Кіріспе

Оңтүстік Африкалық футболшы

Лидс Юнайтед

1994 жылы Радебе және тағы бір Оңтүстік Африкалық ойыншы Филемон "Чиппа" Масинга 250 000 фунт стерлингке «Лидс Юнайтед» клубына трансфер болды. Бастапқыда бұл ауысым сәтті болмады; Радебе сол кездегі «Лидс» клубының бас жаттықтырушысы Говард Уилкинсонмен келіспеді және жарақат алды, бұл оған негізгі құрамға тұрақты түрде кіруге кедергі келтірді. Радебе 1996 жылғы наурыз айында қақпашы позициясына қайта оралды, «Миддлсбро» клубына қарсы өткен ойынның екінші таймында Джон Лукич жарақат алғаннан кейін оны алмастырды. Радебе келесі айда да қақпашы ретінде ойнады, себебі «Манчестер Юнайтед» клубына қарсы өткен ойынның 17-ші минутында дарбазашы Марк Бини өз жанынан тыс жерде допты қолымен ұстағаны үшін алаңнан қуылды. 2000 жылы ол ФИФА-ның «Fair Play» сыйлығымен марапатталды. Дегенмен, 2000 жылы Радебе ауыр тізе және тобық жарақаттарына ұшырады, бұл оны шамамен екі жылға ойыннан шығарды, содан кейін бұрынғыдай формасын қалпына келтіру және командадағы орнын қайта иелену қиын болды.

Халықаралық мансап

Апартеид аяқталғаннан кейін Радебе 1992 жылғы 7 шілдеде Камерунға қарсы өткен тұңғыш халықаралық ойында Оңтүстік Африка ұлттық құрамасы сапында дебют жасады. Ұзақ мерзімді тізе жарақатынан жаңа ғана қалпына келген ол, 1996 жылғы Африка Ұлттары кубогын жеңіп алған Оңтүстік Африка құрамасының құрамында болды.

Ойын-сауық мансабынан кейін

2005 жылғы маусымның соңында Радебе кәсіби футболдан зейнеткерлікке шықты. «Лидс» клубы 2005 жылғы 2 мамырда «Элланд-Роуд» стадионында Радебеге арналған куәлік матч өткізді, оған 37 886 жанкүйер келді. Радебе сондай-ақ Оңтүстік Африканың Дурбан қаласында Оңтүстік Африка құрамасы мен Лукас Радебе All Stars командалары арасындағы қайырымдылық матчын ұйымдастырды. Екі матчтан түскен табыс басқа да жиналған қаражатпен біріктіріліп, қайырымдылыққа жұмсалды. 2006 жылғы 28 тамызда Радебе Әлем чемпионатын қабылдауға дайындалып жатқан Оңтүстік Африка футбол федерациясынан ұсыныс күткеніне қарамастан, «Бафана Бафана» құрамасына жұмысқа орналаса алмағандықтан «Лидс» клубына қайта оралатынын мәлімдеді. Ол «сенімсіз адамдарды күтуден шаршағанын» айтты, олар оған 2010 жылғы Әлем чемпионатына қатысуға мүмкіндік беретінін уәде еткен. 2008 жылы жергілікті «Лидс» сыра зауыты жаңа сыраның атын анықтау үшін жанкүйерлерге жүгінді. Ең көп дауыс жинаған ұсыныс – «Радебир» болды, бұл «Лидс» жанкүйерлерінің Радебеге деген құрметін көрсетті. 2009 жылғы 8 қазанда Англия футбол қауымдастығы Радебені 2018 жылғы Әлем чемпионатына қолдау көрсету үшін елші етіп тағайындады. 2010 жылы Ричард Кумбердің «Лукас: Совето көшелерінен футбол жұлдызына дейін» атты кітабы жарық көрді. 2010 жылғы мамыр айында Радебе футболға қосқан үлесі үшін PFA Merit Award сыйлығын жеңіп алды. 2010 жылғы ФИФА Әлем чемпионаты кезінде Радебе ITV телеарнасында матчтарды сараптап, «The Daily Telegraph» газетінде тілші болды. 2010 жылғы қыркүйекте Радебе болашақта «Лидс Юнайтед» клубының және Оңтүстік Африка құрамасының бас жаттықтырысы болуға ниеттенгенін айтты. Ол бұл екі қызметтің ғана оған қолайлы екенін мәлімдеді. 2012 жылғы шілдеде Радебе Оңтүстік Африка құрамасының команда менеджері лауазымын қабылдағаны хабарланды. 2013 жылғы қазан айында Радебе 2013 жылғы 30 қазанда «Элланд-Роуд» стадионында эмоционалды оралысқа дайындалып жатқанын жариялады. 23 қаңтарда боксшы Джош Уоррингтонның 19 мамырда «Элланд-Роуд» стадионында IBF әлем чемпионы Ли Селбимен (26-1) жекпе-жек өткізетіні расталды, ал Радебе Уоррингтонмен бірге рингке шығатын болады. 19 мамырда Уоррингтон Селбиден жеңіске жетіп, титул иегері атанды. Радебе Уоррингтонның рингке шығуына қатысып, Kaiser Chiefs тобы да шарада өнер көрсетті.

Жеке өмір

1991 жылы ол інісі Лазарьмен бірге анасына сусын алуға бара жатқанда атылды, бірақ қауіпті жарақат алмады. 1994 жылы «Лидс Юнайтед» клубы оған қызығушылық танытқанда, Радебе шешіміне үш жыл бұрын болған бір оқиға әсер етті. Радебе ағаларымен, бір әпкесімен және оның нәрестесімен бірге анасына сыйлық сатып алып бара жатқанда, олар оқ атылған дыбысты естіді, бірақ Радебе айтуынша, оған көп мән бермеді: «Советода оқ атылуға үйреніп қалдық». Ол арқасында ауырсыну сезінді, қан ағып, сол аяғы қозғалмай қалды. Радебе жедел түрде ауруханаға жеткізілді, бірақ ешқандай маңызды мүшесі зардап шеккен жоқ. Оқ арқасына кіріп, жамбасының ортасынан шығып кеткен. Кінәлі адам әлі табылған жоқ, бірақ оны клуб ауыстырмау үшін жалдаған болуы мүмкін деген күдік бар. 2004 жылы ол «Оңтүстік Африканың 100 ең ұлы адамы» тізімінде 54-орынды иеленді. 2008 жылдың қазанында оның әйелі Фезиве қатерлі ісіктен көз жұмды. 2008 жылдың желтоқсанында Радебе спортзалдан құлап түскеннен кейін жүрек ауруымен емделді.

Мұра

Британдық инди/бритпоп тобы Kaiser Chiefs, оның мүшелерінің барлығы Лидс Юнайтед командасының жанкүйерлері, осы атты Радебе бұрынғы Kaizer Chiefs ойыншысы болғандықтан таңдады. Радебе ФИФА-ның SOS Балалар ауылдарының елшісі болды; ол сонымен қатар 2000 жылдың желтоқсан айында футболдан расизмді жоюға қосқан үлесі және Оңтүстік Африкадағы балалармен жұмысы үшін ФИФА-ның Әділ Ойын сыйлығына ие болды. 2003 жылдың сәуір айында Радебеге "Премьер Лиганың 10 маусымы" сыйлығы аясында "Қоғамға қосқан үлесі" сыйлығы табысталды. Лидс қаласына ресми сапармен келген Нельсон Мандела Радебе туралы: "Ол – менің батырым" деді.