымда жарияланған Оңтүстік Африканың 23 ойыншыдан тұратын Әлем чемпионатының құрамынан алынып тасталды.

Гиберниялық

2013 жылдан бері Эдинбургте тұратын Маккарти 2015 жылдың сәуірінде шотландтық «Хиберниан» клубының жаттықтырушы штабына Алан Стаббстың шақыруымен қосылғанын растады. Стаббс Маккартиді жаттықтыру ісін үйренуі үшін шақырған. Маккарти және Стаббс бұрынғы ойыншылық кезеңдерінен таныс болған, осы кезде Маккарти «Блэкберн Роверс» клубында, ал Стаббс «Эвертон» клубында ойнаған. Маккарти 20 жасқа дейінгі командаға көмектесетінін және бірінші командаға ассистент ретінде көмектесетінін мәлімдеді.

Синт-Труиден

2015 жылдың ақпан айында ол Яник Феррера басшылығымен «Синт-Труиденсе» клубында қысқа мерзімді стажировкадан өтті. 2015 жылдың 8 қыркүйегінде Маккарти менеджер Крис О’Лоуглиннің көмекшісі болып тағайындалды, ол Яник Феррераның орнына келген еді. Маккарти УЕФА жаттықтырушылар куәліктері жүйесінің әртүрлі деңгейлерінен өтіп, О’Лоуглинмен танысты. 2016 жылдың 20 сәуірінде Маккарти жеке себептерге байланысты «Синт-Труиден» клубымен жұмысын тоқтатты, бұған дейін оның келісім-шарты жаңартылмағаны туралы жарияланған болатын.

Кейптаун қаласы

2017 жылдың 13 маусымында Маккарти «Кейптаун Сити» клубының жаңа бас бапкері болып тағайындалды, ол «СуперСпорт Юнайтед» клубын басқаруға кеткен Эрик Тинклерді алмастырды. Маккарти «Сити» клубына бапкер болып жұмыс істегенде UEFA Pro лицензиясын аяқтайды және 2018 жылы «Сити» клубын MTN 8 кубогына жетелегенде бапкер ретінде алғашқы трофесін жеңіп алады.

Манчестер Юнайтед

2022 жылдың 30 шілдесінде Маккарти «Манчестер Юнайтед» командасының бас жаттықтырушысы болып тағайындалды.

Жеке өмір

2004 жылы Маккарти Испаниядан келген Мария Сантосқа үйленді. Олардың үш қызы бар: Мина, Майя және Аллегра. 2007 жылы олар ажырасты. 2014 жылдың мамыр айында Маккарти шотланд модель Стейси Мунроға үйленді. Олардың бір қызы Лима Роуз 2012 жылы, ал бір ұлы Лио Ромеро 2019 жылы туды.

Халықаралық

Есептер мен нәтижелер тізімінде Оңтүстік Африканың голдары бірінші болып көрсетілген, ұпал бағаны әрбір Маккарти голынан кейінгі есепті көрсетеді. + Бени Маккартиның халықаралық голдарының тізімі

№ КүніОрынОппонентЕсепНәтижеЖарыс1 16 ақпан 1998 жылғы Stade Municipal, Бобо-Диулассо, Буркина-Фасо 1–0 4–0 1998 жылғы Африка Ұлттар Кубогы2 2–03 3–04 4–05 22 ақпан 1998 жылғы Stade Municipal, Уагадугу, Буркина-Фасо 1–0 2–1 1998 жылғы Африка Ұлттар Кубогы6 2–17 25 ақпан 1998 жылғы Stade du 4 Août, Уагадугу, Буркина-Фасо 1–1 2–1 1998 жылғы Африка Ұлттар Кубогы8 2–19 6 маусым 1998 жылғы Sportanlage Baiersbronn, Байерсбронн, Германия 1–0 1–1 Достық10 18 маусым 1998 жылғы Stade de Toulouse, Тулуза, Франция 1–1 1–1 1998 жылғы ФИФА Әлем Кубогы11 16 желтоқсан 1998 жылғы FNB Stadium, Йоханнесбург, Оңтүстік Африка 1–1 2–1 Достық12 2–113 27 ақпан 1999 жылғы Odi Stadium, Мабопане, Оңтүстік Африка 4–1 4–1 2000 жылғы Африка Ұлттар Кубогына іріктеу14 5 маусым 1999 жылғы Kings Park Stadium, Дурбан, Оңтүстік Африка 2–0 2–0 2000 жылғы Африка Ұлттар Кубогына іріктеу15 7 маусым 2000 жылғы Cotton Bowl, Даллас, АҚШ 1–2 2–4 Достық16 11 маусым 2000 жылғы Giants Stadium, Нью-Йорк, АҚШ 1–0 1–2 Достық17 24 наурыз 2001 жылғы Telkom Park Stadium, Порт-Элизабет, Оңтүстік Африка 1–0 3–0 2002 жылғы Африка Ұлттар Кубогына іріктеу18 5 мамыр 2001 жылғы FNB Stadium, Йоханнесбург, Оңтүстік Африка 2–0 2–1 2002 жылғы ФИФА Әлем Кубогына іріктеу19 15 қаңтар 2002 жылғы Mmabatho Stadium, Мафикенг, Оңтүстік Африка 1–0 1–0 Достық20 23 мамыр 2002 жылғы Hong Kong Stadium, Гонконг 1–0 2–0 Достық21 2–022 12 маусым 2002 жылғы Daejeon World Cup Stadium, Тэджон, Оңтүстік Корея 1–1 2–3 2002 жылғы ФИФА Әлем Кубогы23 22 мамыр 2003 жылғы Kings Park Stadium, Дурбан, Оңтүстік Африка 1–1 1–2 Достық24 15 қараша 2003 жылғы Cairo International Stadium, Каир, Египет 1–0 1–2 Достық25 18 тамыз 2004 жылғы Тунис, Тунис 1–0 2–0 Достық26 10 қазан 2004 жылғы National Stadium, Кампала, Уганда 1–0 1–0 2006 жылғы ФИФА Әлем Кубогына іріктеу27 9 ақпан 2005 жылғы Kings Park Stadium, Дурбан, Оңтүстік Африка 1–0 1–1 Достық28 4 маусым 2005 жылғы Estádio da Várzea, Прайя, Кабо-Верде 1–0 2–1 2006 жылғы ФИФА Әлем Кубогына іріктеу29 7 қыркүйек 2005 жылғы Weserstadion, Бремен, Германия 2–3 2–4 Достық30 14 қаңтар 2006 жылғы Cairo International Stadium, Каир, Египет 2–1 2–1 Достық31 8 қыркүйек 2007 жылғы Newlands Stadium, Кейптаун, Оңтүстік Африка 1–3 1–3 2008 жылғы Африка Ұлттар Кубогына іріктеу32 26 наурыз 2008 жылғы Lucas Masterpieces Moripe Stadium, Претория, Оңтүстік Африка 2–0 3–0 Достық33 15 қазан 2008 жылғы Free State Stadium, Блумфонтейн, Оңтүстік Африка 1–1 2–1 Достық

Танымал мәдениетте

1998 жылы Маккарти Оңтүстік Африканың кваито музыка тобы TKZee-мен "Shibobo" әнін жазды. 1998 жылғы Франциядағы әлем чемпионатына дейін жарық көрген бұл ән Europe тобының "The Final Countdown" әнінен үлкен үлес алған, және Маккарти әннің бір бөлігін рэп орындайды. Ол сонымен қатар әннің футболға арналған бейнеклипінде де пайда болады. Сингл Оңтүстік Африкада бір айдан сәл астам уақыт ішінде 100 000 данадан астам сатылып, "Shibobo" әнін TKZee және басқа оңтүстікафрикалық әртістердің ең жылдам сатылған және ең көп таралған CD синглына айналдырды. Ән Африканың басқа музыкалық хит-парадтарында да сәтті болды. 2010-2011 жылдары қайта жарық көргеннен кейін ән қайтадан танымал болды.